Postanowienie NSA z 3 października 2014 r., I OPP 117/14

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 3 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi A. L. na przewlekłość postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym

Sprawa

w sprawie ze skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 14 marca 2013 r., sygn. akt III SA/Gd 55/13 w sprawie ze skargi A. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia [...] listopada 2012 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego sygn. akt I OSK 1138/13 postanawia: oddalić skargę na przewlekłość postępowania.

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA: Włodzimierz Ryms (sprawozdawca), Sędziowie NSA: Zofia Flasińska, Marek Stojanowski

Uzasadnienie

Skarżąca A. L. wniosła skargę na przewlekłość postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie ze skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 14 marca 2013 r. w sprawie ze skargi A. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia [...] listopada 2012 r. w przedmiocie zasiłku okresowego. W skardze na przewlekłość postępowania skarżąca zażądała stwierdzenia przewlekłości postępowania, zasądzenia 15 500 zł oraz rozpoznania sprawy przez Sąd.

Z akt sprawy wynika, że skarga została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku przez organ w dniu 25 stycznia 2013 r. Wyrokiem z dnia 14 marca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Burmistrza Miasta Pucka z dnia [...] lipca 2012 r. W dniu 26 kwietnia 2013 r. skargę kasacyjną od tego wyroku wniosło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku. W dniu 22 maja 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku przedstawił skargę kasacyjną wraz z aktami sprawy Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu. Zarządzeniem z dnia 14 lipca 2014 r. wyznaczono termin rozprawy na dzień 2 października 2014 r. W dniu 25 września 2014 r. skarżąca wniosła skargę na przewlekłość postępowania w tej sprawie. Wyrokiem z dnia 2 października 2014 r., sygn. akt I OSK 1138/13 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga na przewlekłość postępowania podlega oddaleniu, ponieważ nie doszło do naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeśli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania jej sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki; Dz. U. Nr 179, poz. 1843 ze zm., zwanej dalej ustawą). Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że zwłoka w postępowaniu sądowym jest nieuzasadniona. Stosownie do art. 2 ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeśli postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuca przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznawania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznawanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach.

Stosownie do przepisu § 49 ust. 1 uchwały Zgromadzenia Ogólnego Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 listopada 2010 r. w sprawie regulaminu wewnętrznego urzędowania Naczelnego Sądu Administracyjnego (M.P. Nr 86, poz. 1007) sprawy wpływające ze środkami odwoławczymi od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych należy rozpoznawać według kolejności ich wpływu do Sądu, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Podstawy do szybszego rozpoznawania spraw mogą wynikać z przepisów ustawy, które określają terminy rozpoznawania spraw przez sąd. Zasada rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oznacza, że sprawa wniesiona później nie może być rozpoznana (nie można wyznaczyć terminu rozprawy) przed rozpoznaniem spraw, które zostały wniesione do sądu wcześniej. Liczba spraw wniesionych do Sądu jest przyczyną oczekiwania na wyznaczenie terminu rozprawy.

Istnieją jednak podstawy do szybszego rozpoznawania spraw wynikające bądź to wprost z przepisów ustawy, które określają terminy rozpoznawania spraw przez sąd, bądź to z przepisów regulujących tryb postępowania umożliwiający rozpoznanie sprawy poza kolejnością. Ma to szczególne znaczenie w sprawach, w których stopień faktycznej i prawnej zawiłości nie jest znaczny, a ich charakter prawny i znaczenie dla strony przemawia za szybszym rozpoznaniem sprawy. Takie możliwości stwarza zarządzenie rozpoznania sprawy poza kolejnością, jeżeli strona przedstawi powody uzasadniające rozpoznanie sprawy poza kolejnością (§ 49 ust. 2 powołanej uchwały).

Ustawa nie określa wprost, jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewna wskazówka wynika jednak z art. 14 ustawy, który stanowi, że skarżący może wystąpić z nową skargą w tej samej sprawie po upływnie 12 miesięcy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się więc, że ustawodawca uznał za przewlekłe takie postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy. Przy czym, jeżeli postępowanie trwa dłużej niż 12 miesięcy nie oznacza to samo przez się, że nastąpiła przewlekłość postępowania w rozumieniu tej ustawy (por. postanowienia NSA: z dnia 7 marca 2014 r., sygn. akt II OPP 14/14, z dnia 25 lipca 2013 r., sygn. akt II OPP 25/13, z dnia 19 sierpnia 2011 r., II OPP 27/11, z dnia 3 października 2014 r., sygn. akt I OPP 101/14).

W tej sprawie nie można zarzucić przewlekłości postępowania w rozumieniu ustawy. Postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gdańsku od dnia przekazania skargi do tego Sądu do dnia wydania wyroku trwało jedynie niecałe dwa miesiące. Następnie sprawa wraz ze skargą kasacyjną została przedstawiona Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu w dniu 22 maja 2013 r. Po prawidłowym i terminowym wykonaniu wstępnych czynności sądowych, sprawa oczekiwała na wyznaczenie terminu rozprawy zgodnie z kolejnością wpływu. Zarządzeniem z dnia 14 lipca 2014 r. wyznaczono termin rozprawy na dzień 2 października 2014 r. Postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym zostało zakończone w dniu 2 października 2014 r. wyrokiem oddalającym skargę kasacyjną. Wprawdzie czas trwania postępowania kasacyjnego przekroczył 12 miesięcy, lecz taki czas oczekiwania na wyznaczenie terminu rozprawy i rozpoznanie sprawy spowodowany jest dużym wpływem spraw do Naczelnego Sądu Administracyjnego, przekraczającym możliwości ich szybszego rozpoznawania przez ten Sąd. W rozpoznawanej sprawie skarżąca nie wystąpiła z wnioskiem o rozpoznanie sprawy poza kolejnością, a tym samym nie wykorzystała środków prawnych pozwalających na szybsze rozpoznanie sprawy, bez konieczności oczekiwania na rozpoznanie sprawy według kolejności wpływu. Mając więc na uwadze te wszystkie okoliczności, nie można uznać, że nastąpiła przewlekłość postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w rozumieniu ustawy.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy, orzekł jak w sentencji.