Postanowienie NSA z 23 stycznia 2020 r., I OPP 1/20

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 23 stycznia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi S.T. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie

Sprawa

w sprawie o sygn. akt I SA/Wa 894/19 ze skargi S.T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia wychowawczego postanawia: oddalić skargę na przewlekłość postępowania.

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA Marek Stojanowski (spr.) Sędziowie NSA Jolanta Rudnicka NSA Małgorzata Miron

Uzasadnienie

S.T. reprezentowana przez pełnomocnika adwokata P.M. pismem z dnia 31 grudnia 2019 r. (data prezentaty Sądu) domagała się stwierdzenia przewlekłości postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w sprawie o sygn. akt I SA/Wa 894/19.

Z akt wynika, że ww. skarga S.T. wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wraz z odpowiedzią na skargę oraz aktami sprawy w dniu 26 kwietnia 2019 r. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I z dnia 29 kwietnia 2019 r. sprawa została zarejestrowana pod numerem, nadano jej symbol, wyznaczono sędziego sprawozdawcę. Jednocześnie zarządzono o przedstawieniu sprawy sędziemu sprawozdawcy po prawomocnym rozpoznaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy zawartym w złożonej skardze. Pismem z dnia 9 maja 2019 r. doręczono skarżącej odpis odpowiedzi na skargę. Następnie po prawomocnym rozpoznaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy w dniu 9 sierpnia 2019 r. sekretariat Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zwrócił się do Okręgowej Rady Adwokackiej o wyznaczenie adwokata z urzędu dla S.T.. W związku z pismem Okręgowej Adwokackiej w Warszawie z dnia 21 sierpnia 2019 r. (data prezentaty Sądu) zarządzeniem z dnia 22 sierpnia 2019 r. odnotowano ustanowienie pełnomocnika z urzędu i skierowano sprawę do rozpoznania na rozprawie, zgodnie z kolejnością wpływu. Zarządzeniem z dnia 10 września 2019 r. zwrócono się do pełnomocnika skarżącej o udzielenie informacji, czy wobec wyznaczenia pełnomocnika z urzędu skarżąca podtrzymuje zawarty w skardze wniosek o wyznaczenie tłumacza przysięgłego języka angielskiego. W związku z brakiem odpowiedzi w dniu 4 października 2019 r. zarządzono o ponownym wystąpieniu do pełnomocnika skarżącej jak w zarządzeniu z dnia 10 września 2019 r.

Po nadesłaniu informacji, że w związku z ustanowieniem pełnomocnika z urzędu skarżąca rezygnuje z wyznaczenia tłumacza przysięgłego języka angielskiego, sprawę skierowano na termin rozprawy na dzień 12 grudnia 2019 r.

Wyrokiem z dnia 12 grudnia 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę S.T..

Wnioskiem z dnia 12 grudnia 2019 r. (data prezentaty Sądu) pełnomocnik skarżącej wystąpił o sporządzenie uzasadnienia zapadłego w sprawie wyroku. W związku z brakami formalnymi ww. wniosku wezwano pełnomocnika skarżącej do uzupełnienia braku formalnego wniosku poprzez wskazanie numeru PESEL skarżącej.

W tych okolicznościach, skarżąca reprezentowana przez pełnomocnika z urzędu złożyła skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem I instancji. W uzasadnieniu pełnomocnik wskazał, że wezwanie go do uzupełnienia braku formalnego wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku poprzez wskazanie numeru PESEL skarżącej, nie znajdowało oparcia w przepisach prawa, gdyż nie było to pierwsze pismo w sprawie. Takie nieprawidłowe wezwanie prowadzi zaś do przewlekłości postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

W przedstawionym stanie faktycznym skarga na przewlekłość postępowania nie zasługuje na uwzględnienie i jako taka podlega oddaleniu.

Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeżeli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki - Dz. U. z 2018 r., poz. 75, dalej, jako: "ustawa").

Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że jest ona nieuzasadniona. Stosownie do art. 2 wskazanej ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeżeli postępowanie w sprawie trwa dłużej, niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach.

Ustawa nie określa, wprost jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewna wskazówka wynika jednak z art. 14 ustawy, który stanowi, że skarżący może wystąpić z nową skargą w tej samej sprawie po upływnie 12 miesięcy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się, że ustawodawca uznał za przewlekłe takie postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy. Przy czym, jeżeli postępowanie trwa dłużej niż 12 miesięcy nie oznacza to samo przez się, że nastąpiła przewlekłość postępowania w rozumieniu tej ustawy (por. postanowienia NSA: z dnia 7 marca 2014 r., sygn. akt II OPP 14/14, z dnia 25 lipca 2013 r., sygn. akt II OPP 25/13, z dnia 19 sierpnia 2011 r., II OPP 27/11, z dnia 3 października 2014 r., sygn. akt I OPP 101/14). Istotne są, bowiem również ustalenia faktyczne danej sprawy.

W rozpoznawanej sprawie nie można zarzucić przewlekłości postępowania w rozumieniu ustawy. Od dnia wpływu skargi do Sądu (26 kwietnia 2019 r.) do dnia wniesienia przez skarżącego skargi na przewlekłość postępowania (31 grudnia 2019 r.) upłynęło osiem miesięcy. Ponadto Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 12 grudnia 2019 r. rozpoznał skargę S.T. i ją oddalił. Odnosząc się do przedstawionego w skardze na przewlekłość zarzutu wyjaśnić należy, że pozostaje on bez wpływu na ocenę terminowości prowadzonego w niniejszej sprawie postępowania przez Sąd I instancji. Nawet bowiem gdyby przyjąć argument pełnomocnika o nieprawidłowym wezwaniu go do nadesłania numeru PESEL skarżącej, to nie można uznać, aby czynność ta prowadziła do przewlekłości postępowania w rozumieniu przepisów ustawy.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy, orzekł jak w sentencji postanowienia.