Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 23 listopada 2009 r. sygn. akt I SA/Wa 1248/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę "[...]" Sp. z o.o. z/s w Warszawie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta m.st. Warszawy z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] o umorzeniu postępowania wszczętego wnioskiem ww. Spółki z dnia [...] stycznia 1949 r. w sprawie przyznania prawa do gruntu nieruchomości warszawskiej przy ul. G.. Umorzenie postępowania organy uzasadniły brakiem przymiotu strony przez Spółkę "[...]" wobec tego, że aktami notarialnymi z dnia [...] kwietnia 1961 r. i z dnia [...] grudnia 1964 r. nieruchomość przy ul. Grzybowskiej została w całości zbyta na rzecz osób trzecich przez odpowiednio Syndyka Masy Upadłości Spółki "[...]" na rzecz Związku Spółdzielni Przemysłu Ludowego i Artystycznego C., Spółkę na rzecz Spółdzielni Pracy Spedytorów "[...]". Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał za prawidłowe rozstrzygnięcie organów stwierdzając, iż z analizy materiału dowodowego, a zwłaszcza z aktów notarialnych wynika, że Spółka zbyła w całości prawa własności do budynków znajdujących się na nieruchomości oraz prawa i roszczenia do gruntu wynikające z dekretu z 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy. Stanowisko takie, wskazał Sąd, wynika z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 października 2003 r. I SA 904/01, a zgodnie z art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu, wydanym przed 1 stycznia 2004 r. wiąże w sprawie wojewódzki sąd administracyjny oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. W sprawie zatem wobec zbycia roszczeń do gruntu w całości nastąpiła bezprzedmiotowość postępowania, gdyż w momencie rozpatrywania wniosku z dnia [...] sierpnia 1949 r. Spółka "[...]" nie posiadała żadnych praw ani roszczeń do gruntu –podsumował Wojewódzki Sąd.
Reprezentowana przez radcę prawnego, "[...]" Spółka z o.o. z/s w Warszawie wniosła skargę kasacyjną od tego wyroku, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie i zarzucając:
- naruszenie prawa materialnego przez błędne zastosowanie art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez uznanie, że ocena prawna wyrażona w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 października 2003 r. dotycząca praw przysługujących Spółce "[...]" do nieruchomości przy ul. G. jest wiążąca dla Wojewódzkiego Sądu rozpatrującego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium z dnia [...] czerwca 2009 r. w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że w sprawie nie można mówić o związaniu wyrokiem Naczelnego Sądu ze względu na różnicę przedmiotu postępowań, niniejsze dotyczy wniosku dekretowego, zaś zakończone wyrokiem z dnia 24 października 2003 r. postępowania nadzorczego do orzeczenia o odmowie przyznania prawa własności do gruntu. W sprawie niniejszej istotne jest jakiego obszaru gruntu dotyczyło zbycie praw do niego na rzecz "C.", a to nie zostało wyjaśnione, zatem umorzenie postępowania z wniosku z dnia [...] stycznia 1949 r. było niezgodne z prawem.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Podstawy skargi kasacyjnej zawiera art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej "P.p.s.a.", przewidując ich dwie – naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie – pkt 1 oraz naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy – pkt 2. W niniejszej skardze kasacyjnej postawiony został zarzut, o którym mowa w art. 174 pkt 1 P.p.s.a., bowiem powołano się na naruszenie prawa materialnego przez błędne zastosowanie, jednak jako przepis prawa materialnego przytoczono art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), dalej "Przepisy wprowadzające". Przepis ten, zgodnie z którym ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydanym przed 1 stycznia 2004 r. wiąże w sprawie wojewódzki sąd administracyjny oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia, nie jest przepisem materialnym, ale procesowym, zatem właściwy byłby zarzut, o którym mowa w art. 174 pkt 2 P.p.s.a., tj. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jednak gdyby z formalnego punktu widzenia zarzut skargi kasacyjnej został postawiony prawidłowo, to i tak nie mógłby być uznany za usprawiedliwiony.
