Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 29 października 2015 r. sygn. akt III SA/Gd 669/15 oddalił skargę R. S. na czynności Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gdańsku z [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy usunięcia punktów karnych z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego.
W uzasadnieniu wyroku Sąd podał następujący stan faktyczny i prawny:
R. S. w piśmie z [...] maja 2015 r. skierowanym do Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gdańsku zażądał usunięcia z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego wpisu dotyczącego wykroczenia z [...] marca 2013 r. W uzasadnieniu pisma wskazał, że Straż Miejska w [...] za przedmiotowe wykroczenie ukarała wnioskodawcę, a nie rzeczywistego sprawcę.
Komendant Wojewódzki Policji w Gdańsku w piśmie z [...] czerwca 2015 r. nr [...] odmówił usunięcia z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego wpisu dotyczącego wykroczenia z [...] marca 2013 r. W uzasadnieniu pisma organ wskazał, że sprawa ukarania za wykroczenie z [...] marca 2013 r. została prawomocnie zakończona przez Straż Miejską w [...].
R. S. w piśmie z [...] czerwca 2015 r. wezwał Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gdańsku do usunięcia naruszenia prawa poprzez usunięcie z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego wpisu wynikającego z mandatu karnego kredytowanego z [...] kwietnia 2013 r. znak [...], wystawionego przez Straż Miejską w [...] oraz usunięcie pozostałych punktów przypisanych mu na podstawie wpisów ostatecznych za naruszenia z okresu [...] marca 2013 r. – [...] luty 2014 r. W uzasadnieniu wskazał, że mandat karny kredytowany z [...] kwietnia 2013 r. znak [...] nigdy się nie uprawomocnił. Odbiór przesyłki zawierającej mandat przesłany listem poleconym do ukaranego R. S. pokwitowała bowiem babcia ww. – W. B. Sam ukarany nigdy nie pokwitował odbioru przedmiotowego mandatu. Na mandacie nie ma też podpisu ukaranego potwierdzającego, że ww. został pouczony o prawie odmowy przyjęcia mandatu, przyjął mandat, odebrał go, względnie zgodził się uiścić grzywnę za popełnienie wskazanego wykroczenia.
Ukarany od początku wskazywał, że zarzucanego mu wykroczenia nie popełnił. Przyznawał tylko, że dopuścił się błędu w wypełnionym wcześniej formularzu. Z kolei Straż Miejska w [...] nie próbowała wyjaśnić zaistniałego błędu uznając, że wzywający przyznał się do popełnienia ww. wykroczenia. Wskazał ponadto, że karalność wykroczenia z [...] marca 2013 r. ustała z uwagi na okres 2 lat od jego popełnienia. Jeżeli zaś ww. mandat nigdy nie stał się prawomocny i nie wniesiono wniosku o ukaranie do sądu powszechnego, to wpis w ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego wynikający z tego mandatu powinien zostać uznany za tymczasowy i usunięty przez organ Policji prowadzący ww. ewidencję.
R. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na czynność z zakresu administracji publicznej, tj. pismo Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gdańsku z [...] czerwca 2015 r. W skardze wniósł o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności i czynności podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej sprawy oraz o uznanie w wyroku uprawnienia skarżącego i obowiązku organu dotyczącego usunięcia z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego wpisu dotyczącego skarżącego, a wynikającego z mandatu karnego kredytowanego z [...] kwietnia 2013 r. wystawionego przez Straż Miejską w [...] oraz usunięcia pozostałych punktów przypisanych skarżącemu na podstawie wpisów ostatecznych za naruszenia z okresu [...] marca 2013 r. – [...] luty 2014 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 29 października 2015 r. sygn. akt III SA/Gd 669/15 oddalił skargę. Sąd w oparciu o przepisy: art. 130 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz.1137 ze zm.), powoływanej dalej jako "Prawo o ruchu drogowym", rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego (Dz. U. z 2012 r. poz. 488), rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 22 lutego 2002 r. w sprawie nakładania grzywien w drodze mandatu karnego (Dz. U poz. 201) i art. 98 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 roku - Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia (Dz. U. z 2013 r. poz.395 ze zm.), uznał, że w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, a tym samym zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie.
