Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 5 czerwca 2014 r. sygn. akt II SA/Wa 2350/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę R. L. na orzeczenie Okręgowej Komisji Lekarskiej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w Warszawie (dalej jako Okręgowa Komisja Lekarska MSW) z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie zdolności do służby w Policji.
W uzasadnieniu powyższego orzeczenia Sąd I instancji wskazał, że Okręgowa Komisja Lekarska MSW orzeczeniem z dnia [...] października 2013 r., po rozpatrzeniu odwołania R. L. od orzeczenia Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSW w B. z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...], stwierdziła u funkcjonariusza zespół uzależnienia od alkoholu, całkowitą niezdolność do służby w Policji. Jednocześnie Komisja uznała, że nie istnieje związek schorzenia ze służbą. Zaliczając R. L. do trzeciej grupy inwalidzkiej organ stwierdził, że inwalidztwo nie pozostaje w związku ze służbą, gdyż schorzenie będące podstawą inwalidztwa nie spełnia kryteriów załącznika nr 1 i 2 do rozporządzenia MSWiA z dnia 13 października 2005 r. (Dz. U. Nr 210, poz. 1753) i do rozporządzenia MSWiA z dnia 29 września 2005 r. (Dz. U. Nr 206, poz. 1723).
Organ wyjaśnił, że w wykazie chorób i ułomności, który jest załącznikiem nr 1 do rozporządzenia MSWiA z dnia 2 listopada 1995 r. (Dz. U. Nr 146, poz. 712), schorzenie to należy zakwalifikować zgodnie z działem XVI § 73 p. 2 r. 8, gdzie widnieje tylko i wyłącznie D - "niezdolny do służby w Policji".
Powyższe orzeczenie stało się przedmiotem skargi wniesionej przez R. L. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Wnosząc o uchylenie zaskarżonego orzeczenia oraz orzeczenia je poprzedzającego, skarżący zarzucił rażące naruszenie:
- 1) § 1 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 9 lipca 1991 r. w sprawie właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., wobec uznania go za całkowicie niezdolnego do służby w Policji mimo, że wyniki przeprowadzonych badań specjalistycznych, w tym badań psychiatrycznych oraz zgromadzona w sprawie dokumentacja lekarska potwierdzały zdolność skarżącego do służby w Policji;
- 2) § 12 ust. 1 powołanego rozporządzenia oraz § 73 pkt 2 załącznika nr 2 do wskazanego rozporządzenia, poprzez jego błędną wykładnię prowadzącą do uznania, iż stwierdzenie przez komisję lekarską schorzenia w postaci zespołu uzależnienia od alkoholu, mimo podjętej i kontynuowanej terapii oraz utrzymującej się abstynencji, w świetle wykazu chorób i ułomności, stanowiącego załącznik nr 2 do wskazanego rozporządzenia, przesądza o całkowitej niezdolności do służby w Policji;
- 3) § 12 ust. 1 ww. rozporządzenia w zw. z § 73 pkt 2 załącznika nr 2 do wskazanego rozporządzenia, wobec uznania, iż postawione u skarżącego rozpoznanie – zespół uzależnienia od alkoholu – należy zakwalifikować zgodnie z działem XVI załącznika nr 1 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 listopada 1995 r. (Dz. U. Nr 146, poz. 712), choć podstawą działania komisji był wykaz chorób i ułomności stanowiący załącznik nr 2 do wskazanego aktu prawnego;
- 4) § 23 tego rozporządzenia w zw. z art. 107 § 1 i 3 k.p.a., wobec braku uzasadnienia faktycznego, jak i prawnego wydanego orzeczenia.
Skarżący poniósł, iż orzeczenie komisji lekarskiej winno zawierać składniki decyzyjne, określone w art. 107 § 1 k.p.a, a zaskarżone orzeczenie wymogów tych nie spełnia.
