Postanowienie NSA z 24 marca 2009 r., I OSK 448/08

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 24 marca 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. P.

Od orzeczenia

od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 grudnia 2007 r. sygn. akt I SA/Wa 1427/07

Skład

Przewodniczący: Sędzia NSA Janina Antosiewicz Sędzia NSA Małgorzata Borowiec Sędzia WSA del. Arkadiusz Despot-Mładanowicz (spr.)
Barbara Dąbrowska protokolant

Sprawa

w sprawie ze skargi K. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie podjęcia zawieszonego postępowania administracyjnego postanawia: odrzucić skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 10 grudnia 2007 r. sygn. akt I SA/Wa 1427/07 oddalił skargę K. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] czerwca 2007 r., wydane w sprawie podjęcia zawieszonego postępowania administracyjnego.

Przedstawiając w uzasadnieniu stan faktyczny sprawy Sąd pierwszej instancji wskazał, że postanowieniem z dnia [...] marca 2003 r. nr [...] Prezydent m.st. Warszawy zawiesił postępowanie w przedmiocie rozpatrzenia wniosku złożonego 12 sierpnia 1949 r., w trybie dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy, o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości położonej w W. przy ul. C. W postanowieniu o zawieszeniu postępowania zobowiązano A. W. i K. P. do ustalenia w drodze postępowania sądowego komu przysługiwało prawo do nieruchomości przed wejściem w życie dekretu z dnia 26 października 1945 r.

Podjęcie postępowania nastąpiło po przedstawieniu przez A. W. wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 23 maja 2006 r. sygn. akt [...], na mocy którego oddalono powództwo K. P. przeciwko A. W. o ustalenie wyłącznego prawa do ubiegania się o przyznanie prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości.

Prezydent m.st. Warszawy postanowieniem z dnia [...] maja 2007 r., w oparciu o art. 97 § 2 k.p.a. podjął zawieszone postępowanie administracyjne uznając, że ustąpiła przyczyna uzasadniająca zawieszenie postępowania.

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie postanowieniem z dnia [...] czerwca 2007 r. utrzymało w mocy postanowienie organu niższej instancji.

W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego K. P. wniosła o uchylenie postanowień organów obu instancji.

Przechodząc do rozważań Sąd pierwszej instancji podkreślił, że zgodnie z art. 97 § 2 k.p.a organ administracji publicznej podejmie postępowanie z urzędu lub na żądanie strony, gdy ustąpiły przyczyny uzasadniające zawieszenie postępowania.

Z treści postanowienia Prezydenta m.st. Warszawy z dnia [...] marca 2003 r. wynika, że postępowanie administracyjne zostało zawieszone na podstawie art. 97 §1 pkt 4 k.p.a do czasu ustalenia przez strony – K. P. i A. W., na drodze postępowania sądowego, komu przysługiwało prawo do gruntu nieruchomości warszawskiej położonej przy ul. C. przed wejściem w życie dekretu z dnia 26 października 1945 r. Ponieważ powołanym wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie została rozstrzygnięta sporna kwestia rzeczą organu było podjecie zawieszonego postępowania do czego obliguje organ wskazany wyżej przepis.

Sąd pierwszej instancji stwierdził, że zaskarżone postanowienie jak i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji są zgodne z prawem, co czyni skargę K. P. bezzasadną.

Jako podstawę prawną wyroku Sąd wskazał art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – w skrócie p.p.s.a.

K. P., reprezentowana przez adwokata W. K., zaskarżyła opisany wyrok do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

W skardze kasacyjnej domagała się uchylenia "postanowienia" Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 10 grudnia 2007 r. sygn. akt I SA/Wa 1427/07, postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2007 r. i postanowienia Prezydenta m.st. Warszawy z dnia [...] maja 2007 r.

Skarżąca kasacyjnie zarzuciła naruszenie prawa materialnego przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.).

Zdaniem skarżącej kasacyjnie przyczyna zawieszenia postępowania nadal trwa. Argumentując swoje stanowisko wskazała, że organ pierwszej instancji postanowieniem z dnia [...] marca 2003 r. nie zawiesił postępowania w przedmiocie rozpatrzenia wniosku złożonego 12 sierpnia 1949 r. w trybie dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności użytkowania gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Ten wniosek jest nowym dokumentem w sprawie i wcześniej nie był ujawniony. W sprawie znany był natomiast wniosek dekretowy z dnia 16 czerwca 1948 r., o przyznanie prawa własności czasowej do nieruchomości oznaczonej hip. "K. G." dz. 37 przy ul. K. Przywołanie tego nieznanego w sprawie dokumentu umożliwił wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie, który nie wskazał jednoznacznie kto był właścicielem nieruchomości przy ul. C. przed wejściem w życie dekretu z dnia 26 października 1945 r. Ponadto wyrok ten uprawomocnił się jedynie z powodu błędnego opłacenia apelacji i nie kończy w pełni procedury prawnej dochodzenia przez skarżącą kasacyjnie swoich praw do nieruchomości. Zamierza ona skorzystać z art. 424 Kodeksu postępowania cywilnego i wnieść skargę do Sądu Okręgowego w Warszawie.

