Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 17 lutego 2015 r., sygn. akt II SA/Ol 1265/14, po rozpatrzeniu skargi D.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia 18 września 2014 r., nr [...], w przedmiocie dodatku mieszkaniowego oddalił skargę.
W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny przedstawił następujący stan faktyczny sprawy:
D.P. zwrócił się do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...] o przyznanie mu dodatku mieszkaniowego. Podał, że jednoosobowo zajmuje lokal mieszkalny położony w [...] przy ul [...], który nie jest wyposażony w instalację gazu przewodowego, centralnie ogrzanej ciepłej wody i centralnego ogrzewania. Nie wskazał tytułu prawnego uprawniającego go do zajmowania lokalu. Zarządca nieruchomości poinformował organ, że wskazany lokal zajmowany jest bez tytułu prawnego. Wyjaśnił, że wnioskodawca odmówił zawarcia umowy najmu, nie oczekuje na przyznanie oraz dostarczenie lokalu zamiennego lub socjalnego. Opłaty za przedmiotowy lokal wynoszą łącznie 35,90 zł, w tym 22,80 zł z tytułu odszkodowania za zajmowanie lokalu bez tytułu prawnego. W dniu 11 czerwca 2014 r. D.P. dokonał wpłaty w wysokości 32 zł.
Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], działając z upoważnienia Burmistrza [...], decyzją z dnia 7 lipca 2014 r. odmówił D.P. przyznania dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji przytoczył stan faktyczny sprawy. Zwrócił uwagę na pismo zarządcy budynku. Podkreślił, że Urząd Miasta w [...] poinformował w piśmie z 29 listopada 2012 r., że D.P. w dniu 31 sierpnia 2012 r. otrzymał ofertę wynajęcia lokalu socjalnego, w którym obecnie mieszka, bo został do niego przekwaterowany przez komornika zgodnie z wyrokiem sądu o eksmisji, lecz umowy nie podpisał. Poprzez zaproponowanie zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego i przekwaterowanie gmina wypełniła swoje zobowiązanie, wskutek czego D.P. nie znajduje się na liście osób oczekujących na przyznanie innego lokalu socjalnego. Organ I instancji przyjął w związku z tym, że z uwagi na fakt, iż wnioskodawca przebywa w lokalu bez jakiejkolwiek umowy, to nie dysponuje on prawem, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych i z uwagi na niefigurowanie na liście osób oczekujących na przyznanie prawa do lokalu socjalnego odmówił przyznania wnioskowanego świadczenia.
Nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem, D.P. wniósł odwołanie. W uzasadnieniu stwierdził, że należy mu się dodatek mieszkaniowy, gdyż zajmuje pomieszczenie z gminnego zasobu mieszkaniowego i ponosi wydatki związane z jego zajmowaniem. W ocenie odwołującego się art. 2 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych powinien mieć prawidłowo następujące brzmienie: "osobom mającym inny tytuł prawny do zajmowania lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem".
Po rozpatrzeniu złożonego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że nie może ono zostać uwzględnione. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że dodatek mieszkaniowy przysługuje: najemcom oraz podnajemcom lokali mieszkalnych, osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych, do których przysługuje im spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego, osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych znajdujących się w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom samodzielnych lokali mieszkalnych, innym osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem, osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny. Dodatek mieszkaniowy przysługuje na podstawie tylko jednego z tytułów wymienionych ust. 1 art. 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych.
Nadto dodatek przysługuje osobom mającym wskazany powyżej tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie 3 miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 125% kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie wieloosobowym, obowiązującej w dniu złożenia wniosku - art. 3 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, że wskazana powyżej regulacja precyzuje, iż do uzyskania pomocy w formie dodatku mieszkaniowego uprawnione są jedynie osoby zajmujące lokal mieszkalny na podstawie jednego ze wskazanych w art. 2 tej ustawy tytułów prawnych.
Organ II instancji potwierdził ustalenia faktyczne organu I instancji, przyjmując, że odwołujący zajmuje lokal w [...] bez tytułu prawnego, a wobec faktu, że gmina wywiązała się z obowiązku zapewnienia wnioskodawcy lokalu socjalnego, nie jest on osobą oczekującą na taki lokal. Tym samym odwołujący nie jest osobą uprawnioną do ubiegania się o przyznanie dodatku mieszkaniowego na wskazany we wniosku lokal, bowiem nie spełnia on jednej z ustawowych przesłanek warunkujących możliwość ubiegania się o tego typu pomoc, tj. nie przysługuje mu tytuł prawny do lokalu mieszkalnego, na który domaga się dodatku mieszkaniowego.
Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył D.P. Strona skarżąca podtrzymała zarzuty zawarte w odwołaniu. Ponadto skarżący wskazał, że jako przekwaterowany przez komornika do lokalu ma tytuł prawny do zajmowanego lokalu. Skarżący podniósł, że przepis art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych został niefortunnie sformułowany i nie przystaje do istniejącego stanu faktycznego. Przy tworzeniu przepisu nie wzięto pod uwagę tego, że skoro organ Państwa wydaje orzeczenie w sprawie mieszkaniowej, to jego czynność powoduje powstanie tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego, a osoba zajmująca lokal jest lokatorem. Podniósł także, że przepis art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych nie jest koherentny z wnioskiem o dodatek mieszkaniowy, który jest załącznikiem nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie dodatków mieszkaniowych.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Pismem procesowym z dnia 13 lutego 2015 r. pełnomocnik skarżącego, ustanowiony z urzędu, podtrzymał skargę. Zdaniem pełnomocnika organy, wydając przedmiotowe decyzje, działały nieprawidłowo, tak gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i prawną jego ocenę w świetle mających zastosowanie przepisów. Podniósł, że skarżący jest uprawniony do dodatku mieszkaniowego, ponieważ faktycznie zajmuje lokal jednopokojowy i ponosi wydatki związane z jego użytkowaniem. Powołał się na treść art. 8a ust. 4c ustawy o ochronie praw lokatorów (Dz. U. z 2005 r. Nr 31, poz. 266), zgodnie z którym jego zdaniem w przypadku skarżącego powstał inny stosunek prawny aniżeli najem, gdyż używa udostępniony lokal, a udostępniający żąda z tego tytułu opłat, które skarżący reguluje. Co za tym idzie okoliczność mieszkania we wspomnianym lokalu i regulowania opłat w związku z jego użytkowaniem powoduje zawarcie stosunku prawnego, jednak bez pisemnej umowy cywilnoprawnej.
Zaznaczył, że w załączniku nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. (Dz. U. z 2001 r. Nr 156, poz. 1817), czyli wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego, w kolumnie I (Najemcy/ podnajemcy j inny tytuł z wyłączeniem 2-5) jest przewidziana taka właśnie sytuacja.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w wyroku z dnia 17 lutego 2015 r.,sygn. akt II SA/Ol 1265/14 uznał, że skarga jest nieuzasadniona. Sąd I instancji wyjaśnił, że oceniając zaskarżone orzeczenie nie dostrzegł naruszenia przepisów prawa. Przede wszystkim wydając zaskarżoną decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze działało zgodnie z przepisami procedury administracyjnej. W szczególności wyjaśniło sprawę w stopniu umożliwiającym jej rozstrzygnięcie. Dokonało poprawnych ustaleń stanu faktycznego, poczyniło prawidłowe rozważania faktyczne i prawne, a swe stanowisko przekonująco umotywowało. Uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia nie pozostawia też, w ocenie Sądu I instancji, wątpliwości co do jego zgodności z powołanymi przepisami prawa.
Sąd wyjaśnił, że ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (t.j. z 2013 r. Dz. U. poz. 966, ze zm.) reguluje zasady i tryb przyznawania, ustalania wysokości i wypłacania dodatków mieszkaniowych oraz właściwości organów w tych sprawach. Przewidziany w tej ustawie dodatek mieszkaniowy jest świadczeniem pieniężnym, które ma pomóc najemcy lub właścicielowi mieszkania, gdy nie jest w stanie samodzielnie pokryć wydatków na jego utrzymanie. Nie oznacza to jednak, że o przysługiwaniu tego świadczenia decyduje subiektywne przekonanie wnioskodawcy. Ustawodawca określił warunki i kryteria, jakie muszą być spełnione, aby wniosek mógł być uwzględniony. Do warunków tych należą: tytuł prawny do lokalu rozumiany w sposób określony w art. 2 ustawy; spełnienie kryterium dochodowego, o którym mowa w przepisach art. 3 ustawy; odpowiednia wielkość lokalu określona z uwzględnieniem tzw. normatywnej powierzchni lokalu w art. 5 ustawy.
Wszystkie wyżej wskazane warunki i kryteria muszą być spełnione łącznie, aby możliwe było przyznanie dodatku mieszkaniowego w wysokości ustalonej zgodnie z zasadami określonymi w art. 6 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Do obowiązków organu administracyjnego rozstrzygającego kwestię uprawnień strony do dodatku mieszkaniowego w pierwszej kolejności należeć będzie zatem ustalenie, czy strona występująca o przyznanie jej dodatku mieszkaniowego należy do kręgu podmiotów wymienionych w art. 2 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Celem postępowania administracyjnego jest bowiem realizacja normy materialnego prawa administracyjnego wobec określonego podmiotu poprzez ukształtowanie jego sytuacji prawnej. Norma ta może zostać zastosowana jedynie wtedy, gdy obiektywnie zaistniał stan faktyczny przewidziany przez ustawodawcę, upoważniający organ do podjęcia decyzji administracyjnej.
