Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 19 maja 2017 r., sygn. akt I OSK 129/17

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 26 czerwca 2013 r. sygn. akt II SA/Gd 153/13, na skutek skargi Prokuratora Okręgowego w G., uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z [...] stycznia 2013 r. nr [...]oraz poprzedzająca ją decyzję tego organu z 10 września 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości.

W uzasadnieniu wyroku Sąd podał następujący stan faktyczny i prawny:

Prezydent Miasta G. decyzją z [...] czerwca 1989 r. nr [...], działając na podstawie art. 12 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz.U. z 1989 r. Nr 14, poz. 74 ze zm.), powoływanej dalej jako "ustawa wywłaszczeniowa z 1985 r.", zatwierdził podział nieruchomości gruntowej położonej w G. przy Al. H., oznaczonej jako dz. nr [...] na dz. nr [...] (obecnie nr [...]) i nr [...].

Prokurator Okręgowy w G. w dniu [...] marca 2010 r. wystąpił ze sprzeciwem od powyższej decyzji, wnosząc o stwierdzenie jej nieważności jako wydanej z rażącym naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), powoływanej dalej jako "K.p.a.", w związku z art. 46 § 1 z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), powoływanej dalej jako "K.c."

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w G. decyzją z [...] września 2012 r. odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta G. z [...] czerwca 1989 r. uznając, że została ona wydana zgodnie z obowiązującymi wówczas przepisami art. 12 ustawy wywłaszczeniowej z 1985 r. oraz §§ 13-16 i 19 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 września 1985 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu ustalania granic gruntów przeznaczonych pod skoncentrowane budownictwo jednorodzinne, rozgraniczania i podziału nieruchomości (Dz.U. Nr 14, poz. 77). Organ wyjaśnił, że podział dokonany kwestionowaną decyzją polegał na wydzieleniu z dz. nr [...] nowej dz. nr [...] w taki sposób, że granice nowej działki przebiegały po obrysie segmentu budynku wielorodzinnego, w tym wzdłuż ściany dzielącej segment nr [...] od przylegającego do niego segmentu tego samego budynku o nr [...]. Ściana ta nie przylega w pionie tylko przez kondygnację piwniczną. Z akt sprawy nadesłanych na żądanie organu nie wynika, jakiego rodzaju jest ww. ściana (działowa, czy też nośna). Akta te nie zawierają również protokołu granicznego z [...] kwietnia 1989 r. Zdaniem Kolegium to, jakiego rodzaju ściana oddziela segmenty, nie ma wpływu na rozstrzygnięcie. Żaden przepis prawa administracyjnego, jak również Kodeksu cywilnego, obowiązujący w dniu wydania kwestionowanej decyzji, nie nakazywał przeprowadzenia podziału nieruchomości zabudowanej w taki sposób, że granice projektowanych do wydzielenia działek gruntu powinny przebiegać wzdłuż pionowych płaszczyzn, które tworzone są przez ściany nośne albo ściany oddzielenia przeciwpożarowego usytuowane na całej wysokości budynku od fundamentów do przykrycia dachu. Pierwszą regulacją, która nakazywała przeprowadzenie podziału w taki sposób, był dopiero § 3 ust. 3 pkt 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 lutego 1998 r. w sprawie trybu dokonywania podziałów nieruchomości oraz sposobu sporządzania i rodzajów dokumentów wymaganych w tym postępowaniu (Dz.U. Nr 25, poz. 130). Organ wyjaśnił, że stwierdzenie nieważności z powodu rażącego naruszenia prawa następuje wyłącznie wtedy, gdy decyzja rażąco narusza przepisy obowiązujące w chwili jej wydania, a nie przepisy, które weszły w życie kilka lat po jej wydaniu. W ocenie Kolegium, skoro przepisy prawa administracyjnego oraz art. 46 § 1 K.c. w jego literalnym brzmieniu nie zawierały zakazu przeprowadzania podziału w sposób, jaki został dokonany kwestionowaną decyzją, to nie można stwierdzić, że treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią nakazów i zakazów ustanowionych w przepisach.

