Uzasadnienie
I.G. przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie uczyniła bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji polegającą na nierozpatrzeniu licznych wniosków o zobowiązanie (jako organ nadrzędny nad Komendantem Stołecznym Policji) organu podrzędnego do wydania decyzji o zwolnieniu z dyspozycji Policji zajmowanego przez skarżącą lokalu położonego w Warszawie przy ul. [...]. I. G. wskazała, iż organ nie rozpatrzył także wniosków o wydanie decyzji o zwolnieniu przedmiotowego lokalu w miejsce organu podrzędnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 10 lutego 2009 r. odrzucił skargę I. G. uznając ją za niedopuszczalną. Jak wskazał Sąd z nadesłanych akt administracyjnych wynika, iż wymieniony lokal będący własnością Miasta Stołecznego Warszawy pozostaje w dyspozycji Komendy Stołecznej Policji. Decyzją z dnia [...] listopada 1976 r. nr [...] lokal ten został przydzielony funkcjonariuszowi Z. G. Zgodnie z art. 90 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn.: Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.) na lokale mieszkalne dla policjantów przeznacza się lokale będące w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów, uzyskane w wyniku ich działalności inwestycyjnej albo od terenowych organów rządowej administracji ogólnej, stanowiące własność gminy lub zakładów pracy, a także zwolnione przez osoby, które decyzje o przydziale uzyskały z jednostek podległych ministrowi właściwemu do spraw wewnętrznych.
Zrzeczenie się przez organ prawa do dysponowania lokalem o którym mowa w powyższym przepisie nie następuje w drodze decyzji administracyjnej lub postanowienia. W przepisach prawa powszechnie obowiązującego brak również umocowania do rozstrzygania tego rodzaju kwestii w drodze innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej. Skoro brak jest obowiązku wydania w niniejszej sprawie decyzji lub innego aktu określonego w art. 3 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga na bezczynność organu w tym zakresie jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) orzekł jak w sentencji postanowienia o odrzuceniu skargi.
Skargę kasacją od powyższego postanowienia wniosła I. G., zaskarżając je w całości i zgodnie z art. 174 pkt. 1 i 2 p.p.s.a. opierając skargę kasacyjną na:
- 1. naruszeniu prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, tj.:
- a) art. 90 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji poprzez uznanie, iż przepis wyklucza możliwość wydania przedmiotowej sprawie decyzji albo rozstrzygnięcia kwestii będącej przedmiotem wniosku I.G. w drodze innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, podczas gdy, przepis ten wskazuje jedynie jakie lokale przeznacza się na lokale mieszkalne dla policjantów i w związku z tym nie ma on zastosowania w niniejszej sprawie,
- b) art. 47 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, zgodnie z którym, jednostka organizacyjna sprawująca trwały zarząd nieruchomością może zgłosić właściwemu organowi wniosek o wydanie decyzji o wygaśnięciu tego zarządu (...), a właściwy organ wydaje decyzję o wygaśnięciu trwałego zarządu (...), natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny wydając zaskarżone postanowienie wskazał, iż w zrzeczenie się przez organ prawa do dysponowania lokalem, o którym mowa w art. 90 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji nie następuje w drodze decyzji administracyjnej lub postanowienia, a w przepisach prawa powszechnie obowiązującego brak jest umocowania do rozstrzygnięcia tego rodzaju kwestii w drodze innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, co stanowi pominięcie i rażące naruszenie wskazanych przepisów prawa powszechnie obowiązującego,
- 2. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.: art. 3 § 1 i § 2 pkt 8 w zw. z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. poprzez uznanie, iż w niniejszej sprawie brak jest obowiązku wydania decyzji lub innego aktu określonego w ww. art. 3 § 1 p.p.s.a. i w konsekwencji nie doszło do bezczynności Komendanta Stołecznego Policji oraz Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, a tym samym skarga I. G. jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu, podczas, gdy art. 47 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. 2004 r. Nr 261 poz. 2603) nakłada na organ obowiązek podjęcia określonych działań w razie wystąpienia przesłanek w nim przewidzianych, ewentualnie w odpowiedzi na wniosek I. G., wydania decyzji zgodnie z art. 104 k.p.a.
Powołując powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy w całości do ponownego rozpoznania, ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i rozpoznanie skargi, zgodnie z treścią art. 188 p.p.s.a.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że przedmiotowy lokal bezspornie stanowi własność Miasta Stołecznego Warszawy. Jak z powyższego wynika lokal ten został oddany Ministerstwu Spraw Wewnętrznych i Administracji w trwały zarząd na podstawie przepisów art. 43 i następnych ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Lokal powyższy pozostaje faktycznie w dyspozycji Komendy Stołecznej Policji. Skarżąca jak i właściciel Miasto Stołeczne Warszawa wielokrotnie zwracali się do Komendy Stołecznej Policji o uregulowanie zaistniałej sytuacji faktycznej.