Sąd stwierdził, że organ prowadzący ewidencję zobowiązany był sprawdzić czy mandat jest prawomocny. Z uwagi na okoliczności zdarzenia (wykrycie naruszenia przepisów ruchu drogowego przez kierującego pojazdem przy użyciu urządzenia rejestrującego) skarżący podpisał w dniu [...] kwietnia 2014 r. nadesłane mu przez Straż Miejską w [...] oświadczenie, w myśl którego przyznał się do popełnienia w dniu [...] marca 2013 roku wykroczenia oraz wyraził zgodę na przyjęcie grzywny nałożonej w drodze mandatu karnego kredytowanego w wysokości 400 złotych. Został pouczony o prawie odmowy przyjęcia zaproponowanego mandatu karnego i o dalszych skutkach odmowy przyjęcia mandatu.
Skarżący jednak stwierdził, że nie złożył takiego oświadczenia, gdyż jego wolą było wskazanie innej osoby jako kierującej pojazdem. Sąd nie zgodził się z takim stanowiskiem, gdyż skarżący nie potwierdził własnoręcznym podpisem tożsamości osoby, której jakoby powierzył pojazd w czasie odpowiadającym popełnionemu wykroczeniu. Sąd zauważył, że skarżący wyraził zgodę na przyjęcie grzywny nałożonej w drodze mandatu kredytowanego po jednoznacznym pouczeniu - w formie podpisanego oświadczenia. Jednocześnie nie podpisał oświadczenia o powierzeniu pojazdu innej osobie.
Sąd podkreślił, że złożenie takiego oświadczenia poprzedzone było pouczeniem o odpowiedzialności z art. 65 § 1 ustawy z dnia 20 maja 1971 r. Kodeksu wykroczeń (Dz. U. z 2010 r. poz. 275 ze zm.) za umyślne wprowadzenie w błąd, co do tożsamości osoby lub dokumentów i danych zawartych w części "B" oświadczenia, a osoba składająca je własnoręcznym podpisem miała potwierdzić, że podała te dane zgodnie z prawdą. Analiza tych okoliczności pozwalała na wniosek, że organ był uprawniony, na podstawie złożonego przez skarżącego oświadczenia, do wystawienia mandatu.
Sąd uznał, że od skarżącego jako przedsiębiorcy prowadzącego usługi transportowe można wymagać minimum zrozumienia przepisów prawa i pouczeń z nich wynikających. Tymczasem skarżący złożył ww. oświadczenie, a dopiero po otrzymaniu mandatu podjął spóźnione działania nakierowane na uchylenie się od skutków przyjętego mandatu.
Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd wyjaśnił, że z art. 98 § 3 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia wynika, że mandat staje się prawomocny z chwilą pokwitowania jego odbioru przez ukaranego. Na mocy art. 38 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia do czynności procesowych prowadzonych w postępowaniu w sprawach o wykroczenia stosuje się odpowiednio także przepisy art. 95, 100 § 1 i 6 zdanie pierwsze, art. art. 105, 107, 108, 116-134, 136-142, 156 § 1-4, art. 157, 158, 160-166, 476 § 2 Kodeksu postępowania karnego, a gdy sąd orzeka jednoosobowo, również przepisy art. 109-114 i art. 115 § 1, § 2 zdanie pierwsze oraz § 3 Kodeksu postępowania karnego.
Z kolei art. 132 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (Dz. U. poz. 555 ze zm.) stanowi, że pismo doręcza się adresatowi osobiście zaś w razie chwilowej nieobecności adresata w jego mieszkaniu pismo doręcza się dorosłemu domownikowi. W ocenie Sądu zatem przesyłka zawierająca mandat kredytowany, na przyjęcie którego zgodę wyraził uprzednio skarżący (odsyłając do straży Miejskiej w [...] złożone oświadczenie w tym przedmiocie), w związku z jego nieobecnością odebrana została przez dorosłego domownika – W. B. - babcię skarżącego. Tym samym mandat kredytowany seria nr [...] stał się prawomocny w dniu [...] kwietnia 2013 r., czyli w dniu, kiedy został skutecznie doręczony listem poleconym za zwrotnym potwierdzeniem odbioru.
