Postanowienie NSA z 28 stycznia 2011 r., I OPP 6/11

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 28 stycznia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi A. B. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 500/10

Sprawa

w sprawie ze skargi A. B. na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 10 listopada 2009 r., sygn. akt IV SA/Wr 404/08 postanawia: oddalić skargę na przewlekłość postępowania.

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA: Włodzimierz Ryms, Sędziowie NSA: Jan Kacprzak, Marek Stojanowski (spr.)

Uzasadnienie

Pismem z dnia 16 stycznia 2011 r. A. B. wniósł skargę na przewlekłość postępowa przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu, sygn. akt IV SA/Wr 500/10 w sprawie z jego skargi na niewykonanie wyroku tego Sądu z dnia 10 listopada 2009 r., sygn. akt IV SA/Wr 404/08.

W uzasadnieniu skarżący wniósł o stwierdzenie przewlekłości w wyżej wymienionym postępowaniu, zlecenie Sądowi niezwłocznego wyznaczenia terminu rozprawy oraz rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 4 listopada 2010 r. o przyznanie prawa pomocy oraz zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz skarżącego kwoty 1.000 zł tytułem odszkodowania.

Jak wynika z akt sprawy wniosek o przyznanie prawa pomocy wraz ze skargą A. B. na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 10 listopada 2009 r., sygn. akt IV SA/Wr 404/08 wpłynął bezpośrednio do tego Sądu w dniu 20 lipca 2010 r. Wniosek o przyznanie prawa pomocy zarejestrowany został pod sygn. akt IV SO/Wr 11/10. Zarządzeniem z dnia 26 lipca 2010 r. wezwano skarżącego do nadesłania dodatkowych wyjaśnień i dokumentów związanych z wniesionym wnioskiem, które skarżący nadesłał przy piśmie z dnia 9 sierpnia 2010 r. (data stempla pocztowego).

Postanowieniem z dnia 18 sierpnia 2010 r. referendarz sądowy odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy.

Tego samego dnia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wpłynęła prawidłowo wniesiona skarga na niewykonanie wyroku tego Sądu z dnia 10 listopada 2009 r., sygn. akt IV SA/Wr 404/08 przez Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Skarga została zarejestrowana pod sygn. akt IV SA/Wr 500/10. Protokołem losowania z dnia 23 sierpnia 2010 r. wyznaczono skład orzekający w sprawie. Pismem z dnia 25 sierpnia 2010 r. skarżący wniósł sprzeciw od postanowienia z dnia 18 sierpnia 2010 r.

Wobec wniesionego sprzeciwu, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, postanowieniem z dnia 21 października 2010 r. odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.

W dniu 4 listopada 2010 r. (data prezentaty) do Sądu wpłynął kolejny wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy. Zarządzeniem z dnia 26 listopada 2010 r. zakreślono numer porządkowy sprawy IV SO/Wr 11/10 ponieważ postanowienie dotyczące prawa pomocy uprawomocniło się z dniem 11 listopada 2010 r. i dołączono sprawę do akt sprawy IV SA/Wr 500/10.

Pismem z dnia 24 listopada 2010 r. Sąd wezwał skarżącego do wykazania, iż od rozpoznania poprzedniego wniosku o przyznanie prawa pomocy prawomocnym postanowieniem z dnia 21 października 2010 r. zmieniła się sytuacja finansowa i majątkowa skarżącego. W odpowiedzi skarżący poinformował, iż jego wniosek o przyznanie prawa pomocy z dnia 4 listopada 2010 r. dotyczy sprawy o sygn. akt IV SA/Wr 500/10, a nie sprawy IV SO/Wr 11/10 i powinien zostać rozpoznany odrębnie.

Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 10 grudnia 2010 r. odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy.

Pismem z dnia 20 grudnia 2010 r. skarżący wniósł sprzeciw od powyższego rozstrzygnięcia. Zarządzeniem z dnia 3 stycznia 2011 r. wezwano skarżącego do nadesłania dodatkowych wyjaśnień i dokumentów potwierdzających jego aktualną sytuacje materialną. Na powyższe zarządzenie skarżący odpowiedział pismem z dnia 15 stycznia 2011 r., natomiast w dniu 17 stycznia 2011 r. (data prezentaty) wniósł skargę na przewlekłość postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga A. B. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we Wrocławiu w sprawie o sygn. akt IV SA/Wr 500/10 nie zasługuje na uwzględnienie.

Na wstępie wskazać należy, iż w sytuacji, gdy skargę na przewlekłość postępowania wniesiono w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy, a wnoszący skargę upatruje przyczynę przewlekłości postępowania w nierozpoznaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy, to Naczelny Sąd Administracyjny może rozpoznać skargę na przewlekłość postępowania, mimo że strona nie uiściła opłaty, o której mowa w art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. Nr 179, poz. 1843 ze zm., zwanej dalej ustawą) – por. postanowienie NSA z dnia 27 listopada 2009 r., sygn. akt I OPP 57/09, LEX nr 586283.

Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeśli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności Sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania jej sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy). Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz, że zwłoka w postępowaniu sądowym jest nieuzasadniona. Stosownie do przepisu art. 2 ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeśli postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne do jego zakończenia, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuca przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznawania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznawanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach.

Ustawa nie określa wprost jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewna wskazówka wynika jednak z art. 14 ustawy, który stanowi, że ponowna skarga na przewlekłość postępowania w tej samej może być wniesiona po upływie 12 miesięcy. Oznacza to, iż ustawodawca uznał za przewlekłe postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy.

W przedmiotowej sprawie nie można zarzucić Sądowi pierwszej instancji przewlekłości postępowania, ponieważ poszczególne czynności sądowe podejmowane były bez nieuzasadnionej zwłoki. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu rozpoznawał składane przez skarżącego kolejne wnioski i sprzeciwy dotyczące przyznania prawa pomocy. To, że skarga na niewykonanie wyroku tego Sądu z dnia 10 listopada 2009 r. nie została dotychczas prawomocnie rozstrzygnięta, spowodowane jest właśnie koniecznością rozpoznawania składanych przez skarżącego wniosków o przyznanie prawa pomocy, mimo iż prawomocnym postanowieniem z dnia 21 października 2010 r. odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy.

W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy, orzekł, jak w sentencji postanowienia.