Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 7 kwietnia 2006r. sygn. akt II SA/WA 21/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzją Sekretarza Stanu –
I Zastępcy Ministra Obrony Narodowej z [...] Nr [...] oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu powyższego wyroku przedstawiono następujący stan sprawy oraz ocenę prawną.
Szef Rejonowego Zarządu Infrastruktury (RZI) w [...] decyzją z dnia 8 listopada 2002r. Nr [...] na podstawie art. 2 ust.1 i art. 15 ust.1 ustawy z dnia 17 grudnia 1974r. o uposażeniu żołnierzy (Dz.U. z 2002r. Nr 76,poz. 693 ze zm.) w związku z § 3 ust.1 i § 5 ust.1 pkt 2 § 11 pkt 4, § 31 ust.3 i 4 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 10 października 2000r. w sprawie dodatków do uposażenia żołnierzy (Dz.U Nr 90, poz. 1005 ze zm.) podwyższył ppłk S. B. dodatek specjalny o 10 % kwoty uposażenia zasadniczego wg stanowiska służbowego od dnia 1 listopada 2002r. do dnia 31 stycznia 2003r.
W uzasadnieniu stwierdzono, że w związku z rozformowaniem Rejonowego Zarządu Infrastruktury w [...] z dniem 31 grudnia 2002r. zaistniała konieczność podjęcia szeregu czynności związanych z likwidacją zakładu pracy które będą wymagały dodatkowego nakładu pracy ze strony żołnierzy zawodowych. Zaznaczono też, że większość tych czynności będzie wykonywana w listopadzie i grudniu 2002r.
Dyrektor Infrastruktury Ministerstwa Obrony Narodowej decyzją nr 6 z 17 stycznia 2003r. na podstawie art. 163 Kpa w związku z art. 36 ustawy o uposażeniu żołnierzy oraz § 8 ust.1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 10 października 2000r.
w sprawie dodatków do uposażenia żołnierzy, zmienił decyzję wcześniejszą w ten sposób, że określił datę końcową dodatku na dzień 31 grudnia 2002r.
Na skutek rozpatrzenia odwołania od wyżej powołanej decyzji sekretarz stanu – I Zastępca Ministra Obrony Narodowej decyzją z 3 czerwca 2003r. uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie w sprawie.
Następnie Dyrektor Departamentu Infrastruktury decyzją z dnia 13 sierpnia 2003r. stwierdził nieważność decyzji Szefa RZI w [...] z dnia 8 listopada 2002r. Nr [...] w części przyznającej podwyższony dodatek specjalny za miesiąc styczeń 2003r., uzasadniającą powyższe stanowisko tym, że żołnierz zaprzestał wykonywania zadań, za które przyznano mu podwyższony dodatek specjalny z chwilą likwidacji RZI, to jest z dniem 31 stycznia 2002r.
Sekretarz Stanu – I zastępca Ministra obrony Narodowej, po rozpatrzeniu odwołania wydał w dniu 25 marca 2004r. decyzję nr [...], którą uchylił zaskarżoną decyzję, a sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia gdyż uznał, że w przedmiotowej sprawie brak było podstaw do częściowego stwierdzenia nieważności decyzji.
Decyzją z 20 stycznia 2005r. Dyrektor Departament Infrastruktury stwierdził nieważność decyzji Szefa Rejonowego Zarządu Infrastruktury w [...] z 8 listopada 2002r..
Zdaniem organu przyznanie S. B. podwyższonego dodatku specjalnego na okres przypadający po rozformowaniu RZI naruszało postanowienia rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 10 października 2000r. w sprawie dodatków do uposażenia żołnierzy oraz nie wyjaśniło zakresu jego obowiązków po dniu 1 stycznia 2003r.
Sekretarz Stanu – I Zastępca Ministra Obrony Narodowej, po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Na powyższą decyzję skargę złożył S. B. domagając się uchylenia decyzji organów obu instancji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Sąd stwierdził, że Sekretarz Stanu – I zastępca Ministra Obrony Narodowej nie zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o podwyższeniu dodatku specjalnego o 10% kwoty uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego od dnia 1 listopada 2002r. do dnia 31 stycznia 2003r.
Dopiero bowiem po wszczęciu postępowania w sprawie nieważności decyzji, jeżeli zachodzą przesłanki nieważności, to organ wydaje na podstawie art.158 Kpa decyzję o stwierdzeniu nieważności decyzji.
Zdaniem Sądu I instancji niezależnie do powyższej sprawy, punktem odniesienia dla oceny legalności decyzji w trybie art. 156 -158 Kpa, jest stan rzeczy w chwili jej wydania.
Sąd uznał, że materialną podstawą rozstrzygnięcia decyzji ostatecznej, której nieważność stwierdził organ, stanowił przepis § 31 ust.3 i 4 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z 10 października 2000r. w sprawie dodatków do uposażenia żołnierzy.
Z dyspozycji ust.3 powołanego przepisu w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania ocenianej decyzji wynikało że przysługujący żołnierzowi zawodowemu dodatek specjalny może być podwyższony w związku z powierzeniem żołnierzowi zawodowemu nowych lub dodatkowych zadań o wysokim stopniu złożoności i odpowiedzialności albo obowiązków wykraczających poza zwykłe obowiązki służbowe, za które żołnierzowi nie przysługuje dodatkowe wynagrodzenie.
