Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 13 lutego 2013 r., sygn. akt I OSK 1159/12

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 26 stycznia 2012 r. sygn. akt II SA/Wa 2214/11 oddalił skargę A.M. na decyzję Prezesa Wojskowego Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 9 sierpnia 2011 r. nr 29/11 w przedmiocie przyznania należności finansowych w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej.

Wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.

Prezes Wojskowego Sądu Garnizonowego w Warszawie decyzją z dnia 29 czerwca 2011 r. nr 8/k/2011 działając na podstawie art. 94 ust. 1 i 2, art. 95 ust. 2, 3 i 5 w związku z art. 83 ust. 1 i 2, art. 87 ust. 1, 2 i 3, art. 97 i art. 104 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jednolity Dz.U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze zm.) i art. 92 § 3 pkt 1 i § 5 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. z 2001 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), przyznał sędziemu A.M., zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej z dniem 29 czerwca 2011 r., następujące należności pieniężne:

1. 1. odprawę w wysokości 480% uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, należnego w ostatnim dniu pełnienia służby, w kwocie 43.107,98 zł;
2. 2. ekwiwalent pieniężny za 88 dni urlopu wypoczynkowego za 2009 r, 2010 r., 2011 r., w kwocie 35.923,36 zł;
3. 3. dodatkowe uposażenie roczne za 6 miesięcy 2011 r. w wysokości 6/12 jednomiesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym, w kwocie 4.490,40 zł; gratyfikację urlopową za 2011 r., tj. w kwocie 1.750,00 zł; gratyfikację jubileuszową po dwudziestu latach pracy w wysokości wynagrodzenia miesięcznego w kwocie 8.980,83 zł.

W uzasadnieniu decyzji podał, że wysokość uposażenia zasadniczego sędziego wraz z dodatkami o charakterze stałym, należnego w ostatnim dniu pełnienia służby, została określona w decyzji z dnia 7 grudnia 2010 r. nr 15/k/10 w wysokości 8.980, 93 zł i ta kwota stanowiła podstawę do ustalenia należności związanych z zwolnieniem wyżej wymienionego ze służby.

Od powyższej decyzji A.M. złożył odwołanie w części dotyczącej kwoty bazowej przyjętej za podstawę wyliczeń przyznanych należności pieniężnych. Zarzucił, że nie uwzględnia ona dodatku funkcyjnego o charakterze stałym dla sędziego wizytatora penitencjarnego, przyznanego decyzją Prezesa Sądu Okręgowego Warszawa - Praga na podstawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 czerwca 2009 r. w sprawie funkcji oraz sposobu ustalania dodatków funkcyjnych (Dz. U. Nr 104, poz. 866) od dnia 1 grudnia 2008r. Zdaniem odwołującego fakt, że w wyniku ustaleń pomiędzy Prezesem Wojskowego Sądu Garnizonowego w Warszawie, a Sądem Okręgowym Warszawa - Praga, dodatek ten faktycznie był wypłacany przez organy finansowe sądu powszechnego, nie może być przyczyną naruszenia obowiązujących przepisów i pominięcia kwoty dodatku przy naliczaniu należności finansowych z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej.

Prezes Wojskowego Sądu Okręgowego w Warszawie, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia 9 sierpnia 2011 r. nr 29/11, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 104 § 1 K.p.a., zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.

W uzasadnieniu decyzji podał, że zgodnie z art. 94 ust.1 pkt 3 i ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, kwotę bazową dla wyliczenia świadczeń z tytułu zwolnienia żołnierza z zawodowej służby wojskowej, stanowi uposażenie zasadnicze żołnierza wraz z dodatkami o charakterze stałym, należne w ostatnim dniu pełnienia służby. W przypadku odwołującego, uposażenie to, zostało ustalone decyzją Prezesa Wojskowego Sądu Garnizonowego w Warszawie z dnia 7 grudnia 2010 r. nr 15/k/10 i składało się z uposażenia zasadniczego w kwocie 7.546,92 zł, dodatku za długoletnią pracę w kwocie 1.433,91 zł oraz dodatku wyrównawczego ustalonego przy uwzględnieniu delegowania sędziego do pełnienia obowiązków sędziowskich w Sądzie Okręgowym dla Warszawy - Pragi przez okres dłuższy niż 6 miesięcy i łącznie wynosiło kwotę 8.980,83zł.

