Postanowienie NSA z 17 czerwca 2010 r., I OPP 33/10

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 17 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi J. P. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie

Sprawa

w sprawie ze skargi J. P. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu sygn. akt III SAB/Kr 24/08 postanawia:

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA: Włodzimierz Ryms (sprawozdawca), Sędziowie NSA: Jan Kacprzak, Marek Stojanowski

Sentencja

1. stwierdzić przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie,
2. przyznać skarżącemu J. P. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie sumę pieniężną w wysokości 2 000 (dwa tysiące) zł.

Uzasadnienie

Skarżący J. P. wniósł skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie w sprawie z jego skargi na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Nowym Sączu, podnosząc że mimo upływu 12 miesięcy sprawa nie została jeszcze rozpoznana oraz żądając stwierdzenia przewlekłości postępowania i przyznania kwoty 10 000 zł.

Z akt sprawy wynika, że skarga wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę została przekazana przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w dniu 29 sierpnia 2008 r. (data prezentaty). Zarządzeniem z dnia 29 sierpnia 2008 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi. W odpowiedzi na wezwanie skarżący wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 6 listopada 2008 r. przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Pismem z dnia 9 lutego 2009 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu zwróciło się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie o wypożyczenie akt administracyjnych sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie poinformował organ, iż akta te nie mogą zostać wypożyczone wobec konieczności wyznaczenia posiedzenia mediacyjnego. Pismem z dnia 10 listopada 2009 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu ponownie zwróciło się do Sądu o wypożyczenie akt administracyjnych sprawy. Akta te zostały wypożyczone na okres jednego miesiąca. W dniu 21 grudnia 2009 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Nowym Sączu zwróciło akta administracyjne. Zarządzeniem z dnia 12 marca 2010 r. wyznaczono termin rozprawy na dzień 12 maja 2010 r. W dniu 8 kwietnia 2010 r. wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarga na przewlekłość postępowania. Wyrokiem z dnia 12 maja 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeżeli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki; Dz. U. Nr 179, poz. 1843 ze zm.; dalej: ustawa). Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że zwłoka w postępowaniu sądowym jest nieuzasadniona. Stosownie do przepisu art. 2 ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeżeli postępowanie w sprawie trwa dłużej, niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach.

W rozpoznawanej sprawie prawo skarżącego do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki zostało naruszone. Postępowanie sądowe toczyło się od sierpnia 2008 r. Po wezwaniu do uiszczenia wpisu, a następnie rozpoznaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy postanowieniem z dnia 6 listopada 2008 r. sprawa oczekiwała na wyznaczenie terminu rozprawy około 17 miesięcy. Tak długi upływ czasu uzasadnia przyjęcie, że w tej sprawie nastąpiło naruszenie prawa skarżącego do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, w rozumieniu art. 2 ustawy.

Ustawa nie określa wprost jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewna wskazówka wynika jednak z art. 14 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r., który stanowi, że ponowna skarga na przewlekłość postępowania w tej samej sprawie może być wniesiona po upływie 12 miesięcy. Oznacza to, iż ustawodawca uznał za przewlekłe postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy. Tymczasem skarga, która wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w sierpniu 2008 r. została rozpoznana wyrokiem z dnia 12 maja 2010 r., po upływie około 21 miesięcy.

Uwzględniając skargę na przewlekłość postępowania, Sąd orzeka w granicach żądań strony przytoczonych w skardze (art. 6 i 12 ustawy). Dotyczy to żądania stwierdzenia przewlekłości postępowania oraz zasądzenia odszkodowania.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny uwzględniając skargę stwierdził, że w postępowaniu tym nastąpiła przewlekłość postępowania (art. 12 ust. 2 ustawy) oraz przyznał skarżącemu jako odpowiednią sumę pieniężną od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie kwotę 2 000 zł (art. 12 ust. 4 ustawy). Określając wysokość sumy pieniężnej z tytułu przewlekłości postępowania, Sąd miał na uwadze czas oczekiwania na rozpoznanie sprawy, a także rodzaj sprawy, w której nastąpiła przewlekłość i jej znaczenie dla skarżącego.