Postanowienie NSA z 7 grudnia 2016 r., I OPP 101/16

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 7 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi Z. K. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu sygn. akt IV SA/Wr 151/16

Sprawa

ze skargi Z. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności powstałych z tytułu zaliczki alimentacyjnej wypłaconej na rzecz osób uprawnionych postanawia: oddalić skargę na przewlekłość postępowania.

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Chlebny Sędziowie NSA Zofia Flasińska Marek Stojanowski (sprawozdawca)

Uzasadnienie

Pismem z dnia 17 listopada 2016 r. Z. K. (dalej, jako: "skarżący") wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego (za pośrednictwem WSA we Wrocławiu) skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu sygn. akt IV SA/Wr 151/16 ze skargi Z. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności powstałych z tytułu zaliczki alimentacyjnej wypłaconej na rzecz osób uprawnionych.

Z akt sprawy wynika, że skarga na ww. decyzję wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy została przekazana przez organ do Sądu w dniu 13 kwietnia 2016 r. (data prezentaty sądu).

Zarządzeniem z dnia 14 kwietnia 2016 r. skarga została zarejestrowana pod sygn. akt IV SA/Wr 151/16, wyznaczono sędziego sprawozdawcę, zarządzono doręczenie skarżącemu odpisu odpowiedzi na skargę i stosownych pouczeń.

Zarządzeniem z dni 19 kwietnia 2016 r. skierowano sprawę do oczekujących na wyznaczenie terminu rozprawy.

Zarządzeniem z dnia 212 września 2016 r. wyznaczono termin rozprawy na dzień 24 listopada 2016 r.

W tych okolicznościach skarżący - w dniu 17 listopada 2016 r. (data przentaty sądu) - wniósł skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu sygn. akt IV SA/Wr 151/16. Wniósł o stwierdzenie przewlekłości przed WSA we Wrocławiu w tej sprawie oraz o zasądzenie od Skarbu Państwa na jego rzecz sumy pieniężnej w wysokości 20 000 złotych. Wyrażając swoje niezadowolenie z działalności sądownictwa w Polsce, skarżący wskazał, że przewlekłość postępowania dotyczy okresu od kiedy skarżący złożył stosowny wniosek w organie I instancji.

Wyrokiem z dnia 24 listopada 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę w całości.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga na przewlekłość postępowania podlega oddaleniu, ponieważ nie doszło do naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Wojewódzki Sądem Administracyjnym we Wrocławiu.

Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeśli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania jej sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki - Dz. U. z 2016 r., poz. 1259, dalej, jako: "ustawa"). Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że zwłoka w postępowaniu sądowym jest nieuzasadniona. Stosownie do art. 2 ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeśli postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuca przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznawania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznawanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach.

Ustawa nie określa wprost, jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewna wskazówka wynika jednak z art. 14 ustawy, który stanowi, że skarżący może wystąpić z nową skargą w tej samej sprawie po upływnie 12 miesięcy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się więc, że ustawodawca uznał za przewlekłe takie postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy. Przy czym, jeżeli postępowanie trwa dłużej niż 12 miesięcy nie oznacza to samo przez się, że nastąpiła przewlekłość postępowania w rozumieniu tej ustawy (por. postanowienia NSA: z dnia 7 marca 2014 r., sygn. akt II OPP 14/14, z dnia 25 lipca 2013 r., sygn. akt II OPP 25/13, z dnia 19 sierpnia 2011 r., II OPP 27/11, z dnia 3 października 2014 r., sygn. akt I OPP 101/14). Istotne są bowiem ustalenia faktyczne danej sprawy.

W rozpoznawanej sprawie nie można zarzucić przewlekłości postępowania w rozumieniu ustawy. Od dnia wpływu skargi do Sądu (13 kwietnia 2016 r.) do dnia wniesienia przez skarżącego skargi na przewlekłość postępowania (17 listopada 2016 r.) upłynęło 7 miesięcy. Takiego okresu oczekiwania na rozpoznanie sprawy, nie można uznać za nieuzasadnioną zwłokę sądu. Nadto z przedstawionego stanu sprawy wynika, że po wpłynięciu skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu nadał jej niezwłocznie bieg, a ostatecznie wyrokiem z dnia 24 listopada 2016 r. skargę oddalił. Należy podkreślić i wyjaśnić skarżącemu, że od dnia wpływu skargi, sprawa oczekiwała na wyznaczenie terminu rozprawy zgodnie z kolejnością wpływu. Zasada rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oznacza, że sprawa wniesiona później nie może być rozpoznana przed sprawą, która została wniesiona do sądu wcześniej. Znaczna liczba spraw wpływających do sądów administracyjnych stanowi przyczynę oczekiwania na wyznaczenie terminu rozprawy i co się z tym wiąże przyczynę oczekiwania na rozpoznanie sprawy.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy, orzekł jak w sentencji postanowienia.