W ocenie organu odwoławczego dodatek funkcyjny przyznany czasowo na okres delegacji przez Prezesa Sądu Okręgowego dla Warszawy - Pragi, nie jest dodatkiem stałym, o którym mowa w przywołanych wyżej przepisach. Byłby nim, gdyby został przyznany przez organ uprawniony do kształtowania uposażenia żołnierza zawodowego pełniącego etatowo służbę w wojskowym sądzie garnizonowym, którym, stosownie do § 4ust.3pkt1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 11 października 2010 r. sprawie dodatku wyrównawczego dla żołnierzy zawodowych pełniących służbę na stanowiskach sędziów sądów wojskowych, jest prezes tego sądu.

Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi A.M. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniósł o jej zmianę poprzez uwzględnienie w podstawie wyliczeń należności pieniężnych dodatku funkcyjnego o charakterze stałym, tj. dodatku dla sędziego wizytatora penitencjarnego, a w rezultacie ustalenie tej podstawy w kwocie 10.323,83 zł.

W uzasadnieniu skargi podał, że zgodnie z art.80 pkt3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, każdy dodatek ustalony w stawkach miesięcznych, jest z urzędu dodatkiem o charakterze stałym. Nie ma poza tym innych kryteriów uznania dodatku za stały oraz ograniczeń co do organu, który faktycznie wypłaca te należności. Wskazał, że dodatek należny wizytatorowi penitencjarnemu był mu wypłacany na podstawie art. 91 § 6 ustawy o ustroju sądów powszechnych. Zgodnie z art. 70 § 1 ustawy o ustroju sądów wojskowych, art. 91 § 6 cyt. wyżej ustawy, stosuje się odpowiednio do sądów wojskowych. Przyznany mu przez Prezesa Sądu Okręgowego Warszawa - Praga dodatek, był związany z pełnioną funkcją -sędziego wizytatora penitencjarnego. Zdaniem skarżącego przepisy ustawy ustrojowej, zarówno co do sądów powszechnych, jak i wojskowych, nie różnicują kwestii przyznawania dodatków wobec sędziów delegowanych, a zatem stosuje się je tak, jak w odniesieniu do sędziów orzekających w danym sądzie.

Skoro w decyzji finansowej uwzględniono mu stawkę wynagrodzenia dla sędziego sądu okręgowego, to powinno to dotyczyć również otrzymywanego dodatku funkcyjnego, nie ma bowiem znaczenia okoliczność, jaki organ dokonał przyznania tego dodatku. Ponadto stwierdził, że powołane w zaskarżonej decyzji przepisy rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 11 października 2010 r. w sprawie dodatku wyrównawczego dla żołnierzy zawodowych pełniących służbę na stanowiskach sędziów sądów wojskowych, nie mają w tym przypadku zastosowania.

Prezes Wojskowego Sądu Garnizonowego w Warszawie w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.

W uzasadnieniu wyroku podał, że Prezes Wojskowego Sądu Garnizonowego w Warszawie decyzją z dnia 29 czerwca 2011 r. nr 8/k/2011 działając na podstawie art. 94 ust. 1 i 2, art. 95 ust. 2, 3 i 5 w związku z art. 83 ust. 1 i 2, art. 87 ust. 1, 2 i 3, art. 97 i art. 104 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (tekst jednolity Dz.U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze zm.) i art. 92 § 3 pkt 1 i § 5 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. z 2001 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), przyznał sędziemu A.M., zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej z dniem 29 czerwca 2011 r., następujące należności pieniężne: odprawę, ekwiwalent pieniężny za urlopy wypoczynkowe, dodatkowe uposażenie roczne, gratyfikację urlopową, gratyfikację jubileuszową. Prezes Wojskowego Sądu Okręgowego po rozpoznaniu odwołania A.M. decyzją z dnia 9 sierpnia nr 29/11 zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.

Wskazał, że organy wojskowe przy ustalaniu kwoty bazowej przy wyliczeniu tych należności pieniężnych jako podstawę jej wymiaru przyjęły uposażenie zasadnicze wraz z dodatkami o charakterze stałym należne skarżącemu w ostatnim dniu pełnienia zawodowej służby wojskowej.

