Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 13 maja 2015 r., sygn. akt I OSK 1194/15

Uzasadnienie

T. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu na nienależyte załatwienie sprawy przez organ określony jako "Okręgowa Komisja Egzaminacyjna w Poznaniu", polegające na nieprzekazaniu jego wniosku z 11 lipca 2013 r., inicjującego "postępowanie [...]", do właściwego organu celem załatwienia sprawy przez organ właściwy - stanowiące naruszenie przez organ w szczególności przepisu art. 65 § 1 k.p.a. poprzez jego pominiecie.

Postanowieniem z 31 lipca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę.

Postanowieniem z 13 listopada 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu: 1. zwolnił skarżącego od kosztów sądowych w całości, 2. ustanowił dla T. K. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych w Poznaniu.

T. K. wniósł skargę kasacyjną od postanowienia z 31 lipca 2014 r., zaskarżając je w całości i zarzucając mu naruszenie:

1. – art. 254 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. przez brak rozpoznania wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy, co doprowadziło do pozbawienia skarżącego możliwości działania w toku postępowania i obrony swoich praw;
2. – art. 6 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. przez nieudzielanie skarżącemu, występującemu bez fachowego pełnomocnika, niezbędnych wskazówek w toku sprawy.

T. K. wskazał, że stosownie do art. 183 § 2 pkt 5 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit b p.p.s.a. postępowanie obarczone jest wadą nieważności, ponieważ Sąd pierwszej instancji nie rozpoznał wniosku o przyznanie prawa pomocy przed wydaniem orzeczenia w sprawie, w ten sposób faktycznie pozbawiając skarżącego możliwości działania i obrony swych praw. Wniósł o:

1. – uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu;
2. – przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.

Odrzucenie skargi przez rozpoznaniem wniosku o przyznanie prawa pomocy spowodowało pozbawienie skarżącego możności obrony swych praw, co stanowi przesłankę stwierdzenia nieważności na podstawie art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 183 § 2 pkt 5 i art. 182 § 1 i 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o przyznaniu pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenia na zasadzie prawa pomocy, ponieważ art. 209 i 210 p.p.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania między stronami. Wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.), przyznawane jest zaś przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w art. 258-261 p.p.s.a.