Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2016 r., sygn. akt II SAB/Op 20/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę R. P. na bezczynność Starosty Opolskiego w przedmiocie informacji publicznej.
Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Wnioskiem z dnia 4 marca 2016 r. r. skarżąca zwróciła się do Starosty Opolskiego o udostępnienie informacji publicznej, polegające na przesłaniu na adres poczty elektronicznej skarżącej umowy lub umów cywilnych zawartych przez powiat opolski z adwokatem lub radcą prawnym, albo z kancelarią adwokatów, radców prawnych albo kancelarią adwokatów lub radców prawnych dotyczących stałej obsługi prawnej powiatu w dacie od dnia obowiązywania rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 stycznia 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, do dnia złożenia wniosku. Wniosek skarżącej wysłany został w formie elektronicznej na adres e-mailowy Starosty Opolskiego.
Pismem z dnia 19 marca 2016 r. R. P. wniosła skargę na bezczynność Starosty Opolskiego w przedmiocie rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 4 marca 2016 r. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że w terminie przewidzianym ustawą o dostępie do informacji publicznej organ, pomimo ciążącego na nim obowiązku, nie dokonał żadnej czynności, tj. ani nie udostępnił żądanej informacji, ani nie wydał decyzji o odmowie jej udostępnienia.
Skarżąca wniosła o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności w przedmiotowej sprawie, o zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku skarżącej w terminie 14 dni oraz o zasądzenie od organu na jej rzecz kosztów postępowania w wysokości 17 zł za opłatę od pełnomocnictwa, 100 zł za opłatę sądową oraz 2.880 zł tytułem kosztów adwokackich, zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c oraz § 16 zd. 1 w zw. z § 15 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie.
W odpowiedzi na skargę Starosta Opolski wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, że po otrzymaniu wniosku skarżącej w formie elektronicznej, w ustawowym terminie, tj. w ciągu 14 dni - 18 marca 2016 r., o godz. 13.07, organ udzielił odpowiedzi, którą - zgodnie z wolą wnioskodawczyni - przesłał drogą elektroniczną z poczty [email protected] na wskazany we wniosku adres e-mail [...]@wp.pl. Uznał, że udzielona odpowiedź dotarła do wnioskującej, gdyż przesłana wiadomość nie wróciła na skrzynkę z adnotacją "błąd w dostarczeniu".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd zaznaczył, że przedmiotem kontroli sądowej była zarzucana bezczynność Starosty Opolskiego w udostępnieniu skarżącej informacji określonych we wniosku wysłanym pocztą elektroniczną na adres organu, w zakresie dotyczącym umów cywilnych zawartych przez powiat z adwokatem lub radcą prawnym, kancelarią adwokatów, radców prawnych albo kancelarią adwokatów lub radców prawnych w sprawie stałej obsługi prawnej powiatu w dacie od dnia obowiązywania rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 stycznia 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, do dnia złożenia wniosku.
Sąd uznał, że wniosek nie pozostał bez odpowiedzi. Okoliczność tę potwierdza kserokopia wiadomości e-mail przesłanej do skarżącej dniu 18 marca 2016 r., znajdująca się w aktach sprawy. Sąd uznał, że do dnia złożenia skargi na bezczynność, co nastąpiło 24 marca 2014 r., Starosta Opolski udostępnił wnioskodawczyni żądaną informację w formie przez nią wskazanej. Ustosunkował się do treści żądania i podjął czynności przewidziane dla trybu udostępnienia informacji publicznej. Organ nie pozostawał więc w bezczynności.
W skardze kasacyjnej R. P. wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania w wysokości 17 zł za opłatę od pełnomocnictwa. 100 zł za opłatę sądową i 480 zł kosztów adwokackich. Zarzuciła naruszenie art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej poprzez błędne ustalenie treści złożonego wniosku oraz że nastąpiła odpowiedź na przedmiotowy wniosek zgodnie z jego treścią.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Starosta Opolski wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Przepis art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) stanowi, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie okoliczności skutkujące nieważność postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1 – 6 P.p.s.a., nie zachodzą.
Nie jest zasadny zarzut naruszenie art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej poprzez błędne ustalenie treści złożonego wniosku oraz że nastąpiła odpowiedź na przedmiotowy wniosek zgodnie z jego treścią.