Zdaniem Kolegium, kwestionowana decyzja zgodna jest również z linią orzeczniczą powołaną w sprzeciwie, w tym z uchwałą Sądu Najwyższego z 23 stycznia 2007 r. sygn. akt III CZP 136/06, w której przyjęto, że podział pionowy budynku na gruncie oddanym w użytkowanie wieczyste jest dopuszczalny z podziałem gruntu tylko w taki sposób, że linia podziału działki przebiega przez istniejącą w całości lub w znacznej części ścianę budynku, dzieląc go na regularne i samodzielne części, stanowiące odrębne budynki. Sytuacja taka może mieć miejsce, gdy po podziale sposób korzystania z budynku nie ulegnie zmianie albo gdy ustanowiona jest odpowiednia służebność nieoddzielonej ścianą części budynku. Przedmiotowy budynek był natomiast budynkiem mieszkalnym zarówno przed, w trakcie i po podziale. Nie istnieje w sprawie dowód, że segmenty o nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...] nie były samodzielne. Wydzielenie tych segmentów po obrysie nie zmieniło ani przeznaczenia budynku ani sposobu korzystania z niego. Brak ściany w piwnicy może zostać łatwo usunięty przez dobudowanie piwnicy lub ustanowienie odpowiedniej służebności. Podział był zgodny z linią orzeczniczą Sądu Najwyższego, a zatem nie ma podstaw do stwierdzenia, by kwestionowana decyzja rażąco naruszała art. 46 § 1 K.c. Z kolei rażące naruszenie art. 7 i art. 77 K.p.a. miałoby miejsce tylko wtedy, gdyby fakt braku ściany w piwnicy uniemożliwiał przeprowadzenie podziału gruntu z jednoczesnym podziałem budynku, ze względu na obowiązujący w dniu wydania decyzji zakaz dokonania podziału, gdy ściana dzieląca segmenty budynku nie przebiega przez wszystkie kondygnacje tego budynku, zaś organ dysponując materiałem dowodowym, z którego wynikałaby taka okoliczność, dokonał istotnych ustaleń co do stanu faktycznego wbrew treści materiału dowodowego. Skoro ani to jakiego rodzaju była ściana oddzielająca segmenty ani to, że nie przebiegała ona tylko przez kondygnację piwniczną, nie miało wpływu na dokonanie podziału nieruchomości, zaś kwestionowana decyzja nie pozostaje w sprzeczności z przepisami prawa materialnego, to nie można stwierdzić, że organ dopuścił się rażącego naruszenia art. 7 i art. 77 K.p.a. Z akt sprawy nie wynika, czy organ przed wydaniem decyzji przeprowadził dowód z dokumentacji technicznej budynku, czy też oględzin miejsca, jednak braki w aktach są bez znaczenia w świetle ustaleń, że decyzja podziałowa jest prawidłowa merytorycznie.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w G. decyzją z [...] stycznia 2013 r., po rozpoznaniu wniosku Prokuratora Okręgowego w G. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymało decyzję z [...] września 2012 r. w mocy, podzielając stanowisko, że przy ocenie rażącego naruszenia prawa nie chodzi o spór o wykładnię prawa, lecz o działanie wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisach. Kolegium podniosło ponadto, że przedmiotem postępowania nie jest ustalenie, w jaki sposób obecnie odbywa się korzystanie z pomieszczeń w kondygnacji piwnicznej i czy jest możliwe dobudowanie ścian na tej kondygnacji, bowiem nie przeprowadza się na nowo postępowania zmierzającego do zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości. Organ stwierdził także, że działka przy Al. H. ma wspólną granicę z nieruchomością przy. Al. H.. Granica pomiędzy segmentami została natomiast ustalona na skutek podziału dokonanego w grudniu 1981 r., gdy wyodrębniono po obrysie budynku działkę przy Al. H.. Sytuacja, w której pewne lokale budynku nr [...] wchodzą w część klatki schodowej budynku nr [...], została zatem wywołana podziałem, który nastąpił w 1981 r. Wydzielenie więc działki zabudowanej segmentem nr [...] w części obejmującej wspólną granicę z działką zabudowaną segmentem nr [...] uwarunkowane było wcześniejszym podziałem nieruchomości i w tych granicach miało charakter wtórny. Nie jest zatem wykluczone, że to związanie ustalonymi znacznie wcześniej granicami spowodowało, że organ mógł zaniechać badania, w jaki sposób przebiegają ściany pomiędzy tymi segmentami budynku zakładając, że te okoliczności zostały zbadane przy wcześniejszych podziałach.

