Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 8 listopada 2004 roku wydanym w sprawie sygnatura akt II SA 2957/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę R. H. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z [...] numer [...] w przedmiocie odmowy uchylenia orzeczenia o wydaleniu ze służby.
Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wydany został w oparciu o następujące ustalenia faktyczne.
Orzeczeniem z dnia 16 kwietnia 1993 roku numer [...] wydanym na podstawie przepisów ustawy z 12 października 1990 roku o Straży Granicznej (Dz. U. 78, poz. 462 ze zmianami) oraz przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 4 kwietnia 1992 roku w sprawie udzielania wyróżnień oraz postępowania dyscyplinarnego w stosunku do funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. 37 poz.161), Komendant Główny Straży Granicznej uznał R. H. - funkcjonariusza straży granicznej, winnym tego, że podczas pełnienia służby, dokonując kontroli granicznej w pociągu międzynarodowym, przekroczył swoje uprawnienia, nadużywając stanowiska służbowego w stosunku do podróżnego i działając z niskich pobudek usiłował osiągnąć korzyści materialne i za to wymierzył mu karę w postaci wydalenia ze służby z dniem 15 maja 1993 roku. Orzeczenie z 16 kwietnia 1993 roku numer [...] Komendanta Głównego Straży Granicznej zostało doręczone R. H. w dniu 24 kwietnia 1993 roku.
W dniu 15 maja 1998 roku R. H. wystąpił do Komendanta Głównego Straży Granicznej z wnioskiem o wznowienie postępowania dyscyplinarnego zakończonego ostatecznym orzeczeniem o ukaraniu z 16 kwietnia 1993 roku numer [...] Komendanta Głównego Straży Granicznej.
Decyzją z dnia 26 czerwca 1998 roku numer [...] Komendant Główny Straży Granicznej, działając w oparciu o przepis art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., odmówił uchylenia ostatecznego orzeczenia z 16 kwietnia 1993 roku numer [...] Komendanta Głównego Straży Granicznej.
W dniu 4 marca 2003 roku R. H., powołując się na przepis § 39 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28 czerwca 2002 roku w sprawie przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego wobec funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. 118, poz. 1015) wystąpił ponownie z wnioskiem o wznowienie postępowania dyscyplinarnego zakończonego ostatecznym orzeczeniem z 16 kwietnia 1993 roku numer [...] komendanta Głównego Straży Granicznej.
Postanowieniem z dnia 25 marca 2003 roku numer [...] Komendant Główny Straży Granicznej, działając w oparciu o przepis § 39 ust.1, ust. 3, ust. 4, ust. 5 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28 czerwca 2002 roku w sprawie przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego wobec funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. 118, poz.1015), wszczął postępowanie w sprawie wznowienia postępowania dyscyplinarnego zakończonego ostatecznym orzeczeniem z dnia 16 kwietnia 1993 roku numer [...] Komendanta Głównego Straży Granicznej.
Orzeczeniem dyscyplinarnym z 28 kwietnia 2003 roku numer [...] Komendant Główny Straży Granicznej, działając w oparciu o przepis § 40 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28 czerwca 2002 roku w sprawie przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego wobec funkcjonariuszy Straży Granicznej, odmówił uchylenia orzeczenia dyscyplinarnego z 16 kwietnia 1993 roku numer [...] Komendanta Głównego Straży Granicznej.
Orzeczeniem z dnia [...] numer [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy orzeczenie dyscyplinarne z [...] numer [...] Komendanta Głównego Straży Granicznej.
Na orzeczenie z [...] numer [...] Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł R. H. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalając skargę R. H. na decyzję z [...] numer [...] Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w uzasadnieniu wyroku podał, że odstąpienie od zasady trwałości decyzji administracyjnych jest możliwe tylko w sytuacjach wyraźnie określonych w przepisach prawa. W odniesieniu do decyzji ostatecznych wydanych wobec funkcjonariuszy Straży Granicznej w toku postępowania dyscyplinarnego, sytuacje prowadzące do wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem, zostały określone w § 38 ust.1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28 czerwca 2002 roku w sprawie przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego wobec funkcjonariuszy Straży Granicznej.
W ocenie Sądu I instancji żadna z okoliczności powołanych przez skarżącego we wniosku z 4 marca 2003 roku nie wyczerpuje dyspozycji § 38 ust.1 w/w rozporządzenia. Nadto Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że zarzut, iż orzeczenie dyscyplinarne nie zostało podpisane przez Komendanta Głównego Straży Granicznej nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym. Z akt sprawy wynika, że orzeczenie spełniało wymogi określone w § 33 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 4 kwietnia 1992 roku w sprawie udzielania wyróżnień i postępowania dyscyplinarnego w stosunku do funkcjonariuszy Straży Granicznej, a także spełniało wymogi określone w art.107 § 1 k.p.a.
Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 8 listopada 2004 roku sygnatura akt II SA 2957/03 sporządził i wniósł pełnomocnik R. H., radca prawny R. G. Pełnomocnik skarżącego zaskarżył wyrok Sądu I instancji w całości i zarzucił mu naruszenie przepisów postępowania poprzez przyjęcie, że w zgromadzonym materiale dowodowym sprawy nie znalazła potwierdzenia okoliczność, iż orzeczenie Komendanta Głównego Straży Granicznej numer [...] z 16 kwietnia 1993 roku nie weszło do obrotu prawnego z uwagi na brak podpisu komendanta na tym orzeczeniu i to w sytuacji, gdy z materiału dowodowego bezspornie wynika, że egzemplarz orzeczenia doręczony skarżącemu nie zawiera podpisu tegoż komendanta. Wskazując na powyższe zarzuty pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej pełnomocnik skarżącego podniósł, że błędnie Sąd I instancji uznał, iż żadna z okoliczności powołanych przez skarżącego we wniosku z 4 marca 2003 roku o wznowienie postępowania dyscyplinarnego nie wyczerpuje dyspozycji z § 38 ust.1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28 czerwca 2002 roku w sprawie przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego wobec funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. 118, poz.1015 ze zmianami) oraz błędnie uznał, że podnoszona przez R. H. okoliczność o braku podpisu Komendanta Głównego Straży Granicznej na egzemplarzu orzeczenia doręczonego skarżącemu nie znajduje potwierdzenia w zebranym w sprawie materiale dowodowym. Pełnomocnik skarżącego odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych podniósł, że jednym z niezbędnych elementów kwalifikujących pismo organu do rozstrzygnięć administracyjnych należy zaliczyć podpis osoby reprezentującej organ administracji publicznej.
Nadto pełnomocnik strony skarżącej wskazał, że jeżeli pismo nie posiada jednego z niezbędnych elementów decyzji, to mimo doręczenia go stronie postępowania nie wywołuje skutków prawnych, ponieważ nie może zostać uznane za decyzję. Pełnomocnik skarżącego wskazuje, że w aktach sprawy znajduje się egzemplarz orzeczenia podpisany przez Komendanta Głównego Straży Granicznej ale nie ten egzemplarz został doręczony skarżącemu. W tym stanie rzeczy w ocenie pełnomocnika strony skarżącej mamy do czynienia z sytuacją, o której mowa w § 38 ust.1 pkt 3 rozporządzenia ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28 czerwca 2002 roku w sprawie przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego wobec funkcjonariuszy Straży Granicznej. Jednocześnie pełnomocnik skarżącego podniósł, że Sąd I instancji nie wyjaśnił podstawy prawnej rozstrzygnięcia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W szczególności należy podkreślić, że zgodnie z treścią art.174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz.1270 ze zmianami, powoływanej dalej jako p.p.s.a.) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;
2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy - p.p.s.a. rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Związanie NSA podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym - zdaniem skarżącego - uchybił sąd, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego-wykazania dodatkowo, że to wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Złożona w rozpoznawanej sprawie skarga kasacyjna nie w pełni odpowiada przedstawionym wyżej wymaganiom stawianym przez przepisy p.p.s.a. takiej skardze. Powołując się na naruszenie przepisów postępowania należało określić jakie przepisy postępowania zostały naruszone i wykazać, że to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy. Wskazane uchybienia nie dyskwalifikują jednak skargi kasacyjnej w stopniu skutkującym koniecznością jej odrzucenia.
Z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, że strona skarżąca zgłasza zarzut naruszenia przepisów postępowania wskazując na przepis § 33 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 4 kwietnia 1992 roku w sprawie udzielania wyróżnień i postępowania dyscyplinarnego w stosunku do funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. 37, poz.161), a także wskazując na przepis § 38 ust.1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28 czerwca 2002 roku w sprawie przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego wobec funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. 118, poz.1015) oraz przepis art.107 § 1 k.p.a. W istocie zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej sprowadzają się do podważenia dokonanych przez organ administracji publicznej i Wojewódzki Sąd Administracyjny ustaleń faktycznych oraz oceny dowodów, na podstawie których został ustalony stan faktyczny sprawy. Zarzuty te nie znajdują jednak usprawiedliwionych podstaw.
W szczególności należy stwierdzić, iż wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kasacyjnej, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy dawał podstawy do ustalenia, że skarżącemu doręczono w dniu 24 kwietnia 1993 roku orzeczenie administracyjne z 16 kwietnia 1993 roku numer [...] Komendanta Głównego Straży Granicznej. Doręczenie tego orzeczenia było prawnie skuteczne i wywierało wszelkie skutki prawne związane z tą czynnością procesową. Poza sporem jest okoliczność, iż w aktach administracyjnych znajduje się oryginał wskazanej wyżej decyzji podpisany przez Komendanta Głównego Straży Granicznej. Organ administracji publicznej jest zobowiązany do doręczenia stronie uwierzytelnionego odpisu decyzji (orzeczenia), podpisanego przez osobę uprawnioną do uwierzytelnienia doręczanego egzemplarza decyzji (orzeczenia) stronie. W tym miejscu należy podkreślić, że w orzecznictwie Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalony jest pogląd, że ani przepis art.109 § 1 k.p.a., ani żaden inny przepis prawa nie warunkują skuteczności doręczenia decyzji (orzeczenia administracyjnego) od doręczenia stronom jego oryginału (vide wyrok S.N. z 12.12.2003 r. III RN 135/03 OSNP 2004/16/274, wyrok NSA z 10.10.2003 r. II SA 13/03 niepublikowany).
W związku z powyższym nie jest uzasadnione twierdzenie strony skarżącej, iż orzeczenie administracyjne z 16 kwietnia 1993 roku numer [...] Komendanta Głównego Straży Granicznej nie weszło do obrotu prawnego. Tym samym brak jest podstaw do uznania, że został naruszony przepis § 38 ust.1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 28 czerwca 2002 roku w sprawie przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego wobec funkcjonariuszy Straży Granicznej.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270 ze zmianami) orzekł, jak w sentencji wyroku.