R. S., reprezentowany przez radcę adwokata J. K. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną od powyższego wyroku. W skardze zarzucił, na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a." naruszenie przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
- a) art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez przedstawienie w uzasadnieniu wyroku stanu sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym w zakresie, w jakim ustalono, że skarżący przyjął mandat karny kredytowy z dnia [...] kwietnia 2013 r., przyznał się do popełnienia w dniu [...] marca 2013 r. wykroczenia, wraził zgodę na przyjęcie grzywny nałożonej w drodze mandatu karnego kredytowanego w wysokości 400 zł, podczas gdy skarżący nie złożył takich oświadczeń i nie dokonał takich czynności;
- b) art. 134 § 1, art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w związku z art. 146 § 1 oraz art. 146 § 2 P.p.s.a. poprzez ich niezastosowanie i nieuwzględnienie skargi, pomimo że istniały podstawy do jej uwzględnienia;
- c) art. 151 P.p.s.a., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i niezasadne oddalenie skargi.
Ponadto, jako podstawę skargi kasacyjnej wskazał również art. 174 pkt 1 P.p.s.a., tj. naruszenie przepisów prawa materialnego, przez ich niewłaściwe zastosowanie ewentualnie brak zastosowania: art. 130 "§ 2" Prawa o ruchu drogowym oraz § 2 ust. 1, § 4 ust. 1 i 2 oraz ust. 4, § 5 ust. 1 pkt 3 lit. a) i c), § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego w związku z art. 97 § 1 i art. 98 § 3 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia oraz § 4 ust. 2 i § 4a rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 22 lutego 2002 r. w sprawie nakładania grzywien w drodze mandatu karnego oraz art. 45 § 1 Kodeksu wykroczeń i błędne uznanie, że mandat karny kredytowany z [...] kwietnia 2013 r. stał się prawomocny i nie jest możliwe usunięcie z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego wpisu dotyczącego skarżącego wynikającego z tego mandatu i pozostałych punktów przypisanych mu na podstawie wpisów ostatecznych za naruszenia przepisów ruchu drogowego z okresu [...] marca - [...] luty 2014 r., podczas gdy mandat ten nie uprawomocnił się, a usunięcie takie jest konieczne.
Skarżący na podstawie 185 § 1 P.p.s.a wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie, na podstawie art. 188 P.p.s.a., o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi. Nadto wniósł o zasądzenie kosztów postępowania.
Do akt sprawy wpłynęło pismo skarżącego kasacyjnie z [...] października 2017 r. z załączonymi artykułami prasowymi wydrukowanymi ze stron internetowych dotyczącymi nieprawidłowości w działalności Straży Miejskiej w [...].
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1370) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 powołanej ustawy, przesłanki nieważności postępowania sądowego. Z tego względu przy rozpoznaniu sprawy Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej.
Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wskazane w niej podstawy. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie prawa materialnego i naruszenie przepisów postępowania. Skarga kasacyjna rozpoznana w tak zakreślonych granicach nie zasługuje na uwzględnienie.
Powołanie się na obie podstawy wymaga rozważenia w pierwszej kolejności zasadności zarzutów procesowych, gdyż dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny sprawy został prawidłowo ustalony i nie doszło do istotnych uchybień procesowych, można przejść do oceny podstawy naruszenia prawa materialnego.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. wyjaśnić należy, że przepis ten może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną, jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia (uchwała NSA z 15 lutego 2010 r. sygn. akt II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010, nr 3, poz. 39). Przepis ten bowiem określa jakie elementy ma zawierać uzasadnienie wyroku. Prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Wadliwość uzasadnienia wyroku może stanowić przedmiot skutecznego zarzutu z art. 174 pkt 2 P.p.s.a. tylko wtedy, gdy uzasadnienie jest sporządzone w taki sposób, że nie zawiera wszystkich koniecznych elementów bądź dotknięte jest tak oczywistymi brakami, że uniemożliwia to przeprowadzenie kontroli kasacyjnej.
Dla skutecznego zarzutu naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. należało zatem wykazać, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku z uwagi na jego konstrukcję, braki w zakresie wymogów ustawowych nie pozwala na ocenę zarzutów sformułowanych w skardze kasacyjnej. W niniejszej sprawie z taką sytuacją nie mamy do czynienia.
W orzecznictwie wskazuje się także, że jeżeli autor skargi kasacyjnej chce wykazać, że sąd pierwszej instancji przyjął stan faktyczny ustalony przez organy administracji niezgodnie z obowiązującą procedurą, a w szczególności nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego, to powinien postawić zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. polegający na przedstawieniu sprawy niezgodnie ze stanem faktycznym, a także np. zarzut naruszenia art. 151 P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi pomimo naruszenia przez organ administracji przepisów o postępowaniu, w szczególności dotyczących postępowania dowodowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (wyroki NSA z: 9 marca 2006 r. sygn. akt I OSK 569/05, 12 maja 2006 r. sygn. akt FSK 2123/04, ONSAiWSA 2006, nr 1, poz. 9).