W związku z tym jednym z podstawowych warunków prawidłowego zastosowania normy prawnej jest ustalenie przez organ prowadzący postępowanie stanu faktycznego opisanego w tej normie. W rozpoznawanej sprawie powodem odmowy przyznania skarżącemu dodatku mieszkaniowego był brak tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego, a także okoliczność, że skarżący nie oczekuje na przysługujący mu lokal zamienny albo socjalny. Sąd przywołał treść art. 2 omawianej ustawy. Wyjaśnił, że stan faktyczny sprawy jest niesporny. Skarżący otrzymał w dniu 31 sierpnia 2012 r. od Urzędu Miasta w [...] ofertę wynajęcia lokalu socjalnego w [...], lecz odmówił podpisania umowy najmu. Odmowa podpisania przez skarżącego umowy najmu jednoznacznie przesądza, że nie jest on osobą uprawnioną do otrzymania dodatku mieszkaniowego, bowiem w świetle art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych nie posiada on tytułu prawnego do zajmowanego lokalu, a z okoliczności niniejszej sprawy nie wynika, że posiada on jakikolwiek tytuł prawny do powyższego lokalu.
Nie można również uznać, że umowa najmu została zawarta w sposób dorozumiany, skoro skarżący do przedmiotowego lokalu został przekwaterowany przymusowo w drodze egzekucji wyroku sądowego i odmówił podpisania umowy najmu. Dodatkowo Sąd zauważył, że skarżący nie spełnia warunku określonego w art. 2 ust. 1 pkt 5 omawianej ustawy, bowiem po przekwaterowaniu do socjalnego lokalu mieszkalnego nie znajduje się on – zgodnie z oświadczeniem Zastępcy Burmistrza [...] – na liście osób oczekujących na przyznanie innego lokalu socjalnego.
Powyżej wskazane okoliczności prowadzą do wniosku, w ocenie Sądu I instancji, że na dzień wydawania zaskarżonej decyzji organ administracji uprawniony był do stwierdzenia braku tytułu prawnego po stronie skarżącego do zajmowania przedmiotowego lokalu mieszkalnego. W konsekwencji tego ustalenia zasadną była odmowa przyznania skarżącemu dodatku mieszkaniowego. Tylko spełnienie warunków ustawowych przez wnioskodawcę daje podstawę do wydania decyzji administracyjnej o przyznaniu przedmiotowego dodatku. Sąd zwrócił uwagę na to, że przepisy dotyczące zasad przyznawania dodatków mieszkaniowych mają charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że muszą być ściśle stosowane bez możliwości odstępstw i to bez względu na szczególnie trudną, indywidualną sytuację osób starających się o dodatek.
Sąd nie zgodził się z argumentacją skarżącego, że prawo do dodatku nabył on w związku z nawiązaniem "innego" stosunku prawnego na podstawie art. 69 kodeksu cywilnego oraz, że skoro organ administracyjny wydaje orzeczenie w sprawie mieszkaniowej, to jego czynność powoduje powstanie tytułu prawnego do zajmowania lokalu, a osoba zajmująca lokal jest lokatorem. Sąd zwrócił uwagę na to, że w sprawach mieszkaniowych burmistrz miasta działa w dwóch płaszczyznach, a mianowicie jako organ administracji publicznej przy dostarczaniu lokalu socjalnego oraz jako reprezentant gminy - właściciela mieszkania z zasobów komunalnych przy nawiązywaniu stosunku najmu na zasadach przewidzianych przepisami prawa cywilnego. W sprawie administracyjnej istotne jest wyłącznie to, czy organ prawidłowo zastosował przepisy prawa administracyjnego. W rozpoznawanej sprawie, jak wynika z akt sprawy, skarżący nie spełnił żadnego z warunków określonych w cytowanym art. 2 ust. 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych.