Wniósł także o rozważenie przedstawienia pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego w sprawie zgodności § 73 pkt 2 załącznika nr 2 do rozporządzenia MSW z dnia 9 lipca 1991 r. w sprawie właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych w zakresie, w jakim stwierdzenie u policjanta zespołu uzależnienia od alkoholu powoduje uznanie go za całkowicie niezdolnego do pełnienia służby bez względu na jego stan zdrowia, z art. 60 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Powołanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – dalej jako p.p.s.a.) oddalił skargę R. L. W pisemnych motywach swego orzeczenia Sąd I instancji wskazał, iż skarżący zakwestionował automatyczne uznanie go za całkowicie niezdolnego do służby z uwagi na stwierdzony u niego charakter schorzenia (chorobę alkoholową), a nie aktualny stan psychofizyczny. Jednakże rozpoznany u skarżącego zespół uzależnienia od alkoholu został zakwalifikowany przez racjonalnego ustawodawcę jako kategoria "D", zgodnie z § 73 pkt 2 załącznika nr 2 rozporządzenia MSW z dnia 9 lipca 1991 r. w sprawie właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych (Dz. U. Nr 79, poz. 349 ze zm.). Stosownie zaś do § 11 powołanego rozporządzenia - stopień zdolności do służby, z zastrzeżeniem § 10, ustala się przez zaliczenie osoby badanej do jednej z następujących kategorii: 1) kategoria A – zdolny do służby, co oznacza, że stan zdrowia nie budzi żadnych zastrzeżeń albo, że stwierdzone schorzenia lub ułomności nie są przeszkodą do pełnienia służby;
- 2) kategoria C – zdolny do służby z ograniczeniem, co oznacza, że u osoby badanej stwierdzono przewlekłe schorzenia lub ułomności fizyczne albo psychiczne, które trwale lub czasowo zmniejszają sprawność fizyczną lub psychiczną do służby, ale nie stanowią przeszkody do pełnienia służby na określonych stanowiskach;
- 3) kategoria D – całkowicie niezdolny do służby, co oznacza, że stwierdzone u osoby badanej schorzenia lub ułomności fizyczne albo psychiczne, uniemożliwiają jej pełnienie służby.
W ocenie Sądu I instancji trafnie podniósł organ, iż ww. rozporządzenie MSW z dnia 9 lipca 1991 r. nie przewiduje osobnej klasyfikacji dla zespołu uzależnienia od alkoholu, podjętej i kontynuowanej terapii oraz zachowywanej absencji. Stwierdzona zależność alkoholowa w każdym wypadku (w fazie początkowej – pkt 2, czy z cechami psychodegradacji – pkt 3) powoduje całkowitą niezdolność do służby. W rubryce 8 zarówno w jednym jak i w drugim wypadku widnieje tam lit. "D", co zgodnie z § 11 pkt 3 tego rozporządzenia oznacza "całkowicie niezdolny do służby".
Mając powyższe na uwadze Sąd I Instancji uznał, że podniesione przez skarżącego zarzuty nie zasługiwały na uwzględnienie.
Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wywiódł R. L., zaskarżając go w całości oraz wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi kasator zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
- 1) art. 1 w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a., polegające na nieprzedstawieniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu w sprawie zgodności § 73 pkt 2 załącznika nr 2 do powołanego rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 9 lipca 1991 r. z art. 60 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP w sytuacji, gdy wskazany przepis stanowi ograniczenie w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, przez co uniemożliwia komisjom lekarskim dokonanie rzeczywistej oceny zdolności psychofizycznej policjantów, albowiem komisje - niezależnie od stanu zdrowia funkcjonariusza i wyniku badań - muszą uznać, że osoba uzależniona od alkoholu w dobrym ogólnym stanie zdrowia, jest zawsze niezdolna do służby w Policji na jakimkolwiek stanowisku;
- 2) art. 141 § 4 p.p.s.a., wobec sporządzenia uzasadnienia wyroku bez wyczerpującego przedstawienia podstawy prawnej wydanego rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienia, braku odniesienia się do zarzutów wskazanych w skardze, a nadto wskazań co do dalszego postępowania, co w praktyce uniemożliwia stronie ocenę i kontrolę toku rozumowania Sądu, a co za tym idzie - pozbawia ją możliwości instancyjnej kontroli orzeczenia;
- 3) § 12 ust. 1 powołanego rozporządzenia oraz § 73 pkt 2 załącznika nr 2 do tego rozporządzenia, poprzez jego błędną wykładnię prowadzącą do uznania, iż stwierdzenie przez komisję lekarską schorzenia w postaci zespołu uzależnienia od alkoholu, mimo podjętej i kontynuowanej terapii oraz utrzymującej się abstynencji, w świetle wykazu chorób i ułomności stanowiącego załącznik nr 2 do wskazanego rozporządzenia, przesądza o całkowitej niezdolności do służby w Policji;
- 4) § 12 ust. 1 powołanego rozporządzenia w zw. z § 73 pkt 2 załącznika nr 2 do wskazanego rozporządzenia wobec uznania, iż postawione u skarżącego rozpoznanie - zespół uzależnienia od alkoholu - należy zakwalifikować, zgodnie z działem XVI załącznika nr 1 do rozporządzenia MSWiA z dnia 2 listopada 1995 r. (Dz. U. Nr 146/95, poz. 712), choć podstawą działania komisji jest wykaz chorób i ułomności stanowiący załącznik nr 2 do wskazanego aktu prawnego.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor podniósł, iż w myśl § 1 ust. 1 pkt 2 powołanego rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 9 lipca 1991 r., ocena zdolności policjanta do pełnienia służby musi być dokonywana po przeprowadzeniu badań, w oparciu o aktualny stan jego zdrowia fizycznego i psychicznego. Natomiast zgodnie z § 73 pkt. 2 ww. rozporządzenia, stwierdzone uzależnienie od alkoholu w każdym przypadku powoduje całkowitą niezdolność do służby w Policji. Biorąc zatem pod uwagę dyspozycję powyższego przepisu, należy stwierdzić, że pozostaje on sprzeczności z treścią przepisu ogólnego wskazanego rozporządzenia, tj. § 1 ust. 1 pkt 2, który nakłada na organy konieczność przeprowadzenia odpowiednich badań w celu ustalenia możliwości pełnienia służby w Policji.
Zatem mając na uwadze aktualne brzmienie powołanego przepisu § 73 pkt 2, jak i jego rygoryzm skutkujący automatycznym uznaniem funkcjonariusza za całkowicie niezdolnego do służby, z uwagi na stwierdzony u niego charakter schorzenia, a nie aktualny stan psychofizyczny, należy oceniać wskazany przepis jako niezgodny z Konstytucją. Tymczasem wniosek strony zawarty w skardze o przedstawienie Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego Sąd I instancji całkowicie zbagatelizował. Trybunał Konstytucyjny zaś w wyroku z dnia 23 listopada 2009 r. w sprawie P 61/08 orzekł, iż § 57 pkt 4 załącznika nr 2 do powołanego rozporządzenia, w zakresie, w jakim powoduje uznanie policjanta za całkowicie niezdolnego do pełnienia służby z powodu nosicielstwa wirusa HIV bez względu na stan zdrowia, jest niezgodny z art. 60 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Zasygnalizowany w przytoczonym wyroku Trybunału nadmierny rygoryzm w dostępie do służby w Policji przejawia się w niniejszej sprawie w tym, że ww. przepis narzuca automatyczne kwalifikowanie osób uzależnionych od alkoholu do kategorii "D" i brak możliwości orzekana w takiej sytuacji innej kategorii zdrowia.
