Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 18 grudnia 2018 r. sygn. akt I SA/Wa 1389/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę T. S. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania.
Wyrok zapadł na tle następujących okoliczności sprawy:
Wojewoda Śląski decyzją z dnia [...] września 2010 r. potwierdził M. W., A. P., P. S. i M. S. prawo do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez M. W. i A. W. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej w L. przy ul. [...].
Wnioskiem z dnia 20 października 2017 r., doprecyzowanym w piśmie z dnia 2 stycznia 2018 r., T. S. wystąpił do Wojewody Śląskiego o wznowienie postępowania zakończonego ww. ostateczną decyzją z dnia [...] września 2010 r. Jako podstawę wznowienia postępowania wnioskodawca wskazał art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. w związku z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2017 r. sygn. akt I OPS 3/17, gdzie jego zdaniem po raz pierwszy zostało przesądzone, że złożenie wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty przez jedną z osób uprawnionych skutkuje wszczęciem postępowania również w stosunku do pozostałych uprawnionych w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2017 r., poz. 2097).
Wojewoda Śląski pismem z dnia 23 stycznia 2018 r. wezwał T. S. do wskazania, kiedy i w jakich okolicznościach dowiedział się o decyzji Wojewody Śląskiego z dnia [...] września 2010 r.
W odpowiedzi strona poinformowała, że o przedmiotowej decyzji dowiedziała się od M. W. w dniu 1 lipca 2011 r.
Wojewoda Śląski postanowieniem z dnia [...] lutego 2018 r. odmówił wznowienia postępowania zakończonego powołaną decyzją z dnia [...] września 2010 r., wskazując że T. S. złożył wniosek o wznowienie postępowania po terminie określonym w art. 148 K.p.a., tj. po upływie miesiąca od dnia, w którym dowiedział się o decyzji.
T. S. złożył zażalenie na powyższe postanowienie.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji postanowieniem z dnia [...] maja 2018 r. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, podzielając stanowisko w nim zawarte.
Zdaniem organu wskazana przez skarżącego uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2017 r. sygn. akt I OPS 3/17 nie jest przesłanką uprawniającą do wznowienia postępowania. Ponadto przedmiotowa uchwała nie odniosła się do kwestii terminów wznowienia postępowań administracyjnych.
Skargę na powyższe postanowienie wniósł T. S., zarzucając naruszenie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. w zw. z art. 148 § 2 K.p.a. poprzez ich łączne zastosowanie i stwierdzenie, że miesięczny termin do złożenia przez skarżącego podania o wznowienie postępowania rozpoczął bieg w dniu 1 lipca 2011 r., kiedy to skarżący dowiedział się od M. W. o decyzji w przedmiocie przyznania rekompensaty z tytułu pozostawionego przez A. W. poza granicami Rzeczypospolitej mienia zabużańskiego, gdy w przedmiotowej sytuacji faktycznej i prawnej zastosowanie znajduje § 1 art. 148 K.p.a., zaś bieg terminu miesięcznego winien być liczony od podjęcia przez Naczelny Sąd Administracyjny uchwały z dnia 9 października 2017 r. sygn. akt I OPS 3/17.
Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalając skargę zauważył, że przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego ograniczają w czasie uprawnienie do złożenia podania o wznowienie postępowania. W świetle art. 148 K.p.a., podanie o wznowienie postępowania może być wniesione w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, a w razie gdy żąda (jak w niniejszej sprawie) wznowienia na podstawie określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. – od dnia, w którym dowiedziała się o decyzji (art. 148 § 2 K.p.a.).
W ocenie Sądu przez "dowiedzenie się przez stronę o decyzji" uznać należy dzień, w którym strona powzięła wiadomość o jej istnieniu, przy czym elementami istotnymi tej wiedzy – niezależnie od źródła, z którego ona pochodzi – jest fakt wydania decyzji i przedmiot zawartego w niej rozstrzygnięcia. Jest to zatem dzień, w którym strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję, której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania wznowienia postępowania. Chodzi o takie dane, jak nazwa organu, który decyzję wydał oraz sposób rozstrzygnięcia sprawy. Nie jest natomiast konieczne dokładne poznanie pełnej treści decyzji. Wystarczy, jeżeli strona posiadła informację, czego dana decyzja dotyczy. W niniejszej sprawie, zdaniem Sądu, bezsporne jest, że w powyższym znaczeniu skarżący dowiedział się o decyzji Wojewody Śląskiego w dniu 1 lipca 2011 r.
