Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 8 sierpnia 2017 r., sygn. akt I OSK 1286/17

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 lutego 2017 r. sygn. akt I SA/Wa 1381/16 oddalił skargę P.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 28 lipca 2016 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia pieniężnego.

Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.

Wnioskiem z dnia 18 maja 2016 r. P.P. wystąpiła o przyznanie pomocy w formie zasiłku celowego na dożywianie w okresie od czerwca do listopada 2016 r.

Prezydent [...] decyzją z dnia 24 maja 2016 r. nr [...] przyznał P.P. świadczenie pieniężne w ramach programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" w kwocie 300,00 zł jednorazowo na maj i czerwiec 2016 r. W uzasadnieniu decyzji podał, że wnioskodawczyni prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, a jej dochód wynosi 418 zł miesięcznie i nie przekracza 150 % kryterium dochodowego określonego w art. 8 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j.: Dz. U. z 2009 r., Nr 175, poz. 1362 ze zm., dalej w skrócie "u.p.s."). W ocenie organu spełnia ona przesłanki określone w uchwale Rady Ministrów z dnia 10 grudnia 2013 r. Nr 221 w sprawie wieloletniego programu wspierania finansowego gmin w zakresie dożywiania "Pomoc Państwa w zakresie dożywiania na lata 2014-2020" (M.P. z 2015 r. poz. 821) oraz uchwale Rady m.st. Warszawy z dnia 13 lutego 2014 r. nr LXXVI/1966/2014 w sprawie podwyższenia kwot kryteriów dochodowych uprawniających do zasiłku celowego z pomocy społecznej w zakresie dożywiania (Dz. Urz. Woj. Maz. z 2014 r., poz. 1454).

Na skutek wniesienia przez P.P. od powyższej decyzji odwołania, sprawę rozpoznawało Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie, które decyzją z dnia 28 lipca 2016 r. nr [...], na podstawie art. 138 § pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2016r., poz. 23, dalej w skrócie "K.p.a."), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.

W uzasadnieniu decyzji stwierdziło, że rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji nie nasuwa zastrzeżeń formalno-prawnych. Wskazało, że zadaniem pomocy społecznej jest wspieranie działań wnioskodawców dla poprawy trudnej sytuacji, w jakiej się znajdują. Jednocześnie ustawodawca wymaga, aby rodzaj, forma i rozmiar świadczenia były dostosowane do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy (art. 3 u.p.s.). Obowiązek dostosowywania pomocy do konkretnej sytuacji i indywidualnego beneficjenta łączy się z zasadami indywidualizacji i typizacji świadczeń. Oznacza to, że przyznanie zasiłku celowego zależy od oceny przez Ośrodek Pomocy Społecznej okoliczności sprawy.

Powołując wyżej wymienione uchwały podało, że strategicznym celem wieloletniego programu rządowego "Pomoc Państwa w zakresie dożywiania" jest m.in. ograniczenie zjawiska niedożywienia osób dorosłych, w szczególności osób samotnych, w podeszłym wieku, chorych lub osób niepełnosprawnych. Ze środków przekazywanych w ramach tego programu gminy udzielają wsparcia osobom spełniającym warunki otrzymania pomocy wskazane w u.p.s. oraz spełniającym kryterium dochodowe w wysokości 150% kryterium, o którym mowa w art. 8 u.p.s. Z tych środków udziela się wsparcia m.in. osobom i rodzinom znajdującym się w sytuacjach wymienionych w art. 7 u.p.s., w szczególności osobom samotnym, w podeszłym wieku, chorym lub niepełnosprawnym w formie posiłku, świadczenia pieniężnego na zakup posiłku lub żywności albo świadczenia rzeczowego w postaci produktów żywnościowych.

W ocenie organu odwoławczego, P.P. spełnia kryteria do przyznania w/w świadczenia – zarówno merytoryczne, jak i dochodowe. Zamieszkuje z matką, lecz prowadzi oddzielne gospodarstwo domowe. Jest osobą bezrobotną, a jej dochód stanowi zasiłek okresowy w wysokości 418 zł. Została zaliczona do osób o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jednak od orzeczenia w tym przedmiocie wniosła odwołanie i złożyła nowy wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie, odnosząc się do kwoty przyznanej pomocy finansowej stwierdziło, że organ pierwszej instancji wziął pod uwagę potrzeby wszystkich ubiegających się o pomoc, a także wysokość posiadanych środków finansowych. Jednocześnie podkreśliło, że wyżej wymieniona jest pod stałą opieką Ośrodka Pomocy Społecznej i wykazuje postawę roszczeniową oczekując, iż Ośrodek zaspokoi wszystkie jej potrzeby.

Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi P.P. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wskazała na wadliwość decyzji organów obu instancji i wniosła o ich uchylenie. Zdaniem skarżącej, organy powinny wydać prawidłową decyzję przyznającą jej ustawową, obligatoryjną pomoc finansową i usługową na wnioskowany okres 6 miesięcy – do listopada 2016 r. dla zabezpieczenia jej bytu biologicznego. Ponadto skarżąca zarzuciła organom brak kompetencji oraz świadome i celowe, szkodliwe działanie na jej rzecz. Podniosła także szereg zarzutów skierowanych do pracowników organu pomocy społecznej.

Przedmiotowa skarga została uzupełniona pismem pełnomocnika skarżącej z urzędu z dnia 6 lutego 2017 r., w którym zaskarżonej decyzji zarzucił:

1. 1. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, tj.:
2. - art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a., poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia sprawy, a w konsekwencji niewyjaśnienie, jakie były możliwości finansowe Ośrodka Pomocy Społecznej w momencie wydawania zaskarżonej decyzji, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w tym zakresie całości materiału dowodowego;
3. - art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 K.p.a., poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia sprawy, a w konsekwencji niewyjaśnienie sytuacji majątkowej, osobistej, a także zdrowotnej skarżącej, w oparciu o wskazania lekarskie co do stanu jej zdrowia, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w tym zakresie całości materiału dowodowego;
4. - art. 107 § 1 i 3 K.p.a., poprzez brak wskazania przez organ faktów, które organ uznał za udowodnione oraz dowodów na których się oparł, pomimo iż wszystkie organy administracji publicznej mają obowiązek uzasadnienia faktycznego i prawnego wydawanych decyzji.
5. 2. Naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
6. - art. 2 ust. 1 u.p.s., poprzez błędną jego wykładnię, polegającą na uznaniu, że kwota świadczenia pieniężnego w wysokości 300,00 zł, przyznanego jedynie na okres od maja do czerwca 2016 r., umożliwia skarżącej przezwyciężenie trudnej sytuacji życiowej;
7. - art. 3 ust. 1 i 3 u.p.s., poprzez ich niewłaściwą wykładnię polegającą na uznaniu, iż kwota świadczenia pieniężnego w wysokości 300,00 zł, przyznanego jedynie na okres od maja do czerwca 2016 r., jest odpowiednia i zaspakaja niezbędne potrzeby skarżącej i umożliwia jej życie w warunkach odpowiadających godności człowieka;
8. - art. 39 ust. 1 u.p.s., poprzez jego niewłaściwą wykładnię polegającą na uznaniu, iż kwota świadczenia pieniężnego w wysokości 300,00 zł, przyznanego jedynie za okres od maja do czerwca 2016 r., zaspakaja niezbędne potrzeby bytowe skarżącej.

Wskazując na powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w części, w jakiej nie został uwzględniony wniosek skarżącej z dnia 18 maja 2016 r. o przyznanie świadczenia pieniężnego na dożywianie oraz o uchylenie w tym zakresie decyzji organu pierwszej instancji, a także o zobowiązanie organu do wydania decyzji zgodnie z powołanym wnioskiem, tj. o przyznanie świadczenia również na okres od lipca do listopada 2016 r.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie i podtrzymało argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W uzasadnieniu wyroku podał, że skarżącej została przyznana pomoc w ramach programu "Pomoc państwa w zakresie dożywiania", przewidzianego w ustawie z dnia 29 grudnia 2005 r. o ustanowieniu programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" (Dz. U. Nr 267, poz. 2259 ze zm.).

Stosownie do treści art. 3 i art. 5 powołanej ustawy z dnia 29 grudnia 2005 r., pomoc w zakresie dożywiania może być przyznana nieodpłatnie osobom i rodzinom, jeżeli dochód osoby samotnie gospodarującej lub dochód na osobę w rodzinie nie przekracza 150 % kryterium dochodowego, określonego w ustawie o pomocy społecznej. Zgodnie z art. 7 tej ustawy do udzielania pomocy w zakresie dożywiania mają zastosowanie odpowiednio przepisy u.p.s., dotyczące udzielania świadczeń z pomocy społecznej.

