Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 4 marca 2010 r., sygn. akt I OSK 310/10

Uzasadnienie

Uchwałą z dnia [...] grudnia 2008r., nr [...], wydaną na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001r., nr 142, poz. 1591 ze zm.) oraz art. 229 k.p.a., Rada Miejska w Łodzi uznała za bezzasadną skargę A. G. w przedmiocie braku reakcji Wydziału Gospodarowania Majątkiem UMŁ na nieprzestrzeganie warunków umowy dzierżawy nieruchomości położonej przy ul. [...], a zwłaszcza wymogu posiadania przez dzierżawcę, tj. Stowarzyszenie [...] poparcia ponad 50 % kupców prowadzących działalność gospodarczą na targowisku [...].

Na powyższą uchwałę skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożyło Stowarzyszenie [...] w Łodzi.

W odpowiedzi na skargę Rada Miejska w Łodzi wniosła o jej odrzucenie. Rada Miejska w Łodzi podniosła, iż skarga skarżącego Stowarzyszenia dotyczy uchwały podjętej w wyniku skargi wniesionej na podstawie art. 227 k.p.a.

Postanowieniem z dnia 27 listopada 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę. Sąd stwierdził, że Stowarzyszenie [...] w Łodzi wniosło już skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na w/w uchwałę. Sprawa ta została zarejestrowana pod sygnaturą II SA/Łd 802/09 i jest w toku. Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona.

Ponadto, przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi sąd administracyjny bada w pierwszej kolejności jej dopuszczalność. Jednym zaś z warunków dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy, której ona dotyczy w kognicji sądu administracyjnego. Stosownie bowiem do treści art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego skarga podlega odrzuceniu. Zaskarżona uchwała podjęta została w trybie postępowania skargowego uregulowanego w dziale VIII K.p.a. zatytułowanym "Skargi i wnioski". W myśl art. 227 k.p.a. przedmiotem tego rodzaju skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub słusznych interesów obywateli, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a. nie podlega kontroli sądów administracyjnych.

W konsekwencji tego w zakresie właściwości sądów administracyjnych nie pozostaje również sposób załatwienia skargi powszechnej przez uprawniony organ (art. 237 § 1 i 3 k.p.a.) niezależnie od formy, jaka zostanie temu nadana, a więc także wówczas, gdy nastąpi to w formie uchwały, która jest w takim wypadku - jak już wyżej wskazano - jedynie zawiadomieniem o sposobie załatwienia sprawy.

Od powyższego postanowienia Stowarzyszenie [...] wniosło skargę kasacyjną, domagając się jego uchylenia, zarzucając:

1. 1. Naruszenie prawa procesowego art. 58 §1 pkt 4 p.p.s.a przez błędne zastosowanie tego przepisu w tej sprawie, wskutek błędnego przyjęcia, że sprawa sygn. akt: II SA/Łd 802/09 WSA w Łodzi skutkuje odrzuceniem skargi w tej sprawie, bowiem dotyczy tych samych stron tej samej uchwały. Przyjmując ten przepis za podstawę rozstrzygnięcia w tej sprawie WSA w Łodzi nie wziął pod uwagę, że w sprawie sygn. akt: II SA/Łd 802/09 nie zostały uzupełnione przez skarżącego braki formalne a zatem skarga w tej sprawie została odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a i nie wywołała skutków prawnych dla odrzucenia tej skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a.
2. 2. Naruszenie prawa procesowego art. 227 k.p.a. i art. 58 § 1 pkt 1 i 4 oraz art. 3 p.p.s.a przez błędne przyjęcie, że od uchwały Rady Miejskiej w Łodzi, stanowiącej przedmiot skargi nie przysługuje żaden środek odwoławczy, ani środek zaskarżenia do Sądu Administracyjnego, gdyż nie należy do aktów lub czynności wskazanych w art. 3 § 2 p.p.s.a, zatem należy ją zakwalifikować jako skargę rozpatrywaną w trybie przepisów Działu VIII k.p.a. Z tym stanowiskiem nie zgadza się skarżący, bowiem czynność prawną ocenia się nie stricte według jej nazwy a intencji i skutku jaki miała wywołać, a skutkiem tym niewątpliwie miała być decyzja w przedmiocie rozwiązania umowy dzierżawy zawartej ze Stowarzyszeniem [...] wobec nie przestrzegania przez niego postanowień umowy dzierżawy a nie ocena Rady Miejskiej w Łodzi, co do ewentualnej bezczynności urzędników Wydziału Gospodarowania Majątkiem Urzędu Miasta Łodzi. Zatem w ocenie skarżącego jego skarga z dnia 12.08.2008 r. mieści się w katalogu skarg z pkt 4 § 1 art. 3 p.p.s.a otwierających drogę postępowania administracyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zgodnie z art. 3 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1. 1) decyzje administracyjne;
2. 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3. 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4. 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;