Przed dalszymi uwagami konieczne jest spostrzeżenie, że skarga na bezczynność organu została wniesiona po wejściu w życie ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r. poz. 658). W myśl art. 176 § 1 pkt 2 P.p.s.a., skarga kasacyjna powinna zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Postawy kasacyjne określa art. 174 pkt 1 i 2 P.p.s.a. Tymczasem postawa kasacji została sformułowana przez skarżącą bez sprecyzowania, czy chodzi o podstawę materialną (art. 174 pkt 1 P.p.s.a.), czy też o podstawę procesową (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.). Dla porządku można dodać, że w odniesieniu do każdej z tych podstaw należy nadto wskazać na szczegółowe przesłanki. W podstawie materialnej konieczne jest określenie błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania, natomiast w podstawie procesowej należy wskazać, czy uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Następnie należy zawrzeć w podstawie opis naruszenia konkretyzujący zgłoszone uchybienia. Jest niewątpliwe, że przytoczona wyżej podstawa kasacji nie odpowiada tym wymogom i już z tego powodu skarga kasacyjna nie może być uwzględniona. Nie są to uchybienia formalne skargi kasacyjnej skutkujące jej odrzuceniem, ale uznaniem bezzasadności podstaw kasacji.
Niezależnie od tego można zauważyć, że w myśl art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2015 r. poz. 2058 ze zm. – obecnie: Dz. U. z 2016 r. poz. 1764), udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. Konsekwencją sytuacji, w której podmiot obowiązany nie dysponuje środkami technicznymi umożliwiającymi udostępnienie informacji w sposób i w formie określonych we wniosku jest podjecie przez organ czynności, o której mowa w art. 14 ust. 2 zdanie pierwsze ustawy o dostępie do informacji publicznej. Naruszenie normy ustanowionej w art. 14 ust. 1 ustawy nie polega zatem na nieudostępnieniu informacji lub udostępnieniu informacji w sposób niepełny.
Uchybienie wobec hipotezy tej normy może polegać na błędnym przyjęciu przez podmiot obowiązany, że udostępnienie informacji może nastąpić w sposób i w formie niezgodnych z wnioskiem albo na błędnym, na niezgodnym z rzeczywistością przyjęciu, że nie dysponuje środkami technicznymi, które umożliwiają udostępnienie informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (por. wyrok NSA z dnia 28 października 2009 r., sygn. akt I OSK 714/09). Żadna z obu wskazanych sytuacji w niniejszej sprawie nie miała miejsca. Kontrowersja nie dotyczyła ani sposobu, ani formy udostępnienia informacji i możliwości technicznych organu w tym zakresie.
Natomiast zachowanie podmiotu obowiązanego, polegające na przedstawieniu informacji innej niż ta, na którą oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej lub też nieadekwatnej do treści wniosku, może być rozważane jako uchybienie wobec regulacji zawartej w art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej (por. wyrok NSA z dnia 16 marca 2010 r., sygn. akt I OSK 1643/09).
Na zakończenie warto podkreślić, że brak precyzji w udzieleniu przez organ odpowiedzi na wniosek miałby znamiona bezczynności, gdyby wiązał się z rzeczywistą postawą organu polegającą na nieuwzględnieniu części żądania. W takiej sytuacji zaś gdy jest oczywiste, że podmiot obowiązany udziela bezzwłocznie i bez zastrzeżeń odpowiedzi, zaś z treści informacji organu wynika jego przekonanie o zrealizowaniu żądania, wnioskodawca ma prawo żądania doprecyzowania informacji. Odmienne zachowanie wnioskodawczyni, która bez podjęcia próby wyjaśnienia nieporozumienia wynikającego z niezrozumienia przez organ treści żądania, składa skargę na bezczynność, poddaje w wątpliwość ocenę, że intencją wnioskodawczyni jest uzyskanie wiedzy o sprawach publicznych. Dotyczy to zwłaszcza takiej sytuacji, w której sama wnioskodawczyni nieprecyzyjnie sformułowała żądanie. Jest przecież oczywiste, że przywołane przezeń we wniosku przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r. poz. 461 ze zm.) nie mogły stanowić podstawy umów cywilnych zawieranych przez Starostę Opolskiego z radcami prawnymi.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.