Uzasadnienie
J. S. w dniu 4 marca 2010 roku wniosła skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Burmistrza Miasta S. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o przyznanie zasiłku stałego w kwocie 444 złotych od 1 lutego 2010 r. Burmistrz Miasta S. wniósł o oddalenie skargi.
Na rozprawie w dniu 9 września 2010 roku pełnomocnik skarżącej oraz pełnomocnik organu oświadczyli, że decyzja, której wydania domagał się skarżąca została wydana w czerwcu 2010 roku.
Postanowieniem z dnia 9 września 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie umorzył postępowanie sądowe. Jak wskazał Sąd, w pierwszej kolejności należy wskazać, że wniosek o odroczenie rozprawy nie mógł zostać uwzględniony. Sąd stwierdził, że nieobecność na rozprawie strony spowodowana jej stałym złym stanem zdrowia, nie stanowi w rozumieniu art. 109 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej p.p.s.a., nadzwyczajnego wydarzenia, którego nie można przezwyciężyć. Ze złożonych do akt sprawy zaświadczeń wynika, że zły stan zdrowia skarżącej ma trwały charakter. W sprawie niniejszej skarżąca jest reprezentowana przez pełnomocnika profesjonalistę, który został zawiadomiony o wyznaczeniu terminu rozprawy na dzień 9 września 2010 r. w dniu 3 sierpnia 2010 r. Skarżąca była w tej sprawie zatem prawidłowo reprezentowana, co czyni wniosek o odroczenie rozprawy niespełniającym przesłanek z art. 109 p.p.s.a. Oceniając na gruncie niniejszej sprawy, czy warunki wskazane w art. 109 p.p.s.a. zostały spełnione Sąd miał również na względzie uregulowanie zawarte w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP nakazujące rozpatrywanie spraw bez nieuzasadnionej zwłoki. W niniejszym postępowaniu rozprawa uległa już raz odroczeniu.
Dalej Sąd wskazał, że zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie to stało się bezprzedmiotowe. Jedną z przyczyn bezprzedmiotowości wspomnianej w przywołanym przepisie stanowi sytuacja, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organ wyda akt, co do którego, według skargi, pozostawał w bezczynności. Taka sytuacja wystąpiła w rozpatrywanej sprawie, ponieważ organ podjął czynność, której domagała się strona w skardze, tj. rozpoznał wniosek o podwyższenie zasiłku stałego począwszy od lutego 2010 roku decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r., czyniąc tym samym zadość żądaniu skarżącej. Ustała zatem zarzucana przez nią bezczynność, stanowiąca przedmiot skargi, która wszczęła niniejsze postępowanie sądowe.
Od powyższego postanowienia skarżąca wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- 1) art. 12a § 2 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie
- 2) art. 109 w zw. z art. 34 p.p.s.a. poprzez jego nie zastosowanie i nie odroczenie rozprawy mimo istniejących ku temu podstaw.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że skarżąca dwukrotnie wnosiła o sporządzenie kopii z akt, jednakże każdorazowo spotykała się z odmową Sądu. W przekonaniu skarżącej decyzja Sądu o odmowie wykonania na jej rzecz kopii dokumentów stanowi naruszenie jej podstawowych praw procesowych. Podniesiono, że skarżąca wnosiła o odroczenie sprawy z uwagi na stan zdrowia załączając zaświadczenie lekarskie, skarżąca poinformowała, że chce wziąć osobisty udział w rozpoznaniu jej sprawy. W tym stanie rzeczy rozpoznanie sprawy pod jej nieobecność pozbawiło skarżącą możliwości obrony jej praw w rozumieniu przesłanek nieważności postępowania.
