Prosto w prawo Dla profesjonalisty

Wyrok NSA z 29 września 2015 r., I OSK 63/14

WyrokprawomocneNaczelny Sąd Administracyjny·29 września 2015 r.

Powołane przepisy

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Rozpoznanie
w dniu 29 września 2015 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R.M.
Od orzeczenia
od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 września 2013 r. sygn. akt IV SA/Wa 158/13
Skład
Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie: Sędzia NSA Joanna Runge – Lissowska (spr.) Sędzia del. WSA Marian Wolanin
asystent sędziego Iwona Rzucidło-Grochowska protokolant
Sprawa
w sprawie ze skargi R.M. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków

Sentencja

  1. oddala skargę kasacyjną

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 25 września 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa 158/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę R. M. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...], którą utrzymana została w mocy decyzja Starosty Piaseczyńskiego z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie rozpatrzenia zarzutów skarżącego do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków.

Wyrok powyższy zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych przedstawionych przez Wojewódzki Sąd:

W ramach modernizacji ewidencji gruntów i budynków miasta Konstancin–Jeziorna opracowano operat opisowo-kartograficzny, przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu [...] maja 2011 r. pod nr [...]. W odniesieniu do obrębu 03-05 miasta Konstancin–Jeziorna modernizacja dotyczyła wyłącznie założenia ewidencji budynków i lokali, w ramach której dokonano aktualizacji i weryfikacji zabudowy oraz aktualizacji i weryfikacji użytków gruntowych.

R. M. złożył do operatu szereg uwag, dotyczących m.in. wadliwego oznaczenia użytków na działce nr [...] (zamiast wykazanego użytku LZ-RVI winny być użytki R i S), zaniżonej powierzchni działki nr [...], a także wniosek o ustalenie z urzędu linii brzegowej rzeki Jeziorki.

Decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...], Starosta umorzył postępowanie w sprawie, jednak, decyzją z dnia [...] marca 2012 r., nr [...], Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego uchylił decyzję Starosty i przekazał mu sprawę do ponownego rozpoznania.

Decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. Starosta uwzględnił zarzut dotyczący oznaczenia w operacie użytków gruntowych na działce nr [...], orzekając o wpisaniu w miejsce dotychczasowego użytku "Lz-RVI" o powierzchni 0,9503 ha użytków: "Lz-RVI" o powierzchni 0,5051 ha i "RVI" o powierzchni 0,4452 ha, natomiast odrzucił pozostałe zarzuty.

R. M. wniósł do odwołanie od powyższej decyzji, podtrzymując swoje stanowisko w kwestiach, których dotyczyły zarzuty nie uwzględnione przez Starostę, a ponadto podnosząc, że zakres zmiany oznaczenia użytków z leśnych na rolne jest za mały.

Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję, Inspektor wskazał: Organ I instancji zasadnie uznał, że w sprawie wystąpiły przesłanki do uwzględnienia wyłącznie zarzutu wadliwego oznaczenia gruntów rolnych, jako gruntów leśnych i zadrzewionych, natomiast słuszne było przyjęcie, że pozostałe zarzuty do operatu modernizacyjnego są nieuzasadnione. W toku postępowania modernizacyjnego nie można było dokonywać weryfikacji prawidłowości powierzchni działki, jak i nie można było ustalać linii brzegowej rzeki Jeziorki, albowiem kwestie te wykraczały poza zakres postępowania modernizacyjnego, mogąc być przedmiotem innych, właściwych postępowań prawnych. Jeżeli natomiast strona podtrzymuje swoje żądania w zakresie ujawnienia na mapie ewidencyjnej altanki oraz składziku winna przedłożyć stosowną dokumentację budowlaną, która będzie stanowiła podstawę do wprowadzenia zmiany. Ponadto z uwagi na fakt, że R. M. nie posiada tytułu prawnego do działek nr [...] i [...], nie ma uprawnienia do zgłaszania zarzutów dotyczących tych działek.

W skardze na tę decyzję R. M. podniósł między innymi: Organy nie ustaliły prawidłowej powierzchni działki nr [...], co w efekcie spowodowało nieprawidłowe ustalenie powierzchni użytków gruntowych, znajdujących się na tej działce. Według stanu ewidencyjnego powierzchnia jego działki została wadliwie pomniejszona o 200 m² w stosunku do powierzchni określonej w Akcie Własności Ziemi z dnia 15 września 1974 r. Decyzją Burmistrza Konstancina – Jeziorny z dnia 17 lutego 2011 r., nr 28/2011, błędnie przekwalifikowano w obrębie działki nr [...] użytek gruntowy Wp "Woda płynąca" na N "Nieużytek", a powyższego przekwalifikowania dokonano bez ustalenia linii brzegowej cieku naturalnego, co jest niezgodne z przepisami Prawa wodnego. Ponadto z naruszeniem przepisów prawa, które wyłączają z obrotu cywilnoprawnego grunty pod wodami płynącymi, jako stanowiące z mocy prawa własność Skarbu Państwa, zbyto je na rzecz podmiotu, będącego obecnie właścicielem działki nr [...] i działki nr [...] z obrębu 03-05 oraz [...] z obrębu 01-28.