Mając na względzie art. 47 w/w ustawy Komendant Stołeczny Policji powinien zwrócić się do właściwego organu z wnioskiem o wydanie decyzji o wygaśnięcie tego zarządu do całej nieruchomości lub jej części, jeżeli stała się dla niej zbędną, po uprzednim uzyskaniu zgody Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Jak z powyższego wynika Sąd całkowicie pominął powołane wyżej przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1/ decyzje administracyjne, 2/ postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, 3/ postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, 4/ inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, 4a/ pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach,
Zauważyć należy, że skarga na bezczynność organu jest pochodną dopuszczalności skargi albowiem jak wynika z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. można ją wnieść jedynie w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a.
Przedmiotem skargi w sprawie niniejszej jest bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie wniosku skarżącej o zwolnienie z dyspozycji Policji zamieszkiwanego przez nią lokalu mieszkalnego położonego przy ul. [...] w Warszawie. W związku z powyższym należy podzielić stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, iż zrzeczenie się przez organ prawa do dysponowania lokalem nie następuje w drodze decyzji administracyjnej lub postanowienia. W przepisach prawa powszechnie obowiązującego brak również umocowania do rozstrzygania tego rodzaju kwestii w drodze innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej. Tym bardziej upoważnienia do wydania takiego aktu nie można znaleźć w art. 90 ustawy o Policji. W takiej sytuacji skoro w obowiązujących przepisach prawa brak jest w sprawie niniejszej podstaw do działania organu w formach przewidzianych w art. art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. skarga I. G. na bezczynność Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w przedmiocie jej wniosku o zwolnienie z dyspozycji Policji zamieszkiwanego przez nią lokalu mieszkalnego jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
Nie można również podzielić poglądu wyrażonego w skardze kasacyjnej, że w sprawie niniejszej powinien znaleźć zastosowanie art. 47 ust. 1 i 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zgodnie z którym jednostka organizacyjna sprawująca trwały zarząd może zgłosić właściwemu organowi wniosek o wydanie decyzji o wygaśnięciu tego zarządu do całej nieruchomości lub jej części, jeżeli stała się dla niej zbędna (ust.
1) a właściwy organ wydaje decyzję o wygaśnięciu trwałego zarządu, na wniosek jednostki organizacyjnej, po uzyskaniu możliwości zagospodarowania nieruchomości, w ciągu 18 miesięcy od dnia złożenia wniosku, o którym mowa w ust. 1 (ust. 2). W obowiązującym ustawodawstwie brak jest co prawda przepisu definiującego co należy rozumieć przez samo pozostawanie w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów lokali mieszkalnych. Odpowiedzi na takie pytanie nie udziela również regulacja zawarta w art. 90 ust. 1 ustawy o Policji. Jednak nie można przyjąć, iż dysponowanie przez organ policji lokalem jest formą zarządu w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami. W uzasadnieniu wyroku z dnia 20 czerwca 2002 r. sygn. akt I CKN 683/00 (Biul. SN 2003/2/10) Sąd Najwyższy stwierdził, że: "Lokalem będącym w dyspozycji Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w rozumieniu art. 90 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji jest lokal, co do którego decyzja o jego przydziale lub jego opróżnieniu należy do kompetencji jednostek podległych temu organowi"
Ponadto należy podkreślić, iż domniemanie że Miasto Stołeczne Warszawa oddało przedmiotowy lokal w zarząd jednostce podległej Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji jest dodatkowo nietrafne z tego powodu, iż przedmiotowy lokal pozostawał w dyspozycji resortu spraw wewnętrznych co najmniej już od 1976 r. W okresie tym gminy nie istniały. Powstały one dopiero w 1990 r. i na podstawie ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.) mienie ogólnospołeczne, stanowiące do tej pory własność Skarbu Państwa podlegało komunalizacji na zasadach przewidzianych tą ustawą. Gminy przejmowały zatem dotychczasowe mienie państwowe razem z jego obciążeniami. Z tego powodu Miasto Stołeczne Warszawa, przejmując sporny lokal na własność, przejęło go jako pozostający już w dyspozycji Policji. Mając powyższe na uwadze oraz przyjęte w orzecznictwie stanowisko, iż istnienia zarządu nie można domniemywać należy jeszcze raz stwierdzić, iż przepis art. 47 ust. 1 i 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie będzie miał w sprawie niniejszej zastosowania wobec czego podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia powyższego przepisu jest niezasadny.
Z tego względu na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) skargę kasacyjną należało oddalić.