Z przepisów u.p.s. wynika, że organ udzielając świadczeń z pomocy społecznej kieruje się ogólną zasadą dostosowywania rodzaju, formy i rozmiaru świadczeń do okoliczności konkretnej sprawy, jak również uwzględniania potrzeb osób korzystających z pomocy, jeżeli potrzeby te odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej. Rozmiar świadczenia powinien być odpowiedni do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy oraz do możliwości finansowych organów odpowiedzialnych za jej udzielenie. Decyzja o przyznaniu świadczenia z pomocy społecznej oraz o jego wysokości ma charakter uznaniowy. Oznacza to, że nie zawsze osoba spełniająca ustawowe kryteria do przyznania świadczenia, świadczenie to otrzyma i to w oczekiwanej przez nią wysokości.

Sąd pierwszej instancji stwierdził, iż ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że skarżąca spełnia przesłanki określone w ustawie z dnia 29 grudnia 2005 r., uprawniające do uzyskania pomocy w zakresie dożywiania. Organ oceniając z jednej strony sytuację materialną i osobistą P.P., a z drugiej strony własne możliwości finansowe – w kontekście ogólnej liczby osób ubiegających się o pomoc i zgłoszonych przez nich żądań, zasadnie przyjął, że istnieje możliwość przyznania jej świadczenia pieniężnego na dożywianie w kwocie 300,00 zł jedynie na miesiące maj i czerwiec 2016 r. Rozstrzygając sprawę w ten sposób nie przekroczył granic uznania administracyjnego wynikającego z treści art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s. Przepis ten stanowi, że zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej. Nie oznacza to jednak, że organ pomocy społecznej musi przyznać przedmiotowy zasiłek w wysokości i ramach czasowych wskazanych przez wnioskodawcę.

Świadczenia z pomocy społecznej stanowią formę wspomożenia osób w celu przezwyciężenia trudnej sytuacji, w jakiej się znalazły i mają jedynie charakter pomocniczy, tzn. są przyznawane w zakresie, w jakim osoby ubiegające się o ich przyznanie same we własnym zakresie nie są w stanie ich zapewnić. Jednocześnie ośrodek pomocy ma ograniczone możliwości finansowe.

Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, powyższe oznacza, że organy, przyznając P.P. zasiłek celowy na dożywianie, nie pozbawiły jej pomocy, a jedynie miarkując środki finansowe jakimi dysponowały w danym czasie oraz jej sytuację, jak również potrzeby innych osób ubiegających się o pomoc, ograniczyły ją do kwoty i określonego czasu, w jakim kwotę tą mogły przyznać. W odniesieniu do okresu, na jaki skarżąca wystąpiła o pomoc finansową na dożywianie, organ pierwszej instancji wydając decyzję z dnia 24 maja 2016 r. uczynił zadość jej żądaniu za miesiące maj i czerwiec 2016 r. Powodem nieobjęcia tą decyzją okresu od lipca do listopada 2016 r. – a więc następnych 5 miesięcy – był fakt niedysponowania przez organ odpowiednimi środkami finansowymi, musiał on bowiem udzielać doraźnej pomocy również innym potrzebującym.

Sąd pierwszej instancji zauważył, iż co do zasady organ może przyznać zasiłek celowy wyłącznie na zaspokojenie niezbędnych i bieżących potrzeb bytowych wnioskodawcy. Wobec czego niezasadnym jest, aby organ udzielał pomocy finansowej na dożywianie na okres wielu miesięcy na przyszłość, tym bardziej, że w tym czasie sytuacja strony może ulec zmianie, może ona już tej pomocy nie potrzebować lub też potrzebować pomocy w innym zakresie – co organ musi zbadać przed udzieleniem pomocy. Jednocześnie wskazał, że pomoc organu nie polega na wyręczaniu strony z czynienia własnych starań w celu poprawy warunków życiowych, a jedynie na pomocy w dążeniu do samodzielnej poprawy jej sytuacji.

W konsekwencji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że organy wydając zaskarżone rozstrzygnięcia uwzględniły trudną sytuację materialną P.P. i przyznały jej zasiłek celowy na niezbędne potrzeby życiowe, tj. dożywianie w kwocie 300,00 zł jednorazowo na maj i czerwiec 2016 r.

Odnosząc się do wniosku pełnomocnika skarżącej o uchylenie zaskarżonej decyzji w części w jakiej jej wniosek z dnia 18 maja 2016r. o pomoc finansową nie został uwzględniony podał, że zaskarżona decyzja nie zawiera rozstrzygnięcia o odmowie przyznania wnioskowanego świadczenia, a zatem przedmiotowy wniosek w tym zakresie jest niezrozumiały.

W ocenie Sądu pierwszej instancji, organ przyznając skarżącej przedmiotowe świadczenie w określonej wysokości wyczerpująco uzasadnił motywy podjętego rozstrzygnięcia. Wskazał, że organy pomocy społecznej dysponują ograniczonymi środkami finansowymi oraz muszą mieć na względzie nie tylko potrzeby skarżącej (która otrzymuje stałe wsparcie z pomocy społecznej) i cel pomocy, ale także potrzeby innych osób ubiegających się o świadczenia z pomocy społecznej.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej w skrócie "P.p.s.a."), orzekł, jak w sentencji wyroku.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła P.P., reprezentowana przez radcę prawnego i zaskarżając wyrok w całości, na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 141 § 4 w zw. z art. 151 w zw. art. 3 § 1 P.p.s.a., polegające na niedokonaniu przez Sąd pierwszej instancji prawidłowej kontroli wydanych w sprawie decyzji i zaakceptowaniu naruszenia przez organy obu instancji art. 7, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a., wskutek przyjęcia, że organy te w sposób właściwy przeprowadziły postępowanie wyjaśniające i dowodowe w zakresie sytuacji majątkowej, osobistej i zdrowotnej P.P. oraz jej potrzeb co do konieczności przyznania jej pomocy finansowej zgodnie z jej wnioskiem, co w konsekwencji doprowadziło do oddalenia skargi pomimo, iż zasługiwała ona na uwzględnienie.

Wskazując na powyższe zarzuty wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu, które nie zostały uiszczone ani w całości, ani w części. Jednocześnie oświadczyła, że zrzeka się przeprowadzenia rozprawy w niniejszej sprawie i wniosła o rozpoznanie sprawy na podstawie art. 182 § 2 P.p.s.a.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przytoczyła argumentację mającą wykazać zasadność podniesionych w niej zarzutów. Podała, że Sąd pierwszej instancji pominął i w konsekwencji zaakceptował fakt, iż organ odwoławczy naruszył przepisy art. 7, art. 77 § 1 art. 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a., poprzez niepodjęcie wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia sprawy, wskutek przyjęcia, że organy obu instancji w sposób właściwy przeprowadziły postępowanie wyjaśniające i dowodowe w zakresie jej stanu zdrowia i konieczności ponoszenia dodatkowych wydatków na rehabilitację i leczenie, a także specjalistyczną dietę, co w konsekwencji doprowadziło do oddalenia skargi pomimo, iż zasługiwała ona na uwzględnienie. Wskazała, że w aktach sprawy znajduje się dokument mający istotne znaczenie, tj. wniosek lekarza o sfinansowanie kosztów leczenia z dnia 29 listopada 2014 r. z którego wynika m.in., że jest ona osobą niepełnosprawną, zmagającą się z rozwijającym się zespołem pourazowym, będącym następstwem wypadku w 2000 r., u której w oparciu o wyniki badań oraz dokumentację medyczną stwierdzono także szereg schorzeń. W związku ze stosowaniem specjalistycznej diety, leków i koniecznością korzystania z zabiegów medyczno-rehabilitacyjnych ponosi dodatkowe koszty, co jej zdaniem jest sytuacją wyjątkową.

W ocenie autora skargi kasacyjnej, organ odwoławczy dokonując ustaleń stanu faktycznego, nie zebrał w sposób właściwy i kompletny, a w konsekwencji nie rozważył, w ślad za organem pierwszej instancji, materiału dowodowego dotyczącego stanu zdrowia P.P., jak również nie ustalił w sposób właściwy wysokości kosztów, jakie musi ona ponieść w związku z koniecznością zakupu leków i uczęszczania na zabiegi medyczno-rehabilitacyjne. Ustalenia organów obu instancji nie odnoszą się do jej wyjątkowej sytuacji w aspekcie stanu zdrowia, niskich dochodów oraz wysokich wydatków na leczenie i rehabilitację.

Brak zweryfikowania stanu zdrowia wyżej wymienionej, rzeczywistych potrzeb w zakresie konieczności stosowania przez nią specjalistycznej diety, leków oraz konieczności uczęszczania na zabiegi medyczno-rehabilitacyjne stanowiło naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., a w konsekwencji naruszenie art. 107 § 3 K.p.a. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera bowiem rozważań w tym zakresie. Niedostrzeżenie przez Sąd pierwszej instancji naruszenia wyżej wskazanych przepisów, doprowadziło do naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. i miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd drugiej instancji, który w odróżnieniu od sądu pierwszej instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.

W rozpoznawanej sprawie skarga kasacyjna została oparta na podstawie określonej w art. 174 pkt 2 P.p.s.a. Przy czym istota podniesionych w niej zarzutów zmierza do wykazania naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., poprzez jego niezastosowanie, pomimo naruszenia przez organy obu instancji art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a. oraz art. 107 § 3 K.p.a., tj. niewyjaśnienie sytuacji majątkowej, osobistej i zdrowotnej P.P. oraz jej potrzeb i przyznania zasiłku celowego na dożywianie jedynie na okres 2 miesięcy, a nie – zgodnie z wnioskiem – na okres 6 miesięcy i w konsekwencji naruszenie art. 151 P.p.s.a., poprzez jego zastosowanie i oddalenie skargi.

Na wstępie zauważyć należy, iż w sprawie niesporny jest fakt, że organy rozpoznając wniosek P.P. z dnia 18 maja 2016 r. uwzględniły jej żądanie przyznając jej świadczenie pieniężne w ramach programu wieloletniego "Pomoc państwa w zakresie dożywiania" w kwocie 300,00 zł jednorazowo na maj i czerwiec 2016 r. Przyjęły, że rozmiar świadczenia i czasokres jego przyznania jest odpowiedni do okoliczności uzasadniających udzielenie jej pomocy oraz możliwości finansowych organu.

Sporna stała się kwestia nieuwzględnienia jej żądania w tym przedmiocie na okres od lipca do listopada 2016 r.

W związku z powyższym, odnosząc się do podniesionego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., poprzez niedostrzeżenie naruszenia przez organy podanych wyżej przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, niezbędne stało się rozważenie, czy dla rozstrzygnięcia sprawy w zakresie nieuwzględnienia żądania P.P. we wskazanym wyżej przedmiocie, istotne było ustalenie, że z powodu specjalistycznej diety, leków i konieczności korzystania z zabiegów medyczno-rehabilitacyjnych, ponosi ona dodatkowe koszty i znajduje się w sytuacji wyjątkowej.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawidłowo wskazał, że w świetle art. 39 u.p.s. zasiłek celowy jest udzielany na zaspokojenie niezbędnej potrzeby bytowej, a więc potrzeby doraźnej i bieżącej. Organy, uwzględniając z jednej strony sytuację materialną P.P., a z drugiej możliwości finansowe oraz liczbę osób ubiegających się o pomoc, ustaliły wysokość świadczenia pieniężnego na dożywianie w kwocie i na okres, na który mogły je przyznać. Przedstawiony w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku stan faktyczny potwierdza, że w postępowaniu administracyjnym zgromadzono materiał dowodowy w zakresie wystarczającym dla oceny zaistnienia przesłanki określonej w art. 39 u.p.s., warunkującej przyznanie zasiłku celowego

Jednocześnie Sąd pierwszej instancji trafnie zauważył, iż niezasadnym jest udzielanie przez organy pomocy na dożywianie na okres wielu miesięcy naprzód, albowiem w tym czasie sytuacja osoby zainteresowanej tą formą pomocy może ulec zmianie i inna potrzeba stanie się dla niej bardziej niezbędna.

Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawiona argumentacja upoważnia do stwierdzenia, że dla rozstrzygnięcia przez organy kwestii czasokresu przyznania P.P. przedmiotowego świadczenia, nie były one zobowiązane do czynienia ustaleń, które w ocenie autora skargi kasacyjnej były w tej sprawie konieczne. W uzasadnieniach decyzji organy szczegółowo wyjaśniły motywy podjętego rozstrzygnięcia i wskazały na ograniczone możliwości finansowe i potrzeby beneficjentów udzielanej pomocy.

Z tego względu podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a. oraz art. 107 § 3 K.p.a., nie zasługiwały na uwzględnienie.

W konsekwencji przyjąć należy, iż zastrzeżenia skarżącej kasacyjnie, sprzeczne z treścią wydanych w sprawie decyzji, nie dawały jakichkolwiek podstaw do uwzględnienia przez Sąd pierwszej instancji rozpatrywanej skargi. Tym samym zarzut naruszenia zaskarżonym wyrokiem art. 151 P.p.s.a. jest chybiony. Wyjaśnić należy, iż do naruszenia powołanego przepisu mogłoby dojść w przypadku, gdyby sąd uznając skargę za niezasadną, nie oddalił skargi. W niniejszej sprawie taka sytuacja nie wystąpiła, gdyż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę właśnie z tej przyczyny, że uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie. Przepis art. 151 P.p.s.a. został zatem zastosowany prawidłowo.

Odnosząc się do powołanych w zarzutach skargi kasacyjnej jako naruszonych art. 3 § 1 i art. 141 § 4 P.p.s.a., stwierdzić należy, iż nie mogły one odnieść skutku zamierzonego przez jej autora. O skuteczności zarzutu opartego na podstawie określonej w art. 174 pkt 2 P.p.s.a., nie decyduje bowiem każde naruszenie przepisów postępowania, lecz tylko i wyłącznie takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przez "wpływ", o którym mowa w powołanym przepisie, należy rozumieć istnienie związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym stanowiącym przedmiot zarzutu skargi kasacyjnej a wydanym w sprawie zaskarżonym wyrokiem sądu administracyjnego pierwszej instancji, który to związek przyczynowy, jakkolwiek nie musi być realny, to jednak musi uzasadniać istnienie hipotetycznej możliwości odmiennego wyniku sprawy.

W świetle art. 176 P.p.s.a. obowiązkiem strony wnoszącej skargę kasacyjną jest nie tylko wskazanie podstaw kasacyjnych, lecz również ich uzasadnienie, co w odniesieniu do zarzutu naruszenia przepisów postępowania powinno wiązać się z uprawdopodobnieniem istnienia wpływu zarzucanego naruszenia na wynik sprawy. Autor skargi kasacyjnej zobowiązany jest zatem uzasadnić, iż następstwa zarzucanych uchybień były na tyle istotne, że kształtowały lub współkształtowały treść zaskarżonego wyroku, a w sytuacji, gdyby do nich nie doszło, wyrok sądu administracyjnego pierwszej instancji byłby inny. W rozpoznawanej sprawie taki związek nie został wykazany, gdyż w istocie zarzut naruszenia podanych wyżej przepisów nie został uzasadniony. Z tego względu ocena merytoryczna zarzutu naruszenia tych przepisów przez Sąd drugiej instancji nie była możliwa.

Ubocznie jedynie wyjaśnić należy, iż art. 3 § 1 P.p.s.a. jest przepisem o charakterze ustrojowym. Przepis ten stanowi, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przesłanka wskazująca na naruszenie tego przepisu mogłaby wystąpić w przypadkach, gdyby sąd administracyjny pierwszej instancji odmówił rozpoznania skargi, mimo wniesienia jej z zachowaniem przepisów prawa, nie przeprowadził kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego lub dokonał tej kontroli według kryteriów innych niż zgodność z prawem lub zastosował środek nieprzewidziany w ustawie. Z kolei okoliczność, że autor skargi kasacyjnej nie zgadza się ze stanowiskiem przedstawionym przez Sąd administracyjny pierwszej instancji w pisemnych motywach zaskarżonego wyroku nie oznacza, że jego uzasadnienie zostało sporządzone z naruszeniem art. 141 § 4 P.p.s.a.

W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i w oparciu o art. 184 w związku z art. 182 § 2 i 3 P.p.s.a. podlega oddaleniu.

Odnosząc się do wniosku pełnomocnika skarżącej kasacyjnie o przyznanie wynagrodzenia z tytułu pomocy prawnej udzielonej na zasadzie prawa pomocy, wyjaśnić należy, iż wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej składa się do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego (art. 254 § 1 P.p.s.a.), który przyznaje je w postępowaniu określonym w przepisach art. 258 – 261 P.p.s.a.