Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 25 maja 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargi Wojciecha S. na działalność Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. Jak podał Sąd w uzasadnieniu orzeczenia w piśmie z dnia 30 kwietnia 2004 r. Wojciech S. złożył skargę na "wymuszanie" na nim przy udziale Policji odmówienia przeprowadzenia wywiadu środowiskowego w dniu 29 kwietnia 2004 r. W piśmie z dnia 13 kwietnia 2004 r. Wojciech S. złożył skargę na nierozpatrzenie przez Ośrodek Pomocy Społecznej w Ś. skargi z dnia 29 stycznia 2004 r. na bezpodstawne odmawianie przeprowadzenia wywiadu środowiskowego ze skarżącym i szykanowaniem go udziałem Policji w dniu 16 i 28 stycznia 2004 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznał, iż ani przeprowadzanie wywiadu środowiskowego, ani też czynności podejmowane w trybie postępowania w sprawach skarg i wniosków w rozumieniu działu VIII Kpa nie stanowią innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa /art. 3 par. 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./. Ani owe czynności, ani bezczynność w ich podejmowaniu nie podlegają kognicji Sądu Administracyjnego.
Wobec powyższego Sąd odrzucił skargi Wojciecha S. Pismem z dnia 14 października 2004 r. Wojciech S. złożył na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę kasacyjną w której wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu oraz przyznanie od Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Jako podstawy skargi kasacyjnej wskazano:
- I. Naruszenie prawa procesowego tj. art. 3 par. 2 pkt 4 w związku z art. 58 par. 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez uznanie, iż rozpoznanie skarg z dnia 16 i 30 kwietnia 2004 r. wniesionych przez skarżącego, nie podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem skutkowało odrzuceniem przedmiotowych środków zaskarżenia i zakończeniem postępowania w sprawie.
- II. Naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj. zasady nakładającej na Sąd obowiązek podjęcia wszystkich działań mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i rozpatrzenie sprawy, wynikającej w szczególności z przepisów art. 91 par. 3 oraz 106 par. 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez bezzasadne przyjęcie za prawdziwe założenie, iż skargi z dnia 16 i 30 kwietnia 2004 r. stanowią skargi na bezczynność Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. w sprawie rozpoznania skarg z dnia 16 i 28 stycznia 2004 r., co doprowadziło do ich odrzucenia i zakończenia postępowania w sprawie
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, iż jak wynika z treści skarg z dnia 16 i 30 kwietnia 2004 r. skierowanych przez skarżącego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, przedmiotem tych środków zaskarżenia nie są poszczególne czynności w ramach postępowania toczącego się w Ośrodku Pomocy Społecznej w Ś. /w szczególności zaś nie sporządzenie protokołów z wywiadu środowiskowego, nie rozpatrzenie skarg składanych w tej sprawie/ chociaż w opinii skarżącego były to działania bezprawne, lecz bezczynność tego organu w sprawie przyznania świadczeń z pomocy społecznej.
Jak bowiem w treści powołanych skarg stwierdza skarżący, sprawy z jego wniosku o przyznanie świadczeń z pomocy społecznej nie zostały przez Ośrodek Pomocy Społecznej w Ś. rozpoznane mimo upływu dwóch lat od złożenia wniosków wszczynających postępowanie, zaś sytuacja materialna skarżącego nadal jest trudna. Jak z powyższego wynika, złożone środki zaskarżenia miały w istocie doprowadzić do rozstrzygnięcia w sprawach wniosków skarżącego o przyznanie świadczeń z pomocy społecznej.
W tej sprawie kognicja Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie jest wyłączona bowiem na mocy art. 106 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej przyznanie świadczeń z pomocy społecznej następuje w formie decyzji administracyjnej zaś zgodnie z art. 3 par. 2 pkt 8 w związku z pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w sprawach rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie jest zasadna.
Nie można zgodzić się z wywiedzionym w skardze kasacyjnej poglądem, iż skargi skarżącego skierowane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu są w istocie skargami na bezczynność Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. Z analizy treści skargi Wojciecha S. z dnia 30 kwietnia 2004 r. wynika wyraźnie, iż dotyczy ona czynności pracowników socjalnych, którzy według skarżącego, "wymuszali" na nim przy udziale Policji odmówienia przeprowadzenia wywiadu środowiskowego. Słusznie wobec tego zauważył Sąd I instancji, iż skarga ta nie może zostać rozpatrzona. Przeprowadzenie wywiadu środowiskowego nie mieści się bowiem w kategorii innych czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa - art. 3 par. 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./
Skarga Wojciecha S. z dnia 13 kwietnia 2004 r. wyraźnie zaś wskazuje, iż jej przedmiotem jest nierozpatrzenie przez Ośrodek Pomocy Społecznej w Ś. skargi z dnia 29 stycznia 2004 r. na bezpodstawne odmawianie przeprowadzenia wywiadu środowiskowego i szykanowaniem go udziałem Policji. W uzasadnieniu tej skargi Wojciech S. wskazał, iż pomimo złożenia do Dyrektora Ośrodka Pomocy Społecznej skargi na nielegalny sposób obsługi jego osoby - organ skarg jego nie rozpatrzył i nie wydał w sprawie żadnego rozstrzygnięcia. Z powyższego wynika więc, że przedmiotem skargi Wojciecha S. z dnia 13 kwietnia 2004 r. jest nierozpatrzenie jego skarg złożonych na działalność Ośrodka Pomocy Społecznej i jego pracowników w stosunku do jego osoby, w trybie działu VIII Kpa tj. dotyczącego skarg i wniosków.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego już od dawna panuje utrwalony pogląd, iż działalność organów administracji publicznej regulowana przez przepisy działu VIII Kodeksu Postępowania Administracyjnego odnosząca się do skarg i wniosków obywateli nie podlega kognicji Sądu Administracyjnego.
W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 lutego 2002 r. /II SA/Wr 3121/01/ stwierdzono, że NSA "nie jest właściwy do rozpoznawania skarg powszechnych w rozumieniu działu VIII Kpa, a więc skarg związanych z krytyką należytego wykonywania zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników /art. 227 Kpa/".
Analiza obu skarg prowadzi więc do wniosku, iż ich przedmiotem jest działalność Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. nie zaś bezczynność organu w kwestii nierozpatrzenia wniosków skarżącego o przyznanie mu świadczeń z opieki społecznej tak jak to interpretuje pełnomocnik skarżącego w skardze kasacyjnej.
W takiej sytuacji postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 25 maja 2004 r. o odrzuceniu skarg Wojciecha S. na działalność Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. należy uznać za prawidłowe.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w zw. z art. 182 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ postanowił skargę kasacyjną oddalić.