Postanowienie NSA z 23 lipca 2010 r., I OPP 41/10

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 23 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi Gminy Klembów na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie

Sprawa

w sprawie ze skargi Gminy Klembów na uchwałę Rady Powiatu Wołomińskiego w Wołominie z dnia 31 października 2000 r., znak XX-147/2000 w przedmiocie zaliczenia do kategorii i ustalenia przebiegu dróg powiatowych, sygn. akt VII SA/Wa 1030/09 postanawia: oddalić skargę na przewlekłość postępowania.

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA: Włodzimierz Ryms (sprawozdawca), Sędziowie NSA: Jan Kacprzak, Marek Stojanowski

Uzasadnienie

Skarżąca Gmina Klembów wniosła skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w sprawie z jej skargi na uchwałę Rady Powiatu Wołomińskiego w Wołominie z dnia 31 października 2000 r. w przedmiocie zaliczenia do kategorii i ustalenia przebiegu dróg powiatowych, żądając stwierdzenia przewlekłości postępowania, zalecenia wydania orzeczenia w terminie jednego miesiąca oraz przyznania od Skarbu Państwa kwoty 15 000 zł.

Z akt sprawy wynika, że skarga została przekazana przez organ do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 9 czerwca 2009 r. Zarządzeniem z dnia 17 czerwca 2009 r. wezwano skarżącą do uiszczenia wpisu. W odpowiedzi na wezwanie wpis został uiszczony w dniu 25 czerwca 2009 r. Postanowieniem z dnia 28 lipca 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Radę Powiatu do nadesłania w terminie 7 dni, pod rygorem wymierzenia grzywny, oryginalnych i kompletnych akt administracyjnych dotyczących uchwały Rady Powiatu Wołomińskiego w Wołominie z dnia 31 października 2000 r. oraz do udzielenia odpowiedzi na skargę wniesioną przez Gminę Klembów. Pismem z dnia 7 sierpnia 2009 r. Rada Powiatu przesłała zaskarżoną uchwałę oraz zwróciła się z prośbą o wydłużenie terminu udzielenia odpowiedzi z 7 dni do 2 miesięcy z uwagi na to, że sesje Rady zwoływane są raz w miesiącu. Odpowiedź na skargę została nadesłana w dniu 10 września 2009 r. Zarządzeniem z dnia 14 września 2009 r. wezwano Radę do nadesłania kompletnych akt administracyjnych dotyczących zaskarżonej uchwały, a w szczególności wezwania do usunięcia naruszenia prawa oraz udzielonej odpowiedzi na powyższe wezwanie, jeśli organ takiej odpowiedzi udzielił. W odpowiedzi na wezwanie Rada nadesłała akta zawierające protokół z sesji Rady z dnia 31 października 2000 r., zaskarżoną uchwałę, wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Ponadto Rada Powiatu Wołomińskiego wskazała, że w dniu 30 września 2009 r. uchyliła uchwałę będącą przedmiotem sprawy. Zarządzeniem z dnia 8 października 2009 r. zwrócono się do skarżącej, czy wobec treści uchwały z dnia 30 września 2009 r. uchylającej uchwałę objętą skargą Gmina Klembów popiera, czy cofa skargę. W odpowiedzi skarżąca wskazała, że skargę podtrzymuje. Zarządzeniami z dnia 7 stycznia 2010 r. wezwano skarżącą do nadesłania dowodu nadania skargi na uchwałę z dnia 31 października 2000 r. oraz Radę Powiatu do podania daty wpływu skargi. Po udzieleniu odpowiedzi przez Gminę i Radę Powiatu oraz ustaleniu daty nadania skargi, zarządzeniem z dnia 3 lutego 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyznaczył termin rozprawy na dzień 10 marca 2010 r. Na rozprawie w dniu 10 marca 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowił zawiesić postępowanie sądowe, z uwagi na toczące się postępowanie ze skargi Wojewody Mazowieckiego na uchwałę Rady Powiatu Wołomińskiego z dnia 30 września 2009 r. uchylającą uchwałę z dnia 31 października 2000 r. Skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie o zawieszeniu postępowania. W czerwcu 2010 r. skarżąca wniosła skargę na przewlekłość postępowania w tej sprawie. Postanowieniem z dnia 8 lipca 2010 r., sygn. akt I OZ 514/10 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie o zawieszeniu postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeżeli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki; Dz. U. Nr 179, poz. 1843 ze zm.; dalej: ustawa). Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że zwłoka w postępowaniu sądowym jest nieuzasadniona. Stosownie do przepisu art. 2 ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeżeli postępowanie w sprawie trwa dłużej, niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach.

W tej sprawie nie można zarzucić Sądowi przewlekłości postępowania w rozumieniu ustawy. Z uwagi na to, że Rada Powiatu Wołomińskiego, przekazując skargę, nie przesłała całości akt sprawy ani odpowiedzi na skargę, w pierwszej kolejności Sąd postanowieniem z dnia 28 lipca 2009 r. zobowiązał organ do ich nadesłania. Po nadesłaniu odpowiedzi na skargę wraz z aktami sprawy we wrześniu 2009 r., Sąd ponownie wezwał o nadesłanie kompletnych akt sprawy, z wyszczególnieniem, o jakie dokumenty chodzi, ponieważ organ nie nadesłał całości akt. Mając na uwadze treść odpowiedzi organu, iż w dniu 30 września 2009 r. Rada Powiatu Wołomińskiego uchyliła zaskarżoną uchwałę z dnia 31 października 2000 r. Sąd wezwał skarżącą do złożenia oświadczenie, czy wobec treści uchwały z dnia 30 września 2009 r. popiera, czy cofa skargę.

Podejmowane przez Sąd czynności, zmierzające do zgromadzenia całości akt sprawy wraz z odpowiedzią na skargę oraz do ustalenia, czy skarga została wniesiona w terminie były prawidłowe i dokonano ich w rozsądnych terminach. Wbrew zarzutom skarżącej nie można przyjąć, iż czynności Sądu miały prowadzić do odrzucenia skargi. Obowiązkiem Sądu jest w pierwszej kolejności ustalenie, czy skarga spełnia wymogi formalne. Stosownie bowiem do § 32 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 18 września 2003 r. w sprawie szczegółowego trybu wykonywania nadzoru nad działalnością administracyjna wojewódzkich sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 169, poz. 1645) po wniesieniu skargi do sądu przewodniczący wydziału bada, czy skarga czyni zadość wymaganiom formalnym i czy został uiszczony wpis, a w razie potrzeby wzywa do usunięcia braków formalnych oraz do uiszczenia wpisu, chyba że został złożony wniosek o przyznanie prawa pomocy. Nie można pominąć, że po zgromadzeniu całości akt sprawy oraz zbadaniu, czy skarga czyni zadość wymaganiom formalnym, niezwłocznie wyznaczono termin rozprawy na dzień 10 marca 2010 r.

Okoliczność, iż postanowienie z dnia 10 marca 2010 r. o zawieszeniu postępowania w tej sprawie zostało uchylone postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lipca 2010 r., sygn. akt I OZ 514/10, nie wpływa na zmianę rozstrzygnięcia w tej sprawie w zakresie oceny terminowości czynności podejmowanych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.

Ponadto należy mieć także na uwadze, że jakkolwiek ustawa nie określa wprost jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę, to pewna wskazówka wynika jednak z art. 14 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r., który stanowi, że ponowna skarga na przewlekłość postępowania w tej samej sprawie może być wniesiona po upływie 12 miesięcy. Oznacza to, iż ustawodawca uznał za przewlekłe postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy. Przy czym, jeżeli postępowanie trwa dłużej niż 12 miesięcy nie oznacza to samo przez się, że nastąpiła przewlekłość postępowania w rozumieniu tej ustawy.

W tym stanie rzeczy okres jaki upłynął od wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (czerwiec 2009 r.) do złożenia skargi na przewlekłość postępowania (czerwiec 2010 r.) oraz czynności podejmowane przez ten Sąd nie dają podstawy do stwierdzenia, że prawo skarżącej Gminy do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki zostało naruszone.

Mając powyższe względy na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy, orzekł jak w sentencji postanowienia.