Postanowienie NSA z 13 września 2017 r., I OPP 49/17

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 13 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi A.P. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie

Sprawa

w sprawie o sygn. akt II SAB/Wa 129/17 ze skargi A.P. na bezczynność Odwoławczej Komisji Stypendialnej dla Studentów Uniwersytetu [...] w przedmiocie rozpatrzenia odwołania od decyzji Komisji Stypendialnej [...] z dnia [...] lipca 2016 r. o odmowie przyznania stypendium socjalnego na rok 2015/2016 postanawia: oddalić skargę na przewlekłość postępowania.

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Flasińska Sędziowie NSA Małgorzata Miron Jolanta Rudnicka (spr.)

Uzasadnienie

W dniu 28 sierpnia 2017 (data prezentaty sądu) A.P. (dalej także, jako: "skarżąca") wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego – za pośrednictwem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej, jako: "WSA w Warszawie") – skargę na przewlekłość postępowania przed WSA w Warszawie w sprawie o sygn. akt II SAB/Wa 129/17 ze skargi na bezczynność Odwoławczej Komisji Stypendialnej dla Studentów Uniwersytetu [...].

Z akt sprawy wynika, że skarżąca ww. skargę na bezczynność organu wniosła bezpośrednio do WSA w Warszawie w dniu 23 stycznia 2017 r. Sąd ten zarządzeniem z dnia 26 stycznia 2017 r. przekazał skargę do organu w trybie art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej, jako: "P.p.s.a."). Skarga wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę została złożona przez organ w WSA w Warszawie w dniu 8 marca 2017 r. (data prezentaty sądu). Zarządzeniem z dnia 9 marca 2017 r. sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt II SAB/Wa 129/17, nadano symbol, wskazano strony i przedmiot postępowania, wyznaczono sędziego sprawozdawcę, zarządzono doręczenie skarżącej odpowiedzi na skargę i stosownych pouczeń.

W dniu 13 marca 2017 r. (data prezentaty sądu) skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Postanowieniem z dnia 23 marca 2017 r. referendarz sądowy WSA w Warszawie przyznał skarżącej prawo pomocy we wnioskowanym zakresie.

Zarządzeniem z dnia 28 marca 2017 r. wezwano skarżącą do wskazania adresu matki, którą skarżąca ustanowiła swoim pełnomocnikiem.

W dniu 11 kwietnia 2017 r. (data prezentaty sądu) skarżąca nadesłała pismo procesowe, jednakże nie podała adresu pełnomocnika. Wobec tego, WSA w Warszawie ponownie wezwał skarżącą do podania tego adresu, informując, iż brak ten uniemożliwia doręczanie korespondencji.

W piśmie z dnia 19 czerwca 2017 r. skarżąca wskazała adres do korespondencji.

Zarządzeniem z dnia 21 czerwca 2017 r. WSA w Warszawie wezwał skarżącą do udzielenia informacji czy złożyła do organu wyższego stopnia zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie zgodnie z art. 37 K.p.a. w związku z wnioskiem o przyznanie stypendium socjalnego. Sąd wezwał także do nadesłania kopii tego wezwania wraz z potwierdzeniem przedłożenia tego pisma organowi. Ponadto WSA w Warszawie zwrócił się do organu o nadesłanie oryginału pisma skarżącej z dnia 30 listopada 2016 r., skierowanego do Prorektora do spraw Studentów i Jakości Kształcenia [...], informując, że w treści tego pisma zaznaczono, że jest ono składane celem wydania decyzji w sprawie przyznania stypendium socjalnego.

W odpowiedzi na wezwanie WSA w Warszawie, organ w dniu 17 lipca 2017 r. (data prezentaty sądu) nadesłał kopię pisma z dnia 30 listopada 2016 r., zaznaczając, że dotyczyło ono przyznania stypendium socjalnego na rok akademicki 2016/2017.

