Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Prezydent Ł. odmówił przyznania wnioskodawczyni K. W. prawa do zasiłku rodzinnego wraz z dodatkiem na jej małoletnie dziecko A. J. Organ powołał się na przepisy art. 7 i 8 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.) i stwierdził, że wnioskodawczyni nie załączyła do wniosku wyroku sądu zasądzającego alimenty na rzecz dziecka od jego ojca, co stanowi przeszkodę do uwzględnienia wniosku. Od decyzji tej K. W. wniosła odwołanie, lecz Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., decyzją z dnia [...] Nr [...], utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Decyzja ta nie została zaskarżona do sądu administracyjnego.
W dniu 3 marca 2006 r. K. W. wniosła do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ł. nowy wniosek o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego z dodatkami. We wniosku tym wskazała, że stanowi on uzupełnienie wcześniejszego wniosku z września 2005 r., na podstawie którego została wydana wymieniona wyżej decyzja z dnia [...]. Do tego nowego wniosku wnioskodawczyni załączyła wyrok zasądzający alimenty na rzecz A. J. Po rozpoznaniu sprawy Prezydent Miasta Ł. decyzją z dnia [...] przyznał wnioskodawczyni zasiłek rodzinny na dziecko A. J. w wysokości 43 zł miesięcznie za okres od 1 marca 2006 r. do 31 sierpnia 2006 r. oraz dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem w czasie urlopu wychowawczego za okres od 1 marca 2006 r. do 31 maja 2006 r. po 400 zł miesięcznie i na okres od 1 czerwca 2006 r. do 16 czerwca 2006 r. w wysokości 213,40 zł miesięcznie.
Decyzję tę K. W. zaskarżyła odwołaniem do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., żądając jej zmiany i przyznania świadczeń od miesiąca, w którym po raz pierwszy wystąpiła z wnioskiem o świadczenia będące przedmiotem postępowania. Wskazała, iż wystąpiła z wnioskiem w marcu 2006 r. bez swojej winy, skoro składając pierwszy wniosek w 2005 r. została wadliwie poinformowana przez pracownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ł. o rodzaju dokumentów, które należało dołączyć do tego pisma.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję, podzielając w pełni zasadność jej argumentów. Decyzję tę K. W. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, zarzucając jej naruszenie art. 136 i 138 § 2 k.p.a. oraz wydanie tej decyzji w oparciu o nieprawidłowo ustalony stan prawny. Skarżąca podniosła, że wprowadzony od dnia 1 września 2005 r. wymóg załączania do wniosku wyroku zasądzającego alimenty nie mógł być zastosowany w sprawie wszczętej w dniu 19 sierpnia 2005 r. a fakt zasądzenia alimentów od dnia 21 października 2005 r. powinien - jej zdaniem - skutkować przyznaniem spornych świadczeń również od tej daty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 15 grudnia 2006 r. skargę oddalił. Sąd stwierdził, że całość argumentacji podana w skardze nie dotyczy obecnie prowadzonego postępowania, lecz wcześniej zakończonej sprawy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...], której to decyzji K. W. nie zaskarżyła do Sądu. Ze względu na przepis art. 134 p.p.s.a. w obecnie prowadzonym postępowaniu niemożliwa jest kontrola wydanej w innym prawomocnie zakończonym postępowaniu decyzji. Obecnie kontrolowana decyzja odpowiada natomiast obowiązującemu prawu. Skarżąca spełniła przesłanki z ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. do uzyskania żądanego świadczenia. Zgodnie z art. 24 ust. 2 tej ustawy prawo do świadczeń rodzinnych ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek wraz ze stosowną dokumentacją i zaskarżona decyzja odpowiada tym wymogom.
Wymieniony wyrok K. W. zaskarżyła skargą kasacyjną. Skargę tę oparła na następujących podstawach:
- 1. Zarzucie naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: p.p.s.a.), poprzez przyjęcie, że w toku postępowania administracyjnego nie doszło do naruszenia przez organy administracji przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to:
art. 7 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, w szczególności zaś niewzięcie pod uwagę szczególnego interesu skarżącej, jako matki sprawującej samotnie opiekę nad małoletnim dzieckiem;
art. 8 i 9 k.p.a. poprzez błędne poinformowanie skarżącej o przesłankach jakie winny być spełnione, by móc otrzymać świadczenie rodzinne oraz o skutkach, jakie wywołuje niezaskarżenie decyzji, co w konsekwencji spowodowało, iż K. W. nie zaskarżyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...], a pismo złożone przez skarżącą w dniu 3 marca 2006 r. zostało przez Nią potraktowane jako uzupełnienie wniosku wcześniejszego.