Nadto z analizy uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie wynika, aby Sąd orzekający odniósł się w sposób pełny i dostatecznie wnikliwy do rozpatrywanego stanu faktycznego i prawnego. Zdaniem strony skarżącej kasacyjnie, nie został przeanalizowany zebrany w sprawie materiał dowodowy, a w szczególności przeprowadzone badania lekarskie potwierdzające możliwość pełnienia służby przez R. L. Nie zostały także uwzględnione argumenty i wnioski podniesione przez stronę skarżącą. W uzasadnieniu zapadłego orzeczenia, okoliczności, twierdzenia i argumenty istotne dla przeprowadzonej oceny prawnej zostały pominięte albo rozważone tylko w znikomej części. Ogólnikowe uzasadnienie wyroku stanowi uchybienie, które może mieć wpływ na wynik sprawy, bowiem w praktyce uniemożliwia stronie ocenę i kontrolę toku rozumowania Sądu, a co za tym idzie - pozbawia ją możliwości polemizowania z oceną stanu faktycznego i prawnego sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do treści art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwym zastosowaniu (pkt 1); naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, co oznacza, że zakres jego kontroli ograniczony jest wyłącznie do oceny zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. Z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania (art. 183 § 1 p.p.s.a.), której przesłanki określa przepis art. 183 § 2 p.p.s.a. (patrz uchwała pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09, publik. ONSAiWSA 2010/1/1).
W rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania.
Skarga kasacyjna nie jest też zasadna.
Autor skargi kasacyjnej formułując zarzuty naruszenia przez Sąd I instancji prawa procesowego skoncentrował się na wykazaniu, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie powinien skierować do Trybunału Konstytucyjnego pytanie prawne w sprawie zgodności § 73 pkt 2 załącznika nr 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 9 lipca 1991 r. w sprawie właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych (Dz. U. Nr 79, poz. 349 ze zm.) z art. 60 w zw. z art. 31 ust. 1 Konstytucji RP. Nie realizując przedmiotowego wniosku zawartego w skardze, zdaniem autora kasacji, Sąd I instancji naruszył art. 1 w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a.
Powyższy zarzut nie zasługuje na uwzględnienie z tej przyczyny, iż powołane przepisy nie regulują materii kierowania pytań prawnych do Trybunału Konstytucyjnego. Przepis art. 1 p.p.s.a. zawiera definicję legalną sprawy sądowoadministracyjnej. Wymieniony przepis charakteryzuje tę sprawę pod względem materialnym przez pojęcie kontroli administracji publicznej jako jej podstawowy przedmiot. Natomiast art. 3 § 1 p.p.s.a. określa ogólną zasadę sądowej kontroli administracji publicznej stanowiąc, iż sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Do tych środków należy m.in. instytucja zawieszenia postępowania z art. 124 § 1 pkt 5 p.p.s.a. (w razie przedstawienia przez sąd w tym postępowaniu pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu albo Trybunałowi Sprawiedliwości Unii Europejskiej). Podstawę prawną legitymującą sądy do przedstawienia Trybunałowi Konstytucyjnemu zapytania prawnego stanowi art. 193 Konstytucji RP.
Jednakże w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia tych właśnie przepisów nie postawiono. Podkreślenia przy tym wymaga, iż to wątpliwości sądu, a nie strony skarżącej mogą uzasadniać przedstawienie pytania prawnego Trybunałowi. Skarżący nie legitymuje się zatem uprawnieniem do skutecznego domagania się przedłożenia przez sąd pytania prawnego Trybunałowi Konstytucyjnemu (patrz wyrok NSA z dnia 22 września 2011 r., sygn. akt II GSK 930/10, publik. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem wywody skargi kasacyjnej o charakterze postulatu, że wojewódzki sąd administracyjny zaniechał zwrócenia się z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego, nie mogą stanowić skutecznej podstawy skargi kasacyjnej, o której mowa w przepisie art. 174 pkt 2 p.p.s.a.
Odnosząc się do zrzutu skargi kasacyjnej mówiącego o naruszeniu przez Sąd I instancji art. 141 § 4 p.p.s.a. stwierdzić należy, iż przepis ten określa niezbędne elementy konstrukcyjne uzasadnienia wyroku, do których zalicza się zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Zdanie drugie tego przepisu dotyczy sytuacji, gdy w wyniku uwzględnienia skargi, sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji i przewiduje, że uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Jak wynika z powyższego, uzasadnienie wyroku stanowi integralną część rozstrzygnięcia sądowego, realizując istotne, przypisane mu funkcje, a mianowicie funkcję perswazyjną oraz funkcję kontroli trafności wydanego rozstrzygnięcia. Wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić więc przedmiot skutecznego zarzutu kasacyjnego, w sytuacji, gdy sporządzone jest ono w taki sposób, że uniemożliwia kontrolę instancyjną zaskarżonego wyroku, bądź czyni ją wyłącznie iluzoryczną.
