Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2006r., sygn. akt II SA/Wa 296/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Edukacji i Nauki z dnia [...], nr [...] i utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu wyroku, Sąd wskazał na następujący stan faktyczny sprawy: w dniu [...] [...] Kurator Oświaty, decyzją nr [...], odmówił J. D. nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego.
Od tej decyzji J. D. nie odwołała się.
W okresie od 1 września 2004r. do 31 maja 2005r., J. D. odbyła dodatkowy staż.
W dniu 28 czerwca 2004r, ponownie złożyła wniosek o podjęcie postępowania kwalifikacyjnego na stopień nauczyciela dyplomowanego. [...] Kurator Oświaty wszczął takie postępowanie, a w dniu [...], decyzją nr [...], wydaną na podstawie art. 9b ust.6 ustawy z dnia 26 stycznia 1982r. Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2003r., nr 118, poz. 1112 z późn. zm.), odmówił zainteresowanej nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego.
Pismem z dnia 7 września 20005r. J. D. wniosła odwołanie od tej decyzji do Ministra Edukacji Narodowej.
W dniu [...] Minister Edukacji i Nauki wydał decyzję nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję Wielkopolskiego Kuratora Oświaty z dnia [...], nr [...].
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że zgodnie z art. 9b ust 1 pkt 3 w związku z art. 9 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy Karta Nauczyciela, warunkiem nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego nauczycielowi zatrudnionemu w szkole jest: spełnienie wymagań kwalifikacyjnych, odbycie stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego oraz uzyskanie akceptacji komisji kwalifikacyjnej.
J. D. nie otrzymała akceptacji komisji kwalifikacyjnej, a nauczycielowi, który nie uzyskał takiej akceptacji odmawia się nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego, o czym stanowi art. 9b ust. 6 powołanej powyżej ustawy Karta Nauczyciela. Organ podkreślił, że zarówno Kurator Oświaty, jak i Minister rozpatrujący odwołanie od decyzji odmawiającej nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego, nie mają uprawnień do merytorycznej oceny odmowy udzielenia akceptacji przez komisję kwalifikacyjną. Na podstawie art. 9h ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy Karta Nauczyciela, w postępowaniu odwoławczym Minister Edukacji Narodowej dokonuje jedynie oceny czynności podejmowanych w postępowaniu o nadanie stopnia nauczyciela dyplomowanego przez komisje kwalifikacyjne oraz przez organ sprawujący nadzór pedagogiczny.
Od decyzji Ministra Edukacji J. D. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania z powodu naruszenia § 8 pkt 4a rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 grudnia 2004r. w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli (Dz. U. Nr 260, poz. 2593), poprzez błędną jego interpretację i przyjęcie, że nie ma podstaw prawnych i merytorycznych do kwestionowania oceny Komisji Kwalifikacyjnej, gdyż działała ona zgodnie z przepisami powołanego rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu.
Wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2006r., sygn. akt II SA/Wa 296/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Edukacji i Nauki z dnia [...], nr [...] i utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji uznając, że decyzje te zostały wydane z naruszeniem art. 9b ust. 1 ustawy Karta Nauczyciela w związku z § 13 i 14 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 grudnia 2004r.
W uzasadnieniu Sąd podniósł, że ocena komisji kwalifikacyjnej nie jest wiążąca dla organu wydającego decyzje, ale zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 7 powołanego rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu, ocena ta powinna być uzasadniona poprzez wskazanie powodów, które przyczyniły się do jej wydania, z uwzględnieniem wymagań kwalifikacyjnych określonych w § 8 ust 2 tego rozporządzenia.
W przedmiotowej sprawie jednak ani z uzasadnienia protokołu komisji kwalifikacyjnej, ani z decyzji organów pierwszej i drugiej instancji, nie wynika, dlaczego skarżąca nie spełnia wymagań niezbędnych do uzyskania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego, określonych w § 8 ust. 2 powołanego rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał też, iż w punkcie III.2 protokołu Komisji wymieniono szczegółowo pytania, jakie jej członkowie zadali skarżącej podczas przeprowadzonej z nią rozmowy kwalifikacyjnej, brak jest jednak informacji o udzielonych przez skarżącą odpowiedziach.
Od Wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skargę kasacyjną wniósł Minister Edukacji Narodowej, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Skarga kasacyjna zarzuciła zaskarżonemu wyrokowi naruszenie przepisu art. 9b ust. 1 pkt 3 powołanej ustawy Karta Nauczyciela w związku z § 14 ust. 1 pkt 4 i 7 powołanego rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że ocena komisji kwalifikacyjnej powinna znaleźć się w uzasadnieniu decyzji odmawiającej nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego oraz, że informacja o udzielonych odpowiedziach na zadane przez komisję pytania nie wypełnia dyspozycji przepisu § 14 ust. 1 pkt 4 powołanego rozporządzenia.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący wskazał, że w świetle art. 9h ust 2 powołanej ustawy Karta Nauczyciela, organ sprawujący nadzór nad czynnościami podejmowanymi w postępowaniu o nadanie nauczycielowi stopnia awansu zawodowego, stwierdza nieważność tych czynności, jeżeli naruszają one przepisy ustawy Karta Nauczyciela, przepisy o kwalifikacjach nauczycieli, bądź przepisy w sprawie uzyskania stopni awansu zawodowego.