Oddalając skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podkreślił: Ewidencja gruntów jest tylko zbiorem informacji, a rejestr ewidencji gruntów jest wyłącznie odzwierciedleniem danych wynikających z przedłożonych organowi dokumentów i stąd też ma on charakter deklaratoryjny, a nie konstytutywny, a organy ewidencyjne nie są uprawnione do weryfikacji dokumentów, na podstawie których dokonują zmian w ewidencji. W sprawie organy trafnie uznały, że uzasadnionym było uwzględnienie wyłącznie jednego z zarzutów skarżącego do danych ujawnionych w operacie, tj. wadliwego oznaczenia gruntów rolnych, jako gruntów leśnych i zadrzewionych. W toku postępowania modernizacyjnego nie można było dokonywać weryfikacji prawidłowości powierzchni działki skarżącego (działki nr [...]), ujawnionej w ewidencji, podobnie jak i nie można było ustalać linii brzegowej rzeki Jeziorki, albowiem kwestie te wykraczają poza zakres postępowania modernizacyjnego. Natomiast jeżeli strona podtrzymuje swoje żądania w zakresie ujawnienia na mapie ewidencyjnej altanki oraz składziku, winna przedłożyć stosowną dokumentację budowlaną, która będzie stanowiła podstawę do wprowadzenia zmiany, zaś brak tytułu prawnego do działek nr [...] i 3 jest równoznaczny z brakiem po stronie skarżącego interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. do zgłaszania jakichkolwiek zarzutów, dotyczących tych działek.

Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł R. M., reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu, domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku w zakresie, w jakim oddalił skargę strony i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Skarga kasacyjna oparta została o obie podstawy z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), a zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie:

  1. Przepisów postępowania:
  1. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i oddalenie skargi R. M., w sytuacji gdy powinna ona być przez WSA uwzględniona i zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, w zw. art. 3 § 1 p.p.s.a., Sąd powinien uchylić zaskarżaną decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Nr [...] z dnia [...] listopada 2012 r. w sprawie rozpatrzenia zarzutów do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków ujawnionych w operacie opisowo-kartograficznym sporządzonym w wyniku modernizacji ewidencji gruntów i budynków m. Konstancin – Jeziorna, jak i zgodnie z art. 135 p.p.s.a. także poprzedzającą decyzję Starosty Piaseczyńskiego Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r. orzekającą o częściowym uwzględnieniu zarzutu Pana R. M. dotyczącego użytku gruntowego "Lz-RVI" ujawnionego na działce ewid. Nr [...] o pow. 1,3317 ha z obrębu 03-05 miasto Konstancin – Jeziorna oraz o odrzuceniu pozostałych zarzutów do danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków dotyczących przedmiotowej działki – w związku i z uwagi na następujące naruszenia przepisów postępowania, które to naruszenia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
  1. art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. oraz w zw. z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych przez nieorzeczenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w granicach sprawy oraz nierozpatrzenie kluczowych zarzutów wskazanych w skardze, pomimo podniesionych zarzutów w skardze, jak i w piśmie uzupełniającym z dnia [...] sierpnia 2013 r., oraz przez dowolną kontrolę i ocenę akt sprawy oraz działalności administracji publicznej – Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego oraz Starosty Piaseczyńskiego pod względem zgodności ich działań i postępowania z prawem oraz poprzez zaniechanie przez Sąd kontroli zgodności zaskarżanych decyzji z przepisami postępowania administracyjnego, prawidłowości oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, co mogło mieć oczywiście istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż za skutkowało błędnym przyjęciem i uznaniem przez Sąd, że organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego, w sytuacji gdy prawidłowa ocena stanu faktycznego oraz dokładna analiza stawianych zarzutów (w skardze z dnia 20 grudnia 2012 r., jak i w piśmie uzupełniającym pełnomocnika ustanowionego dla skarżącego z urzędu z dnia [...] sierpnia 2013 r.) powinna prowadzić do wniosku, iż został on dowolnie ustalony z naruszeniem przepisów prawa, z zasadami prowadzenia postępowania wyjaśniającego, w sposób dowolny, w oparciu jedynie o fragmentaryczny materiał dowodowy, a także z pominięciem słusznego interesu skarżącego i dowodów przemawiających na korzyść strony – skarżącego, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż błędy Organów stały się tym samym błędem orzekającego Sądu – czym naruszono z kolei art. 3 § 1 p.p.s.a. oraz w zw. z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych;
  2. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a., przez jego niewłaściwe zastosowanie i oddalenie skargi R. M., w sytuacji gdy powinna ona być przez WSA uwzględniona i zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, w zw. art. 3 § 1 p.p.s.a., Sąd powinien uchylić zaskarżaną decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Nr [...] z dnia [...] listopada 2012 r. z uwagi na naruszenie przez organ administracji:

A ponadto:

  1. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a., przez jego niewłaściwe zastosowanie i oddalenie skargi R. M. w sytuacji, gdy powinna ona być przez WSA uwzględniona i zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ p.p.s.a. w zw. z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. art. 3 § 1 p.p.s.a., Sąd powinien uchylić zaskarżaną decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Nr [...] z dnia [...] listopada 2012 r. jak i zgodnie z art. 135 p.p.s.a. także poprzedzającą decyzję Starosty Piaseczyńskiego Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r., z uwagi na naruszenie przez Organy administracji § 47 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, wydanego na podstawie art. 26 ust. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne przez jego niezastosowanie i brak oceny faktu jego niezastosowania przez Organ I instancji – Starostę Piaseczyńskiego przez organ nadzorczy – Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, co miało wpływ na wynik sprawy, gdyż Starosta nie przeprowadził w sprawie aktualizacji – postępowania administracyjnego ani nie zastosował art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne w sytuacji, gdy aktualizacja operatu ewidencyjnego wymagała wyjaśnień zainteresowanych lub uzyskania dodatkowych dowodów, co oznacza, iż wydana decyzja oparta została na niepełnym materiale dowodowym, możliwym przecież do zebrania w przedmiotowej sprawie, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Gdyby Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego spostrzegł powyższe naruszenie, wadliwa decyzja Starosty została były uchylona i wyeliminowana z obrotu prawnego. Błąd Organów administracji stał się tym samym błędem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
  1. Przepisów prawa materialnego, tj. art. 28 k.p.a. przez jego błędne zastosowanie i błędne uznanie przez Sąd, iż Skarżący nie ma tytułu prawnego do działek [...] i 3, a tym samym, iż nie ma interesu prawego w rozumieniu ww. przepisu do zgłaszania jakichkolwiek zarzutów.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skargi kasacyjnej nie można było uwzględnić, albowiem nie posiadała ona usprawiedliwionych podstaw.

Przedmiotem sprawy było zbadanie czy zarzuty zgłoszone przez R. M. do operatu opisowo-kartograficznego, opracowanego w ramach modernizacji ewidencji gruntów i budynków, były zasadne i mogły skutkować dokonaniem zmian w tej ewidencji.

Modernizacja ewidencji gruntów i budynków miasta Konstancin – Jeziorna dotyczyła wyłącznie założenia ewidencji budynków i lokali, a w jej ramach dokonano aktualizacji i weryfikacji zabudowy oraz użytków gruntowych, co nie jest w sprawie kwestionowane, jak wynika z jej akt.

R. M. domagał się ujęcia w ewidencji altanki oraz składziku – budynku gospodarczego. Uwzględnienie tego rodzaju zarzutów mogło być przez organ możliwe po przedłożeniu dokumentacji budowlanej, świadczącej o tym, że są to budowle podlegające wymienieniu w ewidencji. O konieczności przedłożenia takiej dokumentacji budowlanej R. M. był informowany, jednak jej nie przedłożył organowi, a wobec tego Starosta Piaseczyński zasadnie odmówił uwzględnienia zarzutów do operatu w tej kwestii.

Zarzuty do ewidencji dotyczyły także weryfikacji powierzchni działki nr [...] skarżącego, już ujawnionej w tej ewidencji, a także ustalenia z urzędu linii brzegowej rzeki Jeziorki. Jednak, jak zasadnie podkreślił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku, te zarzuty nie mogły być uwzględnione. Modernizacja nie mogła ustalić linii brzegowej, gdyż takie czynności wykraczałyby poza jej zakres. Nie można też było dokonywać zmiany w powierzchni działki już ujawnionej wcześniej, bo temu służyć by mogły tylko dowody mogące zweryfikować tę powierzchnię.

Zasadne też w sprawie było uznanie, że skarżący R. M. nie jest uprawniony do zgłaszania zarzutów dotyczących działek nr [...], [...] oraz [...], bowiem nie jest ich właścicielem, co jest w sprawie bezsporne, sam zresztą o braku tytułu do tych działek pisze w skardze.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie trafnie zatem ocenił zaskarżone przez R. M. rozstrzygnięcia, a argumentację jasno przedstawił w uzasadnieniu.

Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).

O wynagrodzeniu radcy prawnego działającego z urzędu orzeknie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.

Źródło: CBOSA (Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych) ↗, pobrane 4.10.2026. Treść dosłownie; przetworzyliśmy: podział na sekcje, układ według wzoru orzeczenia (metryka, punkty sentencji, nagłówki ze zdań sądu), linki do przepisów, wyróżnienia i zakrycie numerów PESEL, dowodów, paszportów i rachunków, których anonimizacja u wydawcy nie objęła. Wiążący jest tekst u wydawcy. Dane osobowe w dokumencie albo błąd? Napisz: zgłoś błąd; dane osobowe zakryjemy w ciągu 7 dni.

Zapytaj o swoją sytuację

5 wyjaśnień za darmo. Logowanie przez Google albo e-mail, bez hasła i bez karty.