W skardze kasacyjnej zarzucono, iż wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 24 października 2003 r. został wydany w sprawie, której przedmiot miał być różny od tego, który zakończył się decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2009 r., a której dotyczył wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 23 listopada 2009 r., zaskarżony niniejszą skargą kasacyjną, zatem nie może mieć zastosowania art. 99 Przepisów wprowadzających. Przedmiotem sprawy, w której zapadł ww. wyrok Naczelnego Sądu była decyzja o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności orzeczenia administracyjnego b. Prezydium Rady Narodowej m.st. Warszawy z dnia [...] stycznia 1963 r. nr [...] o odmowie "[...]" Sp. A. ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do części gruntu nieruchomości warszawskiej o pow. 1060 m2 przy ul. G., którą to odmowę uzasadniono tym, że Spółka nie jest stroną postępowania wobec sprzedaży całej nieruchomości, której powierzchnia wynosiła 1908 m2. W wyroku tym Naczelny Sąd przesądził dwie kwestie – pierwsza to ta, że Spółka jest stroną postępowania nadzorczego, bowiem orzeczenie z dnia [...] stycznia 1963 r. jej dotyczyło, było do niej skierowane, bowiem to jej odmówiono przyznania prawa do gruntu i druga, że powierzchnia gruntu, do której odmówiono przyznanie tego prawa wynosi 1060 m2.
Jakkolwiek przedmiot tego postępowania to stwierdzenie nieważności decyzji, to była to decyzja dotyczące nieruchomości przy ul. G., tj. tej co do której Spółka "[...]" złożyła wniosek dekretowy z dnia [...] stycznia 1949 r. o przyznanie prawa do niej. Przedmiotem zatem sprawy, w której zapadł wyrok Naczelnego Sądu było w istocie prawo do gruntu nieruchomości przy ul. G., zatem to, którego dotyczył wniosek z [...] stycznia 1949 r. Sprawa załatwienia tego wniosku "odżyła" właśnie dlatego, że na skutek wyroku Naczelnego Sądu rozstrzygającego o przymiocie strony przez Spółkę w postępowaniu nadzorczym została stwierdzona nieważność orzeczenia z dnia [...] stycznia 1963 r., załatwiającego tenże wniosek, a wobec tego sprawę należało rozpoznać od nowa.
Od czasu złożenia wniosku z dnia [...] stycznia 1949 r. do czasu rozpoznania go przez Prezydenta m.st. Warszawy decyzją z dnia 6 lutego 2008 r. zaszły określone fakty prawne, które musiały być wzięte pod uwagę przy rozstrzyganiu sprawy. Te okoliczności to sprzedaż aktami notarialnymi budynków oraz roszczeń dekretowych związanych z nieruchomością przy ul. G.. Wyrok Naczelnego Sądu z dnia 24 października 2003 r. nie mógł być w sprawie pominięty, bowiem dotyczył nieruchomości przy ul. G. i oceny, jaka jej część została sprzedana aktem notarialnym z dnia [...] kwietnia 1961 r. przez Syndyka Masy Upadłości Spółki "[...]" na rzecz "C.".
Ponieważ sprawa sprzedaży tym aktem roszczeń do gruntu musiała być brana pod uwagę przy rozpatrywaniu wniosku z dnia [...] stycznia 1949 r. to ocena Naczelnego Sądu zawarta w wyroku z dnia 24 października 2003 r. dotycząca tego właśnie aktu co do kwestii jaka część praw do gruntu została nim zbyta wiązała organy i Wojewódzki Sąd. Art. 99 Przepisów wprowadzających zasadnie został zatem zastosowany w sprawie.
Wobec powyższego należało uznać zarzut skargi kasacyjnej za nieusprawiedliwiony i oddalić ją na podstawie art. 184 P.p.s.a.