Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 13 stycznia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.), odrzucił skargę W.K. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie w przedmiocie rozpoznania wniosku.
W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że skarga W.K. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie jest niedopuszczalna, albowiem skarżący nie dopełnił obowiązku uprzedniego wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa – wydania aktu lub podjęcia czynności wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a p.p.s.a.
Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia złożył skarżący zaskarżając powyższe postanowienie w całości, zarzucając naruszenie przepisów postępowania tj.:
- 1. art. 52 § 1,2 i 3 p.p.s.a. przez jego niewłaściwą interpretację, a to poprzez przyjęcie, że wniesienie skargi na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiotowej sprawie powinno być poprzedzone wezwaniem na piśmie do usunięcia naruszenia prawa, podczas gdy w myśl tego artykułu wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa należy poprzedzić jedynie skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a p.p.s.a., jeżeli ustawa nie przewiduje od nich środków zaskarżenia, a skarga w przedmiotowej sprawie dotyczy bezczynności w przedmiocie wydania decyzji lub postanowienia, na co zgodnie z art. 37 k.p.a. przysługuje zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy;
- 2. art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. przez jego niewłaściwe zastosowanie, a to poprzez odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej z innych przyczyn, podczas gdy przyczyny takie nie występowały.
W konkluzji skargi kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania w całości Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, a także o zasądzenie pełnomocnikowi kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.
Tryb wnoszenia skarg do sądu administracyjnego, w kontekście wymogu wyczerpania toku instancji, reguluje art. 52 p.p.s.a. Zgodnie z § 1 tego przepisu, wniesienie skargi możliwe jest po wyczerpaniu służących stronie środków zaskarżenia. Taka sytuacja nie ma miejsca w rozpoznawanej sprawie, ponieważ organem właściwym do wydania decyzji II instancji w sprawie W.K. jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze, które nie posiada nad sobą organu wyższego stopnia, a zatem stronie nie przysługują od jego czynności lub bezczynności żadne środki odwoławcze. W myśl § 3 art. 52 p.p.s.a., jeśli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa. Stosownie zaś do § 4 wymóg ten dotyczy również skarg na inne akty, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie i nie stanowi inaczej. § 3 i § 4 art. 52 p.p.s.a. nie mają jednak zastosowania w niniejszej sprawie, ponieważ odnoszą się wyłącznie do skarg na akty organów administracji, zaś przedmiotem skargi W.K. jest bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie.
Żaden przepis nie nakłada na stronę obowiązku wzywania organu do usunięcia naruszenia prawa w przypadku skargi na bezczynność, należy zatem uznać, że Sąd pierwszej instancji błędnie przyjął, że wniesiona skarga jest niedopuszczalna z uwagi na naruszenie art. 52 p.p.s.a. i niezasadnie odrzucił ją w oparciu o art. 58 § 1 pkt 6 cyt. ustawy.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Odnosząc się do wniosku pełnomocnika wnoszącego skargę kasacyjną o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, wskazać należy, że przyznanie wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu powinno nastąpić w odrębnym postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym.