Postanowienie NSA z 21 lutego 2019 r., I OPP 8/19

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 21 lutego 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi Federacji Związków [...] na przewlekłość postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym

Sprawa

w sprawie o sygn. akt I OSK 600/17 ze skargi kasacyjnej Federacji Związków [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 listopada 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 1131/16 w sprawie ze skargi Federacji Związków [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2016 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa użytkowania wieczystego postanawia: oddalić skargę na przewlekłość postępowania

Skład

Sędzia NSA Marek Stojanowski przewodniczący, sprawozdawca
Sędzia NSA Jolanta Rudnicka przewodniczący
Sędzia NSA Zofia Flasińska przewodniczący

Uzasadnienie

Pismem z dnia 30 stycznia 2019 r. Federacja Związków [...] wniosła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie o sygn. akt I OSK 600/17.

Z akt sprawy wynika, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 30 listopada 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 1131/16, oddalił skargę Federacji Związków [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa użytkowania wieczystego.

Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniosła Federacja [...].

Akta sprawy I SA/Wa 1131/16 wraz ze skargą kasacyjną wpłynęły do Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu 15 marca 2017 r. Zarządzeniem z tego samego dnia skarga kasacyjna została zarejestrowana pod sygn. akt I OSK 600/17. Zarządzono przedłożenie akt sprawy Przewodniczącemu Wydziału celem wyznaczenia rozprawy zgodnie z kolejnością wpływu spraw do Sądu.

Postanowieniem z dnia 6 kwietnia 2017 r., sygn. akt I OSK 600/17 Naczelny Sąd Administracyjny odmówił Federacji Związków [...] zawieszenia postępowania sądowego.

Następnie zarządzeniem z dnia 3 grudnia 2018 r. Przewodniczący Wydziału I Izby Ogólnoadminsitracyjnej Naczelnego Sądu Administracyjnego wyznaczył termin rozprawy na dzień 5 lutego 2019 r.

W tych okolicznościach, Federacja Związków [...] wywiodła skargę na przewlekłość postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie o sygn. akt I OSK 600/17, wnosząc o:

1. stwierdzenie, że w postępowaniu w sprawie o sygn. akt I OSK 600/17 nastąpiła przewlekłość postępowania,
2. zasądzenie od Skarbu Państwa sumy pieniężnej w wysokości 20.000 zł,
3. przeprowadzenie dowodów zawnioskowanych w treści skargi na okoliczności w niej wskazane.

W uzasadnieniu skargi na przewlekłość podniesiono, że postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym prowadzone jest przez okres prawie dwóch, a data rozprawy została wyznaczona na dzień 5 lutego 2019 r., a zatem postępowanie prowadzone jest z nieuzasadnioną zwłoką.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje

Skarga na przewlekłość postępowania sądowego podlega oddaleniu, ponieważ nie doszło do naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.

Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeśli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania jej sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki - Dz. U. z 2018 r. poz. 75 - dalej jako "ustawa"). Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że zwłoka w postępowaniu sądowym jest nieuzasadniona. Stosownie do art. 2 ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeśli postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuca przewlekłość postępowania. Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznawania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznawanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach.

Stosownie do przepisu § 42 ust. 2 uchwały Zgromadzenia Ogólnego Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 listopada 2010 r. w sprawie regulaminu wewnętrznego urzędowania Naczelnego Sądu Administracyjnego (M.P. Nr 86, poz. 1007 ze zm.) Przewodniczący Wydziału w zarządzeniu o wyznaczeniu posiedzenia jawnego albo niejawnego w składzie trzech sędziów przydziela sprawy sędziom wydziału według kolejności ich wpływu, z wyłączeniem spraw wymienionych w powołanym przepisie Regulaminu bądź spraw, w których szybszy termin rozpoznania wynika z przepisów szczególnych. Powyższe oznacza, że sprawa wniesiona później nie może być rozpoznana (nie można wyznaczyć terminu rozprawy) przed rozpoznaniem spraw, które zostały wniesione do sądu wcześniej. Zatem to liczba spraw wpływających do Sądu jest przyczyną oczekiwania na wyznaczenie terminu rozprawy.

Istnieją jednak podstawy do szybszego rozpoznawania sprawy. Ma to szczególne znaczenie w sprawach, w których stopień faktycznej i prawnej zawiłości nie jest znaczny, a ich charakter prawny i znaczenie dla strony przemawia za szybszym rozpoznaniem sprawy. Takie możliwości stwarza zarządzenie rozpoznania sprawy poza kolejnością, jeżeli strona przedstawi powody uzasadniające rozpoznanie sprawy poza kolejnością (§ 42 ust. 5 Regulaminu).

W rozpoznawanej sprawie nie można zarzucić przewlekłości postępowania w rozumieniu ustawy. Sprawa wraz ze skargą kasacyjną została przedstawiona Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu w dniu 15 marca 2017 r. Po prawidłowym i terminowym wykonaniu wstępnych czynności sądowych, sprawa oczekiwała na wyznaczenie terminu rozprawy zgodnie z kolejnością wpływu. Wprawdzie czas oczekiwania na rozpoznanie sprawy przekroczył okres 12 miesięcy, lecz należy mieć na uwadze, że znaczna liczba spraw wpływających ze środkami odwoławczymi do Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowi przyczynę długiego oczekiwania na rozpoznanie sprawy. Jednakże zarządzeniem z dnia 3 grudnia 2018 r. termin rozprawy zostały wyznaczony na dzień 5 lutego 2019 r.

Podkreślić przy tym należy, że w kategorii spraw, do której należy niniejsza sprawa przepisy szczególne nie nakładają na Sąd obowiązku rozpoznania sprawy poza kolejnością. Z akt nie wynika ponadto, aby którakolwiek ze stron, w szczególności strona zarzucająca Sądowi odwoławczemu przewlekłość, złożyła wniosek o przyspieszenie rozpoznania sprawy w trybie powołanego § 42 ust. 5 Regulaminu.

W związku z powyższym, mając na uwadze dużą liczbę spraw wpływających do Naczelnego Sądu Administracyjnego i konieczność ich rozpoznawania według kolejności ich wpływu, okresu oczekiwania na wyznaczenie terminu rozprawy w sprawie I OSK 600/17 nie można uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Tym bardziej, że w sprawie w dniu 5 lutego 2019 r. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wyrokiem wniesioną skargę kasacyjną.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy orzekł jak w sentencji postanowienia.