Z kolei skarżąca w dniu 25 lipca 2017 r. (data prezentaty sądu) nadesłała kopię pisma z dnia 19 października 2017 r., które skierowała do organu oraz pismo organu z dnia 15 maja 2017 r. stanowiące na nie odpowiedź.

Postanowieniem z dnia 1 sierpnia 2017 r. WSA w Warszawie odrzucił skargę na bezczynność Odwoławczej Komisji Stypendialnej dla Studentów Uniwersytetu [...], uznając, iż jest ona niedopuszczalna z uwagi na niewyczerpanie środków zaskarżenia przed jej wniesieniem. Odpisy postanowienia wraz z uzasadnieniem zostały przesłane stronom postępowania przy pismach z dnia 2 sierpnia 2017 r.

W tych okolicznościach skarżąca złożyła skargę na przewlekłość postępowania przed WSA w Warszawie w sprawie o sygn. akt II SAB/Wa 129/17. Wniosła o stwierdzenie przewlekłości postępowania w niniejszej sprawie, przyznanie na jej rzecz sumy pieniężnej 20 000 złotych, przyznanie na jej rzecz "strat/utraconych korzyści w wysokości 10.500 (...)" oraz zwolnienia z kosztów sądowych w całości. W uzasadnieniu skargi skarżąca przedstawiła warunki, spełnienie których umożliwia uwzględnienie skargi na przewlekłość postępowania sądowego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, iż skarżąca w tej sprawie zwolniona została z kosztów sądowych na etapie postępowania przed WSA w Warszawie i zwolnienie to rozciąga się również na postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Stąd skarga na przewlekłość postępowania w niniejszej sprawie złożona przez A.P. nie podlega opłacie.

W przedstawionym stanie faktycznym skarga na przewlekłość postępowania nie zasługuje jednak na uwzględnienie i jako taka podlega oddaleniu.

Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeżeli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki - Dz. U. z 2016 r., poz. 1259, dalej, jako: "ustawa").

Konieczne jest, więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że zwłoka w postępowaniu sądowym jest nieuzasadniona. Stosownie do art. 2 wskazanej ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeżeli postępowanie w sprawie trwa dłużej, niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach.

Ustawa nie określa, wprost jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewna wskazówka wynika jednak z art. 14 ustawy, który stanowi, że skarżący może wystąpić z nową skargą w tej samej sprawie po upływnie 12 miesięcy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się, więc, że ustawodawca uznał za przewlekłe takie postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy. Przy czym, jeżeli postępowanie trwa dłużej niż 12 miesięcy nie oznacza to samo przez się, że nastąpiła przewlekłość postępowania w rozumieniu tej ustawy (por. postanowienia NSA: z dnia 7 marca 2014 r., sygn. akt II OPP 14/14, z dnia 25 lipca 2013 r., sygn. akt II OPP 25/13, z dnia 19 sierpnia 2011 r., II OPP 27/11, z dnia 3 października 2014 r., sygn. akt I OPP 101/14). Istotne są, bowiem również ustalenia faktyczne danej sprawy.

W rozpoznawanej sprawie nie można zarzucić przewlekłości postępowania w rozumieniu ustawy. Od dnia wpływu skargi do Sądu (8 marca 2017 r. r.) do dnia wniesienia przez skarżącą skargi na przewlekłość postępowania (28 sierpnia 2017 r.) upłynęło niecałe 6 miesięcy. Taki okres oczekiwania na zakończenie sprawy z całą pewnością nie pozwala stwierdzić, aby prawo strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki zostało naruszone. Jednocześnie zauważyć należy, iż w tej sprawie Sąd I instancji zakończył już postępowanie postanowieniem z dnia 1 sierpnia 2017 r. odrzucającym skargę. Sprawa została, więc załatwiona w ciągu 6 miesięcy.

Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż skarga na przewlekłość tego postępowania sądowego jest niezasadna.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy, orzekł jak w sentencji postanowienia.