Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w L. postanowieniem z dnia 23 października 2014 r., sygn. akt I SA/Lu 678/14 odmówił skarżącej L. J. przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. P. z dnia [...] czerwca 2014 r. w przedmiocie podatku akcyzowego za styczeń 2010 r.
W uzasadnieniu Sąd I instancji podał, że postanowieniem z dnia [...] września 2014 r., sygn. akt I SA/Lu 678/14 sąd odrzucił skargę skarżącej na powyższą wskazaną decyzję, gdyż skarżąca pomimo wezwania, nie uiściła należnego wpisu od skargi. Odpis postanowienia doręczono skarżącej w dniu [...] października 2014 r.
Skarżąca pismem z [...] października 2014 r. wniosła o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi, wraz z dowodem uiszczenia wpisu. Uzasadniając wniosek wyjaśniła, że nie otrzymała wezwania do uiszczenia wpisu ani zawiadomień (awiz) o przesyłce. Skarżąca dodała, że sytuacja taka wystąpiła w trzech sprawach, natomiast w dwunastu innych otrzymała wezwanie do uiszczenia wpisu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w L. w uzasadnieniu odmowy przywrócenia terminu wskazał, że wezwanie do uiszczenia wpisu zostało wysłane na adres skarżącej i było dwukrotnie awizowane w dniach [...] sierpnia 2014 r. oraz [...] września 2014 r. co wynika jednoznacznie z adnotacji pracownika Poczty Polskiej. Doręczenie zastępcze spełniało warunki określone w art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.), tym samym przesyłkę należało uznać za doręczoną z dniem [...] września 2014 r.
Uwzględniając natomiast argumentację skarżącej zawartą we wniosku o przywrócenie terminu, uznać należało, że skarżąca nie zdołała obalić domniemania o prawidłowości doręczenia zastępczego. Nie wskazała bowiem żadnej okoliczności potwierdzającej zarzut nienależytego działania pracowników Poczty Polskiej, których uchybienia wykluczałyby winę strony w niedochowaniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego, przemawiając za jego przywróceniem. W szczególności strona nie wszczęła żadnego postępowania reklamacyjnego, którego wynik potwierdziłyby jej twierdzenia o wadliwości doręczenia. Na zwróconych do Sądu przesyłkach widnieją natomiast jednoznaczne zapisy dwukrotnego awizowania oraz oświadczenie listonosza, iż przesyłki nie doręczono adresatowi z przyczyny "zamkniętego mieszkania", przesyłkę pozostawiono w placówce pocztowej UP L. [...], o czym umieszczono zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej. Na zwrocie przedmiotowej przesyłki znajdują się również podpisy listonosza, który dokonywał doręczeń w trybie art. 73 p.p.s.a.
Na powyższe postanowienie L. J. złożyła zażalenie, zarzucając naruszenie:
- - art. 87 § 2 p.p.s.a. poprzez nieprawidłowe jego zastosowanie prowadzące do błędnego przyjęcia, że skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności potwierdzających brak winy w uchybieniu terminowi do uiszczenia wpisu sądowego poprzez obalenie domniemania o prawidłowości doręczenia zastępczego do uiszczenia wpisu, gdy w aktach WSA zwrotnych potwierdzeń odbioru wezwania do uiszczenia wpisu wynika, że przed dniem [...] września 2014 r. skarżąca przebywała w placówce pocztowej L. [...] odbierając skierowane do niej przesyłki sądowe, a operator pocztowy z przyczyn leżących po jego stronie zaniechał obowiązku wydania przesyłki objętej zażaleniem;
- - art. 86 § 1 w zw. z art. 87 § 1 – 3 p.p.s.a. poprzez odmowę przywrócenia terminu w sytuacji gdy z niebudzących wątpliwości okoliczności sprawy wynika, że niepodjęcie przesyłki zawierającej wezwanie do uiszczenia wpisu nastąpiło be winy skarżącej.