Tak sformułowane podstawy zarzutów skargi kasacyjnej zostały wskazane. Autor skargi kasacyjnej na poparcie tych zarzutów wskazał, że Sąd pierwszej instancji przedstawił w uzasadnieniu wyroku stan sprawy niezgodnie ze stanem rzeczywistym w odniesieniu do takich okoliczności jak: skuteczne doręczenie skarżącemu kasacyjnie mandatu kredytowanego, przyznanie się przez skarżącego do popełnienia wykroczenia i wyrażenie przez niego zgody na przyjęcie grzywny nałożonej na podstawie mandatu karnego kredytowanego.
Analiza akt administracyjnych sprawy wskazuje, że zarzut ten nie jest jednak zasadny. Stan sprawy przedstawiony przez Sąd pierwszej instancji znajduje bowiem potwierdzenie w aktach sprawy. Skarga została wniesioną na czynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w Gdańsku stwierdzoną w piśmie z [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy usunięcia z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego wpisu dotyczącego wykroczenia z [...] marca 2013 r. W aktach sprawy znajduje się oświadczenie nadesłane skarżącemu przez Straż Miejską w [...], podpisane przez skarżącego i opatrzone datą [...] kwietnia 2013 r. Z dokumentu tego wynika, że skarżący wypełnił część "A" oświadczenia o treści: "oświadczam, że w dniu [...] marca 2013 r. o godz. [...] w miejscowości [...], ul. [...] (DK-22), kierowałem pojazdem marki [...] o nr rej. [...]. Wyrażam zgodę na przyjęcie grzywny nałożonej w drodze mandatu karnego kredytowanego w wysokości 400,00 zł za wykroczenie polegające na niestosowaniu się do sygnalizacji świetlnej.
W ewidencji naruszeń przepisów ruchu drogowego przypisuje się punktów karnych +6". Jednocześnie skarżący wypełnił część "B" oświadczenia, które wypełnia się, jeżeli właściciel pojazdu powierzył pojazd do kierowania lub używania w oznaczonym czasie innej osobie. Skarżący wpisał imię i nazwisko oraz adres obywatela Ukrainy. Tej części oświadczenia skarżący jednak nie podpisał. Na druku formularza znajduje się pouczenie o odpowiedzialności z art. 65 § 1 ustawy z dnia 20 maja 1971 r. Kodeksu wykroczeń za umyślne wprowadzenie w błąd, co do tożsamości osoby lub dokumentów i danych zawartych w części "B" oświadczenia, a osoba składająca je własnoręcznym podpisem miała potwierdzić, że podała te dane zgodnie z prawdą (k. 21 akt adm.).
W aktach sprawy znajduje się także kopia potwierdzenia odbioru przesyłki zawierającej mandat karny seria [...] numer [...] skierowanej do R. S. na adres ul. [...],[...], podpisanego przez W. B. ze wskazaniem, że jest ona babcią skarżącego.
Kolejno w aktach znajduje się postanowienie Sądu Rejonowego w [...] II Wydział Karny z [...] czerwca 2013 r. sygn. akt [...] o odmowie uchylenia prawomocnego mandatu karnego seria [...] numer [...] nałożonego w dniu [...] kwietnia 2013 r. w postępowaniu mandatowym, wydane na skutek rozpoznania sprawy wszczętej z wniosku R. S..