2. Art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez zaakceptowanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi naruszenia przez organy podatkowe przepisów prawa materialnego, a to:
art. 6 i 7 ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2003 r. Nr 228, poz. 2255) poprzez zasądzenie na rzecz K. W. zasiłku rodzinnego wraz z dodatkiem dopiero od dnia 1 marca 2006 r., pomimo iż już od października 2005 r. spełnione były przez skarżącą wszelkie wymagania konieczne do uzyskania świadczenia;
art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych poprzez jego zastosowanie, podczas gdy z wykładni powyższego przepisu jednoznacznie wynika, iż znajduje on zastosowanie wyłącznie w sytuacji, gdy osoba zainteresowana została uprzednio prawidłowo pouczona o konieczności spełnienia warunków formalnych, w tym także do przedstawienia wskazanych dokumentów, brak takiego pouczenia nie może natomiast skutkować szkodą, polegającą na opóźnionym przyznaniu wnioskowanych świadczeń.
Skarżąca wniosła o:
- 1) uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi;
- 2) zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie skarżącej.
Uzasadniając zarzuty postawione w skardze kasacyjnej skarżąca podniosła, iż wystąpiła o podmiotowe świadczenia rodzinne w dniu 19 sierpnia 2005 r., lecz jej wniosek nie został uwzględniony z powodu mylnego pouczenia przez pracownika organu administracyjnego, iż do uzyskania świadczenia rodzinnego nie jest konieczne przedłożenie wyroku sądowego zasądzającego alimenty. W następstwie tego wystąpiła z powództwem o alimenty dopiero po odmowie uwzględnienia jej pierwszego wniosku. Nadto przepis art. 7 ustawy o świadczeniach rodzinnych został zmieniony ustawą z dnia 22 kwietnia 2005 r., z dniem 1 września 2005 r., przez wprowadzenie obowiązku posiadania wyroku zasądzającego alimenty i nie powinien mieć zastosowania przy rozpoznawaniu jej wniosku z sierpnia 2005 r. Nowy wniosek, z dnia 3 marca 2006 r., stanowił uzupełnienie tego wcześniejszego wniosku z dnia 19 sierpnia 2005 r. Oddalenie skargi, zdaniem skarżącej, nastąpiło z naruszeniem wskazanych w podstawie skargi kasacyjnej przepisów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Wbrew stanowisku skarżącej jej wnioski o przyznanie zasiłku rodzinnego z dnia 19 sierpnia 2005 r. i 3 marca 2006 r. wszczynały dwa odrębne postępowania administracyjne zakończone odrębnymi decyzjami. Pierwsze postępowanie zostało zakończone decyzją organu I instancji z [...] utrzymaną następnie w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...]. Decyzja ta jest ostateczna i prawomocna, bowiem K. W. - mimo stosownego pouczenia - nie wniosła na nią skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Wszystkie zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej dotyczą tej decyzji i poprzedzającego jej wydanie postępowania administracyjnego. Ze względu jednak na fakt, iż decyzje te nie są przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej zasadność tych zarzutów nie może być badana w obecnie prowadzonym postępowaniu, którego przedmiotem jest zgodność z prawem decyzji SKO w Ł. z dnia [...] utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...].
Należy jednocześnie stwierdzić, że zaskarżona do WSA decyzja odpowiada obowiązującemu prawu. W wyniku ustalenia, że skarżąca spełniła w marcu 2006 r. ustawowe warunki do przyznania jej przedmiotowych świadczeń, organ przyznał jej te świadczenia od początku miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, a więc zgodnie z art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Również pozostałe zarzuty wskazane w skardze kasacyjnej są nieuzasadnione. Dotyczy to w szczególności naruszenia art. 6 i 7 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Skarżąca spełniła bowiem warunki do uzyskania żądanych świadczeń nie w październiku 2005 r. (jak podnosi w skardze kasacyjnej), lecz dopiero w marcu 2006 r. i przyznanie jej prawa do tych świadczeń dopiero od tej daty było zgodne z prawem.
Dlatego na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. O zwrocie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu orzeknie Sąd I instancji.