Zgodnie z decyzją Prezesa Wojskowego Sądu Garnizonowego w Warszawie z dnia 7 grudnia 2010 r. nr 15/k/10, uposażenia skarżącego wynosiło łącznie kwotę 8.980,83zł. Składało się na nią uposażenie zasadnicze w kwocie 7.546,92 zł oraz dodatek za długoletnią pracę w kwocie 1433,91 zł.,przy czym dla ustalenia dodatku wyrównawczego przyjęto współczynnik wskazany w art.77§5 w zw. z art.91a§1 ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych w związku z delegowaniem skarżącego do pełnienia obowiązków sędziowskich w Sądzie Okręgowym dla Warszawy Pragi.

W ocenie Sądu pierwszej instancji, wbrew stanowisku skarżącego dodatek funkcyjny, który został mu przyznany decyzją Prezesa Sądu Okręgowego dla Warszawy - Pragi w Warszawie na podstawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 czerwca 2009 r. w sprawie funkcji oraz sposobu ustalania dodatków funkcyjnych przysługujących sędziom (Dz. U. Nr 104, poz. 866) w kwocie 1.343,00 zł i był wypłacany z budżetu Sądu Okręgowego, z racji stałej delegacji sędziego do wykonywania czynności sędziowskich w powyższym sądzie i pełnienia funkcji sędziego wizytatora penitencjarnego, nie mógł zostać wliczony do podstawy wymiaru przyznanych należności pieniężnych.

Zgodnie z art. 72 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, w oparciu o który ustala się również uposażenie sędziego sądu wojskowego, uposażenie żołnierzy zawodowych składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia.

Rodzaje dodatków do uposażenia żołnierzy zawodowych zostały wyczerpująco wyliczone w art. 80 ust. 1-2 powyższej ustawy i obejmują dodatek specjalny, służbowy, za długoletnią służbę wojskową, motywacyjny oraz wyrównawczy, przysługujący wyłącznie sędziom sądów wojskowych, asesorom lub prokuratorom wojskowym, a w świetle ust.3 tego przepisu, dodatki ustalone w stawkach miesięcznych są dodatkami o charakterze stałym. Ponadto stosownie do treści art. 80 ust. 4 powołanej ustawy, dodatki do uposażenia przyznaje w formie decyzji organ, o którym mowa w art. 104, czyli dowódca jednostki wojskowej lub bezpośredni przełożony dowódcy (ust. 1 i ust. 2). Oznacza to, że w świetle wskazanych przepisów dodatek do uposażenia może być dodatkiem wliczanym do podstawy wymiaru należności, o których mowa w art. 94 i 95 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, jeżeli ma on charakter stały i jest przyznany przez właściwy organ wojskowy.

Zdaniem Sądu pierwszej instancji, dodatek funkcyjny przyznany skarżącemu przez prezesa sądu powszechnego drugiego z tych wymogów nie spełnia, stąd też rozstrzygnięcia organów są w tej kwestii prawidłowe. Jako nietrafne uznał argumenty skarżącego, że dodatek funkcyjny, którego podstawą przyznania był art. 91 § 6 ustawy o ustroju sądów powszechnych, mający w myśl art. 70 § 1 ustawy o ustroju sądów wojskowych zastosowanie również do sędziów sądów wojskowych, powinien być uznany za dodatek o charakterze stałym, wchodzący w skład uposażenia będącego podstawą do wyliczenia świadczeń należnych żołnierzowi zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej.

W ocenie Sądu pierwszej instancji chodzi tu o dodatek funkcyjny przysługujący sędziom sądów wojskowych, pełniących określone funkcje w sądach wojskowych, natomiast nie dotyczy on sędziów sprawujących swoje funkcje poza nimi, np. w sądach powszechnych. Ponadto stwierdził, że nieracjonalne byłoby obciążanie budżetu resortu obrony narodowej konsekwencjami finansowymi, które nie mają żadnego związku ze służbą wojskową. Nie podzielił również wywodów skarżącego, że skoro w decyzji finansowej uwzględniono mu stawkę wynagrodzenia dla sędziego sądu okręgowego, to należało to uczynić także w zakresie otrzymywanego dodatku funkcyjnego dla wizytatora penitencjarnego. Wskazał, że wzmiankowana "decyzja finansowa" nie jest przedmiotem niniejszego postępowania i jako taka nie może być oceniana.