Ponadto skarżąca nie podzieliła twierdzenia Sądu, że w aktualnym stanie sprawy prawnie możliwe było jedynie umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego. Sąd winien był bowiem wydać rozstrzygnięcie merytoryczne, w którym stwierdziłby, że bezczynność organu istniała w określonym czasie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W myśl art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;
2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem według art. 183 § 1 ustawy - p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Związanie NSA podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym - zdaniem skarżącego - uchybił sąd, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego - wykazania dodatkowo, że to wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Kasacja nieodpowiadająca tym wymaganiom, pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności. Skarga kasacyjna złożona w rozpoznawanej sprawie nie do końca odpowiada przedstawionym wyżej wymogom stawianym przez przepisy p.p.s.a. takiej skardze. Kwestionując pogląd Sądu I instancji, że w aktualnym stanie sprawy prawnie możliwe było jedynie umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego, skarżąca nie powołała żadnego przepisu prawa, który jej zdaniem został naruszony przez to, że Sąd zaskarżonym postanowieniem umorzył postępowanie sądowe w sprawie bezczynności Burmistrza Miasta Sulejówek. Powyższy zarzut nie mógł zatem zostać rozpoznany.
Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przepisu art. 12a § 2 p.p.s.a. przez jak podnosi skarżąca odmowy wykonania na jej rzecz kopii dokumentów należy zauważyć, że pomimo, iż skarżąca wskazała, że naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy to jednak ani z uzasadnienia skargi kasacyjnej ani z okoliczności sprawy nie wynika, że odmowa wykonania kopii dokumentów mogła rzeczywiście mieć wpływ na wynik rozstrzygnięcia Sądu I instancji, tym bardziej, że skarżąca mogła jako strona zapoznać się z wszystkimi aktami sprawy w czytelni Sądu, o czym została poinformowana.
W takiej sytuacji do rozpoznania pozostał zarzut naruszenia art. 109 w zw. z art. 34 p.p.s.a. poprzez jego nie zastosowanie i nie odroczenie rozprawy. Zgodnie z powołanym wyżej przepisem art. 109 p.p.s.a. - Rozprawa ulega odroczeniu, jeżeli sąd stwierdzi nieprawidłowość zawiadomienia którejkolwiek ze stron albo jeżeli nieobecność strony lub jej pełnomocnika jest wywołana nadzwyczajnym wydarzeniem lub inną znaną sądowi przeszkodą, której nie można przezwyciężyć, chyba że strona lub jej pełnomocnik wnieśli o rozpoznanie sprawy w ich nieobecności. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony został pogląd, że choroba na którą powołuje się strona musi być przeszkodą, której nie można przezwyciężyć. Z pisma skarżącej o odroczenie rozprawy wynika, że zły stan zdrowia na który się powołuje ma charakter długotrwały, jednocześnie z pisma tego nie wynika, że w okresie w którym został wyznaczony termin rozprawy nastąpiło nagłe i niespodziewane pogorszenie stanu zdrowia skarżącej.
Powyższe nie daje zatem podstaw do twierdzenia, że choroba skarżącej była przeszkodą, której nie można było przezwyciężyć. Ponadto rozważając ewentualne odroczenie rozprawy Sąd musi brać pod uwagę sformułowany w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP nakaz rozpatrywania spraw bez zbędnej zwłoki oraz zawartą w art. 7 p.p.s.a. zasadę szybkości postępowania, zgodnie z którą Sąd powinien dążyć do rozstrzygnięcia sprawy na pierwszym posiedzeniu. Jak zauważył również Sąd I instancji w niniejszym postępowaniu rozprawa uległa już raz odroczeniu. Mając powyższe na uwadze należy uznać, że w sprawie niniejszej nie można stwierdzić, aby miało miejsce naruszenie art. 109 p.p.s.a. poprzez rozpoznanie sprawy pomimo wniosku skarżącej o jej odroczenie.
Tym samym nie można również mówić o nieważności postępowania z tej przyczyny, że strona została pozbawiona możności obrony swych praw (art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a.). Odmowa odroczenia rozprawy była bowiem uzasadniona, a skarżąca była reprezentowana na rozprawie przez profesjonalnego pełnomocnika wyznaczonego z urzędu.
Z tego względu na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) skargę kasacyjną należało oddalić.