Funkcja uzasadnienia wyroku wyraża się bowiem w tym, że jego adresatem, oprócz stron, jest także Naczelny Sąd Administracyjny. Tworzy to więc po stronie wojewódzkiego sądu administracyjnego obowiązek wyjaśnienia motywów podjętego rozstrzygnięcia w taki sposób, który umożliwi przeprowadzenie kontroli instancyjnej zaskarżonego orzeczenia, w sytuacji, gdy strona postępowania żąda, poprzez wniesienie skargi kasacyjnej, jego kontroli (por. wyrok NSA z dnia 12 października 2010 r., sygn. II OSK 1620/10, publ. j.w.).
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie podstawowe wymienione w art. 141 § 1 p.p.s.a. elementy: przedstawia stan sprawy przyjęty za podstawę faktyczną rozstrzygnięcia, prezentuje zarzuty skargi, wyjaśnia podstawę prawną rozstrzygnięcia i wyjaśnia ją, a także - jakkolwiek w skrótowej postaci - odnosi się jednak do zarzutów skargi powołując się na trafność ustaleń i prawidłowość zastosowania przez organ przepisów prawa materialnego.
Zaskarżony wyrok poddaje się kontroli instancyjnej. Z akt sprawy bezsprzecznie wynika, iż wydane w niniejszej sprawie orzeczenie Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSW w B. z dnia [...] czerwca 2013 r. poprzedzone zostało analizą znajdującej się w aktach administracyjnych dokumentacji medycznej (karty informacyjnej leczenia szpitalnego z dnia [...] stycznia 2013 r., zaświadczeń terapeutycznych z dnia [...] czerwca i [...], [...] września 2013 r., konsultacji psychologicznych z dnia [...] lutego 2013 r. i [...] czerwca 2013 r.), zaś na etapie postępowania odwoławczego przed Okręgowa Komisją Lekarską MSW orzekany został poddany badaniu lekarza specjalisty z zakresy psychiatrii. W badaniu specjalistycznym z dnia [...] września 2013 r. rozpoznano u badanego uzależnienia od alkoholu w fazie zdrowienia. Organ II instancji dopełnił zatem obowiązku wszechstronnego zbadania stanu zdrowia orzekanego z uwzględnieniem wyników badań specjalistycznych, do czego był zobligowany § 12 ust. 1 i § 28 ust. 2 powołanego rozporządzenia z dnia 9 lipca 1991 r. Rozpoznany u skarżącego kasacyjnie zespół uzależnienia od alkoholu został zakwalifikowany, w rozumieniu § 11 pkt 3 tego rozporządzenia, jako kategoria "D" (całkowita niezdolność do służby), bez możliwości innej kwalifikacji schorzenia.
Wobec tego w pełni uprawnione jest stanowisko Sądu I instancji, iż organ odwoławczy nie naruszył prawa kwalifikując skarżącego kasacyjnie jako całkowicie niezdolnego do pełnienia służby w związku z rozpoznaniem u orzekanego choroby wymienionej w § 73 pkt 2 załącznika nr 2 do powołanego rozporządzenia, podkreślając przy tym, iż wymieniony akt prawny nie przewiduje osobnej klasyfikacji dla zespołu uzależnienia od alkoholu, podjętej i kontynuowanej terapii oraz zachowywanej abstynencji. Stwierdzona bowiem zależność alkoholowa, niezależnie od jej fazy, początkowej, czy psychodegradacyjnej, powoduje całkowitą niezdolność do służby. Znamienne przy tym jest, iż lekarz specjalista z zakresy psychiatrii w badaniu specjalistycznym z dnia [...] września 2013 r. określił orzekanemu uzależnienie od alkoholu w fazie zdrowienia. Oznacza to, iż bez wątpienia stan chorobowy stwierdzony w dacie orzekania Okręgowej Komisji Lekarskiej MSW u skarżącego kasacyjnie występował, a jego subiektywna ocena poprawy stanu zdrowia na skutek podjętej terapii, nie jest stanem stwierdzonym i popartym specjalistyczną wiedzą medyczną, lecz prognozą na przyszłość.
