Postanowienie NSA z 14 września 2018 r., I OPP 111/18

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 14 września 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi M.W. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Rzeszowie

Sprawa

w sprawie o sygn. akt II SA/Rz 949/17 ze skargi M.W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: oddalić skargę na przewlekłość postępowania

Skład

Sędzia NSA Marek Stojanowski przewodniczący, sprawozdawca
Sędzia NSA Małgorzata Miron przewodniczący
Sędzia NSA Marian Wolanin przewodniczący

Uzasadnienie

M.W. pismem z dnia 8 sierpnia 2018 r. wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Rzeszowie w sprawie o sygn. akt II SA/Rz 949/17.

Z akt sprawy wynika, że skarga M.W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie za pośrednictwem organu w dniu 8 września 2017 r. W tym też dniu została zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Rz 949/17.

Zarządzeniem z dnia 8 września 2017 r. Przewodniczący Wydziału II WSA w Rzeszowie wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi.

Brak fiskalny skarżąca uzupełniła w dniu 3 października 2017 r.

Postanowieniem z dnia 3 listopada 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zawiesił postępowanie sądowe do czasu rozpoznania skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 28 grudnia 2015 r., sygn. akt II SA/Rz 138/14.

Na powyższe postanowienie skarżąca wniosła zażalenie. W związku z tym Zastępca Przewodniczącego Wydziału II WSA w Rzeszowie zarządzeniem z dnia 29 listopada 2017 r. wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu od wniesionego zażalenia oraz do złożenia odpisu zażalenia w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia.

Postanowieniem z dnia 17 stycznia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił zażalenie na postanowienie z dnia 3 listopada 2017 r. z powodu nieuzupełnienia braków formalnych i fiskalnych zażalenia.

Wnioskiem z dnia 8 lutego 2018 r. M.W. zwróciła się o przywrócenie terminu do usunięcia braków zażalenia na postanowienie z dnia 3 listopada 2017 r. Jednocześnie złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pismem z dnia 9 lutego 2018 r. WSA w Rzeszowie wezwał skarżącą do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF.

Postanowieniem z dnia 12 marca 2018 r. referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z dnia 6 kwietnia 2018 r. po rozpoznaniu sprzeciwu, utrzymał w mocy postanowienie z dnia 12 marca 2018 r.

Zarządzeniem z dnia 13 kwietnia 2018 r. WSA w Rzeszowie wezwał skarżącą do uzupełnienia wniosku o przywrócenie terminu.

Postanowieniem z dnia 18 maja 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił wniosek o przywrócenie terminu, a postanowieniem z dnia 23 maja 2018 r. podjął zawieszone postępowanie sądowoadminsitracyjne.

Na postanowienie z dnia 18 maja 2018 r. skarżąca złożyła zażalenie oraz wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Zarządzeniem z dnia 13 czerwca 2018 r. skarżąca została wezwana do uzupełnienia zażalenia poprzez nadesłanie jego odpisu oraz do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF.

W dniu 4 lipca 2018 r. skarżąca złożyła uzupełniony formularz PPF oraz zażalenie na postanowienie z dnia 18 maja 2018 r.

Postanowieniem z dnia 11 lipca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zmienił postanowienie referendarza sądowego z dnia 12 marca 2018 r. i przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym.

Pismem z dnia 18 lipca 2018 r. Okręgowa Rada Adwokacka w Rzeszowie poinformowała o wyznaczeniu pełnomocnika z urzędu.

Zarządzeniem z dnia 7 sierpnia 2018 r. Przewodniczący Wydziału II WSA w Rzeszowie wyznaczył w sprawie termin rozpoznania sprawy na dzień 8 sierpnia 2018 r.

Postanowieniem z dnia 7 sierpnia 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił zażalenie na postanowienie z dnia 23 maja 2018 r.

Wyrokiem z dnia 8 sierpnia 2018 r., sygn. akt II SA/Rz 949/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę M.W.

Pismem z dnia 8 sierpnia skarżąca złożyła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawie II SA/Rz 949/17.

Pismem z dnia 14 sierpnia 2018 r. skarżąca złożyła zażalenie na postanowienie z dnia 7 sierpnia 2018 r. oraz wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeśli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności tego sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania jej sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki - Dz. U. z 2018 r., poz. 75 - dalej jako "ustawa"). Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że zwłoka ta jest nieuzasadniona.

Stosownie do art. 2 ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeśli postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne do jego zakończenia, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuca przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznawania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznawanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach.

Ustawa o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki nie określa wprost, jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewna wskazówka wynika jednak z art. 14 ustawy, który stanowi, że skarżący może wystąpić z nową skargą w tej samej sprawie po upływnie 12 miesięcy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się więc, iż ustawodawca uznał za przewlekłe takie postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy. Przy czym, jeżeli postępowanie trwa dłużej niż 12 miesięcy nie oznacza to samo przez się, że nastąpiła przewlekłość postępowania w rozumieniu tej ustawy (por. postanowienia NSA: z 7 marca 2014 r., II OPP 14/14, z 25 lipca 2013 r., II OPP 25/13, z 19 sierpnia 2011 r., II OPP 27/11, z 3 października 2014 r., I OPP 101/14). Istotne są, bowiem również ustalenia faktyczne danej sprawy.

W rozpoznawanej sprawie Sądowi I instancji nie można zarzucić przewlekłości postępowania w rozumieniu ustawy. Od dnia wpływu skargi do Sądu (8 września 2017 r.) do dnia wniesienia przez skarżącą skargi na przewlekłość postępowania (8 sierpnia 2018 r.) minęło jedenaście miesięcy. W sprawie nie został zatem przekroczony termin 12 miesięcy. Ostatecznie wyrokiem z dnia 8 sierpnia 2018 r. WSA w Rzeszowie oddalił skargę. Tym samym nie można stwierdzić, aby prawo strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki zostało naruszone.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy orzekł jak w sentencji postanowienia.