Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 22 listopada 2017 r. o sygn. akt I SA/Gd 851/17 oddalił skargę K.C. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] lutego 2017 r. o nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne.
Pismem z 28 listopada 2017 r. skarżący złożył wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku.
Zarządzeniem z dnia 5 grudnia 2017 r. K.C. wezwany został do uzupełnienia braku formalnego pisma poprzez nadesłanie, w terminie 7 dni od otrzymania wezwania, podpisanego wniosku o sporządzenie uzasadnienia powyższego wyroku pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
Wezwanie do uzupełnienia powyższego braku formalnego skarżący odebrał w sposób zastępczy 29 grudnia 2017 r. (k. 53 akt sądowych). W zakreślonym terminie wniosek o sporządzenie uzasadnienia nie został podpisany. Nie został również przedłożony podpisany odpis wniosku.
Sąd pierwszej instancji zarządzeniem z 29 stycznia 2018 r. pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącego o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 22 listopada 2017 r. wskazując, że musi on odpowiadać określonym w art. 46 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) wymogom pism składanych w postępowaniu sądowym, a więc zawierać oznaczenie sądu, do którego jest kierowane, imię i nazwisko lub nazwę stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników, oznaczenie rodzaju pisma, osnowę wniosku lub oświadczenia, podpisy strony albo jej przedstawiciela ustawowego. Nie złożenie podpisu pod wniesionym do sądu administracyjnego piśmie stanowi więc brak formalny, podlegający uzupełnieniu w trybie art. 49 p.p.s.a., natomiast jeśli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej.
Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że zgodnie z dyspozycją wskazanych przepisów prawa skarżący wezwany został do złożenia podpisu pod ww. wnioskiem lub do nadesłania podpisanego odpisu tegoż wniosku, w terminie 7 dni, ze wskazaniem rygoru niewykonania zobowiązania. Przesyłkę zawierającą powyższe wezwanie doręczono w sposób zastępczy, określony przez art. 73 § 1-3 p.p.s.a., tj. z upływem czternastego dnia od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej, które miało miejsce 15 grudnia 2017 r. Zakreślony termin upłynął bezskutecznie 5 stycznia 2018 r. w związku z czym Sąd pierwszej instancji zaskarżonym zarządzeniem pozostawił wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku bez rozpoznania.
W zażaleniu na powyższe zarządzenie K.C. wniósł o jego uchylenie twierdząc o braku osoby, która potwierdziłaby jego odebranie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie jest niezasadne i podlega oddaleniu.
Zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli wskutek niezachowania warunków formalnych pismo nie może otrzymać dalszego biegu w postępowaniu sądowym, przewodniczący wzywa stronę do uzupełnienia lub poprawienia go w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania. Skutkiem nieuzupełnienia powyższego braku lub jego niepoprawienia jest zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania (§ 2).
Pismo które wpłynęło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku w dniu 4 grudnia 2014 r. niewątpliwie zawierało brak formalny wymieniony w art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. w postaci braku podpisu. Strona zasadnie została wezwana przez Sąd pierwszej instancji do uzupełnienia braku formalnego poprzez nadesłanie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 26 listopada 2014 r. własnoręcznie podpisanego przez skarżącą.
Pismo z dnia 2 grudnia 2014 r., nadane w placówce pocztowej dnia 18 grudnia 2014 r., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, a więc jeden dzień po terminie, nie czyni jednak zadość wezwaniu sądu. Brak wykonania zarządzenia we wskazanym w nim terminie – pomimo prawidłowego pouczenia o skutkach nieusunięcia braków formalnych w terminie – w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego pozwala stwierdzić, że należało pozostawić pismo A.J. bez rozpoznania, stosownie do treści art. 49 § 2 p.p.s.a.
Oceniając zarzut podniesiony w zażaleniu – zamknięcie drogi do sądu, Naczelny Sąd Administracyjny stoi na stanowisku, że mając na uwadze dobro prawem chronione, jakim jest prawo do sądu, stronie należało umożliwić uzupełnienie braków formalnych wniosku. Jeżeli jednak z takiej możliwości nie skorzystała w sposób odpowiedni, to ponosi konsekwencje procesowe swego zaniedbania. Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – art. 86 p.p.s.a. - przewiduje również możliwość przywrócenia terminu do dokonania spóźnionej czynności, z której to instytucji strona jednak nie skorzystała.
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2, art. 198 p.p.s.a. i orzekł jak w sentencji postanowienia