W orzecznictwie administracyjnym wyrażany jest jednolity pogląd, że orzeczenia komisji lekarskich nie ograniczają się tylko do oceny stanu zdrowia osoby stającej przed komisją, lecz w sposób autorytatywny rozstrzygają również kwestie zdolności badanego do służby, ustalając stopień zdolności do służby poprzez zaliczenie osoby badanej do jednej z kategorii zdolności do służby. Przedmiotowe orzeczenia w sposób oczywisty łączą więc elementy wiedzy medycznej z elementami typowymi dla orzecznictwa administracyjnego, co wyraźnie wskazuje na administracyjny charakter orzecznictwa komisji lekarskich w zakresie zdolności badanego do służby. Jednakże samo rozpoznanie schorzenia, jako oparte na wiedzy specjalistycznej, jeżeli, jak w tym przypadku, zostało poprzedzone właściwie przeprowadzonym postępowaniem orzeczniczym, z woli ustawodawcy nie jest poddawane kontroli sądowoadministracyjnej. Z tych też względów nie można Sądowi I instancji czynić skutecznego zarzutu wydania wyroku niespełniającego wymogów określonych art. 141 § p.p.s.a.
W nawiązaniu do powyższych uwag za niezasadny należy uznać trzeci z zarzutów skargi kasacyjnej, który w istocie zarzuca Sądowi I instancji naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię § 12 ust. 1 powołanego rozporządzenia oraz § 73 pkt 2 załącznika nr 2 do tego rozporządzenia, prowadzącą do uznania, iż stwierdzenie przez komisję lekarską schorzenia w postaci zespołu uzależnienia od alkoholu, mimo podjętej i kontynuowanej terapii oraz utrzymującej się abstynencji, w świetle wykazu chorób i ułomności stanowiącego załącznik nr 2 do wskazanego rozporządzenia, przesądza o całkowitej niezdolności do służby w Policji. Jak już wcześniej zasygnalizowano, każda postać zależności alkoholowej (§ 73 pkt 2 i 3) została przez prawodawcę powiązana z całkowitą niezdolnością do służby w Policji, niezależnie od tego w jakiej fazie chorobowej uzależniony od alkoholu się znajduje. Trzeba mieć na względzie, że przedmiotowa choroba została umiejscowiona w załączniku nr 2 rozporządzenia – Dział XVI – Stan psychiczny i zgodnie z objaśnieniami szczegółowymi oznacza m.in. stan nieodpartego wewnętrznego przymusu ciągłego lub okresowego spożywania alkoholu, występowania objawów zespołu odstawienia po przerwaniu picia, zmienionego sposobu reagowania na alkohol.
Nie są to więc sowitego rodzaju "ułomności fizyczne", które można rozważać w kategoriach zasadności bądź nie ograniczenia obywatelowi prawa do pełnienia służby w formacjach mundurowych, co sygnalizował autor skargi kasacyjnej, lecz cechy psychiczne (skłonności do określonych zachowań) niepożądane w tego typu służbach, ze względu na specyficzny charakter pełnienia służby związany z posługiwaniem się bronią palną, częstym jej pełnieniem w dużym napięciu psychicznym, itp. Z tych względów daleko posunięty rygoryzm orzeczniczy jest uzasadniony. Osoba uzależniona od alkoholu, choćby w fazie zdrowienia, nie daje gwarancji należytego wykonywania obowiązków służbowych. Odmiennie natomiast prawodawca kwalifikuje stan nadużywania alkoholu bez cech uzależnienia przez policjanta w służbie (§ 73 pkt 1) powiązując go z kategorią "C" – zdolnością do służby z ograniczeniami. Jednakże, co wymaga podkreślenia, odpowiednia kalifikacja stanu zdrowia orzekanego na podstawie wykazu chorób i ułomności stanowiącego załącznik nr 2 do powołanego rozporządzenia, jest tą częścią procesu orzeczniczego, która opiera się na wiedzy medycznej wyłączonej spod kontroli sądów administracyjnych. Z podanych powodów nie sposób Sądowi I instancji przypisać dokonania błędnej wykładni przepisów prawa materialnego wskazanych ww. zarzucie skargi kasacyjnej.