Skarżąca kasacyjnie zarzuciła także, że Sąd pierwszej instancji nie w pełni zbadał sprawę, gdyż brak jest odniesienia do argumentacji merytorycznej skargi.

Zdaniem skarżącej kasacyjnie wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 23 maja 2006 r. nie rozstrzygnął kwestii będącej przyczyną postępowania administracyjnego. W szczególności w żaden sposób nie można wysnuć na tej podstawie wniosku, że A. W. uzyskał prawo wieczystego użytkowania przedmiotowej nieruchomości.

Uczestnik postępowania A. W. w piśmie procesowym z dnia 11 kwietnia 2008 r. wniósł o odrzucenie skargi kasacyjnej, ponieważ nie spełnia ona wymagań określonych w art. 176 p.p.s.a., ewentualnie o oddalenie skargi kasacyjnej z uwagi na brak usprawiedliwionych podstaw.

Uczestnik postępowania podniósł, że skarżąca kasacyjnie nie wskazała, które przepisy ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało oraz jaki mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Ogólnikowe sformułowania skargi kasacyjnej uniemożliwiają Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu merytoryczne jej rozpatrzenie, zwłaszcza, że specyfiką tego środka odwoławczego jest związanie zakresem zaskarżenia. Takie stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie i doktrynie (por. wyrok NSA z dnia 25 maja 2004 r. GKS 38/2004, czy wyrok NSA z dnia 7 czerwca 2004 r. FSK 216/2004). Nadto w skardze kasacyjnej nie podano imion i nazwisk stron postępowania, a także danych osobowych pełnomocników procesowych, czyli nie odpowiada ona wymaganiom ogólnym dotyczącym pism procesowych.

Z ostrożności procesowej uczestnik postępowania wyraził pogląd, że wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 23 maja 2006 r. rozstrzygnął kwestię będącą podstawą zawieszenia postępowania. W tych okolicznościach właściwe było podjęcie zawieszonego postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeśli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej i wyłącznie w granicach wyżej określonych może rozpatrywać wniesioną skargę kasacyjną.

Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga więc nie tylko ich prawidłowego określenia w samej skardze, ale stosownie do art. 176 p.p.s.a. w ogóle ich przytoczenia. Przytoczenie podstaw kasacyjnych polega na wskazaniu, czy strona skarżąca zarzuca naruszenie prawa materialnego, czy naruszenie przepisów postępowania, czy też oba te naruszenia łącznie. Konieczne jest przy tym wskazanie konkretnych przepisów naruszonych zdaniem skarżącego przez Sąd, z podaniem numeru artykułu, paragrafu, ustępu, punktu oraz innych jednostek redakcyjnych (por. uzasadnienie postanowienia SN z dnia 7 kwietnia 1997 r., III CKN 29/97, OSNC 1997, nr 6-7, poz. 96, postanowienia NSA z dnia 8 marca 2004 r., FSK 41/04, ONSA WSA 2004, nr 1, poz. 9). Warunek przytoczenia podstaw zaskarżenia i ich uzasadnienia nie jest spełniony, gdy skarga kasacyjna zawiera wywody, zmuszające Sąd kasacyjny do domyślania się, który przepis prawa autor kasacji miał na uwadze, podnosząc zarzut nieokreślonego naruszenia prawa materialnego, czy też zarzut naruszenia nie wskazanych przepisów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny nie może domyślać się intencji skarżącego i formułować za niego zarzutów pod adresem zaskarżonego wyroku (por. uzasadnienie wyroku NSA z dnia 22 lipca 2004 r., GSK 356/04, ONSA WSA 2004, nr 3, poz. 72, s. 142).

Wniesiona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna ograniczyła się do przedstawienia jako zarzutu - "naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie" – bez wskazania jakiegokolwiek przepisu prawa, któremu w ocenie autora skargi kasacyjnej uchybił Sąd pierwszej instancji, wydając zaskarżony wyrok. Przytoczenie treści art. 174 pkt 1 p.p.s.a. nie stanowi prawidłowo sformułowanego zarzutu kasacyjnego. Przepis ten określa jako jedną z podstaw skargi kasacyjnych naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Rzeczą strony skarżącej kasacyjnie jest natomiast sformułowanie zarzutu w ramach podstawy kasacyjnej, na której opiera się konstrukcja skargi kasacyjnej. Takiego zarzutu autor skargi kasacyjnej w rozpoznawanej sprawie nie sformułował, co oznacza, iż nie przytoczył w sposób prawidłowy podstawy skargi kasacyjnej.

Brak przytoczenia we wniesionej skardze kasacyjnej podstaw stanowi niespełnienie wymagań przepisanych dla skargi kasacyjnej, a przewidzianych w art. 176 p.p.s.a. i nie podlega sanacji. Z uwagi na to, że wymagania te są elementami konstrukcyjnymi, których brak uniemożliwia rozpoznanie sprawy, skarga kasacyjna, jako sporządzona z naruszeniem art. 176 p.p.s.a., na podstawie art. 178 p.p.s.a. podlega odrzuceniu.

Mając na uwadze powyższe względy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji postanowienia.