Z powyższych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: P.p.s.a.), skargę oddalił.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł A.M. i zaskarżając go w całości zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez ich błędną wykładnię:

1. - art. 91 § 6 ustawy o ustroju sądów powszechnych w związku z art. 70 § 1 ustawy ustroju sądów wojskowych, stanowiących, iż w związku z pełnioną funkcją sędziemu przysługuje dodatek funkcyjny, którą to zasadę stosuje się odpowiednio do sędziów sądów wojskowych, poprzez dowolne przyjęcie, iż przepisy te nie dotyczą sędziów sądów wojskowych sprawujących swoje funkcje poza sądami wojskowymi, np. w sądach powszechnych, czyli zaprzeczeniu istnienia normy prawnej faktycznie istniejącej, które to naruszenie miało wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia i skutkowało nieuprawnionym i sprzecznym z cytowanymi wyżej przepisami zróżnicowaniem sytuacji prawnej sędziów delegowanych do orzekania w danym sądzie, tak jak skarżący, z sędziami orzekającymi w tym sądzie, a co za tym idzie - oddaleniem skargi;
2. - art. 72 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, poprzez bezpodstawne przyjęcie, iż tylko ten przepis reguluje kwestie wynagrodzenia sędziów sądów wojskowych oraz naruszeniu art. 80 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, poprzez bezpodstawne przyjęcie, iż tylko ten przepis reguluje kwestie dodatków wypłacanych sędziom sądów wojskowych, w sytuacji, gdy art. 80 ust. 2 cyt. wyżej ustawy wskazuje jedynie tryb wypłacania dodatkowego wynagrodzenia, bez skazania przepisów materialnych jak np. art. 77 § 5 ustawy o ustroju sądów powszechnych, na podstawie którego wypłacano skarżącemu, podczas trwania delegacji, wynagrodzenie według stawki dla sędziego sądu okręgowego, kiedy skarżący zajmował stanowisko odpowiadające stanowisku sędziego sądu rejonowego, czyli błędnej wykładni przepisów prawa, które to naruszenie miało wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia i skutkowało pominięciem, przy wydawaniu orzeczenia, istnienia materialnych podstaw do szczegółowego uregulowania kwestii wynagrodzenia i dodatków dla sędziego z ustaw ustrojowych tj. ustawy o ustroju sądów powszechnych i ustawy o ustroju sądów wojskowych;
3. - art. 80 ust. 4 w zw. z art. 104 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, mającym wpływ na treść orzeczenia, poprzez wskazanie, iż tylko decyzje dowódcy jednostki wojskowej lub bezpośredniego przełożonego, także prezesa sądu wojskowego, mogą kształtować kwestie wynagrodzenia sędziego sądu wojskowego w sytuacji, gdy art. 104 cytowanej wyżej ustawy wskazuje wyraźnie, iż ma on zastosowanie w braku innych regulacji, natomiast faktycznie decyzje finansowe prezesa sądu wojskowego mają charakter deklaratoryjny, a materialną podstawę do wydania takich decyzji stanowią przepisy ustaw ustrojowych dla sądów powszechnych i sądów wojskowych tj. art. 77 § 5 ustawy o ustroju sądów powszechnych - co do stawki wynagrodzenia za okres delegacji; art. 91 § 6 ustawy o ustroju sądów powszechnych w zw. z art. 70 § 1 ustawy o ustroju sądów wojskowych - co do dodatku funkcyjnego, czyli błędnej wykładni przepisów prawa, co skutkowało uznaniem, przez Sąd, iż decyzje prezesa sądu wojskowego mają charakter konstytutywny, a co za tym idzie, uznaniem, iż przyznanie dodatku funkcyjnego przez inny organ niż prezesa sądu wojskowego nie może wpływać na wysokość uposażenia skarżącego przy zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej i oddaleniem skargi.

