Prosto w prawo Skróty klawiszowe⌘KCtrl KPrzejdź do przepisu, ustawy albo sygnatury/Pole pytania albo wyszukiwania na stronie← →Poprzedni i następny artykuł albo strona listyCKopiuj przypis; z zaznaczonym tekstem cytat z przypisemLKopiuj linkFUkryj albo pokaż spis treści ustawyEscZamknij panel, menu albo okno?Lista skrótów Dla profesjonalistyPro
Spis treści i wyszukiwarka

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 24 lutego 2021 r., sygn. akt I OSK 2334/20

prawomocnyRozstrzygnięcie: za stronąTekst u wydawcy: CBOSA

Metryka

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Skład
Sędzia NSA Iwona Bogucka przewodniczący
Sędzia NSA Mirosław Wincenciak
Sędzia del. WSA Agnieszka Miernik sprawozdawca
Rozpoznanie
w dniu 24 lutego 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. K. i P. K.
Od orzeczenia
od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 21 lipca 2020 r. sygn. akt II SA/Ol 207/20
Sprawa
w sprawie ze skargi A. K. i P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia dobry start

Sentencja

  1. 1. uchyla zaskarżony wyrok;
  2. 2. uchyla decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] stycznia 2020 r. nr [...] i decyzję Wójta Gminy J. z [...] października 2019 r. nr [...];
  3. 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. na rzecz A. K. i P. K. solidarnie kwotę 720 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z 21 lipca 2020 r. sygn. akt II SA/Ol 207/20 oddalił skargę A. K. i P. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z [...] stycznia 2020 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia dobry start.

Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:

Wójt Gminy J. decyzją z [...] października 2019 r. nr [...] odmówił przyznania A. K. prawa do świadczenia dobry start wnioskowanego na dzieci W. K. i D. K. Organ ustalił, że strona wraz z dziećmi przebywa i zamieszkuje poza granicami Rzeczpospolitej Polskiej, tj. w B. oraz że dzieci, na które wnioskowane jest świadczenie, uczęszczają do szkoły w B. Zgodnie zaś z § 2 i § 3 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie szczegółowych warunków realizacji rządowego programu "Dobry start" (Dz. U. z 2018 r. poz. 1061), powoływanego dalej jako "rozporządzenie", świadczenie to przysługuje osobom zamieszkującym na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej.

W odwołaniu od tej decyzji A. K. wskazała, że pobyt jej rodziny w B. ma charakter czasowy, ponieważ rozkazem personalnym z [...] grudnia 2017 r. jej mąż, który jest żołnierzem zawodowym, został skierowany do pełnienia służby na terenie B. na okres od [...] stycznia 2018 r. do [...] czerwca 2021 r. Strona wraz z dziećmi dołączyła do męża w sierpniu 2018 r. Miejscem zamieszkania rodziny w dalszym ciągu jest jednak miejscowość G. Wyjeżdżając z P. odwołująca kierowała się dobrem rodziny, nie chcąc dopuścić do długotrwałej rozłąki. W odwołaniu zaznaczono, że mąż strony otrzymuje wynagrodzenie z polskiego budżetu. Rodzina nie posiada [...] numeru identyfikacji podatkowej. Odwołująca aktualnie zajmuje się wychowywaniem dzieci i nie podjęła pracy zawodowej w B. Dzieci uczęszczają do międzynarodowej szkoły przeznaczonej dla dzieci żołnierzy pełniących służbę w B., a ich nauka finansowana jest z budżetu Ministerstwa Obrony Narodowej.

Dodatkowo dzieci uczęszczają do polskiej szkoły przy Ambasadzie RP w B. Mając na uwadze przedstawioną argumentację, zdaniem strony, w omawianej sprawie w dalszym ciągu mają zastosowanie przepisy rozporządzenia, dlatego wnioskowane świadczenia powinny zostać przyznane.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. decyzją z [...] stycznia 2020 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję w całości. Kolegium wskazało, że skoro odwołująca wraz z rodziną w roku szkolnym 2019/2020 nie będzie zamieszkiwała na terytorium RP, dzieci w roku szkolnym 2019/2020 będą uczęszczały do szkoły w B., jej mąż, jako żołnierz zawodowy, ma pełnić służbę w B. do [...] czerwca 2021 r., a cała rodzina planuje wrócić do P. dopiero po zakończeniu przez niego służby, to nie można uznać, że strona zamieszkuje w P. w rozumieniu art. 25 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2019 r. poz. 1145 ze zm.), powoływanej dalej jako "K.c.". Brak bowiem występujących łącznie obu elementów (corpus i animus) określających zamieszkiwanie skarżącej i jej rodziny w P. Tym samym bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy są podnoszone przez stronę argumenty, że pobyt w B. ma charakter czasowy oraz zamierza powrócić na stałe do P. Warunkiem przyznania świadczenia dla obywatela polskiego jest między innymi zamieszkiwanie na terytorium RP przez okres, gdy przedmiotowe świadczenie ma być otrzymywane.

Warunki, jakie muszą zostać spełnione, aby możliwe było przyznanie świadczenia "Dobry start", zostały precyzyjnie i wiążąco określone w rozporządzeniu. Nie pozostawiono więc miejsca na tzw. uznanie administracyjne. Kolegium uznało, że prawidłowe jest zatem ustalenie, że skarżąca nie spełnia przesłanki warunkującej przyznanie jej prawa do świadczenia "Dobry start", o którym mowa w § 2 pkt 1 rozporządzenia, co skutkowało odmową przyznania świadczenia.

A. K. i P. K. zaskarżyli powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który powołanym na wstępie wyrokiem skargę oddalił.

Sąd uznał za prawidłowe ustalenia faktyczne poczynione przez organy administracyjne i podzielił stanowisko, że skarżący nie spełniają przesłanki warunkującej przyznanie prawa do świadczenia "Dobry start", o którym mowa w "art. 1 ust. 3" rozporządzenia, tj. zamieszkiwanie na terytorium RP przez okres, gdy przedmiotowe świadczenie ma być otrzymywane. Sąd wskazał, że zgodnie z art. 25 i art. 28 K.c. ustalenie zamiaru stałego pobytu, a więc woli stałego zamieszkiwania, powinno być oparte o kryteria zobiektywizowane, a zameldowanie nie dowodzi zamieszkiwania w danej miejscowości. Miejsce zamieszkania jest konstrukcją prawną, na którą składają się dwa elementy - fizyczne przebywanie w danej miejscowości (corpus) i zamiar, wola stałego pobytu (animus). Oba elementy muszą występować łącznie. Dla ustalenia miejsca zamieszkania nie wystarczy ani samo zamieszkiwanie w sensie fizycznym, jednak bez zamiaru stałego pobytu, choćby zamieszkiwanie trwało przez dłuższy czas, ani sam zamiar stałego pobytu w danej miejscowości niepołączony z przebywaniem w tej miejscowości.

O miejscu zamieszkania rozstrzyga zawsze całokształt okoliczności wskazujących na zejście się stanu faktycznego przebywania z zamiarem takiego przebywania. W ocenie Sądu takie okoliczności, jak uczęszczanie przez dzieci skarżącej do szkoły w B., pełnienie służby przez skarżącego w B. i zamiar powrotu rodziny do P. dopiero po zakończeniu przez skarżącego służby, wskazują, że nie można uznać, że strony zamieszkują w P. w rozumieniu art. 25 K.c. Brak bowiem występujących łącznie obu elementów (corpus i animus) określających zamieszkiwanie skarżącej i jej rodziny w P. Sąd wskazał, że innymi słowy prawo do świadczenia z rządowego programu "Dobry start" przysługuje obywatelom polskim, którzy zamieszkują na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a nie tym, którzy wyrażają tylko wolę zamieszkiwania rozumianą jako niezerwanie więzi emocjonalnych z krajem, po wyjeździe za granicę. Zdaniem Sądu, bez znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy są podnoszone przez skarżących argumenty, że pobyt w B. ma charakter czasowy oraz zamierzają powrócić na stałe do P. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła A. K. i P. K. zaskarżając wyrok w całości i – na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a." – zarzucili mu naruszenie prawa materialnego, a mianowicie § 2 pkt 1 rozporządzenia w związku z art 25 K.c. przez ich niewłaściwe zastosowanie i błędne przyjęcie, że miejscem zamieszkania rodziny skarżących jest B., podczas gdy pobyt skarżących w B. stanowi czasowy wyjazd oficera Wojska Polskiego wraz z rodziną na okres ściśle wskazany w rozkazie wojskowym, przy jednoczesnym braku zamiaru zmiany stałego pobytu ze strony skarżących, a w konsekwencji miejscem zamieszkania skarżących w dalszym ciągu są G. Skarżący kasacyjnie wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] stycznia 2020 r. nr [...], zasądzenie od organu na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych oraz oświadczyli, że zrzekają się rozprawy. Ewentualnie, wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.

W uzasadnieniu podnieśli, że ustalenia Sądu I instancji są prawidłowe w zakresie interpretacji przepisów rozporządzenia dotyczących świadczenia "Dobry Start" i konieczności posługiwania się art. 25 K.c. Nie zgodzili się jednak z interpretacją Sądu I instancji wskazującą, że skoro skarżący nie przebywają na stałe na terytorium Polski, to nie mają corpus niezbędnego do ustalenia miejsca zamieszkania na terenie RP. Zdaniem skarżących kasacyjnie jest to zbyt wąska interpretacja pojęcia przebywania na danym terytorium, która nie uwzględnia szczególnych okoliczności sprawy. Powołując się na postanowienie Sądu Najwyższego z 15 lipca 1978 r. sygn. akt IV CR 242/78 wskazali, że nie każda, nawet długotrwała zmiana miejsca pobytu powoduje, że zmianie ulegnie miejsce zamieszkania danej osoby. W tych przypadkach nie będą występować łącznie oba elementy animus i corpus niezbędne do ustalenia miejsca zamieszkania.

Osoba przenosząca się jedynie czasowo do innej miejscowości czy kraju, spełnia przesłankę pobytu, jednak nie wykazuje woli stałego zamieszkania w danym miejscu. Przy ustalaniu miejsca zamieszkania takich osób należy zatem kierować się tym, gdzie rzeczywiście znajduje się centrum życiowe takich osób. W przeciwnym wypadku doszłoby do niedającej się przyjąć konkluzji, że taka osoba nie posiada w ogóle miejsca zamieszkania (postanowienia NSA z 21 grudnia 2006 r. sygn. akt II GW 5/06). Skarżący kasacyjnie powołali się również na wyrok NSA z 5 kwietnia 2019 r. sygn. akt I OSK 1527/17, który - jak wskazali – dotyczył wprawdzie świadczenia przyznawanego na podstawie ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, to jednak stanowisko zawarte w tym wyroku powinno znaleźć zastosowanie odnośnie do świadczenia "Dobry Strat", gdyż cele obu świadczeń są zbieżne, jak również tożsame są przepisy uzależniające przyznanie świadczeń od posiadania miejsca zamieszkania na terytorium RP.

Skarżący kasacyjnie podkreślili, że jak wskazywali w odwołaniu i skardze, nie wiążą przyszłości z B., zaś ich pobyt tam ma jedynie charakter czasowy. Związki skarżącej z B. ograniczają się tylko do pobytu przy mężu, który pełni tam służbę i nie można pobytowi temu przypisać cechy stałości. Miejscowość jej zamieszkania, tj. G., nie straciła dla skarżącej przymiotu miejsca zamieszkania wskutek czasowego przebywania wraz z mężem i dziećmi w miejscu jego służby, ponieważ nie traci rzeczywistego związku z tym miejscem. W tej miejscowości posiada mienie nieruchome - dom, który służy zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych rodziny i w którym skoncentrowane są jej i rodziny plany życiowe. Powyższe zatem niewątpliwie dowodzi tymczasowości opuszczenia kraju, a ta okoliczność nie jest równoznaczna ze zmianą miejsca zamieszkania.

Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie złożono.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli w sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania, wymienione w art. 183 § 2 powołanej ustawy, jak ma to miejsce w niniejszej sprawie, to Sąd rozpoznając sprawę związany jest granicami skargi kasacyjnej. Związanie granicami skargi kasacyjnej oznacza natomiast związanie wskazanymi w niej podstawami zaskarżenia oraz wnioskiem.

Uwzględniwszy stanowisko skarżącej kasacyjnie strony dotyczące zrzeczenia się rozpoznania sprawy na rozprawie oraz fakt, że strona przeciwna nie zażądała przeprowadzenia rozprawy, rozpoznanie skargi kasacyjnej nastąpiło na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów zgodnie z art. 182 § 2 i 3 P.p.s.a.

Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy.

Zarzut skargi kasacyjnej oparty o podstawę kasacyjną określoną w art. 174 pkt 1 P.p.s.a. dotyczy niewłaściwego zastosowania § 2 pkt 1 rozporządzenia w związku z art 25 K.c. i błędnego przyjęcia przez Sąd I instancji, że miejscem zamieszkania rodziny skarżących jest B., podczas gdy pobyt skarżących w B. stanowi czasowy wyjazd oficera Wojska Polskiego wraz z rodziną na okres ściśle wskazany w rozkazie wojskowym, przy jednoczesnym braku zamiaru zmiany stałego pobytu, co oznacza, że jako miejsce zamieszkania skarżących powinna być potraktowana miejscowość G. W istocie skarga kasacyjna zarzuca również błędną wykładnię (na co wskazuje argumentacja powołana na uzasadnienie powyższego zarzutu, zwłaszcza zawarta w uzasadnieniu skargi kasacyjnej) przepisów § 2 pkt 1 rozporządzenia w związku z art 25 K.c., która polega na mylnym rozumieniu treści normy prawnej, która uzależnia przyznanie obywatelowi polskiemu świadczenia dobry start od zamieszkiwania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i w związku z tym mylnym rozumieniu prawnej konstrukcji zamieszkiwania, które stanowi prawną kwalifikację określonego stosunku danej osoby do miejsca.

W tym zakresie zarzut skargi kasacyjnej dotyczy takiego rozumienia zamieszkiwania, która wymaga niezależnie od okoliczności występowania łącznie obu elementów składających się na określenie miejsca zamieszkania danej osoby, tj. przebywanie w danej miejscowości i zamiar stałego pobytu w tej miejscowości. W rezultacie wykładnia dokonana przez Sąd I instancji i organy administracyjne nie uwzględnia tego, że nie w każdym wypadku wyjazdu za granicę i dłuższego nawet tam pobytu zmienia się ze skutkiem prawnym miejsce zamieszkania. Zdaniem skarżących kasacyjnie jest to zbyt wąska interpretacja pojęcia przebywania na danym terytorium, która nie uwzględnia szczególnych okoliczności sprawy. W wyniku zaś tak dokonanej wykładni Sąd I instancji zaaprobował stanowisko organów administracyjnych, że ustalonego w sprawie stanu faktycznego prawidłowo nie "podciągnięto" pod hipotezę normy prawnej zawartej w § 2 pkt 1 w związku z art. 25 K.c. Jak wskazuje się w doktrynie obie formy naruszenia prawa materialnego, tj. przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, nie wykluczają się wzajemnie (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, WP. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 367).

Kwestią zasadniczą pozostaje zatem, czy w takich jak w niniejszej sprawie okolicznościach faktycznych, istotnie zawarty w § 2 pkt 1 rozporządzenia warunek odnoszący się do zamieszkiwania na terenie kraju nie został w stosunku do skarżących zachowany. Rację należy przyznać skarżącym kasacyjnie, że dokonana przez organ administracyjne i zaaprobowana przez Sąd I instancji wykładnia normy prawnej określonej w § 2 pkt 1 rozporządzenia w związku z art. 25 K.c. jest błędna.

Zgodnie z § 2 pkt 1 rozporządzenia świadczenie dobry start, określone programie ustanowionym uchwałą nr 80 Rady Ministrów z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie ustanowienia rządowego programu "Dobry start" (M.P. poz. 514), przysługuje zamieszkującym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej obywatelom polskim.

Zgodzić się należy ze stronami sporu, że w braku definicji określenia "miejsce zamieszkania" w rozporządzeniu uprawnione jest posłużenie się definicją zamieszczoną w art. 25 K.c. Jakkolwiek jest to definicja sformułowana na potrzeby prawa cywilnego, to charakteryzuje się uniwersalnością umożliwiającą jej wykorzystanie także w prawie administracyjnym. Pozwala ona przy tym na rozróżnienie miejsc stałego i czasowego pobytu danej osoby, co byłoby utrudnione przy przyjęciu potocznego rozumienia "zamieszkiwania". I tak, art. 25 K.c. stanowi, że miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Zamieszkanie jest więc po jego myśli prawną kwalifikacją określonego stosunku danej osoby do miejsca, na którą składają się dwa elementy: przebywanie w sensie fizycznym w określonej miejscowości (corpus) oraz wola, zamiar stałego pobytu (animus).

Oba te elementy muszą występować łącznie. Zastrzec przy tym trzeba, że element odnoszący się do faktycznego przebywania nie oznacza stałości (permanentności) przebywania w określonej miejscowości. Jak wskazuje się bowiem w judykaturze i doktrynie przerwa w faktycznym przebywaniu w danym miejscu, i to nawet długotrwała, nie daje automatycznie podstaw do uznania, że nie stanowi ono miejsca zamieszkania. Tymczasowa zmiana miejsca pobytu zasadniczo pozostaje bowiem bez wpływu na miejsce zamieszkania. O stałości pobytu na określonym terytorium decyduje bowiem przede wszystkim takie przebywanie, które ma na celu założenie tam ośrodka swoich osobistych i majątkowych interesów. W przypadku osób mających miejsce zamieszkania w kraju, a wyjeżdżających za granicę, istotne znaczenie będzie więc miało to czy ów wyjazd nosi znamiona wyjazdu stałego czy też tymczasowego. Nie w każdym bowiem wypadku wyjazdu za granicę i dłuższego nawet tam pobytu zmienia się ze skutkiem prawnym miejsce zamieszkania.

Dotyczy to zwłaszcza – jak wskazywał Sąd Najwyższy w postanowieniu z 15 lipca 1978 r. sygn. akt IV CR 242/78 (OSN 1979/6/120), powoływanym przez skarżących kasacyjnie - wyjazdu na studia, w misji dyplomatycznej, wyjazdu służbowego, wyjazdu w celach zarobkowych.

W okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy nie można pominąć, że pobyt skarżących wraz z rodziną na terenie B. wynika ze specyfiki służby skarżącego jako żołnierza zawodowego i wyznaczonego mu miejsca wykonywania obowiązków służbowych, a nie indywidualnej decyzji o przeniesieniu tam w sposób stały centrum swoich interesów życiowych. Skarżący jest oficerem Wojska Polskiego i rozkazem personalnym nr [...] Dyrektora Departamentu Kadr Ministerstwa Obrony Narodowej z [...] grudnia 2017 r. został wyznaczony do pełnienia służby w B. na okres od [...] stycznia 2018 r. do [...] lipca 2020 r. i kolejno rozkazem personalnym nr [...] z [...] lutego 2019 r. został przedłużony okres do [...] czerwca 20121 r. Przypomnieć trzeba, że możliwość wyznaczenia bądź skierowania do pełnienia służby poza miejscem zamieszkania wiąże się z dyspozycyjnością, jako jednym z podstawowych elementów określających stosunek prawny łączący żołnierza zawodowego z siłami zbrojnymi.

Pobyt skarżącej z dziećmi na terenie B. ma bezpośredni związek z wyznaczonym jej mężowi miejscem wykonywania obowiązków służbowych. Przepisy pragmatyki służbowej przewidują bowiem możliwość rekompensowania żołnierzom pełniącym służbę poza granicami kraju niedogodności z tym związanych, m.in. przez możliwość zamieszkania wraz z nim osób bliskich.

Niesporne okoliczności wynikające z akt sprawy wskazują, że skarżący nie wiążą przyszłości z B., ich pobyt tam, choć z założenia długotrwały, ma jednak charakter czasowy. Związki skarżących z B. ograniczają się tylko do pobytu skarżącego, który pełni tam służbę i nie można pobytowi temu przypisać cechy stałości. Miejscowość G. nie straciła dla skarżących przymiotu miejsca zamieszkania wskutek czasowego przebywania rodziny w miejscu służby skarżącego, ponieważ skarżący nie stracili rzeczywistego związku z tym miejscem. W tej miejscowości posiadają mienie nieruchome - dom, który służy zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych rodziny i w którym skoncentrowane są rodziny plany życiowe. Powyższe zatem niewątpliwie dowodzi tymczasowości opuszczenia kraju, a ta okoliczność nie jest równoznaczna ze zmianą miejsca zamieszkania w rozumieniu art. 25 K.c. W okolicznościach tej sprawy nie można zatem utożsamiać użytego w § 2 pkt 1 rozporządzenia określenia "zamieszkiwanie" z faktycznym pobytem w sposób stały jednostki uprawnionej do świadczenia na terenie kraju.

Ocena spełnienia przez skarżących warunku zamieszkiwania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej musi uwzględniać szczególne okoliczności, które spowodowały wyjazd rodziny do B., a związane z pełnieniem przez męża skarżącej służby na rzecz państwa. Wyjeżdżając poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej skarżąca – jak wskazała - kierowała się przede wszystkim dobrem rodziny, nie chcąc dopuścić do jej długotrwałej rozłąki.

Powyższe stanowisko wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 5 kwietnia 2019 r. sygn. akt I OSK 1527/17, który dotyczył wprawdzie świadczenia wychowawczego przyznawanego na podstawie ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2016 r. poz. 195), to jednak przepisy określające przesłanki przyznania świadczenia wychowawczego i świadczenia "Dobry Start" zostały podobnie ukształtowane przez ustawodawcę, tzn. przyznanie obu tych świadczeń uzależnione jest od warunku zamieszkiwania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Stanowisko NSA zawarte w tym wyroku można również odnieść do okoliczności niniejszej sprawy w tym zakresie, w którym wskazano, że przyjmując pogląd Sądu I instancji, współmałżonek żołnierza zawodowego pełniącego służbę poza granicami państwa, otrzymałby zasiłek rodzinny wyłącznie w sytuacji pozostania w kraju z dziećmi, decydując się na długookresową rozłąkę.

Takie założenie bez wątpienia godzi w dobro rodziny, a niezaprzeczalnie w dobro małoletnich dzieci, które stanowi dobro konstytucyjnie chronione (art. 71 ust. 1 Konstytucji RP). Łagodzenie niedogodności łączących się z rozłąką z bliskimi w sytuacji wyznaczenia do pełnienia służby na rzecz kraju poza jego terytorium, jest obowiązkiem państwa. Skorzystanie z tej możliwości nie może odbywać się kosztem utraty możliwości uzyskania przez rodzinę wsparcia finansowego ze strony państwa w postaci zasiłku wychowawczego. Trudno również przyjąć, że w tym konkretnym przypadku przyznanie świadczenia pozostawałoby w rażącej sprzeczności z celem wprowadzenia regulacji zawartej w rozporządzeniu, które określa szczegółowe warunki realizacji rządowego programu "Dobry start" ustanowionego uchwałą nr 80 Rady Ministrów z dnia 30 maja 2018 r. w sprawie ustanowienia rządowego programu "Dobry start" (M.P. poz. 514), w której wskazano zaś, że rządowy program został ustanowiony w celu wsparcia rodzin z dziećmi w ponoszeniu wydatków związanych z rozpoczęciem roku szkolnego, a świadczenie przyznawane w jego ramach przysługuje bez względu na dochód rodziny.

Z tych powodów należało uznać, że zarówno zaskarżony wyrok, jak i decyzje organów administracyjnych, zostały wydane z naruszeniem § 2 rozporządzenia w związku z art. 25 K.c. Sąd I instancji oraz organy orzekające w sprawie błędnie uznały, że skarżący nie spełniają przesłanki warunkującej przyznanie im prawa do świadczenia "Dobry Start", o której mowa w tym przepisie. W tym względzie Sąd I instancji nie dokonał analizy okoliczności związanych z wyjazdem i pobytem rodziny w B. koncentrując się na braku "faktycznego" zamieszkiwania skarżących w kraju, która to okoliczność w realiach niniejszej sprawy nie mogła być przeszkodą do uzyskania świadczenia. Jednocześnie Sąd I instancji i organy administracji nie podważyły posiadania przez skarżącą centrum życiowego na terenie P. Przesłanka domicylu nie mogła zatem stanowić podstawy do odmowy przyznania wnioskowanego świadczenia.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 w związku z art. 193 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 135 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach zostało wydane w oparciu o art. 203 pkt 1 P.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c i pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265).

Treść dosłownie; przetworzyliśmy: podział na sekcje, układ według wzoru orzeczenia (metryka, punkty sentencji, nagłówki ze zdań sądu), linki do przepisów, wyróżnienia i zakrycie numerów PESEL, dowodów, paszportów i rachunków, których anonimizacja u wydawcy nie objęła.