Ponadto Sąd stwierdził, że art. 148 § 2 K.p.a. nie dopuszcza żadnej innej możliwości rozpoczęcia biegu jednomiesięcznego terminu do wniesienia żądania o wznowienie postępowania, opartego na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., jak dzień dowiedzenia się przez stronę o decyzji, której jej nie doręczono. Przedstawiona w skardze próba wywiedzenia rozpoczęcia biegu jednomiesięcznego terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania od chwili podjęcia przez Naczelny Sąd Administracyjny uchwały z dnia 9 października 2017 r. sygn. akt I OPS 3/17, nie znajduje, zdaniem Sądu, uzasadnienia.
Podkreślono, że art. 148 § 1 K.p.a. nie ma zastosowania do żądania opartego na art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., z uwagi na szczególną normę zawartą w § 2 art. 148 K.p.a. Ponadto wskazana uchwała z dnia 9 października 2017 r., sama w sobie nie jest też okolicznością stanowiącą podstawę do wznowienia postępowania, gdyż wyjaśnia jedynie wątpliwości powstałe w orzecznictwie na tle art. 5 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Fakt podjęcia uchwały nie wyczerpuje żadnych znamion, stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, w rozumieniu art. 145 § 1 K.p.a.
Wprawdzie w uzasadnieniu uchwały z dnia 9 października 2017 r. sygn. akt I OPS 3/17, zawarto stwierdzenie, że gwarancją realizacji tego prawa strony, wynikającego z art. 61 § 4 K.p.a. (do powiadomienia przez organ wszystkich stron o wszczęciu postępowania), jest sankcja wzruszenia decyzji w trybie wznowienia postępowania, na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., to jednak do wznowienia postępowania nie może dojść z naruszeniem terminów do wniesienia podania, określonych w art. 148 K.p.a., co wyjaśniono już wyżej (między innymi z uwagi na zasadę trwałości decyzji ostatecznych). Wbrew stanowisku zawartemu w skardze Naczelny Sąd Administracyjny prawa procesowego z art. 61 § 4 K.p.a. gwarantowanego sankcją z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., nie powiązał bezwarunkowo z art. 5 ust. 1 i 2 w zw. z art. 3 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł T. S., zarzucając mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów prawa procesowego, a to:
- 1) art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. w zw. z art. 148 § 1 i 2 K.p.a. poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie polegające na przyjęciu, że stosowanie art. 148 § 1 K.p.a. jest wyłączone w sprawach, gdzie podstawą wznowienia postępowania jest art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., a także, że nie jest możliwe zastosowanie art. 148 § 1 K.p.a. do stanów faktycznych takich, jak zachodzący w niniejszej sprawie;
- 2) art. 3 § 1 w zw. z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez niezbadanie wszystkich istotnych okoliczności sprawy mieszczących się w granicach rozpatrywanej sprawy, a to charakteru i treści informacji rzeczywiście przekazanych skarżącemu przez M. W., zachowania skarżącego po uzyskaniu tychże informacji, a także postawy i zachowania skarżącego po podjęciu informacji o wydaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny uchwały z dnia 9 października 2017 r. sygn. akt I OPS 3/17;
- 3) "art. 1 § 1 i § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi" oraz art. 3 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli w zw. z art. 141 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia Sądu I instancji w kontekście znaczenia i treści uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2017 r. sygn. akt I OPS 3/17.
Wobec powyższego skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm prawem przepisanych.
Ponadto, wniesiono o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.
Przewodniczący Wydziału I Izby Ogólnoadministracyjnej zarządzeniem z dnia 13 maja 2022 r. poinformował strony, że Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadza rozprawę wyłącznie zdalnie przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość, jeżeli wszystkie strony wyrażą na to zgodę. Jeżeli którakolwiek z wezwanych stron oświadczy, że nie ma możliwości technicznych uczestniczenia w rozprawie zdalnej, sprawa zostanie skierowana na posiedzenie niejawne. Wobec powyższego, strony zostały wezwane do zajęcia stanowiska w przedmiocie rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym.
Nie wszystkie strony wyraziły zgodę na rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.
Z tych względów zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I Izby Ogólnoadministracyjnej z dnia 1 lipca 2022 r. sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm.).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna jest niezasadna.
Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu zaś bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Analiza akt sprawy wskazuje, że nie zachodzi żadna z przesłanek wskazanych w art. 183 § 2 P.p.s.a. Rozważania Naczelnego Sądu Administracyjnego mogą zatem dotyczyć jedynie naruszeń przepisów wskazanych w skardze kasacyjnej oraz ich uzasadnienia jako podstawy kasacyjnej. Koniecznym warunkiem uznania, że strona prawidłowo powołuje się na jedną z podstaw kasacyjnych jest wskazanie, które przepisy ustaw zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało oraz jaki mogło mieć to wpływ na wynik sprawy. Podkreślenia wymaga, że w świetle art. 176 P.p.s.a. skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem prawnym i powinna czynić zadość nie tylko wymaganiom przewidzianym dla pisma w postępowaniu sądowym, lecz także właściwym dla niej wymaganiom konstrukcyjnym. Wiąże się to z powinnością prawidłowego skonstruowania podstaw kasacyjnych, co obejmuje zarówno obowiązek ich przytoczenia jak i uzasadnienia.
Skargę kasacyjną w niniejszej sprawie oparto na zarzutach dotyczących naruszenia przepisów postępowania, tj.: 1) art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. w zw. z art. 148 § 1 i 2 K.p.a.;
2) art. 3 § 1 w zw. z art. 134 § 1 P.p.s.a. oraz 3) "art. 1 § 1 i § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi" oraz art. 3 § 1 P.p.s.a. poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli w zw. z art. 141 § 4 P.p.s.a.
Odnosząc się do tak sformułowanych zarzutów w pierwszej kolejności zauważyć należy, że sąd administracyjny nie stosuje przepisów zawartych w Kodeksie postępowania administracyjnego, a zatem oparcie skargi kasacyjnej na tego rodzaju zarzutach – formalnie powinno być powiązane z odpowiednimi przepisami ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z uwagi jednak na treść uchwały pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09 (ONSAiWSA 2010/1/1), skład orzekający w niniejszej sprawie uznał, że zarzut zawarty w pkt 1 skargi kasacyjnej, tj. naruszenie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. w zw. z art. 148 § 1 i 2 K.p.a. poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie należało rozumieć, jako brak zwrócenia uwagi przez Sąd I instancji na okoliczność, że w toku postępowania administracyjnego doszło do naruszenia wymienionych przepisów K.p.a. Z przedstawioną przez autora skargi kasacyjnej argumentacją nie można się jednak zgodzić.
Zgodnie z brzmieniem art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Stosownie natomiast do treści art. 148 § 1 K.p.a. podanie o wznowienie wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w ww. sprawie decyzję w pierwszej instancji w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia postępowania, a w myśl § 2 termin do złożenia podania o wznowienie z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji.
W wypadku zatem gdy wniosek o wznowienie postępowania opiera się na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. w pierwszej kolejności zbadać należy zachowanie terminu do jego wniesienia. Przepis art. 148 § 2 K.p.a. nie wymaga, na co zasadnie zwrócił uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, dla otwarcia biegu terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania z przyczyny wymienionej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. faktu doręczenia decyzji, której dotyczy żądanie wznowienia. Bieg terminu rozpoczyna się w dacie powzięcia przez stronę wiadomości o istnieniu danej decyzji. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że dowiedzenie się o decyzji należy traktować za równoznaczne z uzyskaniem przez stronę informacji pozwalających zidentyfikować jej decyzję kończącą postępowanie, w którym nie brała udziału, w stopniu pozwalającym na sformułowanie żądania jego wznowienia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 2019 r. sygn. akt II OSK 2083/17).
Sąd I instancji właściwie przy tym przyjął, że chodzi o takie informacje jak nazwa organu oraz sposób rozstrzygnięcia sprawy z zastrzeżeniem, że nie jest tu konieczne, aby strona dokładnie poznała treść decyzji. Za wystarczające uznaje się, że posiadała ona informację czego dana decyzja dotyczy (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 lipca 2018 r. sygn. akt II OSK 3296/17, z dnia 24 stycznia 2020 r. sygn. akt II OSK 677/18 oraz z dnia 26 maja 2020 r. sygn. akt II OSK 2153/19).
W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że postępowanie zakończone zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji zainicjowane zostało wnioskiem T. S. z dnia 20 października 2017 r., sprecyzowanym w dniu 2 stycznia 2018 r. Treść tych pism, w szczególności pisma z dnia 2 stycznia 2018 r., nie pozostawia jakichkolwiek wątpliwości interpretacyjnych co do sformułowanego żądania. W szczególności tytuł pisma z dnia 2 stycznia 2018 r. ("Wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego"), wskazywana w nim podstawa prawna ("art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.") i obszerna argumentacja przywoływana w uzasadnieniu jednoznacznie wskazują, że strona domagała się wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. z powodu pominięcia jej w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją Wojewody Śląskiego z dnia [...] września 2010 r. Treść podania o wznowienie postępowania była precyzyjna i dokładnie określona.