Wskazując na powyższe podstawy skargi kasacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i uwzględnienie skargi poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Skarżący uzasadniając zarzut naruszenia art. 91 § 6 ustawy o ustroju sądów powszechnych w związku z art. 70 § 1 ustawy o ustroju sądów wojskowych podał, że zgodnie z art. 77 § 5 ustawy o ustroju sądów powszechnych, po upływie 6 miesięcy delegacji, przysługiwało mu wynagrodzenie w stawce wynagrodzenia dla sędziego sądu okręgowego i otrzymywał je przez okres ponad 4 lat trwania delegacji. Wysokość tego wynagrodzenia została uwzględniona w zaskarżonej decyzji Prezesa Wojskowego Sądu Garnizonowego w Warszawie mimo, że formalnie był on sędzią sądu garnizonowego. Na podstawie art. 91 § 6 cyt. ustawy o ustroju sądów powszechnych, od grudnia 2008 r. przez sąd powszechny był mu wypłacany dodatek należny wizytatorowi penitencjarnemu. Odwołując się do treści art. 70 § 1 ustawy o ustroju sądów wojskowych i art. 91 § 6 cyt. ustawy o ustroju sądów powszechnych wskazał, że, decyzją Prezesa Sądu Okręgowego Warszawa - Praga w Warszawie, przyznano mu w związku z pełnioną funkcją dodatek funkcyjny.

Zdaniem skarżącego, w świetle powyższych przepisów bez znaczenia jest fakt, że funkcję tą sprawował będąc na delegacji w Sądzie Okręgowym Warszawa - Praga w Warszawie. Przepisy ustawy ustrojowej, zarówno co do sądów powszechnych, jak i sądów wojskowych, nie różnicują bowiem kwestii przyznawania dodatków funkcyjnych wobec sędziów delegowanych, a więc stosuje się je tak, jak wobec sędziów orzekających w danym sądzie. Skoro zatem w decyzji finansowej uwzględniono mu stawkę wynagrodzenia dla sędziego sądu okręgowego, to należało to uczynić także w zakresie otrzymywanego dodatku funkcyjnego dla wizytatora penitencjarnego.

W ocenie skarżącego Sąd pierwszej instancji pomylił dodatek wyrównawczy, o którym mowa w art. 80 ust. 2 cyt. ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych z dodatkiem funkcyjnym przyznawanym na podstawie art. 91 § 6 ustawy o ustroju sądów powszechnych w związku z art. 70 § 1 ustawy o ustroju sądów wojskowych. Stwierdzenie zatem, że art. 91 § 6 ustawy o ustroju sądów powszechnych w związku z art. 70 § 1 ustawy o ustroju sądów wojskowych dotyczą sędziów wojskowych pełniących określone funkcje w sądach wojskowych, a nie dotyczą sędziów sądów wojskowych sprawujących swoje funkcje poza sądami wojskowymi, np. w sądach powszechnych, w sytuacji, gdy żadna ze wskazanych ustaw nie zawiera takiego ograniczenia, jest nieprawidłowe.

Z kolei, uzasadniając zarzut naruszenia art. 72 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz art. 80 ust. 2 tej ustawy wskazał, że kwestię wynagrodzenia sędziów sądów wojskowych w ogóle, w tym sędziów delegowanych do orzekania w sądach powszechnych, kształtują przepisy ustawy o ustroju sądów wojskowych oraz ustawy o ustroju sądów powszechnych, będące normami lex specialis. Faktem jest, iż przepis ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (art. 80 ust.