Ostatni ze sformułowanych w skardze kasacyjnej zarzutów wytyka, iż postawione u skarżącego rozpoznanie - zespół uzależnienia od alkoholu - należy zakwalifikować, zgodnie z działem XVI załącznika nr 1 do rozporządzenia MSWiA z dnia 2 listopada 1995 r. (Dz. U. Nr 146/95, poz. 712), choć podstawą działania komisji jest wykaz chorób i ułomności stanowiący załącznik nr 2 do wskazanego aktu prawnego. Zarzut ten nie został uzasadniony, więc trudno dociec na czym miałoby polegać naruszenie § 12 w zw. z § 73 pkt 2 załącznika nr 2 do powołanego rozporządzenia. W treści zaś orzeczenia Okręgowej Komisji Lekarskiej MSW w pkt 16 Rozpoznanie A. wskazano: 1. Zespół uzależnienia od alkoholu - § 73 pkt 2 r 8 D, w pkt 17 Stopień zdolności do służby ustalony na podstawie przepisów: "Rozp. MSW z dnia 09.07.1991 r. (Dz. U. nr 79, poz. 349 z późniejszymi zmianami:....". Oznacza to, iż Komisja ustalając stan zdrowia i stopień zdolności do służby badanego posłużyła się wykazem chorób i ułomności stanowiący załącznik nr 2 to rozporządzenia.
Natomiast załącznik nr 1 tego rozporządzenia ustala jedynie wzór karty skierowania do Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSW. Co do zasady, Samo przywołanie w treści orzeczenia jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia rozporządzenia z dnia 2 listopada 1995 r. (Dz. U. Nr 146, poz. /95 poz. 712 z dnia 02.11.1995 r.", a więc przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 2 listopada 1995 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych (Dz. U. Nr 146, poz. 712) w miejsce rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 9 lipca 1991 r. w brzmieniu uwzględniającym tę zmianę, nie oznacza to, iż Okręgowa Komisja Lekarska w procesie orzeczniczym nie stosowała właściwych przepisów rozporządzenia. Przeciwnie, zaskarżone orzeczenie zostało oparte o właściwą podstawę prawną do wydania orzeczenia merytorycznego, a jej nieprecyzyjne przywołanie, nie może mieć istotnego znaczenia.
Kluczowe jest bowiem tylko, czy przepisy takie rzeczywiście istnieją. W niniejszej sprawie przepisy takie istnieją, organ zaś je zastosował podając w orzeczeniu rozpoznanie schorzenia i jego prawną kwalifikację - § 73 pkt 1 rubryka 8 – kategoria "D". Zaskarżone orzeczenie posiada więc wynikającą z powołanego rozporządzenia z dnia 9 lipca 1991 r. podstawę prawną orzeczenia merytorycznego. Wada tego typu nie stanowi podstawy do eliminacji kontrolowanego aktu z obrotu prawnego. W tym względzie orzecznictwo jednolicie przyjmuje, iż błędne powołanie podstawy decyzji lub jej niepowołanie w okolicznościach, gdy podstawa taka istnieje w przepisach prawa, a nadto przesłanki do jej zastosowania zostały spełnione, nie można uznać za istotne naruszenie prawa, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (przykładowo wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 15 lipca 2003 r. sygn. akt I SA 371/03, publik. LEX nr 149553).
Reasumując, żaden z postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów nie okazał się uzasadniony. Zatem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w zaistniałym stanie faktycznym i prawnym sprawy był władny orzec na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i w oparciu o art. 184 p.p.s.a. podlega oddaleniu.