Ponadto, w odpowiedzi na wezwanie organu I instancji, skarżący pismem z dnia 7 lutego 2018 r. wyjaśnił, że o wydaniu decyzji Wojewody Śląskiego z dnia [...] września 2010 r., dowiedział się w dniu 1 lipca 2011 r. od M. W., która uważała że był wcześniej o niej poinformowany z urzędu i znana mu była ta decyzja. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego prawidłowo zatem Sąd I instancji stwierdził, że w tej dacie skarżący dowiedział się o decyzji Wojewody Śląskiego w takim zakresie, w jakim umożliwiał stronie złożenie podania o wznowienie postępowania. Tym samym wniesienie pismem z dnia 19 października 2017 r. podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. nastąpiło z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 148 § 2 K.p.a.
Błędne jest przy tym stanowisko autora skargi kasacyjnej, że termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania rozpoczął bieg w dacie podjęcia przez Naczelny Sąd Administracyjny uchwały z dnia 9 października 2017 r. sygn. akt I OPS 3/17 z uwagi na to, że uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego nie stanowią samoistnej podstawy wznowienia postępowania administracyjnego. Podkreślić trzeba, że uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2017 r. sygn. akt I OPS 3/17 została wydana w związku z przedstawieniem następującego zagadnienia prawnego: "Czy złożenie wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty przez osobę uprawnioną w terminie określonym art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 169, poz. 1418 ze zm.) skutkuje wszczęciem postępowania administracyjnego również w stosunku do wszystkich pozostałych uprawnionych w rozumieniu art. 3 tej ustawy, czy też jedynie w stosunku do wnioskodawcy?" Opowiadając się za stanowiskiem, że powyższe skutkuje wszczęciem postępowania administracyjnego również w stosunku do wszystkich pozostałych uprawnionych w rozumieniu art. 3 ustawy zabużańskiej wyrażono pogląd, że każdy ze współuprawnionych ma interes prawny w każdym postępowaniu, którego przedmiotem jest potwierdzenie prawa do rekompensaty, co skutkuje nałożeniem na organ, na podstawie art. 61 § 4 K.p.a., obowiązku zawiadomienia o postępowaniu wszystkich stron uprawnionych.
Jednocześnie wskazano, że w sytuacji gdy tak zawiadomiona osoba nie przyłączy się do postępowania w charakterze strony domagającej się potwierdzenia prawa do rekompensaty także na jej rzecz, to wówczas brak będzie podstaw do przyznania jej uprawnienia, gdyż to od woli osoby uprawnionej, a nie od czynności procesowych podejmowanych poza jej wiedzą, będzie zależało rozstrzygnięcie dotyczące także jej interesu prawnego. W uchwale tej zwrócono uwagę, że gwarancją realizacji tego prawa strony, wynikającego z art. 61 § 4 K.p.a., jest sankcja wzruszenia decyzji w trybie wznowienia postępowania, na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.
We wskazanej uchwale jedynie zasygnalizowano możliwość wznowienia postępowania w oparciu o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., która w żadnej mierze nie przesądza o skuteczności skorzystania z tej instytucji w indywidualnych przypadkach, w szczególności zaś w tych, w których osoba zainteresowana rekompensatą nie przejdzie pozytywnie wstępnej fazy postępowania wznowieniowego. Należy zatem podzielić stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, że treść tej uchwały nie ma znaczenia przy ocenie dochowania terminu do złożenia podania o wznowienia postępowania administracyjnego, gdyż przesądzająca w tej kwestii jest treść normatywna art. 148 § 2 K.p.a., który to przepis wiąże rozpoczęcie biegu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania z przyczyn opisanych w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. z dniem dowiedzenia się przez stronę o decyzji. Nie ulega wątpliwości, że wskazanie jako podstawy wznowienia postępowania art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., co w myśl art. 147 K.p.a. może nastąpić tylko na żądanie strony, nigdy z urzędu, obliguje organ do stosowania art. 148 § 2 K.p.a., a nie art. 148 § 1 K.p.a., który zgodnie z wolą ustawodawcy znajduje zastosowanie do innych przesłanek wznowieniowych niż wymieniona w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.