W tej sytuacji nie można podzielić zasadności zarzutu o przyjęciu przez Sąd pierwszej instancji stanu sprawy ustalonego przez organ administracyjny niezgodnie z przepisami postępowania. Z dalszej części uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że jej autor w istocie kwestionuje ocenę tych dokumentów dokonaną przez organ administracyjny i Sąd Wojewódzki, a tym samym dokonuje odmiennej oceny materiału dowodowego zebranego w aktach sprawy. Przepis art. 141 § 1 P.p.s.a. nie służy jednak ani kwestionowaniu stanu faktycznego sprawy administracyjnej ani kwestionowaniu oceny prawnej sądu pierwszej instancji. Przepis ten nie może stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej kwestionującej zasadność przyjętej podstawy prawnej (materialnej lub formalnej) rozstrzygnięcia. Brak przekonania strony o trafności rozstrzygnięcia sprawy, w tym do przyjętego kierunku wykładni i zastosowania prawa, czy też odnośnie do oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, której rezultat nie koresponduje z oczekiwaniami strony, nie oznacza jeszcze wadliwości uzasadnienia wyroku i to w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Fakt więc, że stanowisko zajęte przez Sąd pierwszej instancji jest odmienne od prezentowanego przez wnoszącego skargę kasacyjną nie oznacza, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wady konstrukcyjne, nie poddaje się kontroli kasacyjnej, czy też, że jest wadliwe w stopniu uzasadniającym uchylenie wydanego w sprawie rozstrzygnięcia.
Zarzut naruszenia art. 134 § 1 P.p.s.a. jest chybiony. Zgodnie z tym przepisem sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (...). Normę tę można naruszyć tylko wtedy, gdy strona w postępowaniu sądowym wskazywała na istotne dla sprawy okoliczności i dowody, które zostały przez sąd pominięte, względnie gdy w postępowaniu, którego dotyczy skarga, popełniono uchybienia na tyle istotne, a przy tym oczywiste, że bez względu na treść zarzutów sąd nie powinien był przechodzić nad nimi do porządku. Nie jest natomiast dopuszczalne w ramach zarzutu naruszenia art. 134 § 1 P.p.s.a. kwestionowanie wyniku sądowej kontroli ustaleń faktycznych sformułowanych przez organy. Do tego w istocie zmierza zawarta w skardze kasacyjnej argumentacja przedstawiona na poparcie tego zarzutu, która jest tożsama z argumentacją podniesioną na poparcie wcześniejszego zarzutu naruszenia przepisów postępowania.
Aby skutecznie postawić zarzut naruszenia 135 P.p.s.a. skarżący powinien wykazać, że sąd rozpoznając skargę rozpoznał sprawę w części lub dokonał oceny pod względem zgodności z prawem innej sprawy (w znaczeniu przedmiotowym i podmiotowym) lub z przekroczeniem granic danej sprawy. Tego jednak skarżący nie czyni.
W tej sytuacji również pozostałe zarzuty naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 a) i c) w związku z art. 146 P.p.s.a., są niezasadne.
Stan faktyczny sprawy został więc prawidłowo zaaprobowany przez Sąd pierwszej instancji. Wobec niezanegowania skutecznie stanu faktycznego Naczelny Sąd Administracyjny przyjął za podstawę orzekania stan faktyczny przyjęty przez Sąd pierwszej instancji.
Nie można uznać za zasadne również zarzutów naruszenia prawa materialnego, tj. art. 130 "§ 2" Prawa o ruchu drogowym oraz § 2 ust. 1, § 4 ust. 1-2 i ust. 4, § 5 ust. 1 pkt 3 lit. a) i c), § 6 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego w związku z art. 97 § 1 i art. 98 § 3 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia oraz § 4 ust. 2 i § 4a rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 22 lutego 2002 r. w sprawie nakładania grzywien w drodze mandatu karnego oraz art. 45 § 1 Kodeksu wykroczeń. Koncentrują się one na wykazywaniu, że błędne było uznanie, że mandat karny kredytowany z [...] kwietnia 2013 r. stał się prawomocny i nie jest możliwe usunięcie z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego wpisu dotyczącego skarżącego wynikającego z tego mandatu i pozostałych punktów przypisanych skarżącemu na podstawie wpisów ostatecznych za naruszenia przepisów ruchu drogowego z okresu [...] marca - [...] luty 2014 r., podczas gdy mandat ten nie uprawomocnił się, a usunięcie takie jest konieczne.
Fakt naruszenia przepisów ruchu drogowego przez danego kierowcę organ prowadzący ewidencję stwierdza w oparciu o prawomocny wyrok sądu, postanowienie sądu o warunkowym umorzeniu postępowania, mandat karny albo orzeczenie organu orzekającego w sprawie o naruszenie w postępowaniu dyscyplinarnym (§ 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego, obowiązujący w dacie popełnienia wykroczenia przez skarżącego).