2) reguluje kwestię otrzymywania dodatków do uposażenia dla żołnierzy zawodowych, natomiast art. 72 ust. 1 tejże ustawy reguluje kwestię wynagrodzenia, to jednak przepisy te nie zawierają wyłączenia, co do możliwości uregulowania uposażenia sędziego sądu wojskowego, także w innym trybie. Z treści art. 104 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, na który powołuje się także Sąd, wynika wprost, że wskazane tam organy wojskowe są właściwe "jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej". Faktycznie, kwestię te regulują przepisy ustrojowe dotyczące sędziów - art. 77 § 5 ustawy o ustroju sądów powszechnych - co do stawki wynagrodzenia za okres delegacji oraz art. 91 § 6 ustawy o ustroju sądów powszechnych w zw. z art.70§1 ustawy o ustroju sądów wojskowych - co do dodatku funkcyjnego. Z art. 80 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych wynika, iż sędziom sądów wojskowych lub prokuratorom wojskowym przysługuje dodatek wyrównawczy. Dodatek ten jest wypłacany, kiedy uposażenie sędziego sądu wojskowego jako żołnierza zawodowego, wypłacane w zależności od stopnia wojskowego i grupy uposażenia, jest niższe od wynagrodzenia jakie otrzymuje jego odpowiednik, tj. sędzia w sądownictwie powszechnym. Zgodnie z cytowanym przepisem, w rozporządzeniu Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 11 października 2010 r. w sprawie ustalenia wykazu stanowisk sędziów sądów wojskowych oraz sędziów Departamentu Sądów Wojskowych Ministerstwa Sprawiedliwości równorzędnych ze stanowiskami sędziów powszechnych (Dz.U. z 2010 r. Nr 196, poz. 1297) znajduje się katalog stanowisk równorzędnych. Dodatek ten dotyczy faktycznie wszystkich sędziów sądów wojskowych, bez względu na to czy pełnią oni funkcje administracyjne w sądzie czy nie, gdyż uposażenie sędziów sądów wojskowych, jako żołnierzy zawodowych, jest dużo niższe od wynagrodzenia jakie otrzymują sędziowie w sądownictwie powszechnym. Dodatek jest więc wypłacany co miesiąc wszystkim sędziom sądów wojskowych, a jego wysokość różnicują m.in. zajmowane stanowisko, kwestie sprawowanych lub nie funkcji i delegacje sędziów do sądów powszechnych. Skarżący wskazał, że w formie tzw. dodatku wyrównawczego, ale na podstawie materialnej tylko i wyłącznie przepisów ustawy o ustroju sądów powszechnych (art.77§ 5) było mu przyznawane, po upływie 6 miesięcy trwania delegacji, wynagrodzenie odpowiednie dla sędziego sądu okręgowego. W formie tzw. dodatku wyrównawczego, o którym mowa w treści art. 80 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych regulowane są bowiem różne należności dla sędziów sądów wojskowych, z różnych tytułów. W dodatku tym mieści się bowiem dodatek wyrównujący wszystkim sędziom wojskowym ich faktyczne wynagrodzenie, bez względu na zajmowane lub nie funkcje, z wynagrodzeniem ich odpowiedników w sądownictwie powszechnym. W formie takiego dodatku, który jest faktycznie przyznawany decyzją prezesa sądu wojskowego, sędzia sądu wojskowego delegowany do sądu powszechnego otrzymuje, po 6 miesiącach trwania delegacji, uposażenie w stawce dla sędziego sądu powszechnego (przy delegacji do sądu powszechnego wyższego rzędu).Zdaniem skarżącego również w formie tego dodatku, jako kolejny jego element, powinien zostać uwzględniony dodatek dla sędziego penitencjarnego, przyznany mu decyzją Prezesa Sądu Okręgowego Warszawa - Praga w Warszawie.

Uzasadniając zarzut naruszenia art. 80 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych skarżący stwierdził, że powołany przepis stwarza formalną możliwość regulowania kwestii wszelkich dodatków do wynagrodzenia sędziego sądu wojskowego. Przy czym jego treść nie określa ani materialnych podstaw, ani wysokości tzw. dodatku wyrównawczego. Wskazuje natomiast, że dodatek jest różnicą między wynagrodzeniem żołnierza zawodowego pełniącego zawodową służbę na stanowisku sędziego sądu wojskowego, a uposażeniem należnym na zajmowanym stanowisku sędziowskim. Jest to zatem przepis, który wskazuje jedynie w jakiej formie prezes sądu wojskowego, jako organ uprawniony, realizuje prawo sędziego sądu wojskowego do przyznawania tzw. dodatku wyrównawczego. Podstawy materialne do wyrównania wynagrodzenia sędziów sądów wojskowych znajdują się poza przepisami ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, w cyt. wyżej przepisach ustrojowych dotyczących zarówno sędziów sądów powszechnych, jak i sądów wojskowych.

Sąd pierwszej instancji, przyjmując, że tylko przepisy ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych regulują sytuację materialną sędziów sądów wojskowych, pominął aktualnie obowiązujący stan prawny, co spowodowało oddalenie skargi.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. w rozpoznawanej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu.

Przytoczone w podstawach kasacyjnych zarzuty dotyczące naruszenia przez Sąd pierwszej instancji wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w związku z przepisami ustawy o ustroju sądów wojskowych oraz w związku z przepisami ustawy o ustroju sądów powszechnych sprowadzają się do zakwestionowania stanowiska Sądu pierwszej instancji, aprobującego stwierdzenie organów wojskowych, które uznały, że kwota bazowa przyjęta za podstawę wyliczenia żołnierzowi zawodowemu - sędziemu sądu wojskowego A.M. odprawy oraz należności pieniężnych przysługujących w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej oraz gratyfikacji jubileuszowej nie mogła uwzględniać przyznanego mu przez prezesa sądu powszechnego z tytułu pełnienia funkcji dodatku funkcyjnego sędziego wizytatora penitencjarnego.

