Uzasadnienie
Komendant Powiatowy Policji w [...] orzeczeniem z dnia [...] nr [...] wymierzył K. S. karę dyscyplinarną wydalenia go ze służby, uznając go winnym tego, że w nocy z 3 na 4 września 2004 r., jako dowódca patrolu zmotoryzowanego, nie dopełnił obowiązków służbowych przez dopuszczenie do stosowania przez podległego mu funkcjonariusza niedopuszczalnych metod podczas legitymowania zatrzymanego, polegających na nieuzasadnionym użyciu pałki służbowej oraz kopnięciu w twarz, a następnie zataił ten fakt przed przełożonymi, tj. czynu przewidzianego w art. 231 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553, ze zm. – dalej cytowanej jako kk).
Od powyższego orzeczenia K. S. wniósł odwołanie, zarzucając naruszenie art. 135 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2002 r., Nr 7, poz. 58, ze zm.) poprzez przekroczenie 90-dniowego terminu do wszczęcia postępowania dyscyplinarnego, a ponadto błąd w ustaleniach faktycznych poprzez przyjęcie, że zataił fakt uderzenia legitymowanego oraz rażącą niewspółmierność wymierzonej mu kary.
Komendant Wojewódzki Policji z siedzibą w Radomiu orzeczeniem z dnia [...] nr [...] powyższe orzeczenie utrzymał w mocy. W uzasadnieniu stwierdził miedzy innymi, że pokrzywdzony o zdarzeniu poinformował oficera dyżurnego Komendy Powiatowej Policji w [...] w nocy z 3 na 4 września 2003 r. Protokół przyjęcia ustnej skargi sporządzono dnia 10 września 2003 r. Tego samego dnia akta przekazano do Prokuratury Rejonowej w [...], która 11 września 2003 r. wszczęła śledztwo, a postanowieniem z dnia 21 października 2003 r. przedstawiła K. S. zarzut popełnienia przestępstwa określonego w art. 231 § 1 kk. Pismo Prokuratury informujące o przedstawieniu K. S. zarzutów wpłynęło do Komendy Powiatowej Policji w [...] w dniu 31 października 2003 r. Dopiero pismo to uwiarygodniło przypuszczenie, że miało miejsce naruszenie dyscypliny służbowej. Postępowanie dyscyplinarne zostało wszczęte w dniu 2 stycznia 2003 r., a zatem w terminie 90 dni od powzięcia przez przełożonego dyscyplinarnego informacji o fakcie naruszenia przez skarżącego dyscypliny służbowej.
Zebrany w sprawie materiał dowodowy potwierdza, że obwiniony dopuścił się zarzucanego mu czynu. Nie zareagował na niedozwolone zachowanie podwładnego, a przełożonych o fakcie tym zawiadomił dopiero, gdy przystąpiono do badania skargi pokrzywdzonego. W świetle okoliczności sprawy Komendant Powiatowy Policji w [...], uznając popełnione przewinienie za zasługujące na szczególne potępienie i dyskwalifikujące policjanta, miał prawo orzec w stosunku do niego karę wydalenia ze służby.
Decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z siedzibą w Radomiu K. S. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ponawiając zarzuty sformułowane wcześniej w odwołaniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 4 lutego 2005 r. sygn. akt II SA/Wa 747/04 na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm. - powołanej dalej jako P.p.s.a.) uchylił zaskarżone orzeczenie i utrzymane nim w mocy orzeczenie Komendanta Powiatowego Policji w [...]. W motywach wyroku Sąd stwierdził, że organy obu instancji nie wykazały w dostateczny sposób, że postępowanie dyscyplinarne zostało wszczęte z zachowaniem terminu przewidzianego w art. 135 ust. 3 ustawy o Policji. Organy nie zbadały podnoszonych przez skarżącego okoliczności, mających wskazywać, że powyższy termin został przekroczony, gdyż przełożony dyscyplinarny powziął wiadomość o popełnieniu przewinienia najpóźniej w dniu 15 września 2003 r., tj. w dniu kiedy skarżący złożył do Komendanta Powiatowego Policji w [...] raport dotyczący przebiegu zdarzenia.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Komendant Wojewódzki Policji z siedzibą w Radomiu, domagając się uchylenia tego orzeczenia w całości, przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania. Wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, w szczególności art. 135 ust. 3 ustawy o Policji w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zm. – dalej powoływanej jako kpa), polegające na przyjęciu, że organy, orzekając o odpowiedzialności dyscyplinarnej skarżącego, nie wyjaśniły podnoszonych przez skarżącego okoliczności mających wskazywać, że przełożony powziął wiadomość o popełnieniu przewinienia dyscyplinarnego najpóźniej w dniu 15 września 2003 r., a w konsekwencji, że wszczęcie postępowania dyscyplinarnego nastąpiło z naruszeniem terminu przewidzianego w art. 135 ust. 3 ustawy o Policji.