Dla rozstrzygnięcia nie ma więc znaczenia podnoszona przez stronę okoliczność braku koherentności w/w przepisu i pkt 4 h załącznika nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. z 2001 r. Nr 156, poz. 1917, ze zm.). Wbrew twierdzeniu skarżącego, zajmowanie lokalu bez tytułu prawnego nie może oznaczać jednocześnie, że skarżący jest uprawniony do jego zamieszkiwania na podstawie innego tytułu prawnego. Powołany przez skarżącego art. 8a ust. 4c ustawy o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego tylko to potwierdza. Przepis ten stanowi, że właściciel, który oddał lokal do używania na podstawie stosunku prawnego innego niż najem, ustalając składniki wydatków związanych z utrzymaniem lokalu, stosuje przepisy regulujące ten stosunek prawny; do opłat za używanie lokalu właściciel nie zalicza zwrotu kapitału ani zysku.
W przepisie tym mowa jest o innym stosunku prawnym uregulowanym przepisami, który musi łączyć właściciela nieruchomości z osobą zajmującą lokal. Skarżącego nie łączy zaś żaden stosunek prawny z gminą, która jest właścicielem przedmiotowego lokalu. Skarżący zajmuje lokal wbrew woli właściciela i z tego tytułu płaci odszkodowanie. Sam fakt przekwaterowania przez komornika nie uprawnił skarżącego do zamieszkiwania w tym lokalu, aby uzyskać tytuł prawny do lokalu skarżący musiał uzgodnić warunki jego zajmowania z właścicielem. Strona jednak odmówiła podpisania umowy najmu i ostatecznie zamieszkuje pod wskazanym adresem bez tytułu prawnego.
Skargę kasacyjną od tego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie wniósł D.P.. W złożonej skardze skarżący zarzucił kwestionowanemu rozstrzygnięciu naruszenie:
- 1. przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie, czyli art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (t.j. z 2013 r. Dz. U. poz. 966, ze zm.),
- 2. przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, czyli:
- - art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2016 r. Dz. U. poz. 718), poprzez oddalenie skargi w sytuacji, gdy skarżący wykazał, że postępowanie organów administracji publicznej dotknięte było wadami, które uniemożliwiały prawidłowe ustalenie stanu faktycznego w sprawie. Nie podjęto bowiem wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, zaś taki sposób prowadzenia postępowania nie budzi zaufania jej uczestników do władzy publicznej.
- - art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez przyjęcie stanu faktycznego niezgodnego z rzeczywistością, co doprowadziło do błędnego ustalenia przez Sąd, że odmowa przyznania skarżącemu dodatku mieszkaniowego była uzasadniona i nie przekraczała granic uznania administracyjnego.
Mając powyższe zarzuty na uwadze, skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie do ponownego rozpoznania wraz z zasądzeniem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej strona skarżąca przedstawiła argumenty na poparcie zasadności postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2016 r. Dz. U. poz. 718) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej. W przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania określone w art. 183 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Skarga kasacyjna nie zawiera uzasadnionych zarzutów. Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonał bowiem właściwej i prawidłowej wykładni przepisów prawa powołanych w uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia oraz nie naruszył powołanych w skardze kasacyjnej przepisów postępowania.
W niniejszej sprawie skarżący oparł skargę kasacyjną na obu podstawach kasacyjnych wskazanych w art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w związku z tym w pierwszej kolejności wymagają oceny zawarte w skardze kasacyjnej zarzuty dotyczące naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania, gdyż zarzut dotyczący naruszenia prawa materialnego może podlegać ocenie dopiero wówczas, gdy stan faktyczny przyjęty za podstawę zaskarżonego wyroku nie nasuwa zastrzeżeń.
Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Można zatem zarzucić Sądowi I instancji naruszenie wyżej wymienionego przepisu tylko wówczas, gdy Sąd ten stwierdził naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a pomimo to Sąd ten nie spełnił dyspozycji tej normy prawnej i nie uchylił zaskarżonego orzeczenia.
Natomiast w rozpatrywanej sprawie przedstawione przez Sąd I instancji przesłanki oddalenia skargi nie pozwalały na zastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż Sąd I instancji nie stwierdził takich naruszeń prawa, które mogły mieć wpływ na sposób jej rozpatrzenia przez organ. Sąd dokonał wnikliwej, merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji i zasadnie uznał, że powołane w uzasadnieniu przepisy prawa nie zostały przez organ naruszone. Jeśli zatem z wyroku wynika, że Sąd I instancji nie dopatrzył się naruszenia przepisów, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to uznać należy, że rozstrzygnięcie wydane w oparciu o treść art. 151 powołanej ustawy jest zgodne z dyspozycją stosowanej przez Sąd I instancji normy prawnej. Podkreślić przy tym należy, że samo wydanie wyroku niezgodnego z oczekiwaniem skarżącego kasacyjnie nie może być utożsamiane z uchybieniem powołanym normom.