Skarżący nie podziela też stanowiska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odnośnie braku informacji o odpowiedziach udzielonych przez J. D. na pytania członków Komisji. Zamieszczenie przez Komisję kilkuzdaniowej informacji nie może być, zdaniem skarżącego, uznane za brak informacji.
Minister Edukacji Narodowej i Sportu nie zgodził się też ze stwierdzeniem Sądu pierwszej instancji, że nie podano skarżącej powodu odmowy nadania stopnia nauczyciela dyplomowanego, wskazując, że powód taki podano w uzasadnieniu decyzji zarówno Wielkopolskiego Kuratora Oświaty, jak i Ministra Edukacji Narodowej, a był nim brak akceptacji Komisji Kwalifikacyjnej. Komisja natomiast w punkcie IV.3 protokołu uzasadniła swoje rozstrzygnięcie szczegółowo podając, których przesłanek wskazanych w § 8 ust. 2 powołanego Ministra Edukacji Narodowej i Sportu w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli, J. D. nie spełniła i jakie okoliczności wpłynęły na taką ocenę Komisji. Takie też uzasadnienie podał w swej decyzji Wielkopolski Kurator Oświaty, którą następnie podtrzymał Minister Edukacji Narodowej i Sportu.
Odpowiedź na skargę kasacyjną złożyła J. D., wnosząc o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
- 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie,
- 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stosownie zaś do art. 183 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania.
W przedmiotowej sprawie nie występują przesłanki nieważności z art. 183 § 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.
Z treści skargi kasacyjnej wynika, że podstawowym zarzutem jest błędna wykładnia art. 9b ust. 1 pkt 3 powołanej ustawy Karta Nauczyciela w związku z § 14 ust. 1 pkt 4 i 7 powołanego rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli.
Z takimi argumentami nie można się zgodzić.
Naczelny Sąd Administracyjny pragnie wskazać, że Minister Edukacji Narodowej i Sportu posiada kompetencje nadzorcze w stosunku do czynności podejmowanych w postępowaniu o nadanie stopnia nauczyciela dyplomowanego przez komisje kwalifikacyjne oraz organy sprawujące nadzór pedagogiczny.
Organy orzekające o nadaniu stopnia awansu zawodowego są co prawda związane stanowiskiem komisji kwalifikacyjnej w sprawie udzielenia bądź nieudzielania akceptacji, jednak zważyć należy, że organy te są uprawnione i zobowiązane do kontroli przebiegu czynności w postępowaniu kwalifikacyjnym pod kątem zgodności z przepisami powołanego rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu. Rozporządzenie to reguluje tryb działania komisji kwalifikacyjnych, zatem organ zobowiązany jest do oceny prawidłowości czynności komisji.
Wskazać należy, że w protokole z przebiegu prac Komisji znaleźć się powinny między innymi pytania zadane nauczycielowi oraz informacja o udzielonych przez niego odpowiedziach, o czym stanowi § 14 ust.1 pkt 4 powołanego rozporządzenia.
W niniejszej sprawie, w pkt III.2 protokołu Komisji podano pytania, które zadano skarżącej, natomiast w pkt III.3 tego protokołu niestety nie wskazano informacji o odpowiedziach przez nią udzielonych, zastępując je notatką Komisji stanowiącą jej ocenę tym zakresie: "z odpowiedzi wynika, że wiele podejmowanych zadań jest nie do końca przemyślane pod kątem celowości i osiągania istotnych efektów".
Prawidłowo zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyjął, że nie można uznać, iż Komisja wypełniła obowiązek wynikający z powołanego przepisu (§ 14 ust. 1 pkt 4), który co prawda nie zakłada dosłownego przytaczania wypowiedzi ocenianego nauczyciela, ale nakłada obowiązek wskazania informacji o takiej odpowiedzi, czyli poinformowania, jaka padła odpowiedź, a nie co zdaniem Komisji z niej wynikało.
Naczelny Sąd Administracyjny zgadza się także z twierdzeniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, że ocena wydana przez Komisję powinna być należycie uzasadniona, zwłaszcza w przypadku wydania decyzji odmownej, gdyż odwołanie od takiej decyzji jest dla zainteresowanego jedyną drogą kwestionowania oceny Komisji.
W rozpoznawanej sprawie natomiast ani z uzasadnienia protokołu Komisji, ani z decyzji organów administracyjnych nie można wywieść, dlaczego J. D. nie spełnia wymagań niezbędnych do uzyskania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego.
Na tym tle uznać należy, że Komisja Kwalifikacyjna nie wywiązała się z obowiązku nałożonego na nią przez § 14 ust. 1 pkt 4 i pkt 7 powołanego rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego przez nauczycieli, czego w swojej decyzji nie uwzględnił Minister Edukacji Narodowej i Sportu.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sad Administracyjny na podstawie art. 184 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.