Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 26 listopada 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 1379/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę P. B. na uchwałę Zarządu Dzielnicy Wola m.st. Warszawy z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zakwalifikowania do zawarcia umowy najmu.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że skarżący wniósł skargę bez uprzedniego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa. Mając na uwadze, że skarżący nie wyczerpał trybu postępowania przed wniesieniem skargi do Sądu tj. nie wezwał organu do usunięcia naruszenia prawa, skarga podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna.
Skargę kasacyjną na powyższe postanowienie wniósł P. B., domagając się jego uchylenia i przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu.
Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 52 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a." w zw. z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym w zw. z art. 2 oraz art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez uznanie skargi złożonej przez skarżącego za niedopuszczalną, a tym samym podlegającą odrzuceniu, z uwagi na okoliczność, iż skarżący nie poprzedził jej wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, podczas gdy skarżący nie został pouczony o swym prawie do wystosowania przedmiotowego wezwania, zaś brak takiego pouczenia stoi w sprzeczności do zasady zaufania obywateli do organów władzy publicznej i nie powinien powodować dla skarżącego ujemnych konsekwencji prawnych, w tym pozbawiać go prawa do rozstrzygnięcia sprawy w rozsądnym terminie przez niezawisły sąd.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do brzmienia art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) warunkiem wniesienia skargi do sądu administracyjnego na uchwałę lub zarządzenie podjęte przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, jest skierowanie do właściwego organu wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Do skarg wnoszonych do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym ma zastosowanie art. 53 § 2 P.p.s.a., co oznacza, że z dniem wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa rozpoczyna bieg termin sześćdziesięciu dni do wniesienia skargi, mimo że sprawa udzielenia odpowiedzi na to wezwanie jest otwarta. W okresie biegu tego terminu organ może udzielić odpowiedzi na wezwanie i w takim przypadku dalszy bieg tego terminu staje się bezprzedmiotowy, ponieważ od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie, rozpoczyna bieg termin trzydziestu dni do wniesienia skargi do sądu.
Jeżeli natomiast w tym okresie organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, to dla dokonania tej czynności nieprzerwanie biegnie termin sześćdziesięciu dni, liczony od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Takie stanowisko przyjęte w uchwale składu siedmiu sędziów NSA z dnia 2 kwietnia 2007 r., sygn. akt II OPS 2/07 (ONSAiWSA z 2007 r., z. 3, poz.
- 60) podziela Naczelny Sąd Administracyjny w obecnym składzie.
Jak wynika z powołanych wyżej przepisów, ustawodawca nie przewidział regulacji prawnych, które analogicznie do rozwiązań dotyczących zaskarżania decyzji administracyjnych, obligowałyby organ do informowania w każdym przypadku - z urzędu - o sposobie i terminie wnoszenia skargi w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g. Należy bowiem pamiętać, iż to na stronie, która zamierza poddać w tym trybie konkretną uchwałę kontroli sądowej, spoczywa obowiązek dopełnienia prawem określonych warunków - w tym wezwania do usunięcia naruszenia prawa, jak również wniesienia skargi w odpowiednim terminie. Okoliczność braku odpowiednich pouczeń o możliwości zaskarżenia uchwały i przewidzianym do tego trybie oraz terminie może - ewentualnie - stanowić podstawę do przywrócenia uchybionego terminu do wniesienia skargi. Nie wypełnia natomiast prawidłowej podstawy kasacyjnej.
Również ustawa z 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2005 r. Nr 31, poz. 266 ze zm.) nie przewiduje załatwiana spraw przyznawania lokali socjalnych czy zamiennych w formie jakiegokolwiek aktu administracyjnego, a więc i stosowania przepisów k.p.a. Stosowne przepisy proceduralne zawierają uchwały wydawane na podstawie art. 21 cyt. ustawy – w niniejszej sprawie uchwała nr LVIII/1751/2009 Rady m.st. Warszawy z dnia 9 lipca 2009 r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu miasta stołecznego Warszawy (Dz. Urz. Woj. Mazowieckiego Nr 13, poz. 3937 ze zm.).
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o przyznaniu pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenia na zasadzie prawa pomocy, gdyż przepisy art. 209 - 210 P.p.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania między stronami. Natomiast wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną należne od Skarbu Państwa (art. 250 P.p.s.a.), przyznawane jest przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258 - 261 P.p.s.a.