Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 22 czerwca 2018 r. sygn. akt IV SAB/Wa 117/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę R. W. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Inwestycji i Rozwoju w przedmiocie rozpatrzenia odwołania.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skargę w niniejszej sprawie wniesiono po upływie siedmiu dni od wydania decyzji kończącej postępowanie w danej instancji, tj. po wydaniu przez Ministra Inwestycji i Rozwoju decyzji z dnia [...] lutego 2018 r. utrzymującej w mocy zaskarżoną przez R. W. decyzję Wojewody Dolnośląskiego z dnia [...] czerwca 2017 r.
W ocenie Sądu nie można uznać za zasadnej skargi wniesionej po wydaniu i doręczeniu stronie aktu, co do którego przewlekłość postępowania była zarzucana. Kluczowy jest w istocie moment doręczenia danego aktu, bowiem od tego czasu, wobec związania organu treścią orzeczenia (art. 110 K.p.a.), sprawę w danej instancji trzeba uznać za załatwioną, zaś strona faktycznie ma wiadomość o tym fakcie.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł R. W., zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik postępowania. W ocenie skarżącego kasacyjnie wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest błędny, ponieważ Sąd I instancji naruszył art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 134 P.p.s.a., gdyż nie dostrzegł i nie dokonał oceny faktów, które organ administracji ustalił z naruszeniem art. 7 K.p.a., art. 77 § 1 K.p.a. i art. 80 K.p.a., przez co zaakceptował postępowanie Ministra Inwestycji i Rozwoju, który przewlekał postępowanie trwające już 10 lat i 6 miesięcy w sprawie ustalenia odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość.
Ponadto, w ocenie skarżącego kasacyjnie, Sąd I instancji naruszył art. 151 P.p.s.a., gdyż okoliczności sprawy dawały podstawę do stwierdzenia przewlekłości postępowania, tj. do zastosowania art. 149 § 1 i 1a P.p.s.a. w zw. z naruszeniem art. 21 ust. 2, art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 1 Konstytucji RP oraz w zw. z art. 6 ust. 1 i art. 13 Konwencji Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
Zarówno w piśmiennictwie, jak i orzecznictwie sądów administracyjnych kwestia warunków dopuszczalności zastosowania art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. interpretowana jest jednolicie. Podnosi się, że rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania wówczas, gdy orzeczenie, które zapadnie w tym drugim postępowaniu, będzie stanowić podstawę rozstrzygnięcia w zawieszonym postępowaniu sądowadministracyjnym. Wtedy w sprawie sądowadministracyjnej występuje tzw. zagadnienie wstępne, a więc sytuacja, gdy uprzednie rozstrzygnięcie zagadnienia występującego w sprawie, może wpływać na wynik postępowania, uzasadniając celowość wstrzymania czynności w postępowaniu do czasu rozstrzygnięcia tej istotnej kwestii (zob. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, pod. red. T. Wosia, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańskiej, wyd. 2, s. 456 i n.). Musi istnieć zatem ścisły związek między sprawą rozpoznawaną w postępowaniu przed sądem administracyjnym, a kwestią będącą przedmiotem postępowania prejudycjalnego, rozumiany w ten sposób, że rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego musi stanowić podstawę rozstrzygnięcia sprawy głównej (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lipca 2008 r., sygn. akt II OSK 792/07; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie powyższe warunki zostały spełnione.
Sądowi z urzędu wiadomym bowiem jest, że Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2019 r. sygn. akt II OSK 3732/18 przedstawił składowi siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego do rozstrzygnięcia następujące zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości: "Czy wniesienie skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania po jego zakończeniu i wydaniu ostatecznej decyzji stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi?" Sprawę zarejestrowano pod sygn. akt II OPS 3/19.
W uzasadnieniu powołanego postanowienia Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że problematyka sposobu orzekania na przewlekłość postępowania w przypadku, gdy przed wniesieniem skargi została wydana decyzja, nie jest jednolicie postrzegana zarówno w orzecznictwie sądowym jak i w literaturze i w związku z tym kwestia ta wymaga wyjaśnienia.
Nie ulega wątpliwości, że rozstrzygnięcie ww. zagadnienia prawnego budzącego poważne wątpliwości będzie miało bezpośredni wpływ na wynik rozpoznawanej sprawy. W niniejszej sprawie R. W. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, którym oddalono skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Inwestycji i Rozwoju z tego powodu, że przed wniesieniem skargi została wydana decyzja.
Wobec tego uzasadnione jest zawieszenie postępowania w tej sprawie przez Sąd do czasu wydania orzeczenia przez Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie zarejestrowanej pod sygn. akt II OPS 3/19.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 w zw. z art. 193 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.