Ocenę zasadności zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej poprzedzić należy uwagami natury ogólnej.

W świetle art.6 pkt 15 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie zawodowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 z późn. zm.),sędzia sądu wojskowego to żołnierz zawodowy pełniący zawodową służbę wojskową na stanowisku sędziego w sądzie wojskowym. Status sędziów wojskowych charakteryzuje się tym, że w odróżnieniu od pozostałych osób sprawujących wymiar sprawiedliwości, pełnią oni równocześnie dwie powiązane role publiczne: sędziów i żołnierzy. Przesądza o tym także art.22, art.61, art.32§1 zdanie pierwsze i art.35§1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. Prawo o ustroju sądów wojskowych (tekst jednolity Dz. U. z 2007r. Nr 226,poz.1676 ze zm.). Zgodnie z art.7O § 2 cyt. ustawy w sprawach nieuregulowanych w tej ustawie prawa i obowiązki sędziów sądów wojskowych określają przepisy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.

Stosownie do art. 70 § 3 tej ustawy uposażenie sędziów sądów wojskowych określają przepisy o uposażeniu żołnierzy, z tym, że nie może być ono niższe od wynagrodzenia sędziów sądów powszechnych na stanowiskach równorzędnych ustalonych przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Powołany przepis o odwołuje się do wykazu stanowisk ustalonego przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w rozporządzeniu z dnia 11 października 2010 r. w sprawie ustalenia wykazu stanowisk sędziów sądów wojskowych oraz sędziów Departamentu Sądów Wojskowych Ministerstwa Sprawiedliwości, równorzędnych ze stanowiskami sędziów sądów powszechnych oraz stanowiskami sędziów delegowanych do pełnienia czynności administracyjnych w Ministerstwie Sprawiedliwości (Dz.U. Nr 196 poz. 1297).W załączniku nr 1 do tego rozporządzenia znajduje się wykaz stanowisk, w którym stanowisko wizytatora, przewodniczącego wydziału i kierownika sekcji w wojskowym sądzie okręgowym, odpowiada stanowisku wizytatora, przewodniczącego wydziału, kierownika sekcji w sądzie okręgowym.

W zakresie stanowisk sędziów wojskowego sądu garnizonowego wymienione są stanowiska prezesa, zastępcy prezesa i kierownika sekcji odpowiadające stanowiskom prezesa i wiceprezesa sądu rejonowego i kierownika sekcji w sądzie rejonowym. Poza tym wymienione jest stanowisko sędziego sądu garnizonowego odpowiadające stanowisku sędziego sądu rejonowego. Z art.70§1 omawianej ustawy wynika,że do sędziów sądów wojskowych mają odpowiednio zastosowanie wymienione w nim przepisy Ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych w tym art.91§6 tej ustawy, który stanowi, że w związku z pełnioną funkcją sędziemu przysługuje dodatek funkcyjny. Przy czym funkcje oraz sposób ustalania dodatków funkcyjnych przysługujących sędziom określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 czerwca 2009r.w sprawie funkcji oraz sposobu ustalania dodatków funkcyjnych przysługujących sędziom (Dz.U. Nr 104 poz.866 ze zm.).Oznacza to, że sędzia sądu wojskowego jest uprawniony do otrzymywania dodatku funkcyjnego w przypadku pełnienia w sądzie wojskowym funkcji na stanowisku dla którego jest on przewidziany.

Możliwość delegowania sędziego sądu wojskowego do pełnienia obowiązków sędziowskich za jego zgodą na czas określony określa art. 26 § 1 i § 3 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych.

Zagadnienie dotyczące kwestii uposażeniowych żołnierzy zawodowych zostało uregulowane w Rozdziale 5 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych "Uposażenie i inne należności pieniężne żołnierzy zawodowych".