W ocenie Sądu w takim przypadku zwiększenie dodatku specjalnego nie może przekroczyć kwoty stanowiącej 10% uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego przysługującego żołnierzowi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że na gruncie rozpoznawanej sprawy brak jest przesłanki, która dawałaby podstawę do stwierdzenia rażącej wadliwości decyzji z 8 listopada 2002r. nr [...], bowiem organ przewidywał, że we wskazanym przedziale czasowym skarżący będzie wykonywał zadania uprawniające do dodatku, o którym mowa w § 31 powołanego rozporządzenia, a organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie kwestionuje przyznanego kwestionowaną decyzją dodatku za miesiąc listopad i grudzień 2002r.
Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Obrony Narodowej wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę kasacyjną. Wskazując jako podstawę kasacyjną naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 Ppsa) przepisów § 31 ust.3 i 5 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 1000r. w sprawie dodatków do uposażenia zawodowego żołnierzy (Dz.U. Nr 90, poz. 1005 ze zm.) polegającego na przyjęciu, że przyznanie żołnierzowi zawodowemu podwyższonego dodatku specjalnego za zwiększone obowiązki służbowe w okresie po rozwiązaniu jednostki, w której pełnił on służbę tj. w okresie kiedy one już nie występowały, nie stanowi rażącego naruszenia przywołanych przepisów rozporządzenia.
W konkluzji skargi kasacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy sądowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
Naczelny Sąd Administracyjny z w a ż y ł, co następuje:
W myśl art. 174 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwaną dalej p.p.s.a.) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
1/ naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2/ naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, zaś z urzędu bierze pod uwagę tylko nieważność postępowania sądowego.
Podstawy skargi kasacyjnej sprowadzają się do zarzutu naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) przepisów § 31 ust.3 i 5 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy (Dz.U. Nr 90,poz. 1005 ze zm.) polegającego na przyjęciu, że przyznanie żołnierzowi zawodowemu podwyższonego dodatku specjalnego za zwiększone obowiązki służbowe w okresie po rozwiązaniu jednostki, w której pełnił on służbę tj. w okresie kiedy one już nie występowały, nie stanowi rażącego naruszenia przywołanych przepisów rozporządzenia.
Przed odniesieniem się do zarzutów skargi kasacyjnej należy podnieść, że stwierdzenie nieważności decyzji jest trybem nadzwyczajnym postępowania administracyjnego i prowadzi do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji zawierającej wady wyliczone w art.156 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wady muszą być istotne i powinny tkwić w samej decyzji.
Wśród przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji skarżący przywołuje rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 Kpa.).
Zdaniem Sądu rażące naruszenie prawa zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z treścią przepisu prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa.
Ocena legalności decyzji następuje w oparciu o stan prawny jaki istniał w momencie jej wydania.
Oceniając zarzut skargi kasacyjnej trzeba stwierdzić, że stan faktyczny przedstawiony przez skarżącego nie został potwierdzony w toku postępowania przed sądem pierwszej instancji, a także na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Skarżący stwierdził, że nie jest w stanie wykluczyć, że S. B. wykonywał jakieś czynności związane z likwidacją Rejonowego Zarządu Infrastruktury, chociaż nie było go w składzie specjalnego zespołu powołanego do likwidacji tej jednostki. Przy czym chodziło tu tak o listopad i grudzień 2002r., który to okres w zasadzie nie był kwestionowany w ocenie przyznania podwyższonego dodatku specjalnego, ale też o styczeń 2003r.
S. B. wskazał na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w dniu 12 kwietnia 2007r., że w styczniu 2003r. nadzorował pracę działu zajmującego się nieruchomościami, który z kolei wykonywał czynności związane z procesem likwidacji RZI.
Skarżący podnosi w skardze, że RZI zostało zlikwidowane w dniu 31 grudnia 2002r. ale nie odniósł się jednoznacznie do zakresu obowiązków S. B. po tej dacie.
Postępowanie sądowoadministracyjne prowadzone było zgodnie z prawem i trafnie ustalono że nie doszło do rażącego naruszenia prawa przez organy wskutek przyznania podwyższonego dodatku specjalnego za zwiększenie obowiązków służbowych w okresie po rozwiązaniu jednostki, w której S. B. pełnił służbę.
Tym bardziej trudno mówić, że utrzymanie w obrocie prawnym decyzji z 8 listopada 2002r. Szefa Rejonowego Zarządu Infrastruktury w [...] o podwyższeniu pobieranego przez S. B. dodatku specjalnego o 10 % uposażenia zasadniczego na okres od dnia 1 listopada 2002r. - 31 stycznia 2003r. prowadziłoby do utrzymania w mocy skutków, które byłyby niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności.
Zwłaszcza jeżeli skarżący kwestionuje w istocie przyznanie dodatku za jeden miesiąc (styczeń 2003r.).
Z tych też względów skarga kasacyjna podlega oddaleniu na podstawie art. 184 ustawy p.p.s.a.