W skardze na powyższą decyzję Prokurator Prokuratury Okręgowej w G. zarzucił jej naruszenie art. 156 § 1 K.p.a. w związku z art. 46 § 1 i art. 143 K.c. oraz w związku z art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., polegające na pozostawieniu w obrocie prawnym decyzji określającej przebieg granicy nieruchomości budynkowej w próżni technicznej. W uzasadnieniu skargi wskazał, że linia podziału budynku nie może odbiegać od linii podziału działki. Własność gruntu rozciąga się na przestrzeń nad i pod jego powierzchnią, co oznacza, że powstały w wyniku podziału odrębny budynek musi być trwale związany z wyodrębnionym gruntem, a więc powinien być umiejscowiony w granicach przestrzennych nieruchomości gruntowej. Zaniechanie w nadzorowanym postępowaniu sięgnięcia po dokumentację techniczną, w oparciu o którą wzniesiono budynek lub dokumentację poinwentaryzacyjną stanowi rażące naruszenie ww. przepisów postępowania.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w G. w piśmie z [...] marca 2013 r. wyjaśniło ponadto, że decyzja Prezydenta Miasta G. z [...] czerwca 1989 r. nosi formę pieczęci naniesionej na projekt podziału nieruchomości oraz że nie odnalazło innych niż nadesłane ze skargą akt dotyczących ww. decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku powołanym na wstępie wyrokiem z 26 czerwca 2013 r. uchylił decyzje organów obu instancji uznając, że zostały wydane z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., które to naruszenie mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd przywołał poglądy prezentowane w doktrynie i orzecznictwie na temat rażącego naruszenia prawa. Sąd wskazał, że w niniejszej sprawie skarżący domagał się stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta G. z [...] czerwca 1989 r., jako podjętej z rażącym naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., gdyż zagadnienie odrębności wydzielonej części budynku w ogóle nie było przez organ rozpatrywane. W konsekwencji część budynku wydzielona ww. decyzją nie spełnia warunku z art. 46 § 1 K.c., co w ocenie Prokuratora stanowi o rażącym naruszeniu prawa. Zdaniem Sądu, z przywołanych przez skarżącego przepisów postępowania wynika, że obowiązek dokładnego wyjaśnienia wszystkich istotnych dla danej sprawy okoliczności faktycznych spoczywa na organie. Prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego będzie możliwe tylko wówczas, gdy zostaną wszechstronnie wyjaśnione wszystkie okoliczności faktyczne sprawy, a stronie zostanie zapewniony czynny udział w każdej fazie postępowania. W niniejszej sprawie Kolegium nie wyjaśniło natomiast sprawy w sposób prawidłowy. W uzasadnieniu decyzji nadzorczej brak jest ustaleń odnośnie do przeprowadzonego postępowania w sprawie zakończonej decyzją Prezydenta Miasta G. z [...] czerwca 1989 r. zatwierdzającą projekt podziału nieruchomości. Nie wiadomo więc, na jakiej podstawie Kolegium stwierdziło, że przy rozpatrywaniu sprawy dotyczącej podziału nieruchomości nie doszło do rażącego naruszenia przepisów postępowania, a w szczególności art. 7 i art. 77 K.p.a. Organ nadzoru winien był wyjaśnić, w oparciu o jakie ustalenia dokonano podziału przedmiotowej nieruchomości, a następnie ocenić, czy postępowanie wyjaśniające było przeprowadzone przez organ pierwszej instancji prawidłowo. W razie ustalenia, że przy rozstrzyganiu sprawy nie doszło do rażącego naruszenia przepisów postępowania, organ winien był ocenić, czy przy podejmowaniu kontrolowanego rozstrzygnięcia nie doszło do rażącego naruszenia prawa materialnego. Sąd wskazał ponadto, że Kolegium w zaskarżonej decyzji sugerowało, że pracownik organu mógł przeprowadzić dowód z badania dokumentacji technicznej budynku znajdującej się w innym Wydziale Urzędu Miejskiego, błędnie odczytując treść tej dokumentacji albo odczytując błędną treść dokumentacji. Tego jednak w ocenie organu nie da się z całą pewnością ustalić, gdyż nie zachowały się akta sprawy. Sąd podał, że w toku postępowania administracyjnego jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny (art. 75 § 1 K.p.a.). Tego rodzaju czynności nie zostały podjęte w toku przedmiotowego postępowania.

Sąd wskazał również, że w dacie podejmowania kontrolowanego w postępowaniu nieważnościowym rozstrzygnięcia ugruntowane było stanowisko, że budynek wraz z działką może być podzielony pionowo, jeżeli linia podziału przebiega przez ścianę dzielącą budynek na regularne i samodzielne części. Linia podziału budynku nie może odbiegać od linii podziału działki. Zgodnie bowiem z zasadą superficies solo cedit budynki trwale z gruntem związane oraz ich części są częściami składowymi gruntu (por. postanowienia Sądu Najwyższego z 28 września 1978 r. sygn. akt II CRN 173/78, LEX nr 8134 i z 9 stycznia 1985 r. sygn. akt III CRN 328/84, LEX nr 8667). Sąd, powołując się na uchwałę Sądu Najwyższego z 23 stycznia 2007 r. sygn. akt III CZP 136/06 (OSNC 2007/11/163), wskazał, że zasady z niej wynikające powinny być stosowane przez sądy lub właściwe organy administracji. Sposób podziału nieruchomości nie może naruszać bezwzględnie obowiązujących przepisów prawa cywilnego. Zgodnie z art. 143 K.c. własność gruntu rozciąga się na przestrzeń nad i pod jego powierzchnią, co oznacza, że powstały w wyniku podziału odrębny budynek musi być trwale związany z wyodrębnionym gruntem, a więc powinien być w całości umiejscowiony w granicach przestrzennych nieruchomości gruntowej.

Sąd podał również, że w uzasadnieniach wydanych w sprawie decyzji nadzorczych organ wskazywał na brak w aktach sprawy protokołu granicznego z [...] kwietnia 1989 r. Brak jest jednak jakichkolwiek ustaleń, czy dokument ten jest możliwy do uzyskania w innym trybie, niż jedynie wgląd w akta sprawy dotyczącej podziału. W konsekwencji Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie organ naruszył przepisy art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., co skutkowało uchyleniem decyzji pierwszej i drugiej instancji.

Skargę kasacyjną od wyroku z 26 czerwca 2013 r. wniosło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w G., reprezentowane przez radcę prawnego D. K. zaskarżając go w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.

1. art. 141 § 4 w związku z art. 133 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) poprzez ustalenie w sposób sprzeczny z treścią materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, że podział nieruchomości dokonany decyzją z [...] czerwca 1989 r. polegał na wydzieleniu granicy nieruchomości biegnącej wzdłuż wewnętrznej ściany budynku dzielącej od siebie segmenty budynku oznaczone nr [...] i nr [...] w sytuacji, gdy wydzielenie tej granicy nastąpiło wcześniej, w drodze podziału dokonanego w grudniu 1981 r., zaś kwestionowana w trybie nadzorczym decyzja z 1989 r. dokonała jedynie wydzielenia granic nieruchomości biegnących wzdłuż ścian zewnętrznych segmentu nr [...];
2. art. 141 § 4 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez niewykazanie, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w G. naruszyło przepisy postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy.

W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że Sąd pierwszej instancji błędnie odczytał treść decyzji z [...] czerwca 1989 r. przyjmując, że decyzją tą wydzielono segment budynku mieszkalnego oznaczonego nr [...] wzdłuż granic biegnących wzdłuż wszystkich czterech ścian tego segmentu, w tym ściany wewnętrznej oddzielającej go od segmentu nr [...]. Tymczasem kwestionowana decyzja z 1989 r. dokonała wydzielenia segmentu budynku nr [...] jedynie wzdłuż ścian zewnętrznych, oddzielających tę część budynku od nieruchomości gruntowej. Wydzielenie granicy nieruchomości wzdłuż ściany wewnętrznej oddzielającej segmenty nr [...] i nr [...] nastąpiło w grudniu 1981 r., a tylko ten przebieg granicy kwestionowany jest w zaskarżonym wyroku. Powyższe fakty Sądowi znane były z urzędu, bowiem przed Sądem tym toczyło się postępowanie w sprawie o sygn. akt II SA/Gd 151/13 w tym przedmiocie.

Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 12 maja 2015 r. sygn. akt I OSK 2314/13 zawiesił postępowanie sądowe do czasu rozpoznania skargi kasacyjnej w sprawie o sygn. akt I OSK 911/14.

Postanowieniem z 19 stycznia 2017 r. sygn. akt I OSK 2314/13 podjęto zawieszone postępowanie sądowe, a następnie sprawie nadano nową sygn. akt I OSK 129/17.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli w sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania, wymienione w art. 183 § 2 powołanej ustawy, jak ma to miejsce w niniejszej sprawie, to Sąd rozpoznając sprawę związany jest granicami skargi kasacyjnej. Związanie granicami skargi kasacyjnej oznacza natomiast związanie wskazanymi w niej podstawami zaskarżenia oraz wnioskiem.

Rozpoznając skargę kasacyjną w zakreślonych wyżej granicach stwierdzić należy, że nie ma ona usprawiedliwionych podstaw.

Nie sposób zgodzić się z zarzutem naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 141 § 4 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. poprzez niewykazanie, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w G. naruszyło przepisy postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy. Należy podkreślić, że zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. podstawę do uchylenia decyzji przez Sąd stanowi naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Przepis ten nie wymaga zatem, by uwzględniając skargę na decyzję Sąd musiał wykazać, że to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy. Trafnie ocenił Sąd pierwszej instancji, że ustalenia poczynione przez organ w rozpatrywanej sprawie dokonane zostały bez należycie skompletowanego materiału dowodowego. W toku postępowania administracyjnego jako dowód należy natomiast dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny (art. 75 § 1 K.p.a.). Po otrzymaniu w dniu [...] marca 2010 r. sprzeciwu Prokuratora Okręgowego w G., prócz wystąpienia w piśmie z [...] marca 2010 r. do Urzędu Miasta w G. o nadesłanie oryginalnych akt sprawy, organ nadzoru nie podjął żadnych czynności wyjaśniających. Brak jakiegokolwiek dowodu na okoliczność, że próbował dotrzeć do protokołu granicznego z [...] kwietnia 1989 r., o którym wspominał w wydanych decyzjach nadzorczych. W tej sytuacji prawidłowo uznał Sąd pierwszej instancji, że brak przeprowadzenia przez organ postępowania dowodowego narusza zasady wymienione w art. 7 i art. 77 K.p.a., a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Rzeczą organu było bowiem zbadanie, na jakiej podstawie w tej konkretnej sprawie został dokonany podział nieruchomości. Bez tego Sąd nie mógł skontrolować prawidłowości zaskarżonej decyzji, skoro rozważania Kolegium nie odnosiły się do ustalonych konkretnych okoliczności sprawy, popartych zebranym materiałem dowodowym.

Sąd nie naruszył również art. 141 § 4 P.p.s.a., który przewiduje, że uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wymogi te spełnia. Sąd orzekał na podstawie akt sprawy, a w uzasadnieniu przedstawił stan sprawy, zarzuty podniesione w skardze, stanowisko organu, podstawę prawną rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienie. Uchylając zaskarżoną decyzję Sąd zawarł też wskazania dla organu co do dalszego postępowania.

Za niezasadny należy uznać również drugi zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 141 § 4 w związku z art. 133 P.p.s.a. poprzez ustalenie w sposób sprzeczny z treścią materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, że podział nieruchomości dokonany decyzją z [...] czerwca 1989 r. polegał na wydzieleniu granicy nieruchomości biegnącej wzdłuż wewnętrznej ściany budynku dzielącej od siebie segmenty budynku oznaczone nr [...] i [...] w sytuacji, gdy wydzielenie tej granicy nastąpiło wcześniej, w drodze podziału dokonanego w grudniu 1981 r.

