Postanowienie NSA z 29 grudnia 2004 r., I OPP 98/04

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 29 grudnia 2004 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi Piotra Brzozowskiego na przewlekłość postępowania sądowego

Sprawa

w sprawie ze skargi P. B. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu z dnia 8 marca 2004 r. Nr Dz. Sam. [...] w przedmiocie uwzględnienia w całości żądania skargi wniesionej przez Piotra Brzozowskiego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy postanawia oddalić skargę na przewlekłość postępowania.

Skład

Przewodniczący Sędzia Włodzimierz Ryms Sędziowie Zbigniew Rausz (spr.) Alicja Plucińska-Filipowicz

Uzasadnienie

OPP 98/04

Piotr Brzozowski złożył w dniu 24 listopada 2004 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę oparta na przepisach ustawy z 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz.U. Nr 179, poz. 1843), w której żądał: 1) stwierdzenia przewlekłości postępowania w sprawie, której skarga dotyczy (sprawa stypendium za wyniki w nauce) 2) wydania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy zaliczenia niezwłocznego uzupełnienia akt niezbędnych do załatwienia sprawy w szczególności poprzez włączenie do akt II SA/Bd 330/04 poprzedzającej skargi i akt z nią związanych, 3) wydania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy zalecenie niezwłocznego przeprowadzenia rozprawy i merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, bez pominięcia wniosków strony i ustosunkowując się do wszystkich zarzutów skarg, 4) zasądzenia kwoty 1000 zł. rekompensaty finansowej.

W ocenie skarżącego niezastosowanie się przez Sąd do art. 118 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi tj. niepołączenie skargi na decyzję samokontrolną organu z poprzedzającą skargą w tej samej sprawie, prowadzi w konsekwencji nie tylko do przewlekłości postępowania, ale może doprowadzić do takiej komplikacji sprawy, że właściwe jej rozpoznanie stanie się niemożliwe.

Tak więc Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy nie był w stanie na pierwszej rozprawie w dniu 15.IX.2004 r. merytorycznie orzekać dysponując na posiedzeniu niekompletnymi aktami, w konsekwencji rozprawę należało z tego powodu odroczyć. Podobnie na drugiej rozprawie – 18.XI.2004 r. – Sąd nie dysponował dowodami, których zażądał dwa miesiące wcześniej. Zarządzenie dostarczenia przez organ pozwany odpowiednich dokumentów dopiero 13.IX.2004 r. było – mając na uwadze termin rozprawy wyznaczony na 15.IX.2004 r. - głęboko spóźniony i nie było wykonalne. Takie działanie Sądu niewątpliwie przyczynia się do przewlekłości postępowania.

Także według skarżącego zmiana po pierwszej rozprawie składu orzekającego przyczynia się do przewlekłości postępowania. Niedbalstwo Sądu przy zawiadomieniu organu pozwanego o rozprawie, też pociąga za sobą przewlekłość postępowania.

Z powyższych przyczyn Piotr Brzozowski uznał, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy nastąpiło naruszenie jego prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje

Ustawa z 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz.U. Nr 179, poz. 1843) reguluje zasady i tryb wnoszenia oraz rozpoznawania skargi strony, której prawo do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki zostało naruszone na skutek działania lub bezczynności sądu. Według postanowień art. 2 ust. 1 cyt. ustawy, strona może wnieść skargę na przewlekłość postępowania sądowego, jeśli postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia tych okoliczności faktycznych i prawnych, które są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy.

Skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy nastąpiła przewlekłość, wnosi się w toku postępowania w sprawie do Sądu, przed którym toczy się postępowanie (art. 5 ust. 1 i 2 ustawy). Odnosząc ten stan prawny do rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że w tym przypadku nie nastąpiła przewlekłość postępowania sądowego w rozumieniu powołanych przepisów.

Piotr Brzozowski wniósł 22.III.2004 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu z 8 marca 2004 r. L.Dz. Sam-104-03/04. Decyzja ta została podjęta przez organ odwoławczy w trybie art. 54 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270). Wydanie przez organ administracji publicznej na podstawie powołanego art. 54 § 3 – w wyniku uwzględnienia skargi w całości – decyzji, która wzrusza decyzję stanowiącą przedmiot skargi sądowo-administracyjnej powoduje, że skarga ta traci swój byt. Dopiero ewentualne uchylenie przez Sąd Administracyjny decyzji wydanej w omawianym trybie powoduje, że odżywa zarówno decyzja organu jak i skarga złożona na nią do Sądu administracyjnego. Tak więc wbrew zarzutom stawianym w skardze na przewlekłość postępowania sądowego w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia art. 111 § 1 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Bydgoszczy toczy się jedynie postępowanie ze skargi P. B. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu z 8 marca 2004 r. Dopiero – jak zaznaczono – gdyby Sąd ten wyrokiem wzruszył omawianą decyzję, do organ odwoławczy obowiązany będzie przekazać Sądowi skargę na poprzednio wydaną przez ten organ w tej sprawie decyzję wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Nie jest też zasadny zarzut, że zmiana składu orzekającego po odroczeniu rozprawy przyczynia się do przewlekłości postępowania. Zgodnie z art. 17 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wyznaczenie składu orzekającego następuje do rozpoznania sprawy na rozprawie lub na posiedzeniu niejawnym, przy czym w myśl art. 136 tej ustawy wyrok może być wydany jedynie przez sędziów, przed którymi odbyła się rozprawa poprzedzająca bezpośrednio wydanie wyroku.

Wynika z tego wyraźnie, że jeżeli do rozpoznania sprawy na wyznaczonym terminie rozprawy nie dojdzie i rozprawa zostanie odroczona, to nie ma przeszkód prawnych by na następną rozprawę został wyznaczony skład orzekający w zmienionym składzie osobowym, ponieważ co do tożsamości składu sędziowskiego ustawa wymaga tylko by wyrok został wydany przez sędziów, przed którymi odbyła się rozprawa bezpośrednio poprzedzająca wydanie wyroku. Nie można również podzielić zarzutu skargi, że Sąd w związku z wyznaczoną rozprawą na 15.IX.2004r. zbyt późno zażądał od organu uzupełnienia materiału dowodowego sprawy. Z zasady dopiero po wyznaczeniu sprawy na rozprawę i szczegółowym zapoznaniu się z jej aktami przez wyznaczony do rozpoznania skład orzekający możliwe jest dopiero ocenienie, czy materiał dokumentacyjny jest kompletny. Tak było i w tej sprawie.

Dlatego też Sąd w dniu 13.IX.2004 r., a następnie na rozprawie w dniu 15.IX.2004r. zwrócił się do Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu o przedłożenie dokumentów wskazujących, że jest ona organem upoważnionym do wydawania decyzji w sprawie stypendium socjalnego.

Natomiast błąd w zawiadomieniu przez Sąd organu administracyjnego o terminie rozprawy w dniu 18.XI.2004 r. nie może skutkować zarzutem przewlekłości postępowania w niniejszej sprawie.

W świetle powyższego skargę wniesioną przez P. B. na przewlekłość postępowania w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Bydgoszczy należało uznać za pozbawioną podstaw i na zasadzie art. 12 ust. 1 powołanej ustawy z 17 czerwca 2004 r. w związku z art. 8 ust. 2 tej ustawy i art. 197 § 1 ustawy z 30.VIII.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) - oddalić.