Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 8 marca 2024 r. sygn. akt II SO/Sz 13/23, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3, w zw. z art. 64 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634, ze zm., dalej p.p.s.a.) odrzucił wniosek z [...] o wszczęcie postępowania w celu ustalenia obowiązku podejmowania czynności materialno-technicznej przez Gminę Miasto Szczecin - z uwagi na jego niedopuszczalność.
Skargę kasacyjną na powyższe postanowienie wniósł skarżący [...], będący radcą prawnym, zaskarżając je w całości. Zaskarżonemu ‘wyrokowi’ zarzucił naruszenie przepisów postępowania, których uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności obrazę zasady bezstronności sądu, oraz obrazę przepisu art. 63 p.p.s.a. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania innemu Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu gwarantującemu bezstronność postępowania, jednakże, gdyby Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że WSA w Szczecinie gwarantuje bezstronne postępowanie wnoszę o przekazanie sprawy do rozpoznania przez WSA w Szczecinie w składzie nie biorącym udziału w postępowaniu II SAB/Sz 219/22; zrzekł się rozprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna jest niezasadna.
Odnosząc się do wniesionej skargi kasacyjnej w granicach określonych treścią art. 183 § 1 p.p.s.a. i nie dostrzegając przy tym cech nieważności postępowania wymienionych w § 2 tej ustawy, podzielić należało przedstawiony w zaskarżonym postanowieniu pogląd, że wniosek skarżącego nie podlegał merytorycznemu rozpoznaniu przez sąd administracyjny.
Istotą sporu w sprawie jest czy sąd administracyjny jest władny narzucić gminie obowiązek podejmowania czynności materialno-technicznej czyli wydanie stosownej uchwały, oraz czy złożony do sądu administracyjnego wniosek wszczynający postępowanie w trybie art. 63 p.p.s.a. zawsze jest dopuszczalny. Naruszenie art. 63 p.p.s.a. skarżący kasacyjnie uczynił bowiem jedynym zarzutem.
Z bezspornego stanu faktycznego ustalonego w znanej sądowi z urzędu sprawie - sygn. akt I OSK 73/23 - wynika, że zgodnie z obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego, działka, na której znajduje się nieruchomość skarżącego, leży w sąsiedztwie działek, stanowiących ciągi komunikacyjne o charakterze dróg wewnętrznych, będących przedmiotem współwłasności. Współwłasność oznacza, że prawa do zarządu tą nieruchomością posiadają jedynie jej właściciele. Działka drogowa, od której przewidziany jest jedyny dostęp do budynku skarżącego, nie posiada nazwy, co jest pośrednim przedmiotem sporu, bowiem dopóki droga nie posiada nazwy, nieruchomości skarżącego nie można nadać numeru porządkowego – co z kolei jest bezpośrednim przedmiotem sporu. Rada Miasta Szczecina nie podjęła uchwały o nadaniu spornej drodze nazwy, wobec braku w tym zakresie wniosku wszystkich jej współwłaścicieli. Jedynie na marginesie przypomnieć można, że Naczelny Sąd administracyjny w wyroku z dnia 21 czerwca 2023 r. sygn. akt I OSK 73/23 wskazał, że "zgodnie z art. 8 ust. 1a ustawy o drogach publicznych, podjęcie przez radę gminy uchwały w sprawie nadania nazwy drodze wewnętrznej wymaga uzyskania pisemnej zgody właścicieli terenów, na których jest ona zlokalizowana.
W rozpatrywanej sprawie nienazwana ulica, przy której znajduje się nieruchomość skarżącego, ma charakter drogi wewnętrznej. Rada Miasta nie podjęła uchwały o nadaniu tej ulicy nazwy, wobec tego, że nie przedłożono w tym zakresie zgody wszystkich jej współwłaścicieli. Natomiast nadanie nazwy ulicy, mimo niedopełnienia przesłanki uzyskania pisemnych zgód, wymaganych na podstawie ww. przepisu ustawy o drogach publicznych, skutkowałoby nieważnością aktu organu stanowiącego gminy."
Zarówno Sąd I instancji, jak i wcześniej rozpatrujący sprawę Naczelny Sąd Administracyjny prawidłowo już wskazały, że w niniejszej sprawie organ nie mógł nadać numeru porządkowego dla budynku skarżącego, skoro działka, z której odbywa się obsługa komunikacyjna tego budynku - przeznaczona pod drogę wewnętrzną - nie otrzymała dotychczas urzędowej nazwy. Dokonanie tej czynności - leżącej w kompetencji prezydenta miasta - będzie z kolei możliwe dopiero, gdy ulica zostanie nazwana w przewidzianym do tego trybie, tj. w drodze uchwały podjętej przez radę miasta. Ta zaś będzie mogła podjąć uchwałę na wniosek złożony przez wszystkich współwłaścicieli działki stanowiącej omawianą drogę wewnętrzną.
Czynność polegająca na nadaniu lub zmianie numerów porządkowych mieści się w zakresie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. O tym, że nadanie numeru porządkowego nieruchomości, na podstawie art. 47a ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne, następuje w formie czynności materialno-technicznej wypowiadał się wielokrotnie Naczelny Sąd Administracyjny. Jednak w niniejszej sprawie organ właściwy nie dokonał jeszcze żadnej czynności materialno-technicznej podlegającej zaskarżeniu do sądu administracyjnego.
Konkludując, zarówno przepisy ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, w oparciu o które skarżący złożył do sądu swój wniosek ani przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują możliwości złożenia do sądu administracyjnego takiego wniosku, którego celem jest ustalenie, czy w konkretnej sprawie organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego jest zobowiązany wykonać czynność materialno-techniczną polegającą na ustaleniu numeru porządkowego, czy też może odmówić wykonania tego zadania. Sąd pierwszej instancji prawidłowo zatem przyjął, że sprawa wszczęta wnioskiem skarżącego nie podlega merytorycznemu rozpoznaniu, bowiem nie mieści się w katalogu spraw rozpoznawanych przez ten sąd.
Z przyczyn wyżej wskazanych jako niezasadny należało uznać postawiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia przepisów postępowania, w szczególności obrazę zasady bezstronności sądu oraz obrazę art. 63 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 w związku z art. 182 § 1 p.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił.