Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 23 października 2009 r., sygn. akt I SA/Wa 1686/09 odrzucił skargę Z. P. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] lipca 2009 r., nr [...]w przedmiocie odmowy ustanowienia prawa użytkowania wieczystego.
Powyższe rozstrzygnięcie Sąd ten poprzedził następującymi ustaleniami faktycznymi i oceną prawną:
Pismem z dnia 14 lipca 2009 r. Z. P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Wojewody M. w przedmiocie rozpoznania odwołania od decyzji Prezydenta m.st. W. z dnia [...]sierpnia 2008 r., nr [...]w sprawie ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości położonej w Warszawie przy ul. [...] (obecnie C.). Skarga ta zarejestrowana została pod sygn. akt I SAB/Wa 179/09.
Wojewoda M. w odpowiedzi na skargę z dnia 14 lipca 2009 r. wskazał, że w dniu [...] lipca 2009 r. wydana została decyzja nr [...], którą rozpoznano odwołanie Z. P. od decyzji Prezydenta m.st. W. z dnia [...] sierpnia 2008 r. Wobec wydania przez Wojewodę decyzji pismem z dnia 14 września 2009 r. Sąd zwrócił się do skarżącego o udzielenie informacji czy cofa wniesioną skargę na bezczynność Wojewody M. W odpowiedzi na powyższe wezwanie Z. P. nadesłał pismo z dnia 25 września 2009 r., w którym poinformował, że nie cofa skargi z dnia 14 lipca 2009 r. oraz wniósł o rozpatrzenie jego skargi w całości "z uzupełnieniem o uchylenie również decyzji nr [...]Wojewody M.".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że pismo skarżącego z dnia 25 września 2009 r. stanowi jednocześnie skargę na decyzję z dnia [...] lipca 2009 r., wobec czego zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału I z dnia 28 września 2009 r. skarga ta wpisana została do dziennika I KO 342/09.
Następnie, na podstawie art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przekazał w dniu 28 września 2009 r. (listem poleconym) przedmiotową skargę Wojewodzie M. W odpowiedzi na skargę Wojewoda M. wniósł o jej odrzucenie podnosząc, że wniesiona ona została z uchybieniem terminu określonego w art. 53 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucając powyższą skargę wskazał, że na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. Stosownie zaś do art. 53 § 1 i art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie.
W ocenie Sądu I instancji w rozpoznawanej sprawie datą wniesienia skargi na decyzję z dnia [...] lipca 2009 r. jest data 28 września 2009 r., tj. dzień jej nadania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie do Wojewody M. - organu, którego działalność jest przedmiotem skargi. Z akt sprawy wynika, że zaskarżona decyzja doręczona została skarżącemu w dniu 4 sierpnia 2009 r., termin do wniesienia skargi upływał zatem w dniu 3 września 2009 r., a więc skarga wniesiona została z uchybieniem terminu (art. 53 § 1 p.p.s.a.) i podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a.
Od powyższego postanowienia skargę kasacyjną wniósł Z.P., zaskarżając je w całości wnosił o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, to jest art. 145 § 1 pkt 1 lit.c w związku z: art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 53 § 1 p.p.s.a. polegające na bezpodstawnym odrzuceniu skargi, na skutek błędnego przyjęcia, iż została złożona po terminie; art. 49 § 1 p.p.s.a. w zw. z art.57 §1 p.p.s.a polegające na zaniechaniu wezwania skarżącego do uzupełnienia pisma, które Sąd uznał za skargę pomimo, że nie mogło ono otrzymać prawidłowego biegu na skutek niezachowania warunków formalnych; art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. art. 49 § 1 p.p.s.a. w zw. z art.57 § 1 p.p.s.a w zw. z art. 6 p.p.s.a. polegające na przedwczesnym odrzuceniu skargi, to jest przed wezwaniem strony do uzupełnienia braków formalnych pisma skarżącego z dnia 25 września 2009 r., które Sąd uznał za skargę oraz przed wezwaniem skarżącego do wyjaśnienia charakteru i znaczenia jego pisma z dnia 25 września, które Sąd nieprawidłowo uznał za skargę, podczas gdy było co najwyżej monitem o rozpoznanie właściwej skargi z dnia 28 sierpnia 2009 roku, złożonej w tym samym dniu czyli w terminie opisanym w art. 53 § 1 p.p.s.a. w M. Urzędzie Wojewódzkim, o czym Sąd powinien wiedzieć, gdyż pismo to zostało złożone 28 sierpnia 2009 r. także w Biurze Podawczym Sądu; art. 141 § 1 p.p.s.a polegające na przedstawieniu sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym poprzez bezkrytyczne i błędne przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny stanowiska organu administracji co do złożenia skargi po terminie, oraz nieprawidłowe przyjęcie, że skarżący nie złożył innego pisma, które było skargą na działanie organu, w konsekwencji pominięcie faktu, iż organ niezgodnie z art. 54 § 2 p.p.s.a. nie przekazał Sądowi właściwej skargi na decyzję Wojewody M. z dnia[...]lipca 2009 roku, to jest pisma skarżącego z dnia 28 sierpnia 2009 r.
Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego, to jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w związku z art. 57 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 46 § 1 p.p.s.a. polegające na ich niezastosowaniu i nieuznaniu pisma skarżącego z dnia 28 sierpnia 2008 r. za skargę na decyzję Wojewody M. z [...] lipca 2009 r. na skutek niewłaściwej, dokonanej z naruszeniem przepisów prawa, procedury badania przez Sąd dopuszczalności skargi.
Zdaniem strony skarżącej w przedmiotowej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny nieprawidłowo za skargę do WSA na decyzję Wojewody M. z dnia [...] lipca 2009 roku uznał pismo skarżącego złożone do WSA do sprawy o sygn. akt. SA/WB 179/09 (winno być SAB/Wa 179/09) z dnia 25 września 2009 r. i w konsekwencji z uwagi na to, że termin do złożenia skargi mijał 2 września 2009 r. Sąd skargę odrzucił.
Zdaniem skarżącego powyższe rozstrzygnięcie jest nieprawidłowe, gdyż złożył on skargę na w/w decyzję Wojewody w terminie, to jest dnia 28 sierpnia 2009 r. za pośrednictwem Wojewody, który zaniechał obowiązku przesłania tej skargi do Sądu, bezpodstawnie uznając, że jest to nic nieznaczące pismo skarżącego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Nie można bowiem podzielić wyrażonego w niej stanowiska, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie z naruszeniem wskazanych tam przepisów odrzucił skargę Z. P. na decyzję Wojewody M. z dnia[...]lipca 2009 r., nr [...].
Podstawowe znaczenie dla oceny czynności Sądu pierwszej instancji w rozpoznawanej sprawie ma rozważenie kwestii czy uzasadnione było – wobec treści pisma Z. P. z dnia 25 września 2009 r. oraz wymagań formalnych stawianych przez przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej p.p.s.a., uznanie tego pisma za skargę na decyzję Wojewody M. z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...].
We wskazanym piśmie Z. P. oświadczył, że mimo wydania przez Wojewodę decyzji z dnia 28 lipca 2009 r. o podanym numerze, utrzymującej w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. nr [...], którą doręczono mu w dniu 4 sierpnia 2009 r., nie cofa skargi z dnia 14 lipca 2009 r., w tym na bezczynność organu. Podał nadto, że obie decyzje obarczone są wadą prawną, ponieważ wydane były z naruszeniem prawa, co wynika z uzasadnienia obu decyzji. Skarżący wniósł o rozpatrzenie jego skargi w całości, z uzupełnieniem o uchylenie również decyzji [...]Wojewody M. Powyższa treść omawianego pisma pozwalała Sądowi uznać, że spełnia ono nie tylko ogólne wymogi pisma w postępowaniu sądowym, jakie zawarte są w art. 46 § 1 p.p.s.a., ale ponadto odpowiada określonym w art. 57 § 1 tej ustawy wymaganiom, jakie stawiane są skardze. W myśl tego przepisu "Skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać: 1) wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności;
- oznaczenie organu, którego działania lub bezczynności skarga dotyczy;
- określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego". Wszystkie te elementy pismo z dnia 25 września 2009 r. zawiera, w końcowej jego części skarżący wniósł o "uchylenie również decyzji nr [...]Wojewody M.", co stanowiło spełnienie warunku formalnego wskazanego w art. 46 §1 pkt 3 p.p.s.a.
W powyższej sytuacji za nieuzasadniony uznać należało zarzut naruszenia art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 p.p.s.a. poprzez zaniechanie wezwania skarżącego do uzupełnienia braków formalnych pisma oraz art. 58 §1 pkt 2 w związku z art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 p.p.s.a. polegające na przedwczesnym odrzuceniu skargi, przed wezwaniem strony do uzupełnienia braków formalnych pisma i do wyjaśnienia charakteru i znaczenia tego pisma.
Odnosząc się do twierdzenia, że "pismo skarżącego z dnia 25 września 2009 r. było co najwyżej monitem o rozpoznanie właściwej skargi z dnia 28 sierpnia 2009 r.", złożonej w tym samym dniu w M. Urzędzie Wojewódzkim zauważyć trzeba, że wskazane pismo adresowane było do Wojewody M. i przekazane do wiadomości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do sprawy o sygnaturze I SAB/WA 179/09. W piśmie tym Z. P. potwierdził otrzymanie w dniu 4 sierpnia 2009 r. decyzji Wojewody M. z dnia [...] lipca 2009 r., a w konkluzji pisma stwierdzał, że jeżeli sprawa o zwrot nieruchomości w naturze czy oddanie w wieczyste użytkowanie jest niemożliwa, gdyż przeszkadzają dokonane zaszłości, to pozostaje wypłata rzetelnego odszkodowania wg aktualnych cen rynkowych. Taka treść pisma nie pozwalała potraktować je jako skargę na decyzję Wojewody M. z dnia [...] lipca 2009 r. W tej sytuacji pominięcie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia kwestii związanych z pismem skarżącego z dnia 28 sierpnia 2009 r. nie może być uznane za naruszenie art. 141 § 1 p.p.s.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Sąd I instancji nie uchybił również art. 6 p.p.s.a.
Decyzja Wojewody M. z dnia [...] lipca 2009 r. zawierała właściwe pouczenie co do sposobu i terminu jej zaskarżenia. Sąd przesyłając do Wojewody M. pismo skarżącego z dnia 25 września 2009 r., które potraktował jako skargę na powyższą decyzję, doręczył skarżącemu do wiadomości odpis pisma o przekazaniu, a ponadto pouczył go w tym piśmie o treści art. 54 §1 p.p.s.a. Mimo, że korespondencję tę doręczono skarżącemu w dniu 1 października 2009 r. dopiero w skardze kasacyjnej zakwestionowano uznanie pisma z dnia 25 września 2009 r. za skargę, podając, że "właściwą skargę" stanowić miało powyższe pismo skarżącego z dnia 28 sierpnia 2009 r.
Skoro bezsporne jest, że termin do wniesienia skargi upłynął w dniu 3 września 2009 r., to nie budzi wątpliwości odrzucenie skargi wniesionej w dniu 28 września 2009 r. (data przekazania pisma z dnia 25 września 2009 r.) na podstawie art. 58 §1 pkt 2 p.p.s.a. jako wniesionej z uchybieniem terminu określonego w art. 53 § 1 p.p.s.a.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu na mocy art. 184 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.