Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z 10 października 2017 r. sygn. akt II SAB/Wr 57/17 zobowiązał Starostę Powiatu [...] do niezwłocznego wydania decyzji w przedmiocie zwrotu wywłaszczonych nieruchomości. Jednocześnie stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności oraz przewlekłego prowadzenia postępowania z rażącym naruszeniem prawa.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Starosta Powiatu [...], reprezentowany przez pełnomocnika adw. H. K., zaskarżając go w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił:
- I. naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na wynik postępowania tj. art. 58 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", w związku z art. 52 P.p.s.a. oraz w związku z art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2017 r. poz. 1257ze zm.), powoływanej dalej jako "K.p.a.", poprzez ich niezastosowanie i nieodrzucenie skargi pomimo, że skarżący nie wyczerpali przysługujących im środków zaskarżenia;
- - na zasadzie art. 183 §2 2 pkt 3 P.p.s.a. - nieważność postępowania z uwagi na stan zawisłości sprawy prowadzonej pod sygnaturą I OZ 1289/16;
- II. w przypadku nieuwzględnienia powyższych zarzutów, zarzucił ponadto naruszenie art. 149 §1 P.p.s.a. poprzez jego błędne zastosowanie przejawiające się uwzględnieniem skargi w ustalonych okolicznościach faktycznych sprawy oraz przyjęcie, że w sytuacji wykonania przez organ określonych czynności dowodowych, przy jednoczesnym uzasadnionym obiektywnie przekonaniu organu o konieczności dysponowania oryginałami dokumentów, niezbędnych do wykonania obowiązku wynikającego z art. 10 K.p.a., można uznać, że organ ten dopuszcza się bezczynności oraz przewlekłego prowadzenia postępowania, które to naruszenie doprowadziło do naruszenia art. 149 §2 P.p.s.a. poprzez uznanie na rzecz skarżących: M. B., M. G., I. L., W. L., E. M., J. S. i T. W. sumy pieniężnej w wysokości 2000 zł.
Skarżący kasacyjnie wniósł, w razie uznania, że zachodzą okoliczności wymienione w art. 189 P.p.s.a. w związku z art. 58 P.p.s.a., o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz odrzucenie skargi; w razie nieuwzględnienia zarzutu opisanego w pkt I wniósł o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania lub uchylenie orzeczenia i oddalenie skargi. Ponadto wniósł o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych oraz zrzekł się rozpoznania sprawy na rozprawie.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniósł, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia wymogów, jakie stawia się uzasadnieniu orzeczenia sądowego gdyż nie zawiera żadnej treści, która byłaby wyjaśnieniem podstawy prawnej przyjęcia, że przed wniesieniem skargi wyczerpano środki zaskarżenia. Wskazał, że stan faktyczny będący przedmiotem zażalenia z 2015 r. i pierwszej skargi różni się od obecnego stanu faktycznego, a ponowna skarga otwiera nowy stan rzeczy i jest swoistą cezurą czasową dla przyjęcia, że mamy do czynienia z nową sprawą obejmującą inną przewlekłość postępowania. W ocenie Starosty Powiatu [...] skarga powinna być uznana za niedopuszczalną.
Wskazał ponadto, że jeśli przyjąć twierdzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, że wystarczające jest odwołanie się do pierwszego zażalenia z 2015 r. to mamy w istocie do czynienia ze stanem zawisłości sprawy wynikającym z faktu prowadzenia postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie o sygnaturze I OZ 1289/16.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
Rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie zależy od wyniku sprawy toczącej się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym ze skargi kasacyjnej Starosty Powiatu [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 11 maja 2016 r. sygn. akt II SAB/Wr 7/16, zarejestrowanej pod sygn. akt I OSK 135/17. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z 11 maja 2016 r. uwzględnił skargę B. W., M. B., I. L., W. L., E. M. i T. W. na przewlekłość postępowania administracyjnego Starosty Powiatu [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonych nieruchomości i stwierdził przewlekłość postępowania prowadzonego przez Starostę Powiatu [...], stwierdził, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, przyznał od Starosty Powiatu [...] na rzecz każdego ze skarżących sumę pieniężną po 2000 zł oraz zasądził od Starosty Powiatu [...] na rzecz skarżących kwotę 665 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
M. B., M. G., I. L., W. L., E. M., J. S. i T. W. wnieśli w dniu [...] kwietnia 2017 r. skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania i bezczynność Starosty Powiatu [...], które miało miejsce od [...] maja 2016 r. Skarga ta został rozpoznana zaskarżonym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 10 października 2017 r., który zobowiązał organ do niezwłocznego wydania decyzji po doręczeniu mu odpisu wyroku ze stwierdzoną prawomocnością; stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności oraz przewlekłego prowadzenia postępowania, mających miejsce z rażącym naruszeniem prawa; przyznał od organu na rzecz każdego ze skarżących sumę pieniężną po 2000 zł i zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego.
Instytucja skargi na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ ma na celu ochronę strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Badając zasadność takiej skargi sąd czyni to według stanu prawnego i stanu faktycznego ustalanego na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania orzeczenia sądowego. W wypadku rozpoznania skargi w warunkach przewidzianych w art. 188 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzeka, stosując na podstawie art. 193 P.p.s.a. przepisy, które miały zastosowanie w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym, w tym m.in. art. 145–151 P.p.s.a. (B. Dauter, Komentarz do art. 193 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, System Informacji Prawnej LEX, stan prawny na 1 marca 2018 r.).
Możliwość reformatoryjnego orzekania przez Naczelny Sąd Administracyjny, a więc orzekania bezpośrednio także co do samej skargi wniesionej do wojewódzkiego sądu administracyjnego powoduje, że rozstrzygnięcie sprawy o sygn. akt I OSK 135/17, która dotyczy oceny prowadzenia postępowania administracyjnego w okresie do 11 maja 2016 r., może mieć wpływ na wynik sprawy niniejszej w odniesieniu do rozstrzygnięcia zobowiązującego do wydania rozstrzygnięcia w sprawie.