Uzasadnienie
Burmistrz Gminy N., w dniu 11 czerwca 2014 r., zwrócił się do Naczelnego Sądu Administracyjnego z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu o właściwość, który zaistniał pomiędzy organem wnioskującym, a Prezydentem W. w przedmiocie rozpoznania wniosku M. B. o przyznanie zasiłku stałego.
W uzasadnieniu wniosku wskazywano, że w dniu [...] kwietnia 2014 r. Prezydent W. przekazał Burmistrzowi Gminy N. powyższy wniosek, jako złożony przez osobę bezdomną w sytuacji, w której ostatnim miejscem jej zameldowania na pobyt stały była miejscowość N. Nie zgadzając się ww. argumentacją, Burmistrz Gminy N. twierdził, że – w świetle art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. - o pomocy społecznej w zw. z art. 25 k.c.- organem właściwym do rozpoznania niniejszego wniosku jest Prezydent W. M. B. bowiem od 1999 r. mieszka na terenie tego miasta, a od 2002 r. korzysta z pomocy udzielanej mu przez, znajdujące się na jego terenie, ośrodki pomocy społecznej. Ponadto, w 2005 r. M. B. oświadczył na piśmie, że jest związany z W. i nie zamierza wracać do N. Powyższe potwierdził również w 2008 r., podczas przeprowadzanego wywiadu środowiskowego.
Burmistrz Gminy N. zwracał tez uwagę, że ubiegający się o świadczenie, w 2012 r. odmówił zamieszkania w N. Zatem, ponieważ M. B. dostatecznie wyraził swój zamiar pozostawania w W., to – zdaniem organu wnioskującego - Prezydent tego miasta, był organem właściwym w sprawie.
W odpowiedzi na wniosek, uczestniczący w postępowaniu Prezydent W, wnosząc o wskazanie Burmistrza Gminy N., jako organ właściwego do rozpoznania podania M. B., podnosił, że organ ten wypłacał stronie zasiłek stały do dnia [...] lutego 2014 r. Wprawdzie uczestnik wypłacał zainteresowanemu to świadczenie od maja 2004 r. do lutego 2011 r., jednak było ono refundowane przez organ wnioskujący.
Poza tym akcentowano, że M. B. jest osobą bezdomną, która obecnie przebywa w Noclegowni "N.". Nie można w związku z tym przyjąć, iż ma on w tej placówce docelowe miejsce pobytu, jak również, że można jej uznać za lokal mieszkalny - w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego.
M. B., w złożonym przez siebie piśmie z dnia 7 lipca 2014 r., oświadczając, że jest osobą bezdomną, wnosił o jak najszybsze rozpoznanie jego wniosku, z uwagi na stan zdrowia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Sądy administracyjne rozpoznają - na podstawie art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. zwaną dalej "P.p.s.a.", spory o właściwość powstałe pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Jednocześnie - zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 P.p.s.a. - Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory, o który mowa w cytowanym wyżej artykule.
Przedmiotowy spór, jaki zaistniał pomiędzy Burmistrzem Gminy N. a Prezydentem W. był sporem negatywnym i dotyczył wskazania organu właściwego w sprawie rozpoznania wniosku M. B. o przyznanie zasiłku stałego.
Wspomniany wyżej wniosek miał swoje oparcie w przepisach ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 182 ze zm.), dalej: "u.p.s.". Zgodnie bowiem z treścią art. 101 ust. 1 tej ustawy, właściwość miejscową gmin w sprawach z zakresu pomocy społecznej ustala się według miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. W przypadku zaś wniosku osoby bezdomnej, gminą właściwą do jego rozpatrzenia, jest gmina ostatniego miejsca stałego zameldowania osoby ubiegającej się o pomoc (art. 101 ust. 2 u.p.s.). Jednocześnie wskazać trzeba, że omawiana ustawa zawiera definicję osoby bezdomnej, którą – zgodnie z art. 6 pkt 8 u.p.s. – jest osoba niezamieszkująca w lokalu mieszkalnym, w rozumieniu przepisów o ochronie praw lokatorów i mieszkaniowym zasobie gminy i niezameldowana na pobyt stały, w rozumieniu przepisów o ewidencji ludności i dowodach osobistych, a także osoba niezamieszkująca w lokalu mieszkalnym i zameldowana na pobyt stały w lokalu, w którym nie ma możliwości zamieszkania.
Kluczowym zagadnieniem, które wystąpiło w przedmiotowej sprawie, było ustalenie, czy wnioskujący o przyznanie świadczenia pomocowego – M. B. jest osobą bezdomną, czy też można uznać, iż jego miejscem zamieszkania jest Miasto W..
W tym miejscu należy wskazać, iż zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2014 r. poz. 150), lokalem jest lokal służący do zaspokajania potrzeb mieszkaniowych a także lokal będący pracownią służącą twórcy do prowadzenia działalności w dziedzinie kultury i sztuki, chociaż nie jest nim pomieszczenie przeznaczone do krótkotrwałego pobytu osób, w szczególności znajdujące się w budynkach internatów, burs, pensjonatów, hoteli, domów wypoczynkowych lub w innych budynkach służących do celów turystycznych lub wypoczynkowych. Bez wątpienia zatem za lokal - w rozumieniu powyższego przepisu - nie można było uznać noclegowni "N.", w której obecnie M.B. przebywa. Nieposiadanie przez M. B. aktualnie meldunku stałego oraz niezamieszkiwanie przez niego w lokalu mieszkalnym - w rozumieniu przytoczonego wyżej przepisu - powoduje, że trzeba do uznać za osobę bezdomną, co zresztą sam zainteresowany potwierdził w piśmie z dnia 7 lipca 2014 r. przesłanym do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Powyższe skutkuje koniecznością przyjęcia, że właściwym organem do rozpoznania wniosku M. B. o przyznanie zasiłku stałego - na podstawie art. 101 ust. 2 u.p.s. - jest Burmistrz Gminy N., bowiem na terenie tej Gminy zainteresowany miał ostatnie miejsce zameldowania na pobyt stały.
Z tych względów, z mocy powołanych wyżej przepisów, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.