Zgodnie z art. 98 § 3 in fine Kodeksu w sprawach o wykroczenia mandat karny kredytowany staje się prawomocny z chwilą pokwitowania jego odbioru przez ukaranego. W myśl art. 38 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia do czynności procesowych prowadzonych w postępowaniu w sprawach o wykroczenia stosuje się odpowiednio przepisy m. in. art. 116 - 134 Kodeksu postępowania karnego. Zgodnie zaś z art. 132 § 2 zdanie pierwsze Kodeksu postępowania karnego w razie chwilowej nieobecności adresata w jego mieszkaniu pismo doręcza się dorosłemu domownikowi. Zgodnie z art. 101 § 1 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia prawomocny mandat karny podlega uchyleniu, jeżeli grzywnę nałożono za czyn niebędący czynem zabronionym jako wykroczenie. Uchylenie następuje na wniosek ukaranego złożony w zawitym terminie 7 dni od daty uprawomocnienia się mandatu lub z urzędu.
W myśl § 2 ust. 1 rozporządzenia z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego do ewidencji wpisuje się kierowcę, który kierując pojazdem silnikowym lub motorowerem, dopuścił się naruszenia przepisów ruchu drogowego (...). Należy zaznaczyć, że dokonywany przez organy Policji wpis w ewidencji ma charakter deklaratoryjny, a liczba ujawnionych punktów karnych jest pochodną od stwierdzenia - stosownym mandatem - naruszenia przepisów ruchu drogowego. Oznacza to, że stwierdzone mandatem karnym naruszenie przepisów ruchu drogowego jest równoznaczne z wpisem do ewidencji liczby punktów wynikających z załącznika nr 1 do rozporządzenia z dnia 25 kwietnia 2012 r. Z przedstawionych regulacji w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że wpis punktów do ewidencji ma jedynie charakter techniczny będący konsekwencją naruszenia przepisów ruchu drogowego.
Punkty karne przypisywane kierowcom w związku z popełnionym przez nich wykroczeniem lub przestępstwem drogowym mają charakter akcesoryjny w stosunku do tego wykroczenia lub przestępstwa. O ich naliczeniu nie decyduje policjant lub sąd, lecz są one przypisywane ex lege do poszczególnych naruszeń.
Odnosząc powyższe przepisy do okoliczności rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że z chwilą pokwitowania przesyłki przez dorosłego domownika mandat karny kredytowany stał się prawomocny. Potwierdzeniem tego faktu jest postanowienie Sądu Rejonowego w [...] II Wydział Karny z [...] czerwca 2013 r. sygn. akt [...] o odmowie uchylenia prawomocnego mandatu karnego seria [...] numer [...] nałożonego w dniu [...] kwietnia 2013 r. w postępowaniu mandatowym, wydane na skutek rozpoznania sprawy wszczętej z wniosku R. S.. Wniosek o uchylenie mandatu jest szczególnym, nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia i może być wniesiony jedynie od prawomocnej decyzji o nałożeniu mandatu. W świetle powyższych przepisów trafnie Sąd pierwszej instancji uznał stan faktyczny ustalony w sprawie za odpowiadający stanowi hipotetycznemu przewidzianemu w tych normach prawnych.
Jeśli chodzi o pozostałe zarzuty naruszenia prawa materialnego wyjaśnić należy, że nie mają one znaczenia w sprawie. Dotyczą one bowiem wpisu tymczasowego (§ 4 ust. 2, § 5 ust. 1 pkt 3 lit. a) i c) rozporządzenia z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie postępowania z kierowcami naruszającymi przepisy ruchu drogowego), usunięcia z ewidencji punktów przypisanych na podstawie wpisu ostatecznego z upływem roku od dnia popełnienia naruszenia (art. 130 ust. 2 Prawa o ruchu drogowym, § 6 ust. 1 pkt 3 cytowanego rozporządzenia), nakładania grzywny w drodze mandatu karnego (art. 97 § 1 Kodeksu w sprawach o wykroczenia), przyjęcia mandatu karnego (§ 4 ust. 2 i § 4a rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 22 lutego 2002 r. w sprawie nakładania grzywien w drodze mandatu karnego) oraz karalności wykroczenia (art. 45 § 1 Kodeksu wykroczeń). Są to zatem okoliczności, które w rozpoznawanej sprawie, której przedmiotem jest usunięcie punktów z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, nie podlegały kontroli.
Mając na uwadze to, że zarzuty skargi kasacyjnej nie są usprawiedliwione, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.