1. 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
2. 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
3. 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
4. 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że zaskarżona w sprawie niniejszej uchwała Rady Miejskiej w Łodzi z dnia [...] grudnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie skargi A. G. dotyczącej braku reakcji Wydziału Gospodarowania Majątkiem Urzędu Miasta Łodzi na nieprzestrzeganie warunków umowy dzierżawy nie należy do żadnej z kategorii aktów wymienionych powyżej. Należy przy tym zgodzić się ze stanowiskiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, że zaskarżona uchwała została podjęta w trybie postępowania skargowego uregulowanego w dziale VIII k.p.a.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, iż w sprawach dotyczących postępowania skargowego, skarżącemu nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Działania podejmowane przez organ w trybie postępowania w sprawie skarg i wniosków normowane przepisami działu VIII k.p.a. nie mają formy aktu lub czynności, o jakich mowa w art. 3 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Tym samym, skarga złożona do Sądu I instancji powinna zostać odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., jako nienależąca do właściwości sądu administracyjnego. Podkreślić należy, iż w postępowaniu skargowym uregulowanym w dziale VIII k.p.a. nie rozstrzyga się konkretnej sprawy administracyjnej, w konsekwencji nie kończy się ono wydaniem decyzji administracyjnej. Skarga z art. 227 k.p.a. jest odformalizowanym środkiem ochrony różnych interesów jednostki, nie dającym podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego.

Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a. nie podlega kognicji sądów administracyjnych (postanów. NSA z dnia 09.12.1999 r., III SAB 7/99, opubl. ONSA 2001 r. nr 1 poz. 27, LEX nr 40203). W takiej sytuacji należy stwierdzić, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zasadnie zaskarżonym postanowieniem z dnia 27 listopada 2009 r. odrzucił skargę Stowarzyszenia [...] w Łodzi na uchwałę Rady Miejskiej w Łodzi z dnia [...] grudnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie skargi A. G. dotyczącej braku reakcji Wydziału Gospodarowania Majątkiem Urzędu Miasta Łodzi na. Nawet przedmiot tej skargi - nieprzestrzeganie warunków umowy dzierżawy - nie podlega właściwości sądów administracyjnych.

Odnosząc się do podniesionego w skardze kasacyjnej argumentu, że w sprawie o sygn. akt: II SA/Łd 802/09 nie zostały uzupełnione przez skarżącego braki formalne a zatem skarga w tej sprawie została odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a i nie wywołała skutków prawnych dla odrzucenia tej skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. należy zauważyć, że jak wynika z treści uzasadnienia postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 27 listopada 2009 r., sygn. akt II SA/Łd 802/09 jako podstawa odrzucenia skargi Stowarzyszenia wskazany został art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. – brak właściwości sądu administracyjnego z argumentacją analogiczną jak w sprawie niniejszej a nie braki formalne, jak twierdzi Stowarzyszenie.

Z tego względu na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) skargę kasacyjną należało oddalić.