Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem sygn. akt II SO/Wa 142/06, z dnia 26 stycznia 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył grzywnę Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji w wysokości 3 500 złotych za nieprzekazanie skargi Z. L. z dnia 23 sierpnia 2006 roku na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie wniosku z dnia 17 lipca 2006 roku o wznowienie postępowania odwoławczego zakończonego decyzją Wojewody [...] z dnia [...], nr [...] w sprawie zasiłku dla bezrobotnych wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę
Orzeczenie to zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W dniu 23 sierpnia 2006 roku Z. L. złożył skargę na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie wniosku z dnia 17 lipca 2006 roku o wznowienie w/w postępowania odwoławczego.
W dniu 9 października 2006 roku skarżący wniósł o wymierzenie organowi grzywny w celu przymuszenia do przekazania skargi z dnia 23 sierpnia 2006 roku wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy do Sądu.
Skarga wraz z pozostałymi dokumentami, została przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 14 listopada 2006 roku.
Wniosek strony z dnia 17 lipca 2006 roku został natomiast przekazany postanowieniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji nr [...], z dnia 8 listopada 2006 roku Ministrowi Pracy i Polityki Socjalnej, według właściwości.
W odpowiedzi na żądanie wymierzenie grzywny, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w dniu 20 listopada 2006 roku, po przedstawieniu stanu faktycznego sprawy stwierdził, iż wniosek jest niezasadny i wniósł o umorzenie postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględniając wniosek przyjął, iż organ uchybił 30 – dniowemu terminowi do przekazania skargi wraz z załącznikami, przewidzianemu w art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p. p. s. a., co stanowiło wyłączną materialnoprawną przesłankę wydania orzeczenia o wymierzeniu grzywny.
W niniejszej sprawie organ nie przekazywał skargi z dnia 23 sierpnia 2006 roku przez 82 dni. Przekazanie to nastąpiło dopiero po otrzymaniu wniosku o wymierzenie grzywny. Nadto wniosek skarżącego z dnia 17 lipca 2006 roku przekazano według właściwości Ministrowi Pracy i Polityki Społecznej dopiero po 99 dniach, nie podając żadnych przyczyn tak dużego opóźnienia.
Podstawę rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji stanowił art. 55 § 1 w związku z art. 54 § 2 p. p. s. a. oraz art. 154 § 6 p. p. s. a.
Na powyższe postanowienie skargę kasacyjną w dniu 8 marca 2007 roku wniósł Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji zaskarżając postanowienie w całości.
Zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 55 § 1 p. p. s. a. poprzez uznanie, że wyłączną przesłanką wydania orzeczenia o wymierzeniu organowi grzywny jest niewypełnienie obowiązków z art. 54 § 2 p. p. s. a. w terminie określonym w tym przepisie. Tym samym Sąd wydając orzeczenie w przedmiotowej sprawie rozważył wyłącznie okoliczność nieterminowego przekazania skargi wraz z aktami oraz odpowiedzią na skargę, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy Sąd błędnie uznał, że ukaranie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji grzywną jest zasadne. Nadto strona zarzuciła naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 55 § 1 p. p. s. a. przy uwzględnieniu materialno – procesowego charakteru tego przepisu.
Strona wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości.
W uzasadnieniu zakwestionowano możliwość wymierzenia grzywny organowi po wykonaniu obowiązku z art. 54 § 2 p. p. s. a., skoro wymierzenie grzywny służy wyłącznie ponagleniu organu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zarzuty skargi kasacyjnej nie zasługują na uwzględnienie.
Na podstawie art. 54 § 2 i art. 55 § 1 p. p. s. a., sąd administracyjny posiada uprawnienie do wymierzenia grzywny organowi administracji, który zwleka z przekazaniem do sądu skargi oraz odpowiedzi na skargę wraz z aktami w 30 – dniowym terminie od wniesienia skargi.
Podnieść należy, iż niespełnienie obowiązku określonego w art. 54 § 2 p. p. s. a. stanowi jedyną przesłankę wymierzenia grzywny. Przepis nie uzależnia możliwości zastosowania sankcji od ustalenia jakichkolwiek innych okoliczności sprawy. Zastosowanie omawianej sankcji ma jednak charakter fakultatywny, pozostawione jest bowiem do uznania sądu. Wobec tego sąd ocenić winien wszechstronnie stan sprawy oraz rozstrzygnięcie swe należycie uzasadnić poprzez wskazanie przyczyn, dla których w konkretnym wypadku grzywnę zastosował. Dlatego też niezbędne jest za każdym razem rozważenie argumentacji organu, który pragnie wyjaśnić powody zaistniałego stanu opóźnienia.
Podkreślić nadto trzeba, iż omawiana sankcja ma charakter dyscyplinująco – restrykcyjny (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2006 roku, sygn. akt II OSK 1024/06, publ. ONSAiWSA 2006/6/156). Nadto, przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zawierają przepisu ograniczającego czasowo możliwość zastosowania dyspozycji art. 55 § 1 p. p. s. a., np. tylko do momentu, kiedy stan bezczynności organu w wypełnieniu normy zawartej w art. 54 § 2 p. p. s. a. jeszcze trwa.
Już z tych przyczyn nie zasługuje na uwzględnienie jeden z argumentów skargi kasacyjnej, dotyczący niedopuszczalności orzeczenia grzywny po wykonaniu uchybionego obowiązku. Jeżeli sąd administracyjny stwierdzi, iż w sprawie nastąpiło opóźnienie w przekazaniu skargi wraz z aktami, to otwiera się możliwość wymierzenia grzywny. Na ocenę dopuszczalności wymierzenia grzywny nie wpływa więc fakt niejako następczego, wobec złożenia przez stronę wniosku na podstawie art. 55 § 1 p. p. s. a., wykonania przez organ swego zobowiązania.
Natomiast o uznaniu zastosowania sankcji za zasadną, przesądza całokształt okoliczności występujących w konkretnej sprawie, o czym była mowa wyżej.
W rozpoznawanej sprawie, z ustaleń Sądu pierwszej instancji, których strona skarżąca nie podważyła wynika, iż opóźnienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przekazaniu skargi Z. L. do Sądu wynosiło 82 dni, a organ zaniechał poczynienia jakichkolwiek wyjaśnień w przedmiocie przyczyn tego stanu rzeczy. Wobec tego przyjąć należy, iż spełniona została przesłanka uchybienia 30 – dniowego terminu ustanowionego w art. 54 § 2 p. p. s. a., warunkująca zastosowanie sankcji finansowej, a Sąd pierwszej instancji zasadnie skorzystał z możliwości określonej w art. 55 § 1 p. p. s. a. Stan faktyczny sprawy nie daje bowiem podstaw do przyjęcia jakichkolwiek okoliczności usprawiedliwiających postawę organu, który w istocie zrezygnował nawet z podania w odpowiedzi na wniosek powodów swego postępowania.
Mając na uwadze wszystkie przedstawione okoliczności, Naczelny Sąd Administracyjny uznając zarzuty skargi kasacyjnej za niezasadne, na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę kasacyjną.