Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 21 grudnia 2010 r., (sygn. akt I SA/Wa 2359/10) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił złożoną przez S. G. skargę na postanowienie Ministra Edukacji Narodowej z dnia [...] września 2010 r. w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia w sprawie nostryfikacji dyplomu.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd, powołując się na przepis art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: P.p.s.a.), stwierdził, że skarga złożona w niniejszej sprawie przez S. G. została wniesiona z upływem trzydziestodniowego terminu. Jak bowiem wynika z akt sprawy, zaskarżone postanowienie zostało doręczone skarżącej w dniu 10 września 2010 r., a zatem termin do złożenia skargi upływał w dniu 11 października 2010 r., natomiast skarga została nadana w polskim urzędzie pocztowym w dniu 3 listopada 2010 r. Stwierdzając przekroczenie ustawowego terminu do wniesienia skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, opierając się na art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a., odrzucił skargę.
W skardze kasacyjnej wniesionej od powyższego postanowienia S. G., reprezentowana przez adwokata przyznanego jej z urzędu, podniosła następujące zarzuty:
- 1. naruszenie art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) poprzez nierozpoznanie istoty sprawy polegające na całkowitym pominięciu w toku kontroli formalnej skargi skarżącej jej pisma z dnia 8 października 2010 r., nadanego w dniu 9 października 2010 r. oraz niedokonania jego jakiejkolwiek oceny pod kątem zachowania przez skarżącą terminu do wniesienia skargi i oparcie się jedynie w tym zakresie na piśmie skarżącej z dnia 8 października 2010 r. nadanym w dniu 3 listopada 2010 r., co skutkowało całkowitym pominięciem faktu wniesienia przez skarżącą pisma w dniu 8 października 2010 r. w toku wydawania zaskarżonego postanowienia.
- 2. naruszenie art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. na skutek nieuzasadnionego ustalenia, iż skarga została wniesiona dopiero w dniu 3 listopada 2010 r., podczas gdy skarżąca wniosła skargę w dniu 9 października 2010 r., zaś pismo skarżącej nadane w dniu 3 listopada 2010 r. stanowi jedynie skonkretyzowanie skargi na wezwanie organu administracji publicznej oraz rozszerzenia argumentacji skarżącej, a tym samym brak było podstaw do wydania postanowienia o odrzuceniu skargi.
- 3. naruszenie art. 141 § 4 w zw. z art. 167 P.p.s.a. poprzez brak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia jakiegokolwiek odniesienia się do faktu wniesienia przez skarżącą jej pisma z dnia 8 października 2010 r. nadanego w dniu 9 października 2010 r. oraz oceny tego pisma z punktu widzenia zachowania terminu do wniesienia skargi.
Wskazując na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz przyznanie kosztów zastępstwa procesowego na rzecz pełnomocnika ustanowionego z urzędu według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 P.p.s.a., zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej, które w niniejszej sprawie nie były usprawiedliwione.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutu naruszenia art. 1 § 1 ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (w skardze kasacyjnej błędnie wskazano, iż chodzi o ust.
1) wskazać należy, że przepis ten w swojej konstrukcji zawiera jedynie regulację zakresu właściwości sądów administracyjnych. Tak ogólnie przedstawiony zarzut nie mógł zostać uwzględniony, przepis ten bowiem nie daje podstaw do wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i stosunków prawnych.
Z kolei zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. odnosi się do błędnych ustaleń Sądu I instancji, który – jak wskazuje skarżąca - pominął w toku badania wymagań formalnych, że pismo wniesione przez nią w dniu 9 października 2010 r. stanowiło w istocie skargę. Podkreślić przy tym należy, że Sądowi I instancji przedstawiono do rozpoznania skargę, która została nadana przez skarżącą w urzędzie pocztowym w dniu 3 listopada 2010 r. i to właśnie pismo podlegało badaniu pod kątem spełnienia wymagań formalnych zakreślonych przepisami prawa procesowego. Z uwagi zaś na przekroczenie terminu 30-dniowego do wniesienia skargi Sąd pierwszej instancji zobowiązany był do jej odrzucenia.
Natomiast znajdujące się w aktach sprawy pismo skarżącej wniesione do Ministra Edukacji Narodowej w dniu 9 października 2010 r., choć wyrażające jej niezadowolenie ze sposobu załatwienia sprawy, nie mogło zostać potraktowane jako skarga z uwagi na brak wyraźnej dyspozycji strony co do charakteru tego pisma, pomimo wezwania ją przez organ do sprecyzowania swoich intencji. Wobec powyższego zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. należało uznać za nieuzasadniony.
Ponieważ Sąd I instancji z powyższych względów nie był zobowiązany do badania wymogów formalnych pisma wniesionego przez skarżącą w dniu 9 października 2010 r., to brak odniesienia się do niego w zaskarżonym postanowieniu nie narusza dyspozycji art. 141 § 4 P.p.s.a. pozwalając na jednoznaczną rekonstrukcję podstawy rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie.
Biorąc zatem pod uwagę, że skarga kasacyjna nie miała usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny – na podstawie art. 184 P.p.s.a. - orzekł jak w sentencji.
Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o przyznaniu wynagrodzenia pełnomocnikowi ustanowionemu w ramach prawa pomocy, gdyż przepisy art. 209 i 210 P.p.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania pomiędzy stronami. Natomiast wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 P.p.s.a.) przyznawane jest przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w postępowaniu uregulowanym w przepisach art. 258-261 P.p.s.a.