Postanowienie NSA z 24 kwietnia 2019 r., I OPP 21/19

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 24 kwietnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi J.L. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie

Sprawa

w sprawie o sygn. akt IV SA/Wa 184/18 ze skargi M.L. i J.L. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: oddalić skargę na przewlekłość postępowania.

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA Marek Stojanowski (spr.) Sędziowie NSA Jolanta Rudnicka Zofia Flasińska

Uzasadnienie

W dniu 28 lutego 2019 r. (data prezentaty) J.L. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego – za pośrednictwem WSA w Warszawie – skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w sprawie o sygn. akt IV SA/Wa 184/18 ze skargi J.L. i M.L. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji.

Z akt sprawy wynika, że ww. skarga J.L. i M.L. wraz z aktami sprawy została złożona przez organ w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie11 stycznia 2018 r. (data prezentaty). Zarządzeniem z dnia 11 stycznia 2018 r. sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt IV SA/Wa 184/18, nadano symbol, wskazano strony i przedmiot postępowania, wyznaczono sędziego sprawozdawcę. Jednocześnie wezwano J.S. do nadesłania oryginału bądź poświadczonej kopii pełnomocnictwa procesowego udzielonego przez M.L. i J.L.

Następnie zarządzeniem z dnia 9 lutego 2018 r. wezwano skarżących do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego. Ponadto wezwano skarżących uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie jednego odpisu skargi oraz przez jej podpisanie przez M.L.

Postanowieniem z dnia 7 marca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę M.L. wobec nieuzupełnienia przez nią braków formalnych skargi. Odpis tego postanowienia został doręczony stronom postępowania przy pismach z dnia 19 marca 2018 r.

W dniu 30 marca 2018 r. (data prezentaty) skarżący wnieśli zażalenie na powyższe postanowienie z dnia 7 marca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie doręczył odpis niniejszego zażalenia pozostałym stronom postępowania a następnie przekazał sprawę do Naczelnego Sądu Administracyjnego celem rozpoznania zażalenia.

Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 20 czerwca 2018 r. sygn. akt I OZ 586/18 uchylił zaskarżone postanowienie. Po zwrocie akt z Naczelnego Sądu Administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie doręczył uczestnikom postępowania odpisy skargi i odpowiedzi na skargę oraz zobowiązał uczestników do zajęcia stanowiska odnośnie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zawartego w skardze.

Następnie postanowieniem z dnia 16 sierpnia 2018 r. sygn. akt IV SA/Wa 184/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Odpisy niniejszego postanowienia zostały doręczone stronom postępowania przy pismach z dnia 24 sierpnia 2018 r.

Zarządzeniem z dnia 26 września 2018 r. wyznaczony termin rozprawy na dzień 4 grudnia 2018 r., o czym powiadomiono strony postępowania. W związku z wnioskiem skarżącego o ustanowienie adwokata z urzędu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odroczył rozprawę i przekazał wniosek J.L. o ustanowienie adwokata z urzędu do rozpoznania referendarzowi sądowemu.

Następnie zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącej Wydziału V wyznaczono referendarza sądowego do rozpoznania wniosku skarżącego. Jednocześnie wezwano skarżącego do usunięcia braku formalnego wniosku o ustanowienie adwokata przez złożenie wniosku na urzędowym formularzu.

Wobec nieuzupełnienia braków formalnych powyższego wniosku, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zarządzeniem z dnia 15 stycznia 2019 r. pozostawił wniosek J.L. o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania.

W tych okolicznościach, skarżący złożył skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem I instancji. W uzasadnieniu podniósł, że Wojewódzki Sąd Administracyjny Warszawie bezzasadnie przewleka postępowanie, bezprawnie nie dopuszcza pełnomocnika procesowego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

W przedstawionym stanie faktycznym skarga na przewlekłość postępowania nie zasługuje na uwzględnienie i jako taka podlega oddaleniu.

Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeżeli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki - Dz. U. z 2018 r., poz. 75, dalej, jako: "ustawa").

Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że jest ona nieuzasadniona. Stosownie do art. 2 wskazanej ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeżeli postępowanie w sprawie trwa dłużej, niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach.

Ustawa nie określa, wprost jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewna wskazówka wynika jednak z art. 14 ustawy, który stanowi, że skarżący może wystąpić z nową skargą w tej samej sprawie po upływie 12 miesięcy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się, więc, że ustawodawca uznał za przewlekłe takie postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy. Przy czym, jeżeli postępowanie trwa dłużej niż 12 miesięcy nie oznacza to samo przez się, że nastąpiła przewlekłość postępowania w rozumieniu tej ustawy (por. postanowienia NSA: z 7 marca 2014 r., II OPP 14/14, z 25 lipca 2013 r., II OPP 25/13, z 19 sierpnia 2011 r., II OPP 27/11, z 3 października 2014 r., I OPP 101/14). Istotne są, bowiem również ustalenia faktyczne danej sprawy

W rozpoznawanej sprawie nie można zarzucić przewlekłości postępowania w rozumieniu ustawy. Od dnia wpływu skargi do Sądu (8 lutego 2018 r.) do dnia wniesienia przez skarżącego skargi na przewlekłość postępowania (28 lutego 2019 r.) minął wprawdzie ponad rok, jednakże w tym czasie Sąd I instancji podejmował czynności zmierzające do prawidłowego załatwienia sprawy. Co więcej, podejmował czynności sprawnie i bez zbędnej zwłoki. Podkreślić przy tym należy, że w sprawie został wyznaczony termin rozprawy na dzień 4 grudnia 2018 r., jednakże z uwagi na złożony przez skarżącego wniosek o przyznanie adwokata z urzędu, rozprawa została odroczona i skierowana do referendarza sądowego celem rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy.

Końcowo wobec treści uzasadnienia skargi na przewlekłość postępowania, wyjaśnić należy, że w postępowaniu wywołanym skargą na przewlekłość Naczelny Sąd Administracyjny ocenia jedynie sprawność podejmowanych przez Sąd I instancji czynności w sprawie zmierzających do zakończenia sprawy, nie oceniając prawidłowości podejmowanych decyzji.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy, orzekł jak w sentencji postanowienia.