Uzasadnienie
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 8 lutego 2007 r., sygn. akt II SA/Rz 977/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił skargę Z. S. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie ustalił następujący stan faktyczny.
Decyzją z dnia [...] Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] orzekającą o odmowie wprowadzenia w operacie ewidencji gruntów budynków miasta [...], obręb [...], zmiany polegającej na przywróceniu powierzchni działki o nr ewid 206/1 do stanu sprzed modernizacji operatu ewidencyjnego.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na powyższą decyzję złożyli O. D. oraz Z. D. Skarga została wniesiona przez pełnomocnika skarżących – J. J., będącą siostrą O. D., a szwagierką Z. D. Pismem z dnia 16 listopada 2006 r., Sąd wezwał skarżącego Z. D. do usunięcia braków formalnych skargi poprzez jej podpisanie oraz nadesłanie trzech jej odpisów. Wezwania te zostały wysłane do J. J., którą Sąd, stosownie do treści art. 299 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), uznał za pełnomocnika do doręczeń skarżącego. Do każdego wezwania dołączono stosowne pouczenie, iż jego niewykonanie w terminie 7 dni licząc od daty doręczenia, skutkować będzie odrzuceniem skargi.
Wezwanie zostało doręczone J. J. w dniu 27 listopada 2006 r. W terminie zakreślonym dla uzupełnienia braków formalnych skargi, poprzez jej podpisanie, skarżący Z. D. przesłał do Sądu pełnomocnictwo udzielone przez niego adwokatowi L. K. Sama skarga nie została jednak, zgodnie z wezwaniem Sądu, podpisana.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z dnia 8 lutego 2007 r. skargę odrzucił. W uzasadnieniu wskazał, że do wszczęcia postępowania przed sądem administracyjnym niezbędne jest przede wszystkim skuteczne wniesienie skargi, a więc wniesienie skargi, spełniającej określone w ustawie warunki formalne, bez których nadanie jej właściwego biegu nie jest możliwe. Sąd wskazał w szczególności na treść art. 46 § 1 pkt 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym każde pismo strony – w tym skarga – powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Zgodnie natomiast z art. 58 § 1 pkt 3 powoływanej ustawy, jeżeli skarga pomimo wezwania nie zostanie podpisana to Sąd zobligowany jest ją odrzucić.
Przekładając powyższe na realia ukształtowane okolicznościami niniejszej sprawy Sąd stwierdził, iż skarżący mimo wyraźnego wezwania o uzupełnienie braków formalnych oraz pouczenia o konsekwencjach grożących w razie nie wykonania wezwania, nie uczynił mu zadość. Dalej Sąd wskazał, że wezwanie zostało doręczono prawidłowo osobie, która stosownie do treści art. 299 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, miała uprawnienie do odbioru korespondencji.
Sąd podniósł także, że ustanowienie adwokata w terminie otwartym do uzupełnienia braków formalnych skargi przez jej podpisanie – na co powołuje się skarżący – nie stanowi prawidłowego wykonania wezwania. Udzielenie pełnomocnictwa procesowego nie niweczy – jak wskazał Sąd I instancji – wymogów jakie przepisy ustawy – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi przewidują dla skargi. Dodatkowo Sąd podniósł, że skoro w terminie otwartym do podpisania skargi skarżący był w stanie udzielić pełnomocnictwa do procesowego, to tym bardziej miał możliwość wykonać wezwanie do uzupełnienia braku formalnego w postaci podpisania skargi.
W skardze kasacyjnej pełnomocnik skarżącego zaskarżył powyższe postanowienie w całości, zarzucając mu naruszenie prawa, a w szczególności art. 49 § 1, § 2 i § 3 oraz art. 58 § 1 pkt 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przez odrzucenie skargi z powodu uchybień formalnych, mimo braku wezwania uprawnionej strony postępowania, tj. pełnomocnika skarżącego, do uzupełniania tych braków w ustawowym terminie.
W dalszej kolejności pełnomocnik skarżącego przedstawił okoliczności, które jego zdaniem uzasadniają rozpoznanie skargi. Wskazał w związku z tym, że w jego ocenie w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, sprowadzające się do odpowiedzi na pytanie: czy Sąd winien wezwać wstępującego do sprawy pełnomocnika, o uzupełnienie braków formalnych skargi przez jej podpisanie, przed tym jak skargę odrzuci.
Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej stwierdził, że zaskarżone postanowienie jest nieuzasadnione, w związku z faktem, że w otwartym terminie do usunięcia braków formalnych skargi, tj. jej podpisania, skarżący ustanowił pełnomocnika, który przesłał pełnomocnictwo do akt sprawy. W takiej sytuacji – w ocenie pełnomocnika – skarga winna być podpisana przez adwokata, a jeśli tego nie uczynił, to winien on być wezwany, przed wydaniem postanowienia o odrzuceniu skargi, do usunięcia braku formalnego w postaci braku podpisu. Zdaniem pełnomocnika, wezwanie do uzupełnienia braków formalnych, skierowane wyłącznie do skarżącego, nie może pociągać za sobą ujemnych skutków prawnych, w sytuacji, gdy skarżący jest reprezentowany przez pełnomocnika.
Reasumując pełnomocnik stwierdził, że dopiero po bezskutecznym upływie terminu do usunięcia braku formalnego skargi, po uprzednim wezwaniu do uzupełnienia braku formalnego przez pełnomocnika skarżącego, postanowienie o odrzuceniu skargi mogło być uzasadnione.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
- 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;
- 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem zgodnie z art. 183 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym uchybił sąd, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego – wykazania dodatkowo, że to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie ze stosownymi przepisami ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga wnoszona do sądu administracyjnego powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym (art. 57 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Każde pismo strony powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika (art. 46 § 1 pkt 4 powoływanej ustawy). Zgodnie z art. 49 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę do jego uzupełnienia lub poprawienia w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej.
Ustawa przewiduje skutek odrzucenia skargi, której braków formalnych strona nie uzupełniła (art. 58 § 1 pkt 3 powoływanej ustawy). Odrzucenie skargi zatem nie jest możliwe przed wezwaniem strony do uzupełnienia braków skargi. Takim brakiem formalnym skargi jest brak podpisu osoby skargę wnoszącą. Brakiem formalnym jest zatem brak podpisu skarżącego, a także brak podpisu osoby uprawnionej do reprezentacji tej osoby w razie ustalenia, że osoba, która podpisała skargę, nie jest uprawniona do reprezentowania skarżącego.
W stanie faktycznym sprawy, skarga na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] została podpisana przez J. J., która – jako szwagierka skarżącego – nie mogła być jego pełnomocnikiem w świetle art. 35 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Podpisanie skargi przez osobę, która nie może być pełnomocnikiem, jest brakiem formalnym, który może podlegać usunięciu przez wezwanie strony do podpisania skargi na podstawie art. 49 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 57 § 1 i w zw. z art. 46 § 1 pkt 4 tej ustawy.
Skarżący został w związku z tym wezwany przez Sąd do uzupełnienia braków formalnych skargi, w postaci zobowiązania do podpisania skargi lub nadesłania podpisanego egzemplarza skargi w terminie 7 dni, pod rygorem jej odrzucenia. Wezwanie zostało doręczone prawidłowo, osobie która stosownie do treści art. 299 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi miała uprawnienie do odbioru korespondencji. Skarżący wezwania tego nie wykonał. W tej sytuacji, wobec braku realizacji nałożonego na skarżącego obowiązku uzupełnienia braku formalnego skargi, zasadnie Sąd I instancji, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 skargę odrzucił.
Słusznie podniósł też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, że sam fakt ustanowienie adwokata w terminie otwartym do uzupełnienia braków formalnych skargi, nie stanowi prawidłowego wykonania wezwania. Udzielenie pełnomocnictwa procesowego nie niweczy wymogów jakie przepisy ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przewidują dla skargi. Trafną jest także konkluzja, że z faktu udzielenia pełnomocnictwa w terminie otwartym do podpisania skargi wynika, iż skarżący miał możliwość wykonać wezwanie Sądu. Jeżeli bowiem był w stanie udzielić pełnomocnictwa procesowego, to niewątpliwie był także w stanie podpisać skargę.
Mając powyższe na uwadze, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu.