Postanowienie NSA z 7 października 2010 r., I OPP 47/10

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 7 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi W. C. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie, sygn. akt III SA/Kr 136/09

Sprawa

w sprawie ze skargi W. C. na rozstrzygnięcie Rektora Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie z dnia [...] listopada 2008 r., Nr [...] w przedmiocie opłaty za powtarzanie przedmiotu postanawia: 1/ stwierdzić, że w postępowaniu w tej sprawie nastąpiła przewlekłość postępowania, 2/ przyznać skarżącemu W. C. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie sumę pieniężną w wysokości 2 000 (dwa tysiące) zł, 3/ zwrócić skarżącemu W. C. opłatę od skargi na przewlekłość postępowania w kwocie 100 (sto) zł z kasy Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA: Włodzimierz Ryms, Sędziowie NSA: Jan Kacprzak, Marek Stojanowski (spr.)

Uzasadnienie

Pismem z dnia 20 sierpnia 2010 r. (data stempla pocztowego) M. C. działający jako pełnomocnik skarżącego W. C. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego, za pośrednictwem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, skargę na przewlekłość postępowania przed Sądem I instancji w sprawie III SA/Kr 136/09 domagając się przyznania kwoty 10 000 zł., zobowiązania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie do podjęcia czynności zmierzających do niezwłocznego wydania orzeczenia oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych.

Jak wynika z akt sprawy, skarga W. C. wraz z aktami i odpowiedzią na skargę, wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w dniu 16 lutego 2009 r. (data prezentaty). Zarządzeniem z dnia 3 marca 2009 r. skierowano sprawę na posiedzenie niejawne, po czym zarządzeniem z dnia 30 marca 2009 r. zdjęto sprawę z wokandy posiedzenia niejawnego i skierowano na rozprawę po uprzednim wezwaniu skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi. W dniu 28 kwietnia 2009 r. do Sądu wpłynął wypełniony przez skarżącego wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Zarządzeniem z dnia 11 maja 2009 r. sprawę ponownie skierowano na posiedzenie niejawne w dniu 29 maja 2009 r., na którym odrzucono skargę W. C. jako wniesioną z uchybieniem terminu.

Od powyższego rozstrzygnięcia skarżący wniósł w dniu 23 lipca 2009 r. (data stempla pocztowego) skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia 7 sierpnia 2009 r. oddalono wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy. Zarządzeniem z dnia 8 października 2009 r. wezwano pełnomocnika skarżącego do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi kasacyjnej. Wpis został uiszczony w dniu 16 października 2009 r.

W dniu 21 grudnia 2009 r. akta sprawy zostały przekazane do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który to postanowieniem z dnia 6 stycznia 2010 r., sygn. akt I OSK 1708/09 uchylił zaskarżone postanowienie Sądu I instancji z dnia 29 maja 2009 r.

Po zwrocie akt do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie protokołem z dnia 27 stycznia 2010 r. dokonano losowania sędziego sprawozdawcy, po czym zarządzeniem z dnia 19 marca 2010 r. wezwano Rektora Uniwersytetu Jagiellońskiego o nadesłanie potwierdzenia odbioru pisma z dnia 18 grudnia 2008 r. przez skarżącego. Żądany dokument wpłynął do Sądu w dniu 14 kwietnia 2010 r. Zarządzeniem z dnia 7 maja 2010 r. sprawę skierowano na posiedzenie niejawne w dniu 13 maja 2010 r., na którym to zdjęto sprawę z wokandy posiedzenia niejawnego i skierowano na rozprawę, którą zarządzeniem z dnia 29 lipca 2010 r. wyznaczono na dzień 23 września 2010 r.

Pismem z dnia 20 sierpnia 2010 r. (data stempla pocztowego) M. C. działający jako pełnomocnik skarżącego W. C. wniósł skargę na przewlekłość postępowania w przedmiotowej sprawie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeżeli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki; Dz. U. Nr 179, poz. 1843 ze zm.; dalej: ustawa). Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że zwłoka w postępowaniu sądowym jest nieuzasadniona. Stosownie do przepisu art. 2 ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeżeli postępowanie w sprawie trwa dłużej, niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach.

Ustawa nie określa wprost jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewna wskazówka wynika jednak z art. 14 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r., który stanowi, że ponowna skarga na przewlekłość postępowania w tej samej sprawie może być wniesiona po upływie 12 miesięcy. Oznacza to, iż ustawodawca uznał za przewlekłe postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie prawo skarżącego do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki zostało naruszone. Skarga W. C. wraz z aktami i odpowiedzią na skargę, wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w dniu 16 lutego 2009 r. (data prezentaty). Od czasu wpływu skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie do wyznaczenia pierwszego terminu rozprawy upłynęło 17 miesięcy. W międzyczasie skarga została przez Sąd I instancji odrzucona postanowieniem z dnia 29 maja 2009 r., które następnie zostało uchylone jako nieprawidłowe postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 stycznia 2010 r. Ponadto od momentu oddalenia wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy do wezwania go do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi kasacyjnej upłynął okres dwóch miesięcy. Taki sam okres upłynął od momentu zdjęcia sprawy z wokandy posiedzenia niejawnego (13 maja 2010 r.) do czasu wyznaczenia terminu rozprawy (29 lipca 2010 r.). Za mające wpływ na przewlekłość postępowania w sprawie uznać należy również dwukrotne kierowanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie sprawy na posiedzenie niejawne, na którym to sprawa była zdejmowana z wokandy tego posiedzenia.

Powyżej wskazane okoliczności spowodowały, że od wniesienia skargi do wyznaczenia terminu rozprawy upłynęło prawie półtora roku. Tak długi okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie uzasadnia stwierdzenie, że w postępowaniu w tej sprawie nastąpiła przewlekłość postępowania w rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy.

Uwzględniając skargę na przewlekłość postępowania, Sąd orzeka w granicach żądań strony przytoczonych w skardze (art. 6 i 12 ustawy). Dotyczy to żądania stwierdzenia przewlekłości postępowania oraz zasądzenia odszkodowania.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, uwzględniając skargę na przewlekłość, stwierdził, że w postępowaniu tym nastąpiła przewlekłość postępowania (art. 12 ust. 2 ustawy) oraz przyznał skarżącemu jako odpowiednią sumę pieniężną od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie kwotę 2 000 zł (art. 12 ust. 4 ustawy). Określając wysokość sumy pieniężnej z tytułu przewlekłości postępowania, Sąd miał na uwadze okoliczności przedmiotowej sprawy, czas trwania postępowania sądowoadministracyjnego, rodzaj sprawy, w której nastąpiła przewlekłość i jej znaczenie dla skarżącego, jak również działania podejmowane przez skarżącego w toku postępowania przed Sądem I instancji.

O zwrocie opłaty od skargi na przewlekłość postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 17 ust. 3 ustawy.