Postanowienie NSA z 6 maja 2014 r., I OW 2/14

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 6 maja 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Prezydenta Miasta [...] o rozstrzygniecie sporu o właściwość pomiędzy Prezydentem Miasta [...] a Prezydentem Miasta [...] w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku S. W. o ustalenie prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych postanawia I. uchylić postanowienie Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] 2013 r. nr [...]; II. umorzyć postępowanie sądowe; III. nakazać zwrot Prezydentowi Miasta [...] z kasy Naczelnego Sądu Administracyjnego kwotę 100 (sto) złotych tytułem uiszczonego wpisu od wniosku

Skład

sędzia NSA Maciej Dybowski przewodniczący, sprawozdawca
sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak przewodniczący
sędzia del. NSA Tomasz Zbrojewski przewodniczący
asystent sędziego Anna Dziosa-Płudowska protokolant

Uzasadnienie

Pismem z dnia 31 grudnia 2013 r. Prezydent Miasta [...] wniósł o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego miedzy Prezydentem Miasta [...], a Prezydentem Miasta [...] w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku S. W. o ustalenie prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

W uzasadnieniu niniejszego wniosku Prezydent Miasta [...] wskazał, że Kierownik Rejonowego Ośrodka Pomocy Społecznej [...] w [...], działając z upoważnienia Prezydenta Miasta [...], postanowieniem z [...] 2013 r. nr [...] (dalej postanowienie z [...] 2013 r.) przekazał wniosek S. W. (dalej wnioskujący) Miejskiemu Ośrodkowi Pomocy Społecznej w [...] jako właściwemu do jego rozpoznania.

W postanowieniu z [...] 2013 r. wskazano, że wnioskujący ostatnio zameldowany był w [...] przy ul. [...]. Prezydent Miasta [...] ustalił, że wnioskujący od 15 września 2011 r. nie ma stałego ani czasowego adresu zamieszkania na terenie miasta [...], jak również nie korzystał ze wsparcia Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...]. Z przeprowadzonego wywiadu wynika, że wnioskujący zamieszkuje w [...], co sam wnioskujący potwierdził pisemnym oświadczeniem z 17 grudnia 2013 r. W związku z powyższym Prezydent Miasta [...] wskazał, że przy ustaleniu organu właściwego do rozpoznania wniosku o ustalenie prawa o świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych należy mieć na względzie art. 54 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. [o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych] (Dz. U. z 2008 nr 164, poz. 1027 ze zm.), który wskazuje, że organem właściwym miejscowo do wydania decyzji w sprawie prawa do świadczeń opieki zdrowotnej jest wójt (burmistrz, prezydent) gminy miejsca zamieszkania świadczeniobiorcy. W przypadku niemożności ustalenia miejsca zamieszkania, właściwość miejscową ustala się zgodnie z regułami ogólnymi określonymi w art. 21 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. 2013 r., nr 267, dalej kpa). Zgodnie z art. 21 § 1 pkt 3 kpa właściwość miejscową ustala się według miejsca zamieszkania w kraju, a w braku zamieszkania w kraju – według miejsca pobytu strony, jeżeli strona nie ma w kraju zamieszkania lub pobytu, właściwość miejscową ustala się według miejsca ostatniego jej zamieszkania lub pobytu w kraju.

Prezydent Miasta [...] wskazał, że zgodnie z poczynionymi ustaleniami wnioskujący ma miejsce pobytu na terenie Rzeczypospolitej Polskiej. Z oświadczenia z 17 grudnia 2013 r. wynika, że wnioskujący mieszka w [...], nie jest zameldowany na terenie [...] i nie przebywa na jego terenie. Do zdarzenia powodującego wszczęcie niniejszego postępowania doszło na terenie Miasta [...].

W związku z powyższym, zdaniem Prezydenta Miasta [...], właściwym do rozpoznania wniosku S. W. jest Prezydent Miasta [...].

W odpowiedzi na niniejszy wniosek, Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...], działając z upoważnienia Prezydenta Miasta [...] wskazał, że "doszło do nieporozumienia pomiędzy pracownikami socjalnymi obu Ośrodków Pomocy Społecznej. W konsekwencji tutejszy organ uznaje się za właściwy do rozpatrzenia ww. wniosku w związku z czym dalsze postępowanie jest bezprzedmiotowe."

Wskazując na powyższe wniósł o umorzenie postępowania i przekazanie akt sprawy Miejskiemu Ośrodkowi Pomocy Społecznej w [...] w celu rozpatrzenia przedmiotowego wniosku.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zgodnie z art. 19 kpa, organy administracji publicznej są obowiązane przestrzegać z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej. Gdy organ, do którego wniesiono podanie, uzna się za niewłaściwy (rzeczowo, miejscowo, instancyjnie) do załatwienia sprawy rozstrzyganej w drodze decyzji, wówczas jest obowiązany do niezwłocznego przekazania podania do tego organu, który – w jego ocenie – jest właściwy w danej sprawie (art. 65 § 1 kpa).

W myśl art. 4 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Może to czynić w odniesieniu do załatwienia konkretnej sprawy, w której dwa organy uznają się jednocześnie za właściwe (spór pozytywny) lub też żaden z nich nie uznaje się za właściwy w sprawie (spór negatywny), i pod warunkiem, że jest to sprawa z zakresu administracji publicznej, w której jeden z pozostających w sporze organów jest właściwy.

Stosownie do art. 161 § 1 pkt 3 ppsa, Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Przepis ten na mocy art. 64 § 3 ppsa ma odpowiednie zastosowanie do postępowania wszczętego wnioskiem (postanowienie NSA z: 27.8.2013 r., I OW 132/13; 16.12.2010 r., I OW 168/10; 29.4.2010 r., I OW 26/10; 26.1.2011 r., I OW 172/10, cbosa).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że zaistniały między Prezydentem Miasta [...] a Prezydentem Miasta [...] negatywny spór o właściwość w przedmiocie wniosku S. W. o ustalenie prawa do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych, przestał być aktualny. Z odpowiedzi na wniosek o rozstrzygnięcie niniejszego sporu kompetencyjnego wynika, że Prezydent Miasta [...] uznał swą właściwość i zamierza wydać w sprawie stosowną decyzję (k. 16 akt sądowych).

Jedynie na marginesie należy wskazać, że począwszy od dnia 11 kwietnia 2011 r., na skutek zmiany art. 65 § 1 kpa (przepisem art. 1 pkt 12 ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2011 r., nr 6, poz. 18 ze zm.), przekazanie sprawy do organu właściwego nie następuje postanowieniem (jak miało to miejsce do dnia 10 kwietnia 2011 r.), lecz zawiadomieniem (zwykłym pismem), które winno zawierać uzasadnienie.

Ponieważ postanowienie Prezydenta Miasta [...] z [...] 2013 r. o przekazaniu sprawy w trybie art. 65 § 1 i 123 kpa, nadal jest w obrocie prawnym i wiąże organ, któremu sprawa ta została przekazana, Naczelny Sąd Administracyjny zgodnie z art. 188 w związku z art. 64 § 3 i art. 193 w zw. z art. 161 § 1 pkt 3 ppsa, uchylił postanowienie Prezydenta Miasta [...] z 18 grudnia 2013 r. i umorzył postępowanie w sprawie. Na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 ppsa, należało orzec o zwrocie wpisu od wniosku.