Zgodzić się należy ze skarżącym kasacyjnie, że okoliczność wydzielenia segmentu budynku nr [...] jedynie wzdłuż ścian zewnętrznych znajduje potwierdzenie w znajdującym się w aktach sprawy projekcie podziału dz. nr [...]. W projekcie podziału z [...] czerwca 1989 r. granice podziału oznaczone zostały bowiem kolorem czerwonym i biegną po obrysie budynku, nie obejmując ściany wewnętrznej dzielącej go z segmentem nr [...]. Również podane wymiary ścian budynku objętego podziałem wskazują, że podział z 1989 r. nie obejmował ściany wspólnej z budynkiem nr [...]. Długość bocznej ściany zewnętrznej budynku wynosi 18,21 m. Naprzeciwległa ściana dzieląca segmenty nr [...] i nr [...] częściowo jest ścianą wspólną, a częściowo stanowi ścianę zewnętrzną tylko segmentu nr [...] – na długości 6,10 m. I tylko na tym odcinku oznaczono kolorem czerwonym granicę podziału z 1989 r. Długość ściany wspólnej stanowiąca różnicę obu bocznych ścian segmentu nie została oznaczona jako granica podziału na tym projekcie.

Organ zdaje się jednak całkowicie pomijać okoliczność, że postępowanie nadzorcze dotyczące przywoływanej przez niego w skardze kasacyjnej decyzji podziałowej z grudnia 1981 r. odnoszącej się do dz. nr [...] (na której posadowiony jest segment nr [...]), a który to podział mógł mieć istotne znaczenie dla ustaleń dokonywanych w odniesieniu do podziału kontrolowanego w niniejszej sprawie (dotyczącego dz. nr [...]), nie zostało dotychczas prawomocnie zakończone. Sądowi w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę z urzędu wiadome jest, że Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 18 listopada 2016 r. sygn. akt I OSK 911/14 oddalił skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 16 października 2013 r. sygn. akt II SA/Gd 151/13, którym uchylono decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w G. z [...] lipca 2012 r. nr [...] umarzającą postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z 1981 r. zatwierdzającej projekt podziału działki nr [...] przy ul. M. (H.) [...] w Gdańsku, w wyniku którego wydzielono działkę nr [...]. Z akt sprawy zakończonej powyższym wyrokiem wynikało, że działka ta została wydzielona po obrysie budynku nr [...]. W tej sytuacji decyzja podziałowa, w wyniku której wydzielono działkę nr [...], a która obejmowała również ścianę oddzielającą segment nr [...] od przylegającego do niego segmentu nr [...], nie została jeszcze skontrolowana przez organ nadzoru. Wynik postępowania w sprawie dotyczącej dokonanego w 1981 r. podziału działki znajdującej się pod segmentem nr [...] przy Al. H. może mieć natomiast istotne znaczenie dla rozpoznania niniejszej sprawy, dotyczącej podziału w 1989 r. działki pod segmentem nr [...]. W konsekwencji, również z tej przyczyny, za prawidłowe uznać należy rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 26 czerwca 2013 r. uchylające zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, jako naruszające art. 7 i art. 77 K.p.a.

Z uwagi na przywołane wyżej okoliczności, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego dopiero wykonanie przez organ wytycznych zawartych w zaskarżonym wyroku, tj. przeprowadzenie postępowania dowodowego zmierzającego do uzupełnienia akt dotyczących podziału przedmiotowej nieruchomości, w tym podjęcie próby odnalezienia protokołu granicznego z [...] kwietnia 1989 r., jak również ustalenie wyniku toczącego się postępowania administracyjnego dotyczącego podziału nieruchomości sąsiedniej, tj. dz. nr [...] przy ul. M. (H.) [...] w G., będzie mogło doprowadzić do ustalenia stanu faktycznego niniejszej sprawy.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, uznając zarzuty skargi kasacyjnej za niezasadne, na mocy art. 184 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.