Zażaleniem skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przewrócenie terminu do uiszczenia wpisu bądź uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do rozpatrzenia Sądowi I instancji.
W dniu [....] grudnia 2014 r. skarżąca przesłała pismo Poczty Polskiej z dnia [...] grudnia 2014 r., w którym to piśmie operator pocztowy potwierdza, że skarżąca w dniu [...] września 2014 r. odebrała osobiście łącznie [...] przesyłki o podanych numerach oraz w dniu [...] września 2014 r. również osobiście odebrała jedną przesyłkę o wskazanym numerze.
Zdaniem skarżącej dokument z Poczty Polskiej dowodzi, że skarżąca była w urzędzie pocztowym we wskazanych dniach i nie było przeszkód po stronie skarżącej aby odebrać pozostałe przesyłki polecone, których termin doręczenia upływał w dniu [...] września 2014 r., a których niewydanie nastąpiło z winy Poczty Polskiej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu (art. 86 § 1 p.p.s.a.). Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 1 i § 2 p.p.s.a.).
Przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym uzależnione jest zatem od spełnienia określonych przesłanek pozytywnych, których istnienie pozwala na przywrócenie terminu, i negatywnych, których istnienie czyni przywrócenie terminu niedopuszczalnym. Konieczną, a zarazem podstawową przesłankę przywrócenia terminu stanowi brak winy po stronie dokonującej określonej czynności procesowej. Brak winy w uchybieniu terminowi, o którym mowa w art. 86 § 1 p.p.s.a., podlega więc ocenie przez Sąd przy uwzględnieniu wszystkich okoliczności danej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o własne interesy. Uchybienia w tym względzie, spowodowane nawet lekkim niedbalstwem naruszają więc miernik staranności i w efekcie nie mogą prowadzić do uwzględnienia wniosku.
W doktrynie i orzecznictwie panuje zgodność, że kryterium "uprawdopodobnienia braku winy" polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności. Obiektywnym miernikiem należytej staranności jest taka staranność, jakiej można oczekiwać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Pojęcie braku winy postrzegane jest jako obejmujące istnienie przeszkody nie do pokonania czyli siły wyższej (szerzej na te tematy: A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. II, str. 368 - 370).
Zgodnie z utrwalonym poglądem doktryny i judykatury uchybienie terminu jest niezawinione wówczas, gdy nawet przy dołożeniu najwyższej staranności strona nie mogła w terminie dopełnić czynności procesowej. Przeszkody te zatem muszą mieć charakter zewnętrzny i obiektywny, a brak winy w uchybieniu terminu można uznać tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Strona musi więc uwiarygodnić swą staranność, jak również fakt, że przeszkoda, która spowodowała niedotrzymanie terminu była od niej niezależna.
Podnoszone przez skarżącą okoliczności trafnie zostały ocenione przez Sąd I instancji, iż skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu tegoż terminu do uiszczenia wpisu.
Przeszkodą do wniesienia wpisu nie mogła być okoliczność, że Poczta Polska jak twierdzi skarżąca nie wydała jej przesyłki gdy skarżąca była w urzędzie pocztowym tylko okoliczność, że skarżąca winna w sposób odpowiedzialny dbać o własne interesy kontrolując odbieranie (wydawanie) przesyłek na poczcie lub zainteresować się faktem czy do każdej zaskarżonej decyzji (sprawy) otrzymała wezwanie do uiszczenia wpisu, skoro takie wezwanie skarżąca otrzymała do wielu innych spraw.
Wniesionymi zarzutami rozpoznawanego zażalenia skarżąca winę za swoje niedbalstwo i brak należytej staranności w prowadzeniu własnych spraw próbuje przerzucić na operatora pocztowego, który jej zdaniem zaniechał obowiązku wydania przesyłek sądowych zawierających wezwanie do uiszczenia wpisu.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.