Komendant Wojewódzki Policji z siedzibą w Radomiu wyraził przy tym pogląd, że za datę uzyskania przez przełożonego wiadomości o popełnieniu przez skarżącego przewinienia dyscyplinarnego powinien być uznany dzień, kiedy do Komendy Powiatowej Policji w [...] wpłynęło zawiadomienie o przedstawieniu skarżącemu zarzutu popełnienia przestępstwa, tj. 31 października 2003 r. W tej sytuacji wszczęcie w dniu 2 stycznia 2004 r. postępowania dyscyplinarnego nastąpiło z zachowaniem terminu przewidzianego w art. 135 ust. 3 ustawy o Policji.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik K. S. wniósł o oddalenie tej skargi, podkreślając, że postępowanie dyscyplinarne dotyczy tylko przewinienia dyscyplinarnego, a nie ewentualnie popełnionego przestępstwa. Natomiast przedmiotem postępowania przygotowawczego jest wyłącznie naruszenie przepisów kodeksu karnego, a nie dyscypliny służbowej. Skoro przełożony dyscyplinarny w dniu 15 września 2003 r. dysponował zawiadomieniem i protokołem ustnej skargi poszkodowanego, a także przyznaniem się skarżącego do popełnienia wykroczenia, to należy przyjąć, że już tego dnia przełożony dysponował wiadomością o popełnieniu przez skarżącego przewinienia dyscyplinarnego.
W konsekwencji od tej daty należy liczyć termin do wszczęcia postępowania dyscyplinarnego. Bezpodstawne jest stanowisko organów, że w sprawie należało czekać na wynik wszczętego przeciwko K. S. postępowania karnego, i to w sytuacji, gdy postępowanie dyscyplinarne określone w ustawie o Policji jest niezależne od postępowania karnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym prowadzonym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej obowiązuje generalna zasada ograniczonej kognicji tego Sądu. Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Oznacza to, że poza przypadkami wymienionymi w art. 183 § 2 P.p.s.a., które w rozpoznawanej sprawie nie występują, Sąd II instancji rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, wyznaczonych przez przyjęte w niej podstawy, określające zarówno rodzaj zarzuconego zaskarżonemu orzeczeniu naruszenia prawa, jak i jego zakres.
Skarga kasacyjna powinna być tak zredagowana, aby nie stwarzała żadnych wątpliwości interpretacyjnych. NSA nie może jedynie domyślać się intencji autora skargi ani wnioskować na czym strona opiera swoje żądanie rozstrzygnięcia. Sąd nie może też zastępować stron i samodzielnie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej ani ich uściślać lub w inny sposób korygować. W skardze kasacyjnej należy wskazać konkretne przepisy prawa, którym – zdaniem skarżącego – uchybił sąd. Wymogu tego nie spełniają skargi kasacyjne, w których przy opisywaniu podstaw kasacyjnych przed wymienieniem przepisów uznanych za naruszone używa się - tak jak w niniejszej sprawie – zwrotu "w szczególności". Zwrot ten w orzecznictwie uznaje się za semantycznie pusty, co oznacza, że sąd przy kontroli kasacyjnej uwzględnia wyłącznie te przepisy, które w skardze kasacyjnej zostały wymienione jako naruszone "w szczególności" (por. uzasadnienie wyroku Sądy Najwyższego dnia 27 stycznia 1999 r. sygn. akt II CKN 151/98 OSNC 1999 r., nr 7-8, poz. 134 oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 września 2000 r. sygn. akt IV CKN 1518/000 OSNC z 2001 r., nr 3, poz. 39).
Skarga kasacyjna złożona w rozpoznawanej sprawie nie w pełni odpowiada wskazanym wyżej wymogom. Wynika z niej, że strona skarżąca uznaje, że Sad I instancji nie miał podstaw do stwierdzenia, że w toku postępowania administracyjnego nie został należycie i dokładnie wyjaśniony stan faktyczny sprawy leżący u podstaw rozstrzygnięcia zawartego w decyzjach organów administracji publicznej. Wskazuje przy tym na prawidłowe, jej zdaniem, ustalenia faktyczne dokonane przez organy administracji publicznej i dokonuje własnej oceny zgromadzonego w aktach sprawy materiału dowodowego. Skarga ukierunkowana jest w sposób oczywisty na stawianie zarzutów związanych z naruszeniem przepisów postępowania. Powołuje się ona na podstawę określoną w art. 174 pkt. 2 ustawy P.p.s.a., ale zaskarżonemu wyrokowi zarzuca wyłącznie mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów art. 135 ust. 3 ustawy o Policji w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 kpa. Nie powołuje się natomiast na żadne naruszenia przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi.
Tak sformułowany zarzut z samego założenia nie może być uznany za zasadny.
Podstawą skargi kasacyjnej z art. 174 pkt. 2 P.p.s.a. jest mogące mieć wpływ na wynik sprawy naruszenie przez sąd przepisów postępowania sądowoadministracyjnego, a więc przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W ramach tej podstawy skarżący musi bezwzględnie powołać konkretne przepisy postępowania sądowoadministracyjnego, którym uchybił sąd I instancji, uzasadnić ich naruszenie i wykazać, że wytknięte uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeśli chodzi o przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, to jedynie naruszenie przepisu art. 156 może stanowić analizowaną tu podstawę skargi kasacyjnej, ponieważ do tego przepisu bezpośrednio odsyła art. 145§ 1 pkt. 2 P.p.s.a. Jest więc rzeczą oczywistą, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie mógł naruszyć przepisów (art. 7 i art. 77 § 1 kpa), których nie stosował i których w obecnym stanie prawnym w ogóle nie mógł stosować. Przepisy te regulują bowiem postępowanie administracyjne, a nie postępowanie przed sadami administracyjnymi.
Podobnie nieskuteczny jest podnoszony w ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt. 2 P.p.s.a. zarzut naruszenia art. 134 ust. 3 ustawy o Policji. Także i tego przepisu Sąd I instancji nie mógł naruszyć, ponieważ przepis ten nie reguluje postępowania sądowoadministracyjnego.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za bezzasadną i na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 powołanej ustawy i na podstawie § 18 ust. 1 pkt 2 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348, ze zm.).