Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 29 lipca 2009 r., I SAB/Wa 59/09, odrzucił skargę K. P. i R. Z. na bezczynność Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w przedmiocie rozpatrzenia skargi dotyczącej odmowy sprostowania nieprawdziwych zarzutów, odmowy zwrotu złożonych dokumentów i szykanowania pracownika.
W ocenie Sądu skarga na brak powyższych czynności jest niedopuszczalna, gdyż ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym nie przewiduje uprawnień dla Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego do spełnienia żądań skarżących. Szykanowanie pracownika podlega kognicji sądu powszechnego. Natomiast pozostałe czynności o których mowa w skardze nie wyczerpują dyspozycji przepisu art.3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270 ze zm., powoływana w dalszym ciągu niniejszego uzasadnienia jako "P.p.s.a.").
Zakwalifikowanie czynności pod dyspozycję przepisu art.3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. wymaga ustalenia, że dotyczą one uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Musi istnieć ścisły i bezpośredni związek między działaniem (zaniechaniem) organu administracji, a możliwością realizacji uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisu prawa przez podmiot niepowiązany organizacyjnie z organem wydającym dany akt lub podejmującym daną czynność.
Zarzut bezczynności Ministra dotyczy braku wyciagnięcia przez niego konsekwencji wobec Rektora Uniwersytetu Warmińsko - Mazurskiego na postępowanie pracownika uczelni. W tej sytuacji działalność dyscyplinująca Ministra jaką mógłby zastosować wobec Rektora sprowadza się jedynie do możliwości żądania informacji i wyjaśnień od organu uczelni, jakim jest Rektor, a także przeprowadzenia ewentualnej kontroli działalności uczelni (art.33 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. prawo o szkolnictwie wyższym, Dz.U. nr 164, poz.1365). Skutkiem "interwencji" Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego nie będzie wydanie aktu o którym mowa w art.3 § 2 ust.1 do 4 P.p.s.a., wobec czego zarzut bezczynności nie mieści się w katalogu spraw o których mowa w art.3 § 2 pkt 1 do 4 P.p.s.a.
K. P. w skardze kasacyjnej zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:
- 1. art.3 P.p.s.a. poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że sprawa nie należy do właściwości sądów administracyjnych;
- 2. art.3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że w sprawie nie doszło do bezczynności po stronie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego;
- 3. art.58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. poprzez odrzucenie skargi pomimo tego, że sprawa należy do właściwości sądów administracyjnych.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Minister Szkolnictwa Wyższego wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art.3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne,
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty,
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie,
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach,
Skarga na bezczynność organu jest pochodną dopuszczalności skargi ponieważ można ją wnieść jedynie w przypadkach określonych w art.3 § 2 pkt 1-4a (art.3 § 2 pkt 8 P.p.s.a.).
Przedmiotem skargi w sprawie niniejszej jest bezczynność Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w przedmiocie rozpatrzenia skargi dotyczącej odmowy sprostowania nieprawdziwych zarzutów, odmowy zwrotu złożonych dokumentów i szykanowania pracownika. W związku z powyższym należy podzielić stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, iż działalność dyscyplinująca Ministra jaką mógłby zastosować wobec Rektora sprowadza się jedynie do możliwości żądania informacji i wyjaśnień od organu uczelni, a także przeprowadzenia ewentualnej kontroli działalności uczelni i nie następuje w drodze decyzji administracyjnej lub postanowienia. W przepisach prawa powszechnie obowiązującego brak jest umocowania do rozstrzygania tego rodzaju kwestii w drodze innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej. Tym bardziej upoważnienia do wydania takiego aktu nie można znaleźć w art.33 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym.
W takiej sytuacji skoro w obowiązujących przepisach prawa brak jest podstaw do działania organu w formach przewidzianych w art.3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a. skarga K. P. na bezczynność Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego jest niedopuszczalna i podlegała odrzuceniu na podstawie art.58 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art.184 w zw. z art.182 § 1 i 3 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.