Z art. 72 ust. 1 tej ustawy wynika, że uposażenie żołnierzy zawodowych składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia. Przy czym uposażenie zasadnicze żołnierza zawodowego jest uzależnione od grupy uposażenia, do której zostało zaszeregowane zajmowane przez niego stanowisko służbowe (art.78 ust.1 tej ustawy). Ponadto żołnierze zawodowi do uposażenia zasadniczego otrzymują dodatki wymienione w art. 80 ust. 1 i 1 a tej ustawy (specjalny, służbowy, za długoletnią służbę wojskową oraz motywacyjny). Żołnierzom zawodowym będącym sędziami sądów wojskowych przysługuje również uprawnienie do otrzymywania określonego w art. 80 ust. 2 ww. ustawy dodatku wyrównawczego.

Ponadto jak wyżej wskazano sędziom sądów wojskowych pełniącym funkcje w tych sądach na stanowiskach dla których przewidziany jest dodatek przysługuje dodatek funkcyjny. Wskazane regulacje prawne dotyczące ustalania wysokości uposażenia należy zatem stosować do żołnierzy zawodowych - sędziów sądów wojskowych, przy uwzględnieniu przepisów ustawy -Prawo o ustroju sądów wojskowych. Uprawnienia żołnierza zawodowego - sędziego sądu wojskowego do otrzymania odprawy i innych należności związanych ze zwolnieniem ze służby oraz ich wysokość oraz właściwość organów w tych sprawach określają art.94,.95,83,87, 97 i 104 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, a uprawnienie do gratyfikacji jubileuszowej art. 70 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych w zw. z art.92 §3 pkt1 i §5 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.)

Przechodząc od rozważań ogólnych na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, iż podstawę prawną zarówno do przyznania skarżącemu świadczeń związanych ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej jak i do określenia ich wysokości stanowiły przepisy ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Przy ustalaniu wysokości tych świadczeń stosownie do powołanych przepisów obowiązujących w dniu wydawania decyzji uwzględniono uposażenie zasadnicze, dodatek za długoletnią służbę oraz dodatek wyrównawczy należny skarżącemu na podstawie art.80ust.2cyt. ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, którego wysokość określono przy uwzględnieniu art. 77 § 5 i art. 91 a § 1 cyt. ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych. W sprawie jest niesporne, że skarżący sędzia sądu garnizonowego został delegowany do pełnienia obowiązków sędziowskich w sądzie powszechnym -Sądzie Okręgowym Warszawa -Praga i Prezes tego Sądu przyznał mu dodatek funkcyjny dla sędziego wizytatora penitencjarnego, który był wypłacany przez organy finansowe tego sądu.

Status skarżącego w przedmiocie przyznania mu także w tym okresie dodatku wyrównawczego obejmującego uposażenie zasadnicze i dodatek za długoletnią pracę określały decyzje administracyjne wydane stosownie do art. 104 § 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych przez Prezesa Wojskowego Sądu Garnizonowego w Warszawie. W decyzjach tych tej nie uwzględniano jednak przyznanego skarżącemu przez Prezesa Sądu Okręgowego Warszawa Praga dodatku z tytułu pełnienia funkcji wizytatora penitencjarnego. Nie był to bowiem dodatek związany z pełnieniem funkcji na stanowisku w sądzie wojskowym.

W związku z powyższym uznać należy, iż Sąd pierwszej instancji prawidłowo stwierdził, że art.70§1 ustawy o ustroju sądów wojskowych w zw. z art. 91 § 6 ustawy o ustroju sądów powszechnych dotyczą sędziów sądów wojskowych sprawujących funkcje w tych sądach. W związku z powyższym dodatek funkcyjny przyznany skarżącemu przez prezesa sądu powszechnego w okresie delegacji nie mógł być uwzględniony przy ustalaniu kwoty bazowej przyjętej za podstawę przy wyliczeniu przysługujących mu należności pieniężnych z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjny z tych względów zarzut naruszenia powołanych wyżej przepisów poprzez ich błędną wykładnię nie mógł odnieść zamierzonego skutku.

Jako nietrafne ocenić należy również zarzuty naruszenia art.72 ust.1, art.80 ust.2 i ust.4 w zw. z art. 104 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, gdyż jak powyżej wykazano, fakt przyznania skarżącemu i otrzymywania przez niego w okresie delegowania do sądu powszechnego dodatku funkcyjnego pozostawał bez wpływu na obliczenie wysokości przysługujących mu należności pieniężnych z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej.

W konsekwencji Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu w oparciu o art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.