Tożsamy pogląd, zgodnie z którym uchwała 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 października 2017 r. sygn. akt I OPS 3/17 nie ma znaczenia przy ocenie dochowania terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., z uwagi na treść art. 148 § 2 K.p.a. został wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2020 r. sygn. akt I OSK 702/20, który skład orzekający w niniejszej sprawie w całości podziela.
Z powyższych względów nie można skutecznie zarzucić Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, że nie dostrzegł naruszenia przez organ administracji art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. w zw. z art. 148 § 1 i 2 K.p.a.
Na uwzględnienie nie zasługuje również zarzut dotyczący naruszenia art. 134 § 1 w zw. z art. 3 § 1 P.p.s.a. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Brak związania zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem (art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych) zaskarżonego aktu, czynności, bezczynności lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego.
Sąd może więc uwzględnić skargę z powodu innych uchybień niż te, które przytoczyła strona, jak również stwierdzić np. nieważność zaskarżonego aktu, mimo że skarżący wnosił o jego uchylenie. Rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza, że sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę.
W rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia powołanego przepisu, ponieważ Sąd I instancji podjął rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, a sprawą tą była odmowa wznowienia postępowania administracyjnego. Z uwagi na jej granice Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odniósł się do okoliczności czy podanie o wznowienie postępowania zostało złożone przez T. S. w terminie. Zajęto również stanowisko w zakresie podnoszonych w skardze okoliczności związanych z twierdzeniami strony o rozpoczęciu biegu jednomiesięcznego terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania od chwili podjęcia przez Naczelny Sąd Administracyjny uchwały z dnia 9 października 2017 r. sygn. akt I OPS 3/17, a także podzielono pogląd organów administracji, że skarżący o istnieniu decyzji Wojewody Śląskiego z dnia [...] września 2010 r. dowiedział się w dniu 1 lipca 2011 r. W ramach zarzutu naruszenia art. 134 § 1 P.p.s.a. nie można natomiast skutecznie kwestionować dokonanej przez Sąd oceny ustalonego stanu faktycznego z punktu widzenia jego zgodności lub niezgodności z mającym zastosowanie w sprawie stanem prawnym, czy prawidłowości dokonanej przez Sąd oceny działań organu pod kątem zachowania przepisów procedur obowiązujących ten organ (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2007 r. sygn. akt II OSK 610/06, z dnia 25 marca 2011 r. sygn. akt I FSK 1862/09, z dnia 15 października 2015 r. sygn. akt I GSK 241/14 oraz z dnia 29 kwietnia 2020 r. sygn. akt I OSK 2959/19). To, że skarżący kasacyjnie nie zgadza się z oceną materiału dowodowego i oceną okoliczności sprawy dokonaną przez Sąd nie oznacza, że doszło do naruszenia wskazywanego art. 134 § 1 P.p.s.a.
Niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 3 § 1 P.p.s.a. w zw. z "art. 1 § 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". Przede wszystkim dostrzec trzeba, że art. 1 P.p.s.a. nie składa się z mniejszych jednostek redakcyjnych bowiem stanowi, że Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jego przepisy stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy sądowoadministracyjne). Zarzut ten najprawdopodobniej miał dotyczyć naruszenia przepisów ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, jednakże Naczelny Sąd Administracyjny, z uwagi na treść art. 183 § 1 P.p.s.a., nie może domyślać się intencji skarżącego kasacyjnie ani uściślać zarzutów czy korygować wad skargi kasacyjnej.
Ponadto, zawarta w art. 3 § 1 P.p.s.a. regulacja nie ma charakteru procesowego ale ustrojowy, określa bowiem przedmiot działalności sądów administracyjnych. Sąd może w związku z tym naruszyć powołany przepis ustrojowy wyłącznie wówczas, gdy oceni działalność podmiotów spoza administracji publicznej, lub zastosuje środki prawne inne niż określone w ustawie. W skardze kasacyjnej brak jest natomiast informacji o dostrzeżeniu tego rodzaju nieprawidłowości w działalności Sądu I instancji. Wydanie wyroku, niezgodnego z oczekiwaniem skarżącego, nie może być zaś utożsamiane z uchybieniem powołanym normom.
Wyrokowi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie można również skutecznie zarzucić naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. Zgodnie z treścią tego przepisu, uzasadnienie wyroku (oddalającego skargę) powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Te wymagania zaskarżony wyrok spełniał, a przyjęcie przez Sąd I instancji poglądu, że zaskarżone postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymujące w mocy postanowienie Wojewody Śląskiego o odmowie wznowienia postępowania z uwagi na uchybienie terminu do złożenia podania o wznowienie było prawidłowe.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.