Postanowienie NSA z 20 września 2022 r., I OPP 21/22

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 20 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi R.S. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu

Sprawa

w sprawie o sygnaturze IV SAB/Po 98/22 ze skargi R.S. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Burmistrza S. w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji postanawia: oddalić skargę na przewlekłość postępowania.

Skład

sędzia NSA Marek Stojanowski przewodniczący, sprawozdawca
sędzia NSA Jerzy Siegień
sędzia NSA Marian Wolanin

Uzasadnienie

W dniu 20 lipca 2022 r. R.S. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego – za pośrednictwem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu w sprawie o sygn. akt IV SAB/Po 98/22 ze skargi R.S. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Burmistrza S. w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji.

Z akt sprawy wynika, że skarga R.S. na przewlekłe prowadzenie postępowanie przez Burmistrza S. w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji wpłynęła bezpośrednio do WSA w Poznaniu w dniu 13 kwietnia 2022 r. Pismem z 1 czerwca 2022 r. organ złożył wyjaśnienia w sprawie. Na podstawie zarządzenia z dnia 20 czerwca 2022 r. wydanego w sprawie IV SO/Po 8/22 ww. skarga dniu 22 czerwca 2022 r. została zarejestrowana pod sygn. akt IV SAB/Po 98/22.

Zgodnie z zarządzeniem z dnia 23 czerwca 2022 r. doręczono skarżącemu, przy piśmie z 23 czerwca 2022 r., odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu. Jednocześnie wezwano skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi przez nadesłanie w terminie 7 dni ponaglenia złożonego w trybie art. 37 kpa.

Zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 11 lipca 2022 r. sprawa została przedłożona sędziemu sprawozdawcy celem wyznaczenia posiedzenia niejawnego.

Na podstawie zarządzenia sędziego sprawozdawcy z dnia 12 lipca 2022 r. w sprawie wyznaczono termin posiedzenia niejawnego na dzień 15 lipca 2022 r.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 15 lipca 2022 r., sygn. akt IV SAB/Po 98/22 odrzucił skargę R.S. na przewlekłe prowadzenie postępowanie przez Burmistrza S. w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji z uwagi na brak uiszczenia wpisu sądowego od skargi.

W tych okolicznościach skarżący pismem z dnia 20 lipca 2022 r. złożył skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu. W obszernym uzasadnieniu skarżący wniósł o stwierdzenie bezczynności Sądu za okres 36 miesięcy oraz zasądzenie 8.000 zł zadośćuczynienia za brak rejestracji jego skargi "w rozsądnym terminie".

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeżeli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki, Dz. U. z 2018 r., poz. 75, dalej jako "ustawa").

Konieczne jest zatem ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że jest ona nieuzasadniona. Stosownie zaś do art. 2 powołanej ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeżeli postępowanie w sprawie trwa dłużej, niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, biorąc pod uwagę charakter sprawy, stopień faktycznej i prawnej zawiłości, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Dokonując tej oceny, uwzględnia się zatem łączny dotychczasowy czas postępowania od jego wszczęcia do chwili rozpoznania skargi, niezależnie od tego, na jakim etapie skarga została wniesiona, a także charakter sprawy, stopień faktycznej i prawnej jej zawiłości, znaczenie dla strony, która wniosła skargę, rozstrzygniętych w niej zagadnień oraz zachowanie się stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być jednak oderwana od obowiązku sądu rozpoznania wszystkich wniesionych spraw bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach.

Należy również zauważyć, że ustawa nie określa wprost, jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewną wskazówkę może stanowić jednak art. 14 tej ustawy, który stanowi, że skarżący może wystąpić z nową skargą w tej samej sprawie po upływnie 12 miesięcy. W orzecznictwie NSA wskazuje się więc, że ustawodawca uznał za przewlekłe takie postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy. Przy czym, jeżeli postępowanie trwa dłużej niż 12 miesięcy nie oznacza to samo przez się, że nastąpiła przewlekłość postępowania w rozumieniu tej ustawy (por. postanowienia NSA: z 7 marca 2014 r., sygn. akt II OPP 14/14, z 25 lipca 2013 r., sygn. akt II OPP 25/13, z 19 sierpnia 2011 r., sygn. akt II OPP 27/11, z 3 października 2014 r., sygn. akt I OPP 101/14). Istotne są bowiem ustalenia faktyczne danej sprawy.

W rozpoznawanej sprawie nie można zarzucić przewlekłości postępowania w rozumieniu ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. Od dnia wpływu skargi do Sądu I instancji (13 kwietnia 2022 r.) do dnia jej rozpoznania postanowieniem z dnia 15 lipca 2022 r. upłynęły 3 miesiące. W tym okresie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu podejmował czynności zmierzające do zakończenia postępowania, w tym wzywając skarżącego do uzupełnienia braków formalnych i fiskalnych skargi oraz wyznaczając termin posiedzenia niejawnego. Do momentu zaś uzupełnienia braków formalnych i fiskalnych skargi nie jest możliwe jej merytoryczne rozpoznanie.

Mając na uwadze powyższe nie można zarzucić Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu przewlekłości postępowania, ponieważ poszczególne czynności sądowe podejmowane były sprawnie i zmierzały do jak najszybszego rozpoznania sprawy. Ponadto w kontekście zarzutów skargi wyjaśnienia wymaga, że pismo pełnomocnika skarżącego z dnia 3 grudnia 2018 r. stanowiące skargę na przewlekłe prowadzenia postępowania przez Burmistrza S. zostało przekazane do tego organu celem nadania mu dalszego biegu. Natomiast skarżący dopiero pismem z 13 kwietnia 2022 r. wniósł o rozpoznania skargi w trybie art. 55 § 2 p.p.s.a. tj. na podstawie nadesłanego odpisu skargi.

Z uwagi na argumentację skargi na przewlekłość postępowania należy również wyjaśnić, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę na przewlekłość postępowania, stosownie do art. 12 ust. 3 zdanie drugie ustawy, nie może wkraczać w zakres oceny faktycznej i prawnej sprawy, a zatem nie ocenia prawidłowości podejmowanych w sprawie rozstrzygnięć, zatem argumenty tego rodzaju podnoszące przez skarżącego, nie mogły odnieść zamierzonego skutku.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż w tej sprawie nie można stwierdzić, że nastąpiła przewlekłość postępowania sądowego i na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy, orzekł jak w sentencji postanowienia.