Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 29 października 2010 r. (sygn. akt III SA/Kr 787/10) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę N. J. na decyzję Rektora Krakowskiej Akademii im. A. z dnia [...] maja 2010 r. w przedmiocie zwolnienia z zajęć wychowania fizycznego.
Postanowienie zostało wydane w następujących okolicznościach sprawy:
Na skutek wniesionego przez N. J. odwołania, Rektor Krakowskiej Akademii im. A., decyzją z dnia [...] maja 2010 r., utrzymał w mocy decyzję Dziekana Wydziału S. z dnia [...] kwietnia 2010 r. w przedmiocie odmowy zwolnienia odwołującej się z zajęć wychowania fizycznego.
Decyzja organu, wraz z pouczeniem o terminie i sposobie wniesienia skargi do sądu administracyjnego, została doręczona N. J. w dniu [...] czerwca 2010 r.
Powyższe orzeczenie stało się przedmiotem skargi wniesionej przez N. J. w dniu [...] lipca 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie
Odrzucając - na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej "P.p.s.a." - przedmiotową skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że została ona wniesiona po upływie terminu zakreślonego do dokonania tej czynności tj. po dniu 9 lipca 2010 r.
W skardze kasacyjnej, zaskarżając powyższe postanowienie w całości, N. J. zarzuciła Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu naruszenie przepisu postępowania sądowoadministracyjnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.) tj. art. 53 § 1 P.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na przyjęciu, iż skarżąca, składając skargę na decyzję Rektora Krakowskiej Akademii im. A. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w dniu 9 lipca 2010 r., nie zachowała 30 dniowego terminu do wniesienia skargi.
Wskazując na powyższą podstawę kasacyjną, skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, przyjęcie skargi i przekazania jej do rozpatrzenia przez Sąd I instancji.
Uzasadniając w/w zarzut, skarżąca kasacyjnie podniosła, iż skargę od decyzji organu odwoławczego nadała w urzędzie pocztowym w R. w dniu [...] lipca 2010 r. W/w pismo zostało wniesione, zgodnie z zawartym w decyzji pouczeniem, za pośrednictwem Rektora Akademii. Z potwierdzenia zwrotnego wynika, iż skarga wpłynęła do organu odwoławczego w dniu 12 lipca 2010 r.
Wobec powyższego skarżąca kasacyjnie dochowała wszelkich procedur związanych z wniesieniem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Sąd I instancji odrzucając przedmiotową skargę dokonał błędnej wykładni art. 53 § 1 P.p.s.a. uznając, iż skarżąca przed upływem opisanego w tym przepisie terminu, powinna doręczyć skargę stronie przeciwnej. Twierdzenie to pozostaje w sprzeczności z literalnym brzmieniem tego przepisu.
W odpowiedzi na złożoną skargę kasacyjną organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, wskazując na błędne skonstruowanie tego pisma.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Przystępując do rozpoznania skargi kasacyjnej należy przypomnieć, że stosowanie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Oznacza to, że zakres rozpoznania sprawy przez ten Sąd, poza nieważnością postępowania, która w sprawie niniejszej nie zachodzi, jest ograniczony do zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. Granice skargi kasacyjnej wyznaczają podstawy kasacyjne, w których należy przywołać konkretne przepisy prawa, które naruszył Sąd I instancji oraz określić sposób naruszenia tych przepisów. Złożona przez skarżącą skarga kasacyjna zasadniczo spełnia określone wyżej wymogi.
Jedyny podniesiony przez N. J. zarzut dotyczy naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie art. 53 § 1 P.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie, iż wniesiona do niego za pośrednictwem organu II instancji skarga została wniesiona po upływie terminu zakreślonego do dokonania tej czynności. Z treści uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika również, iż skarżąca kasacyjnie w istocie kwestionuje również zastosowanie przez Sąd I instancji w niniejszym przypadku art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a.
Zgodnie z pierwszym z powołanych przepisów termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego wynosi 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Z kolei drugi z przytoczonych artykułów stanowi podstawę odrzucenia przez sąd administracyjny skargi wniesionej po upływie terminu zakreślonego do dokonania tej czynności.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzut ten jest o tyle uzasadniony, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie pochopnie uznał, iż art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. odnajdzie w przedmiotowej sprawie zastosowanie.
Nie ulega jakiejkolwiek wątpliwości, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny, przed weryfikacją podjętych w toku postępowania administracyjnego czynności lub aktów, zobligowany jest ustalić, czy wniesiona przez stronę skarga spełnia wszystkie określone przez ustawodawcę wymogi formalne, fiskalne jak również czy została złożona w przepisanym terminie. Ustalenie tego rodzaju okoliczności decyduje o dopuszczalności merytorycznego rozpoznania sprawy.
Stwierdzenie jakichkolwiek w takim przypadku uchybień formalnych lub fiskalnych skargi może powodować konieczność - o ile ustawodawca przewidział taką możliwość - ich uzupełnienia. Ustalenie natomiast, że skarga została wniesiona po upływie terminu zakreślonego do dokonania tej czynności, skutkuje odrzuceniem powołanego pisma.
Z przytoczonych względów sąd wojewódzki zobligowany jest do skrupulatnego zbadania skargi w tym zakresie, bowiem nieuzasadnione jej odrzucenie może pozbawić strony prawa do kontroli sądowej rozstrzygnięć wydanych w toku postępowania administracyjnego.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji, przed wydaniem zaskarżonego orzeczenia, zobowiązany był określić rzeczywistą datę złożenia przez N. J. przedmiotowej skargi. Dokonane przez Sąd Wojewódzki ustalenia na tym gruncie sprowadziły się tylko do wzięcia pod uwagę treści znajdującej się na skardze pieczęci z adnotacją, iż wpłynęła ona do organu dnia 12 lipca 2010 r. W aktach brak jest natomiast informacji o sposobie wniesienia skargi do organu. Nie znajduje się w nich również koperta potwierdzająca, że skarga została nadana drogą pocztową. Nie wiadomo zatem, czy strona wniosła ją bezpośrednio do Rektora (brak na skardze adnotacji, iż została ona złożona bezpośrednio w siedzibie tego organu), czy też – jak sugeruje skarżąca kasacyjnie – przesłano ją listem za potwierdzeniem odbioru nadanym w urzędzie pocztowym w R. W świetle art. 83 § 3 P.p.s.a. oddanie pisma w polskim urzędzie pocztowym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu.
Brak tego rodzaju informacji, powinien skutkować wezwaniem skarżącej i organu do złożenia oświadczeń w jaki sposób przedmiotowa skarga została złożona. Skarżąca przy tym powinna przedłożyć potwierdzenie nadania skargi w polskim urzędzie pocztowym listem poleconym, ewentualnie potwierdzenia odbioru przez organ odwoławczy korespondencji ze skargą, celem potwierdzenia faktycznej daty jej złożenia. Dopiero stwierdzenie, iż skarżąca takim dowodem nie dysponuje, może skutkować odrzuceniem skargi, jako złożonej po upływie ustawowego terminu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zatem, przy ponownym rozpoznaniu sprawy, powinien ustalić, w jaki sposób skarżąca złożyła skargę. Jeżeli została ona nadana w polskim urzędzie pocztowym, należałoby zbadać, czy N. J. dysponuje dowodem nadania pisma lub potwierdzeniem odbioru go przez organ.
W świetle przeprowadzonej wyżej argumentacji Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 185 § 1 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.