Analiza skargi kasacyjnej w zakresie uzasadnienia rozpatrywanego zarzutu wskazuje zaś, że w istocie sprowadza się ono jedynie do polemiki z ustaleniami stanu faktycznego i jego oceną dokonaną przez organ orzekający w sprawie, którą Sąd I instancji zaaprobował. Wojewódzki Sąd Administracyjny w ustalonym stanie faktycznym prawidłowo uznał, że nie istnieją podstawy do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji. Organ rozpatrujący sprawę zgromadził materiał dowodowy pozwalający na prawidłowe ustalenie stanu faktycznego i jego ocenę. Sąd natomiast dokonał wnikliwej oceny zaskarżonej decyzji zarówno w kontekście zastosowania przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania i zasadnie uznał, że nie zostały one naruszone.
Niezasadny jest również zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który określa warunki, jakie winno spełniać uzasadnienie wyroku. Powinno ono zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Treść wydanego orzeczenia i jego uzasadnienie pozwala jednoznacznie ustalić przesłanki, jakimi kierował się Wojewódzki Sąd Administracyjny, podejmując zaskarżone orzeczenie i pozwala na pełną kontrolę kasacyjną tego orzeczenia.
Sąd I instancji zbadał legalność decyzji, mając na uwadze wszystkie przepisy mające zastosowanie w sprawie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie wyroku w sprawie objętej skargą kasacyjną spełnia wymogi określone w art. 141 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wobec tego postawiony w tym zakresie w skardze kasacyjnej zarzut uznać należy za nieuzasadniony. Nie stanowi natomiast naruszenia prawa w rozumieniu art. 141 § 4 zawarcie innej oceny legalności decyzji i przyjęcie innej podstawy orzeczenia niż domaga się skarżący.
Błąd w zakresie konstrukcji uzasadnienia byłby uzasadniony, gdyby treść orzeczenia nie odpowiadała przyjętej w uzasadnieniu podstawie prawnej, bądź też Sąd I instancji dopuściłby się błędu w zakresie logicznego rozumowania, wyjaśniając przyjętą podstawę prawną, a ponadto mogłoby to mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Takie wady uzasadnienia jednak w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiły.
Skoro zatem podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty dotyczące naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny przepisów postępowania okazały się nieusprawiedliwione, należy przejść do oceny zasadności zarzutów skargi kasacyjnej dotyczących naruszenia wskazanych w niej przepisów prawa materialnego. W skardze kasacyjnej zawarto zarzut błędnej wykładni art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (t.j. z 2013 r. Dz. U. poz. 966, ze zm.), a jak wynika z uzasadnienia złożonej skargi kasacyjnej art. 2 ust. 1 pkt 4 tej ustawy. Zarzut ten uznać należy za niezasadny.
Sąd I instancji dokonał prawidłowej wykładni art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, uznając, że skarżący na dzień wydania zaskarżonej decyzji nie posiadał tytułu prawnego do zajmowanego lokalu, o jakim mowa w tym przepisie, wymaganego do uzyskania dodatku mieszkaniowego. Jak wynika z akt sprawy, skarżący, który po eksmisji do przedmiotowego lokalu odmówił podpisania z właścicielem umowy najmu, nie wskazał żadnego posiadanego tytułu prawnego do zajmowanego lokalu mieszkalnego. Wbrew przekonaniu skarżącego jedynie fakt (bez podpisania odpowiedniej umowy z właścicielem) przekwaterowania go do lokalu przez komornika nie stanowi tytułu prawnego do zajmowanego lokalu. Wobec jednoznacznego stanowiska zarówno właściciela nieruchomości, w której znajduje się zajmowany przez skarżącego lokal, jak i zarządcy tej nieruchomości, że skarżący zajmuje lokal mieszkalny bez tytułu prawnego i żądania od niego comiesięcznego odszkodowania z tego tytułu, sugestie skarżącego, jakoby jego tytuł prawny do lokalu wynikał z jakiegoś dorozumianego stosunku prawnego, nie zasługują na aprobatę.
Przedstawiona argumentacja prowadzi do wniosku, że sprawa co do istoty została prawidłowo rozpatrzona, a dokonana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny ocena prawidłowości zaskarżonych decyzji w pełni odpowiada prawu.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. z 2016 r. Dz. U. poz. 718) Sąd orzekł jak w sentencji.
Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o przyznaniu pełnomocnikowi wnoszącego skargę kasacyjną wynagrodzenia na zasadzie prawa pomocy, gdyż przepisy art. 209 i 210 powołanej ustawy mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania pomiędzy stronami. Wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250), przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 powołanej ustawy.